# Deċiżjoni dwar iż-żmien meħud mill-Kummissjoni Ewropea biex tikkonkludi proċedura ta’ ksur dwar il-konformità ta’ Spanja mar-regoli tal-UE dwar il-ħsejjes ambjentali – INFR(2016)2118 (każ 410/2025/EIS)
- Awtur: Ombudsman Ewropew
- Data: 2025-12-16T10:00+01:00[Europe/Paris]
- [URL](https://www.ombudsman.europa.eu/mt/decision/mt/217124)
---
> Il-każ kien jikkonċerna ż-żmien meħud mill-Kummissjoni Ewropea biex tikkonkludi proċedura ta' ksur, li fetħet fl-2016 kontra Spanja dwar il-konformità tagħha mar-regoli tal-UE dwar il-ħsejjes ambjentali. L-ilmentatur, grupp ta' ċittadini interessati kkonċernati mill-istorbju tal-ajruporti fi Spanja, ilmenta li ż-żmien meħud mill-Kummissjoni biex tinvestiga l-kwistjoni ma kienx raġonevoli.
> 
> L-Ombudsman sabet li kien hemm perjodu ta' tliet snin li ma wera l-ebda traċċa ta' xi azzjoni meħuda mill-Kummissjoni, li kienet tikkostitwixxi amministrazzjoni ħażina.
> 
> Sussegwentement, il-Kummissjoni reġgħet bdiet l-azzjoni dwar il-każ, li jfisser li dan ma jservi l-ebda skop utli biex issir rakkomandazzjoni. Minħabba l-implikazzjonijiet ewlenin tas-saħħa pubblika tal-kwistjonijiet involuti, l-Ombudsman tistenna li l-Kummissjoni tittratta l-proċedura ta' ksur bħala kwistjoni ta' prijorità.
> 
Il-fatti li wasslu għall-ilment
-------------------------------

**1.** Fid-29 ta' Settembru 2016, il-Kummissjoni Ewropea fetħet proċedura formali ta' ksur kontra Spanja billi ħarġet ittra ta' intimazzjoni[\[1\]](#_ftn1){#_ftnref1} dwar in-nuqqas tagħha li tikkonforma mad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva 2002/49/KE ("id-Direttiva dwar l-Istorbju"),[\[2\]](#_ftn2){#_ftnref2} b'mod partikolari fir-rigward tan-nuqqas ta' Spanja ta' mapep strateġiċi tal-istorbju u azzjonijiet tal-istorbju (INFR(2016)2118).

**2.** Fid-19 ta' Lulju 2018, il-Kummissjoni bagħtet opinjoni motivata[\[3\]](#_ftn3){#_ftnref3} lil Spanja.[\[4\]](#_ftn4){#_ftnref4}

**3.** Fl-24 ta' April 2024, tliet Membri Spanjoli tal-Parlament Ewropew ippreżentaw mistoqsija parlamentari[\[5\]](#_ftn5){#_ftnref5} lill-Kummissjoni dwar l-estensjonijiet ippjanati tal-ajruporti ta' Alicante-Elche u Valencia-Manises fi Spanja. Huma qajmu tħassib li l-estensjonijiet jaffettwaw il-livelli tat-tniġġis akustiku u t-tniġġis ambjentali fiż-żoni kkonċernati, u riedu jkunu jafu kif il-Kummissjoni se tiżgura li Spanja tikkonforma mad-dispożizzjonijiet rilevanti tal-liġi tal-UE f'dan ir-rigward.

**4.** Fit-3 ta' Lulju 2024, il-Kummissjoni wieġbet għall-mistoqsija parlamentari \[6\][Fit-tweġiba](#_ftn6){#_ftnref6} tagħha, il-Kummissjoni semmiet li minkejja li fakkret lil Spanja dwar il-kwistjoni, Spanja kienet naqset milli tippreżenta l-mapep strateġiċi tal-istorbju l-aktar reċenti, li kienu mistennija sat-30 ta' Ġunju 2022. Il-Kummissjoni qalet ukoll li l-kwistjoni taż-żewġ ajruporti kienet qed tiġi indirizzata fil-proċedura ta' ksur li għaddejja bħalissa INFR(2016)2118 kontra Spanja.

**5.**Fis-17 ta' Frar 2025, l-ilmentatur, grupp ta' residenti tal-muniċipalitajiet ta' Valencia fi Spanja li jopponi l-estensjoni taż-żewġ ajruporti fir-reġjun u jirrakkomanda r-rilokazzjoni tagħhom, irrikorra għand l-Ombudsman Ewropew.

