Il-fatti li wasslu għall-ilment

1. Fl-2008, tabib ikkwalifikat fil-Ġermanja, waqt li kien qed jaħdem fuq kuntratt għal żmien qasir ma’ kumpanija tas-servizzi mediċi tar-Renju Unit, ta lil raġel Ingliż anzjan doża eċċessiva fatali ta’ mediċina qawwija kontra l-uġigħ. L-awtoritajiet tar-Renju Unit ħarġu Mandat ta' Arrest Ewropew fir-rigward tat-tabib.

2. Meta l-familja tar-raġel mejjet saret taf li kienu nqalgħu problemi fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-Mandat ta' Arrest Ewropew, wieħed minn uliedu talab lill-Eurojust għal aċċess pubbliku għall-minuti ta' laqgħa li kienet saret fil-Eurojust biex jiġu diskussi dawk il-problemi. Il-Eurojust irrifjutat li tagħmel il-minuti pubbliċi.

3. It-tifel tar-raġel mejjet imbagħad dar għand l-Ombudsman għall-għajnuna.

Fuq is-suġġett tal-investigazzjoni

4. Fl-ilment tiegħu lill-Ombudsman, l-ilmentatur allega li l-Eurojust irrifjutat b'mod żbaljat l-aċċess għall-minuti tal-laqgħa li saret fl-Aja fl-10.30 am fl-1 ta' Lulju 2009 bejn il-pulizija u l-avukati tal-prosekuzzjoni mill-Gran Brittanja u l-Ġermanja.

5. L-ilmentatur sostna li l-Eurojust għandha tipprovdilu d-dokumenti kollha kkonċernati, inklużi l-minuti tal-laqgħa.

L-inkjesta

6. L-Ombudsman talbet lill-Eurojust biex tippreżenta opinjoni dwar l-ilment sad-29 ta' Frar 2012. Il-Eurojust ippreżentat l-opinjoni tagħha fis-27 ta' Frar 2012. L-opinjoni ntbagħtet lill-ilmentatur bi stedina biex jagħmel osservazzjonijiet. L-ilmentatur issottometta osservazzjonijiet fil-25 ta’ April 2012, b’aktar informazzjoni pprovduta f’Mejju, Awwissu u Settembru 2012.

7. Is-servizzi tal-Ombudsman żaru l-Eurojust fid-19 ta' Settembru 2012 biex jispezzjonaw il-fajls tagħha. Ir-rapport ta’ spezzjoni ntbagħat lill-ilmentatur bi stedina biex jagħmel osservazzjonijiet. L-Ombudsman kitbet ukoll lill-Eurojust, u talbitha għal aktar informazzjoni. L-Ombudsman irċieva l-osservazzjonijiet tal-ilmentatur dwar ir-rapport ta' spezzjoni fit-3 ta' Jannar 2013. Fl-osservazzjonijiet tiegħu, l-ilmentatur iddikjara li kien talab separatament lill-awtoritajiet tar-Renju Unit biex jagħtuh aċċess għall-minuti tal-laqgħa. Huwa ddikjara li huma rrifjutawlu l-aċċess għall-minuti tal-laqgħa minħabba li l-Eurojust "ma tridx li [l-ilmentatur] jarahom". Għalhekk, l-Ombudsman talbet lill-Eurojust għal aktar informazzjoni dwar jekk kinitx għamlet talba lill-awtoritajiet tar-Renju Unit biex ma jirrilaxxaw l-ebda kopja tal-minuti inkwistjoni li huma fil-pussess tagħhom jew le.

8. Il-Eurojust wieġbet għat-talbiet tal-Ombudsman għal aktar informazzjoni fit-28 ta' Frar 2013. L-informazzjoni ulterjuri pprovduta mill-Eurojust intbagħtet lill-ilmentatur, li ppreżenta l-osservazzjonijiet tiegħu fit-28 ta' April 2013.

L-analiżi u l-konklużjonijiet tal-Ombudsman

A. Allegazzjoni ta’ rifjut żbaljat ta’ aċċess għal dokumenti

Argumenti ppreżentati lill-Ombudsman

9. Fl-ilment tiegħu lill-Ombudsman, l-ilmentatur spjega li kien inkwetat ħafna li l-Eurojust kienet ser iżżommlu n-noti ta' laqgħa li l-għan tagħha kien li jiġu diskussi kwistjonijiet relatati mal-applikazzjoni ta' Mandat ta' Arrest Ewropew għall-persuna responsabbli għall-mewt ta' missieru.

10. Fl-opinjoni tagħha mibgħuta lill-Ombudsman, il-Eurojust argumentat li t-talba tal-ilmentatur kienet ġiet ipproċessata skont ir-regoli stabbiliti fid-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust [1].

11. Il-Eurojust argumentat ukoll li kienet issodisfat ir-rekwiżit li tiddikjara r-raġunijiet għar-rifjut li jingħata aċċess billi infurmat lill-ilmentatur li l-iżvelar tal-minuti " idgħajjef il-protezzjoni ta ' ... l-interess pubbliku fir-rigward ta ' ... investigazzjonijiet u prosekuzzjonijiet nazzjonali li fihom tassisti l-Eurojust" u jmur kontra "l-issodisfar tar-regoli applikabbli dwar is-segretezza professjonali" .

12. Il-Eurojust iddikjarat li l-istruttura distintiva tagħha tirrikjedi li, sabiex jikkonformaw mal-proċedura stabbilita fl-Artikolu 7(2) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust, il-Membri Nazzjonali kkonċernati huma mitluba jesprimu, bil-miktub, jekk waħda mill-eċċezzjonijiet previsti fl-Artikolu 4 ta’ dik id-Deċiżjoni tapplikax għal dokumenti relatati mal-każijiet. Il-Membri Nazzjonali huma f’kuntatt kostanti mal-awtoritajiet nazzjonali rispettivi tagħhom u għalhekk jistgħu jiddiskutu direttament, u jirċievu input u spjegazzjonijiet, dwar jekk humiex applikabbli xi eċċezzjonijiet fir-rigward ta’ talba għal aċċess għal dokumenti relatati mal-każ. L-awtoritajiet nazzjonali tar-Renju Unit kienu spjegaw lill-ilmentatur għaliex id-dokumenti ma setgħux jiġu rilaxxati.

13. Il-Eurojust iddikjarat li, f'nota konġunta datata t-8 ta' Jannar 2010, il-Membri Nazzjonali tar-Renju Unit u tal-Ġermanja stabbilixxew, wara djalogu ġenwin mal-awtoritajiet nazzjonali tagħhom, ir-raġunijiet għaliex kienu japplikaw diversi eċċezzjonijiet previsti fl-Artikolu 4 tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust. Skont il-Eurojust, ir-reġim legali tagħha dwar l-aċċess pubbliku, b’mod partikolari l-Artikoli 8(1) u 7(2) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust, ma jirrikjedix li tagħmel rieżami sostantiv tad-deċiżjonijiet meħuda mill-Istati Membri dwar jekk jirrilaxxawx dokumenti relatati mal-każ jew le.

14. Skont il-Eurojust, peress li d-dokumenti relatati mal-każijiet fl-aħħar mill-aħħar huma relatati ma' każijiet ġudizzjarji nazzjonali, id-deċiżjoni tal-Eurojust dwar jekk l-iżvelar pubbliku jdgħajjifx il-protezzjoni tal-interess pubbliku ma tistax tittieħed waħedha, iżda trid tqis il-fehmiet tal-awtoritajiet nazzjonali kompetenti involuti fil-każ. Din hija r-raġuni għaliex l-Artikolu 4(5) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust jipprevedi li d-dokumenti relatati mal-każ għandhom jiġu rilaxxati biss bil-kunsens bil-miktub tal-Membri Nazzjonali kollha kkonċernati, wara li jkunu qiesu l-fehmiet tal-awtoritajiet nazzjonali tagħhom.