L-inkjesta
----------

**6.**L-Ombudsman fetħet inkjesta dwar iż-żmien meħud mill-Kummissjoni biex tikkonkludi l-proċedura ta' ksur inkwistjoni.

**7. Matul**l-inkjesta, l-Ombudsman irċieva t-tweġiba tal-Kummissjoni għall-ilment, u, sussegwentement, il-kummenti tal-ilmentatur bi tweġiba għat-tweġiba tal-Kummissjoni. It-tim ta' inkjesta tal-Ombudsman spezzjona wkoll il-fajl tal-Kummissjoni dwar dan il-każ.

### Argumenti ppreżentati lill-Ombudsman

Mill-Kummissjoni

**8.** Fit-tweġiba tagħha, il-Kummissjoni spjegat li l-proċedura formali ta' ksur tnediet fuq inizjattiva tagħha stess wara investigazzjoni EU Pilot[\[7\]](#_ftn7){#_ftnref7} (7743/15/ENVI). Skont il-Kummissjoni, kien hemm żewġ raġunijiet ewlenin għaż-żmien li ttieħed s'issa: l-ispeċifiċitajiet tal-proċedura ta' investigazzjoni, b'mod partikolari l-iskambji kontinwi ma' Spanja mmirati biex jiżguraw konformità volontarja, kif ukoll il-kumplessità teknika tal-każ. Il-każ jikkonċerna l-mapep strateġiċi tal-istorbju u l-pjanijiet ta' azzjoni dwar l-istorbju meħtieġa għal għadd kbir ta' entitajiet differenti (ajruporti, agglomerazzjonijiet, toroq ewlenin u ferroviji ewlenin), li jkomplu jżidu mal-volum tal-materjal, il-ħin meħud u l-kumplessità teknika tal-kwistjonijiet involuti. Barra minn hekk, matul il-proċedura, l-awtoritajiet Spanjoli emendaw il-lista rilevanti ta' entitajiet diversi drabi.

**9.**Il-Kummissjoni qalet li, matul il-proċedura, hija żammet djalogu kontinwu mal-awtoritajiet Spanjoli bil-għan li tinstab soluzzjoni għall-ksur allegat. F'dan il-kuntest, hija qieset ukoll l-iżviluppi fattwali fil-każ, b'mod partikolari fir-rigward tal-lista ta' entitajiet ikkonċernati mill-proċedura u l-progress miksub minn Spanja matul il-perjodu.

{#_ftnref4}**10.** F'termini ta' puntwalità, il-Kummissjoni indikat li l-Artikolu 258 TFUE ma jistabbilixxi l-ebda limitu ta' żmien fiss għad-durata tal-proċedimenti ta' ksur u rreferiet għall-ġurisprudenza applikabbli tal-UE li stabbiliet li l-Kummissjoni għandha diskrezzjoni wiesgħa f'każijiet bħal dawn.[\[8\]](#_ftn8){#_ftnref8} Barra minn hekk, l-għan tal-proċedura prekontenzjuża huwa li tippermetti lill-Istat Membru jtemm kwalunkwe ksur allegat, li jippermettilu jeżerċita d-drittijiet tad-difiża tiegħu u li jiddefinixxi s-suġġett tat-tilwima.[\[9\] L-għan tal-proċedura ta'](#_ftn9){#_ftnref9} ksur huwa għalhekk li tinkiseb konformità permezz ta' kooperazzjoni, djalogu u assistenza teknika, mingħajr ma neċessarjament jirrikorri għal proċedimenti tal-qorti sakemm ma jkunx strettament meħtieġ.

**11.**Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni qalet li se tistinka biex tasal għal deċiżjoni dwar il-pass li jmiss tal-proċedura mill-aktar fis possibbli.

Mill-ilmentatur

**12.**Fil-kummenti tiegħu, l-ilmentatur żamm il-fehma tiegħu li l-proċedura qed tieħu żmien twil wisq. L-ilmentatur esprima wkoll tħassib li Spanja għadha ma tipprovdix il-mapep strateġiċi tal-istorbju mitluba mill-Kummissjoni u li ċ-ċittadini affettwati mill-kwistjoni għadhom ibatu mill-problemi serji tat-tniġġis tal-istorbju u tal-arja minħabba l-ajruplani li jtiru fuq djarhom.