15. Il-Eurojust qieset li kienet issodisfat l-obbligu li tiddikjara r-raġunijiet għar-rifjut tal-aċċess, billi infurmat lill-ilmentatur b’dawn ir-raġunijiet, u li kienet għamlet dan b’mod li evitat li ddgħajjef il-protezzjoni tal-interess pubbliku kif protett mill-eċċezzjoni għall-aċċess stabbilita fl-Artikolu 4(1) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust. Fir-rigward tal-livell ta’ dettall tar-raġunijiet, l-Eurojust qieset li kienet applikat l-istandards stabbiliti mill-ġurisprudenza, bħall-Kawża C-266/05 P [2], li fiha l-Qorti tal-Ġustizzja ddikjarat li “l-qosor ta’ dik id-dikjarazzjoni tar-raġunijiet huwa aċċettabbli fid-dawl tal-fatt li r-referenza għal informazzjoni addizzjonali, b’mod partikolari b’referenza għall-kontenut tad-dokumenti kkonċernati, tinnega l-iskop tal-eċċezzjonijiet invokati”.

16. L-ilmentatur argumenta li r-raġuni reali għan-nuqqas ta’ divulgazzjoni tad-dokumenti hija li jinħeba l-fatt li l-awtoritajiet Ġermaniżi aġixxew b’mod mhux xieraq u illegali. L-ilmentatur argumenta, fost affarijiet oħra, li l-awtoritajiet Ġermaniżi rrifjutaw li jonoraw l-obbligi tagħhom skont l-iskema tal-Mandat ta' Arrest Ewropew. L-ilmentatur huwa mħasseb ħafna li l-Eurojust taqbel li żżomm evidenza sigrieta li huwa konvint li turi t-trattament ħażin tal-kwistjoni mill-awtoritajiet Ġermaniżi.

17. Fir-rigward tad-dikjarazzjoni tal-Eurojust li hija ma kkunsidratx li għandha xi awtorità biex twettaq reviżjoni sostantiva tad-deċiżjoni mill-Istati Membri li jopponu l-aċċess pubbliku, l-ilmentatur iddikjara li l-ebda wieħed mill-"Istati Membri" kkonċernati ma ħa tali deċiżjoni biex jopponi l-aċċess pubbliku. Il-"Membri Nazzjonali" biss opponew l-aċċess u l-Eurojust biss ħadet deċiżjoni li tirrifjuta l-aċċess. Kwalunkwe "nota" mill-Membri Nazzjonali li titlob li l-minuti tal-laqgħa jinżammu sigrieti saret bi sfida għall-Gvern tar-Renju Unit, huwa qal. L-ilmentatur iddikjara, f'dan ir-rigward, li l-awtoritajiet tar-Renju Unit għamluha ċara ħafna għalih li huma ma jopponux l-aċċess. F'ittra datata d-29 ta' Marzu 2010, il-Ministru tal-Istat tal-Gvern tar-Renju Unit kiteb li hija kwistjoni għall-Eurojust li tiddetermina jekk tistax tirrilaxxa l-minuti, u li l-Eurojust tintalab tagħmel dan.

Il-valutazzjoni tal-Ombudsman

Regoli tal-UE dwar l-aċċess għad-dokumenti

18. L-Artikolu 15(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) jipprevedi li "[k]walunkwe ċittadin tal-Unjoni, u kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika li tirrisjedi jew li jkollha l-uffiċċju reġistrat tagħha fi Stat Membru, għandu jkollha d-dritt ta' aċċess għad-dokumenti tal-istituzzjonijiet, il-korpi u l-organi tal-Unjoni, ikun xi jkun il-mezz tagħhom, soġġett għall-prinċipji u l-kondizzjonijiet li għandhom jiġu definiti f'konformità ma' dan il-paragrafu." Bl-istess mod, l-Artikolu 42 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE jistipula li "[k]walunkwe ċittadin tal-Unjoni, u kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika li tirrisjedi jew li jkollha l-uffiċċju reġistrat tagħha fi Stat Membru, għandha d-dritt ta' aċċess għad-dokumenti tal-istituzzjonijiet, il-korpi u l-organi tal-Unjoni, ikun xi jkun il-mezz tagħhom."