### Il-valutazzjoni tal-Ombudsman

**13.** Ir-rwol tal-Ombudsman fil-qasam tal-ilmenti ta' ksur ikopri b'mod partikolari t-trattament amministrattiv u proċedurali tal-każijiet ta' ksur mill-Kummissjoni, bħaż-żmien meħud u r-raġunijiet mogħtija għal kwalunkwe dewmien. L-Ombudsman irrikonoxxa b'mod konsistenti li l-Kummissjoni għandha diskrezzjoni dwar kif tittratta każijiet ta' ksur.[\[10\]](#_ftn10){#_ftnref10} Madankollu, jekk iż-żmien li ħadet il-Kummissjoni biex tittratta każ ġie estiż bla bżonn minħabba negliġenza jew posponimenti mhux ġustifikati mill-Kummissjoni, dan jista' jikkostitwixxi amministrazzjoni ħażina.[\[11\]](#_ftn11){#_ftnref11} L-istess japplika għal nuqqas ta' azzjoni mingħajr ebda ġustifikazzjoni valida.

**14.** L-Ombudsman tirrikonoxxi li l-proċedimenti ta' ksur relatati ma' kwistjonijiet ambjentali spiss jistgħu jirrikjedu ammont sinifikanti ta' żmien, minħabba n-natura kumplessa u li qed tevolvi tagħhom. Il-ġlieda kontra l-istorbju ambjentali hija marbuta direttament mal-eżistenza ta' mapep strateġiċi tal-istorbju u pjanijiet ta' azzjoni dwar l-istorbju ambjentali, peress li tinvolvi l-kejl tal-esponiment globali għall-istorbju f'żona partikolari abbażi ta' sorsi differenti ta' storbju, inkluż l-istorbju tal-inġenji tal-ajru. L-Ombudsman aċċetta li, jekk it-tul tal-proċedimenti jkun dovut għar-reqqa tal-valutazzjoni, jista' jkun hemm żmien addizzjonali fl-interess pubbliku[\[12\].](#_ftn12){#_ftnref12}

**15.** F'dan il-każ, il-proċedura ta' ksur issa ilha miftuħa għal aktar minn disa' snin. Tali żmien twil biex tiġi ttrattata proċedura ta' ksur jidher twil minn kwalunkwe perspettiva oġġettiva. Dan huwa saħansitra aktar minnu peress li l-kwistjoni tal-istorbju ambjentali jista' jkollha impatt negattiv serju fuq l-ambjent u fuq is-saħħa pubblika. L-Ombudsman ifakkar li livell għoli ta' protezzjoni ambjentali huwa previst fil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE[\[13\],](#_ftn13){#_ftnref13} filwaqt li l-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem irrikonoxxiet is-serjetà tal-istorbju ambjentali billi kkonkludiet li dan jista' jaffettwa wkoll id-dritt ta' persuna għar-rispett tal-ħajja privata tagħha \[14\].[Għalhekk,](#_ftn14){#_ftnref14} il-kwistjoni kkonċernata għandha interess pubbliku qawwi.

**16.** Fit-tweġiba tagħha, il-Kummissjoni spjegat, fil-qosor, li t-tul tal-proċedimenti huwa prinċipalment dovut għall-kumplessità tal-każ u l-ħtieġa li jitkomplew l-iskambji ma' Spanja dwar il-kwistjoni. L-Ombudsman m'għandu l-ebda raġuni biex jiddubita dawn id-dikjarazzjonijiet bħala tali. Filwaqt li ma hemm xejn li jissuġġerixxi li l-Kummissjoni kienet tkun inattiva fil-fajl matul il-perjodu kollu mill-ftuħ tal-proċedimenti ta' ksur, id-dokumenti spezzjonati ma juru l-ebda analiżi jew azzjoni sostantiva mill-Kummissjoni minn Ġunju 2021 sa Ġunju 2024. In-nuqqas ta' azzjoni matul dan il-perjodu ta' tliet snin huwa partikolarment inkwetanti minħabba li, fit-tweġiba tagħha tat-3 ta' Lulju 2024 għall-mistoqsija parlamentari, il-Kummissjoni qalet li Spanja kienet naqset milli tikkomunikalha l-mapep strateġiċi tal-istorbju u l-pjanijiet ta' azzjoni l-aktar reċenti, meħtieġa mid-Direttiva dwar l-Istorbju kull ħames snin.[\[15\]](#_ftn15){#_ftnref15} Dawn kienu dovuti sat-30 ta' Ġunju 2022 u l-Kummissjoni qalet li kienet fakkret lil Spanja dwar dan.[\[16\]](#_ftn16){#_ftnref16} Madankollu, ma hemm l-ebda traċċa fil-fajl tal-Kummissjoni ta' kwalunkwe tfakkira bħal din li qed tintbagħat.