19. Id-dritt ta’ aċċess għad-dokumenti stabbiliti hawn fuq huwa implimentat permezz ta’ leġiżlazzjoni sekondarja, bħar-Regolament 1049/2001 dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni. Ir-Regolament 1049/2001 jipprevedi dritt wiesa' ta' aċċess pubbliku għad-dokumenti miżmuma mill-istituzzjonijiet li għalihom japplika r-Regolament 1049/2001.

20. Ħafna mir-regoli dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti miżmuma minn istituzzjonijiet oħra tal-UE, u mill-uffiċċji, il-korpi u l-aġenziji tal-UE (minn hawn ’il quddiem imsejħa “istituzzjonijiet tal-UE”), huma bbażati b’mod espliċitu fuq ir-Regolament 1049/2001 [3]. Għalhekk, il-livell wiesa’ ta’ aċċess pubbliku għad-dokumenti ggarantit mir-Regolament 1049/2001 japplika bl-istess mod għal tali istituzzjonijiet tal-UE.

21. Madankollu, ċerti istituzzjonijiet tal-UE huma rregolati minn regoli dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti li jipprevedu aċċess pubbliku inqas estensiv milli huwa l-każ skont ir-Regolament 1049/2001. Ir-raġuni għaliex jeżistu regoli inqas estensivi għal dawn l-istituzzjonijiet tal-UE hija minħabba li huma fdati bit-twettiq ta’ kompiti li huma partikolarment sensittivi.

22. Fir-rigward tal-Eurojust, id-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust tistabbilixxi l-modalitajiet u l-eċċezzjonijiet partikolari fir-rigward tal-għoti ta’ aċċess pubbliku għad-dokumenti li għandha. Il-Preambolu tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust jistabbilixxi li, fil-prinċipju, id-dokumenti kollha għandhom ikunu aċċessibbli għall-pubbliku.[4] Madankollu, huwa jipprevedi wkoll li r-regoli dwar l-aċċess pubbliku għandhom jirriflettu r-rekwiżiti speċifiċi tal-Eurojust bħala korp ta' kooperazzjoni ġudizzjarja f'materji kriminali, b'kont sħiħ meħud tal-operazzjonijiet sensittivi mwettqa mill-Eurojust, b'mod partikolari fir-rigward tal-investigazzjonijiet u l-prosekuzzjonijiet tal-liġi kriminali [5].

23. Id-dikjarazzjonijiet stabbiliti fil-Preambolu tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust huma riflessi fil-limitazzjonijiet aktar restrittivi għall-aċċess stabbiliti fil-korp tad-Deċiżjoni, li tfasslu speċifikament biex iqisu n-natura speċifika tal-kompiti tal-Eurojust bħala korp ta' kooperazzjoni ġudizzjarja f'materji kriminali.

L-Artikolu 4(5) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust

24. L-Ombudsman jinnota li l-Artikolu 4(5) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust jiddikjara li:

" L-Eurojust m'għandha tiżvela l-ebda dokument relatat mal-każ jekk xi wieħed mill-Membri Nazzjonali kkonċernati jiddeċiedi li tapplika kwalunkwe waħda mill-kondizzjonijiet deskritti fil-paragrafu 1 jew 2 ta' dan l-Artikolu."[6]

25. L-Artikolu 4(5) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust, fil-qosor, jagħti lill-Membri Nazzjonali dritt eċċezzjonali ħafna, skont ir-regoli tal-UE dwar l-aċċess għad-dokumenti. Dan id-dritt huwa d-dritt li jiġi deċiż, minflok il-Eurojust, jekk waħda mill-eċċezzjonijiet għall-aċċess stabbiliti fl-Artikolu 4(1) u 4(2) tapplikax għal dokument relatat mal-każ miżmum mill-Eurojust.

26. B'mod speċifiku, l-Ombudsman jinnota li d-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust tiddistingwi b'mod ċar ir-rwol tal-Istati Membri fit-trattament ta' talbiet għal aċċess għal dokumenti relatati mal-każijiet [7] mir-rwol tagħhom fit-trattament ta' talbiet għal aċċess għal dokumenti oħra, li joriġinaw minnhom. L-Artikolu 4(5) jippermetti, fir-rigward ta’ dokumenti relatati mal-każijiet, veto minn kwalunkwe Membru Nazzjonali (li huma r-rappreżentanti tal-Istati Membri li jaħdmu mal-Eurojust) fir-rigward tal-iżvelar ta’ dokumenti relatati mal-każijiet jekk ir-rappreżentanti tal-Istati Membri jiddeċiedu li tapplika kwalunkwe waħda mill-eċċezzjonijiet għall-aċċess pubbliku.