**17.** Bħala kwistjoni ta' amministrazzjoni tajba, l-istituzzjonijiet tal-UE għandhom iżommu rekords adegwati tal-proċeduri amministrattivi. Madankollu, f'dan il-każ, id-dokumenti spezzjonati ma wrewx li l-Kummissjoni segwiet il-każ mill-qrib u bir-reqqa minn Ġunju 2021 sa Ġunju 2024. Fin-nuqqas ta' tali evidenza, l-Ombudsman ma jistax jikkonferma jekk il-Kummissjoni ħaditx xi azzjoni u jekk ittrattatx il-proċedura ta' ksur b'mod attiv u mingħajr dewmien bla bżonn matul dan il-perjodu ta' tliet snin[\[17\].](#_ftn17){#_ftnref17}

**18.**Għalhekk, l-Ombudsman jista' jikkonkludi biss li l-Kummissjoni naqset milli tieħu azzjoni dwar il-każ għal tliet snin, li huwa perjodu ta' żmien sinifikanti. Dan huwa ta' dispjaċir.

**19.**Madankollu, is-sitwazzjoni nbidlet f'Ġunju 2024, meta l-Kummissjoni kellha laqgħa mal-awtoritajiet Spanjoli, segwita minn aġġornamenti dwar il-progress tal-kwistjoni pprovduti minn Spanja. L-inkjesta tal-Ombudsman turi li minn Ġunju 2024, il-Kummissjoni rċeviet aġġornamenti regolari minn Spanja u organizzat aktar laqgħat mal-awtoritajiet Spanjoli. F'dawn iċ-ċirkostanzi, l-Ombudsman isib li l-Kummissjoni issa qed issegwi l-investigazzjoni b'mod attiv. B'riżultat ta' dan, hija tikkonkludi li ma jservi l-ebda skop utli biex issir rakkomandazzjoni f'dan il-każ.

**20.**Fid-dawl ta' dan ta' hawn fuq, l-Ombudsman jikkonkludi li n-nuqqas tal-Kummissjoni li tieħu azzjoni dwar il-każ għal tliet snin, u li tipprovdi evidenza biex tiġġustifika n-nuqqas ta' attività tagħha matul dan il-perjodu jikkostitwixxi amministrazzjoni ħażina. Minħabba l-implikazzjonijiet pubbliċi kbar tan-nuqqas ta' konformità ta' Stat Membru mad-Direttiva dwar l-Istorbju, l-Ombudsman tistenna li l-Kummissjoni tittratta l-proċedura ta' ksur bħala kwistjoni ta' prijorità.

Konklużjoni
-----------

Abbażi tal-inkjesta, l-Ombudsman tagħlaq dan il-każ bil-konklużjoni li ġejja:

**In-nuqqas mill-Kummissjoni Ewropea li tieħu azzjoni u li tipprovdi evidenza biex tiġġustifika n-nuqqas ta' attività tagħha fil-każ matul perjodu ta' tliet snin jikkostitwixxi amministrazzjoni ħażina. Minħabba l-implikazzjonijiet pubbliċi kbar tan-nuqqas ta' konformità ta' Stat Membru mad-Direttiva dwar l-Istorbju, l-Ombudsman tistenna li l-Kummissjoni tittratta l-proċedura ta' ksur bħala kwistjoni ta' prijorità.**

L-ilmentatur u l-Kummissjoni se jiġu infurmati b'din id-deċiżjoni.

Teresa Anjinho Ombudsman


Ewropew


<br />


Strasburgu, 12/12/2025

[\[1\]](#_ftnref1){#_ftn1} L-ittra ta' intimazzjoni hija l-ewwel pass formali fi proċedura ta' ksur, li għaliha l-Istat Membru kkonċernat irid jibgħat tweġiba dettaljata, normalment fi żmien xahrejn. Aktar dettalji dwar il-proċeduri ta' ksur tal-UE jistgħu jinstabu fuq is-sit web tal-Kummissjoni: [https://commission.europa.eu/law/application-eu-law/implimenting-eu-law/infringement-procedure_en](https://commission.europa.eu/law/application-eu-law/implementing-eu-law/infringement-procedure_en).