27. L-Artikolu 7(2) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust jiddikjara li jekk applikazzjoni għall-aċċess pubbliku tikkonċerna "dokument relatat mal-każ", il-Kap tas-Servizz Legali tal-Eurojust għandu jistaqsi lill-Membri Nazzjonali kkonċernati "jekk tapplikax waħda mill-eċċezzjonijiet previsti fl-Artikolu 4. Il-parti rikjesta għandha tiddikjara bil-miktub jekk id-dokumenti jistgħux jiġu rilaxxati, u, fil-każ ta' rifjut, ir-raġuni għar-rifjut."[8]

28. L-Artikolu 7(3) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust jiddikjara li jekk applikazzjoni għal aċċess tiġi miċħuda, il-Kap tas-Servizz Legali tal-Eurojust għandu jipprovdi lill-applikant bi tweġiba bil-miktub li tiddikjara r-raġunijiet għar-rifjut totali jew parzjali.

29. L-Ombudsman jinnota, fir-rigward tal-obbligu tal-Eurojust li tagħti "raġunijiet" għad-deċiżjonijiet tagħha li jirrifjutaw l-aċċess għad-dokumenti, li r-raġunijiet invokati minn dak il-Membru Nazzjonali u kkomunikati lill-persuna li tkun qed tfittex aċċess iridu jkunu tali li jippermettu lill-persuna li tkun qed tfittex aċċess tifhem l-oriġini u r-raġunijiet tar-rifjut tat-talba tagħha u lill-qorti kompetenti teżerċita, jekk ikun meħtieġ, is-setgħa ta' rieżami tagħha. [9]

30. L-Ombudsman huwa għalhekk tal-fehma li l-obbligu li jingħataw raġunijiet ma huwiex issodisfatt sempliċement billi jiġi ddikjarat li tapplika eċċezzjoni għall-aċċess pubbliku. Pjuttost, l-obbligu tal-Eurojust li tiddikjara r-raġunijiet jirrikjedi li l-Membru/i Nazzjonali jipprovdi/u spjegazzjoni suffiċjenti fir-rigward tar-raġuni għaliex tapplika l-eċċezzjoni. Madankollu, l-Ombudsman jaqbel mal-pożizzjoni tal-Eurojust li tali dikjarazzjoni tar-raġunijiet tista' tkun qasira, minħabba s-sensittività partikolari tad-dokumenti kkonċernati.[10] L-obbligu li jiġu ddikjarati r-raġunijiet ċertament m'għandux ikun daqshekk estensiv li jirrikjedi r-rilaxx ta' kwalunkwe informazzjoni li ddgħajjef l-interessi li l-eċċezzjonijiet għall-aċċess pubbliku jfittxu li jipproteġu.

31. Abbażi ta' dan ta' hawn fuq, l-Ombudsman issib ukoll li, fid-deċiżjoni tagħha li tirrifjuta l-aċċess, il-Eurojust għandu jkollha: (i) iddikjara jekk id-dokumenti kinux relatati mal-każ u li għalhekk kien japplika l-Artikolu 4(5) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust; (ii) iddikjara liema Membru Nazzjonali oppona l-aċċess; (iii) irrefera għall-eċċezzjoni(jiet) rilevanti għall-aċċess imressqa mill-Membru(i) Nazzjonali; u (iv) spjega r-raġunijiet imressqa mill-Membru/i Nazzjonali għall-applikazzjoni ta' eċċezzjoni partikolari għall-aċċess.[11]

32. Fir-rigward ta' jekk il-Eurojust issodisfatx ir-rekwiżit stabbilit hawn fuq, l-Ombudsman jinnota li, fl-ittri tagħha lill-ilmentatur li rrifjuta l-aċċess għad-dokument, il-Eurojust għamlet referenza għall-Artikolu 4(4) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust, aktar milli għall-Artikolu 4(5) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust. Din kienet sorveljanza min-naħa tal-Eurojust. Madankollu, peress li din l-inkjesta ċċarat li l-Eurojust tibbaża r-rifjut li jingħata aċċess fuq l-Artikolu 4(5) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust, l-Ombudsman ma jara l-ebda raġuni biex ikompli jsegwi din is-sorveljanza.

33. L-Ombudsman jinnota li l-Eurojust iddikjarat, fl-ittri tagħha lill-ilmentatur, li kemm il-Membri Nazzjonali Brittaniċi kif ukoll dawk Ġermaniżi kienu, fin-nota konġunta tagħhom datata t-8 ta' Jannar 2010, infurmaw lill-Eurojust li hija għandha tiċħad l-aċċess għad-dokument. Għalhekk, il-Eurojust kienet legalment obbligata li tirrifjuta l-aċċess għad-dokument.

34. L-Ombudsman tinnota wkoll li l-Eurojust għamlet referenza, fl-ittri tagħha lill-ilmentatur li rrifjuta l-aċċess, għall-eċċezzjonijiet invokati mill-Membri Nazzjonali meta infurmaw lill-Eurojust li għandha tiċħad l-aċċess għad-dokument. Dawn kienu l-Artikolu 4(1)(a), is-sitt u s-seba' inċiż, tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust, li huma relatati mal-ħtieġa li jiġu protetti l-investigazzjonijiet u l-prosekuzzjonijiet nazzjonali li l-Eurojust tassisti fihom u l-ħtieġa li jiġu rrispettati r-regoli applikabbli dwar is-segretezza professjonali.

35. Madankollu, l-Ombudsman tinnota li ma hemm l-ebda spjegazzjoni, fl-ittri tal-Eurojust lill-ilmentatur dwar ir-raġunijiet imressqa mill-Membri Nazzjonali għall-applikazzjoni ta' dawn l-eċċezzjonijiet għall-aċċess pubbliku.

36. Abbażi ta’ dan ta’ hawn fuq, l-Ombudsman għalhekk isib li l-Eurojust, minkejja l-fatt li kienet ġiet infurmata bir-raġunijiet għaliex il-Membri Nazzjonali xtaqu li l-aċċess jiġi miċħud, naqset, fid-deċiżjoni tagħha li tirrifjuta l-aċċess għall-minuti, milli tistabbilixxi r-raġunijiet għaliex il-Membri Nazzjonali qiesu li japplikaw l-eċċezzjonijiet rilevanti għall-aċċess.

37. L-Ombudsman jinnota li, fit-tweġiba tiegħu għat-talba tiegħu għal aktar informazzjoni, l-Eurojust iddikjara, għall-ewwel darba, li l-minuti tal-laqgħa tal-1 ta' Lulju 2009 huma "relatati mal-każ", jiġifieri, huma relatati ma' investigazzjonijiet jew prosekuzzjonijiet li fihom hija involuta l-Eurojust.[12] Minħabba li d-dokument huwa relatat ma' laqgħa li saret fl-Eurojust biex tiġi diskussa l-implimentazzjoni ta' Mandat ta' Arrest Ewropew fir-rigward ta' persuna speċifika, l-Ombudsman ma jara l-ebda raġuni biex jikkontesta d-dikjarazzjoni tal-Eurojust li d-dokumenti jistgħu jiġu kklassifikati bħala "relatati mal-każ".

38. Is-servizzi tal-Ombudsman tħallew jaraw in-nota konġunta tat-8 ta' Jannar 2010 meta spezzjonaw il-fajl tal-Eurojust. L-Ombudsman huwa għalhekk konxju li r-raġuni mressqa mill-Membri Nazzjonali biex jopponu l-aċċess kienet li, sempliċiment, il-minuti tal-laqgħa tal-1 ta’ Lulju 2009 kienu relatati ma’ każijiet, jiġifieri, kienu relatati ma’ investigazzjonijiet jew prosekuzzjonijiet li fihom hija involuta l-Eurojust. Dan huwa preċiżament identiku għall-informazzjoni pprovduta lill-Ombudsman mill-Eurojust meta ppreżentat l-opinjoni tagħha fil-kuntest ta’ din l-inkjesta. Din l-informazzjoni ntbagħtet ukoll lill-persuna li ressqet l-ilment għall-osservazzjonijiet tagħha.