[\[2\]](#_ftnref2){#_ftn2} Id-Direttiva 2002/49/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-25 ta' Ġunju 2002 li tirrigwardja l-istudju u l-amministrazzjoni tal-ħsejjes ambjentali, disponibbli fuq: <https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A02002L0049-20210729>.

[\[3\]](#_ftnref3){#_ftn3} Jekk il-Kummissjoni tikkonkludi li l-pajjiż qed jonqos milli jissodisfa l-obbligi tiegħu skont il-liġi tal-UE, tista' tibgħat opinjoni motivata: talba formali għall-konformità mal-liġi tal-UE.

[\[4\]](#_ftnref4){#_ftn4} [https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/mt/memo_18_4486](https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/memo_18_4486)

[\[5\]](#_ftnref5){#_ftn5} <https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/E-9-2024-001285_EN.html>

[\[6\]](#_ftnref6){#_ftn6} <https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/E-9-2024-001285-ASW_EN.html>

[\[7\]](#_ftnref7){#_ftn7} "EU Pilot" huwa djalogu inizjali u informali bejn il-Kummissjoni u l-Istat Membru kkonċernat minn ilment ta' ksur.

[\[8\]](#_ftnref8){#_ftn8} Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawża C-226/01, Il-Kummissjoni *vs Id-Danimarka:* [https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=BBCBA5FBA3FE818C9C6ABF2274B266ED?text=\&docid=48025\&pageIndex=0\&doclang=EN\&mode=lst\&dir=\&occ=first\&part=1\&cid=1607704](https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf;jsessionid=BBCBA5FBA3FE818C9C6ABF2274B266ED?text=&docid=48025&pageIndex=0&doclang=EN&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=1607704).

[\[9\]](#_ftnref9){#_ftn9} Is-Sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja fil-kawża C-33/04, Il-Kummissjoni *vs L-Irlanda,* il-paragrafu 18: [https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=\&docid=47579\&pageIndex=0\&doclang=EN\&mode=lst\&dir=\&occ=first\&part=1\&cid=1629328](https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=47579&pageIndex=0&doclang=EN&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=1629328).

[\[10\]](#_ftnref10){#_ftn10} Ara d-deċiżjoni tal-Ombudsman fil-każ 4/2024/JN, disponibbli fuq: <https://www.ombudsman.europa.eu/en/decision/en/195058>.

[\[11\]](#_ftnref11){#_ftn11} Ara d-deċiżjonijiet tal-Ombudsman fil-każijiet 369/2018/JAP, disponibbli fuq: <https://www.ombudsman.europa.eu/en/decision/en/119020> u 2029/2022/EIS, disponibbli fuq: <https://www.ombudsman.europa.eu/en/decision/en/179452>.

[\[12\]](#_ftnref12){#_ftn12} Ara l-punt 22 tad-deċiżjoni tal-Ombudsman fil-każ 950/2023/EIS, disponibbli fuq: [https://www.ombudsman.europa.eu/mt/decision/mt/197517](https://www.ombudsman.europa.eu/en/decision/en/197517).

[\[13\]](#_ftnref13){#_ftn13} Ara l-Artikolu 37 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE.

[\[14\]](#_ftnref14){#_ftn14} Ara, fost l-oħrajn, is-sentenzi tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem fil-kawża 16798/90, *López Ostra**/**Spanja,* disponibbli fuq: [https://hudoc.echr.coe.int/eng#{%22itemid%22:\[%22001-62468%22\]}](https://hudoc.echr.coe.int/eng#{%22itemid%22:[%22001-62468%22]}) u fil-każ 2345/06, *Deés/Ungerija ,* disponibbli fuq: [https://hudoc.echr.coe.int/eng#{%22itemid%22:\[%22001-101647%22\]}](https://hudoc.echr.coe.int/eng#{%22itemid%22:[%22001-101647%22]}).

[\[15\]](#_ftnref15){#_ftn15} Dan ir-rekwiżit huwa inkluż fl-Artikolu 7 tad-Direttiva dwar l-Istorbju.

[\[16\]](#_ftnref16){#_ftn16} [Ara n-nota](https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/E-9-2024-001285-ASW_EN.html) 6 f'qiegħ il-paġna hawn fuq.

[\[17\]](#_ftnref17){#_ftn17} Ara wkoll il-punti 18 u 19 tad-deċiżjoni tal-Ombudsman fil-każ 1171/2023/JN, disponibbli fuq: <https://www.ombudsman.europa.eu/en/decision/en/186479>.