39. L-Ombudsman għalhekk iqis li n-nuqqas ta' motivazzjoni, fid-deċiżjoni tal-Eurojust li tirrifjuta l-aċċess għad-dokumenti, ġie rimedjat mill-Eurojust matul din l-inkjesta. Għalhekk ma hemm l-ebda skop utli biex tkompli tiġi segwita l-kwistjoni tal-Eurojust li tipprovdi lill-ilmentatur b’dawn ir-raġunijiet. Madankollu, l-Ombudsman se jagħmel rimarka oħra biex iħeġġeġ lill-Eurojust tipprovdi lill-applikanti, fil-futur, bir-raġunijiet imressqa mill-Membri Nazzjonali.

40. L-Ombudsman jenfasizza li filwaqt li l-Eurojust kellha tipprovdi lill-ilmentatur bir-raġunijiet għaliex il-Membri Nazzjonali jqisu li japplikaw l-eċċezzjonijiet rilevanti għall-aċċess, il-Eurojust ma għandha l-ebda awtorità li tqajjem dubji dwar dawn ir-raġunijiet (ara l-paragrafi 25 u 26 hawn fuq). F'dan it-tip ta' każ, id-dmir tal-Eurojust, skont id-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust, jestendi biss biex jipprovdi lil applikant bir-raġunijiet imressqa mill-Membri Nazzjonali biex jiċħdu l-aċċess għad-dokument.

41. Huwa importanti wkoll li jiġi nnotat li r-rwol tal-Ombudsman Ewropew, bħala korp li jfittex li jiżgura li l-istituzzjonijiet tal-UE ma jwettqux każijiet ta’ amministrazzjoni ħażina, jestendi, f’dan ir-rigward, biss għall-verifika li l-Eurojust ipprovdiet lir-rikorrenti bir-raġunijiet imressqa mill-Membri Nazzjonali biex jiċħdu l-aċċess għad-dokument.

42. Peress li l-Membri Nazzjonali huma r-rappreżentanti tal-Istati Membri, l-Ombudsman Ewropew ma għandu l-ebda awtorità li jevalwa jekk il-Membri Nazzjonali wettqux żball meta kienu tal-fehma li l-Eurojust għandha tiċħad l-aċċess pubbliku għad-dokument.

43. Fid-dawl ta’ dan ta’ hawn fuq, huwa importanti li jiġi enfasizzat li kwalunkwe nuqqas sostantiv possibbli fir-raġunament imressaq mill-Membri Nazzjonali bħala bażi għar-rifjut tal-aċċess pubbliku għal dokument relatat mal-każ ma jistax, dment li r-raġunament jiġi kkomunikat mill-Eurojust lil applikant, jikkostitwixxi każ ta’ amministrazzjoni ħażina min-naħa tal-Eurojust.

44. L-Ombudsman japprezza d-dimensjoni soċjali partikolarment traġika u importanti ta' dan il-każ, li għandha x'taqsam mal-isforzi ta' iben biex isir jaf kif il-mewt ta' missieru ġiet ittrattata mill-awtoritajiet pubbliċi. L-Ombudsman jifhem bis-sħiħ li billi jagħmel dan l-ilment, l-ilmentatur ifittex li jikseb aċċess għall-minuti ta' laqgħa relatata ma' kwistjoni ta' importanza kbira għalih, jiġifieri l-applikazzjoni ta' Mandat ta' Arrest Ewropew għall-persuna assoċjata mal-mewt ta' missieru. L-ilmentatur mhuwiex, l-Ombudsman jirrikonoxxi bis-sħiħ, sempliċement interessat li jingħata r-raġunijiet għaliex il-Membri Nazzjonali xtaqu li l-aċċess għad-dokumenti jiġi rrifjutat.

45. L-Ombudsman jinnota li jekk l-ilmentatur iqis li r-raġunijiet ipprovduti mill-Membri Nazzjonali mhumiex adegwati, huwa jkollu, f'data futura, l-għażla li jieħu kontestazzjoni legali dwar il-kwistjoni. Mill-1 ta' Diċembru 2014 il-Qrati tal-UE se jiksbu ġurisdizzjoni fuq l-attivitajiet tal-Eurojust [13]. F'dak l-istadju l-ilmentatur ikun jista', jekk ikun jixtieq, jagħmel talba ġdida għal aċċess għad-dokument. Jekk jiġu invokati l-istess raġunijiet għar-rifjut ta’ aċċess, u jekk huwa jqis li tali raġunijiet huma insuffiċjenti, huwa jista’ jikkunsidra l-possibbiltà li jippreżenta rikors quddiem il-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea għall-annullament ta’ dik id-deċiżjoni. F’dan l-istadju, il-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea, li għandha ġurisdizzjoni sħiħa sabiex tistħarreġ il-legalità ta’ din id-deċiżjoni.

B. Konklużjoni

Fuq il-bażi tal-inkjesta dwar dan l-ilment, l-Ombudsman għalaqha bil-konklużjoni li ġejja:

L-ebda inkjesta ulterjuri ma hija ġġustifikata mill-Ombudsman.

L-ilmentatur u l-Eurojust se jiġu infurmati b’din id-deċiżjoni.

Kumment ieħor

Meta l-Eurojust ma tkunx tista’ tagħti aċċess pubbliku għal dokumenti relatati mal-każijiet minħabba r-rifjut ta’ Membru(i) Nazzjonali li jippermettu tali aċċess, il-Eurojust hija meħtieġa tikkomunika lill-applikant ir-raġuni(jiet) imressqa mill-Membru(i) Nazzjonali għal dak ir-rifjut.

 

Emily O'Reilly

Magħmul fi Strasburgu fis-27 ta' Jannar 2014

---

[1] Id-Deċiżjoni tal-Kulleġġ ta' l-Eurojust li Jadotta Regoli Rigward l-Aċċess Pubbliku għad-Dokumenti ta' l-Eurojust (adottata fit-13 ta' Lulju 2004), disponibbli fuq:

http://eurojust.europa.eu/doclibrary/Eurojust-framework/ejlegalframework/Access%20to%20Eurojust%20Documents/Access-to-Eurojust-Documents-2004-07-13-EN.pdf

[2] Il-Kawża C-266/05 P Sison vs il-Kunsill [2007] Ġabra I-1233, il-paragrafu 17.

[3] Ara, pereżempju, il-preambolu għad-Deċiżjoni Nru 12-2005 tal-Qorti tal-Awdituri tal-Komunitajiet Ewropej tal-10 ta' Marzu 2005 u r-Regoli għall-implimentazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 1049/2001 dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-EMEA (xi wħud minnhom sussegwentement riveduti).

[4] Il-Preambolu 6 tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust.

[5] Il-Preambolu 7 tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust.

[6] L-enfasi tal-Ombudsman.

[7] Fil-fatt, ir-raġuni għaliex l-ilmentatur jixtieq jikseb aċċess għall-minuti hija minħabba li huma relatati mal-każ tal-persuna responsabbli għall-mewt ta' missieru.

[8] L-enfasi tal-Ombudsman.

[9] Ara, b’analoġija, il-paragrafu 89 tal-Kawża C-64/05 P L-Isvezja vs Il-Kummissjoni u oħrajn [2007] Ġabra I-11389.

[10] Kawża C-266/05 P Sison vs il-Kunsill [2007] Ġabra I-1233, paragrafu 62.

[11] L-Artikolu 7(3) tad-Deċiżjoni dwar l-aċċess għad-dokumenti tal-Eurojust.

[13] Il-Qrati tal-UE jsiru kompetenti biex jirrevedu d-deċiżjoni tal-Eurojust ħames snin wara d-dħul fis-seħħ tat-Trattat ta' Lisbona (ara l-Protokoll 36, l-Artikolu 10 tat-Trattat ta' Lisbona), jiġifieri f'Diċembru 2014.