Il-fatti li wasslu għall-ilment

1. Skont ir-Regolament dwar it-tqegħid fis-suq ta’ prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti ^[1] (“ir-Regolament PPP”),^[2] qabel ma sustanza attiva [3] tkun tista’ tintuża fi prodott għall-protezzjoni tal-pjanti (“pestiċida”)[4] fl-UE, dan għandu jiġi approvat mill-Kummissjoni.[5] Is-sustanzi attivi b’ċerti proprjetajiet jitqiesu bħala “kandidati għas-sostituzzjoni”.[6] Dan normalment jindika li sustanza hija aktar perikoluża minn oħrajn.

2. Ladarba s-sustanzi attivi jiġu approvati, il-kumpaniji jistgħu jissottomettu lill-awtoritajiet rilevanti tal-Istati Membri tal-UE applikazzjonijiet għall-awtorizzazzjoni għat-tqegħid fis-suq ta’ pestiċidi li jkun fihom dawn is-sustanzi.

3. Meta l-awtoritajiet nazzjonali jevalwaw applikazzjonijiet għall-awtorizzazzjoni ta’ pestiċidi li fihom sustanzi attivi li huma “kandidati għas-sostituzzjoni”, huma jridu jwettqu “valutazzjoni komparattiva” biex jiddeterminaw jekk dawk il-pestiċidi jistgħux jiġu sostitwiti b’oħrajn li fihom sustanzi attivi inqas perikolużi jew b’alternattivi mhux ‑kimiċi. Ir-Regolament dwar il-PPP jistabbilixxi erba’ kriterji li għandhom jitqiesu fil-valutazzjoni komparattiva, b’mod partikolari jekk: (a) ikun jeżisti metodu awtorizzat aktar sikur ta’ kontroll jew ta’ prevenzjoni tal-pestiċidi jew mhux kimiċi għall-istess użi; (b) is-sostituzzjoni ma tippreżentax żvantaġġi ekonomiċi jew prattiċi sinifikanti; (c) id-diversità kimika tas-sustanzi attivi jew il-metodi u l-prattiki tal-ġestjoni tal-għelejjel u l-prevenzjoni tal-pesti huma biżżejjed biex jiġi minimizzat ir-riskju li l-organiżmu fil-mira (jew il-) dwar il-pesti jista' jiżviluppa reżistenza; u (d) il-konsegwenzi fuq l-awtorizzazzjonijiet ta’ “użu minuri” ġew ikkunsidrati [7].

4. L-Organizzazzjoni Ewropea u Mediterranja għall-Protezzjoni tal-Pjanti (EPPO) hija organizzazzjoni internazzjonali responsabbli għall-kooperazzjoni u l-armonizzazzjoni fil-protezzjoni tal-pjanti fir-reġjun Ewropew u Mediterranju. Hija għandha 52 pajjiż membru inklużi l-Istati Membri kollha tal-UE.[8] L-UE għandha status ta' osservatur permanenti fl-UPPE.

5. Il-Kummissjoni ħarġet dokument ta' gwida [9] dwar il-valutazzjoni komparattiva tal-pestiċidi mill-awtoritajiet tal-Istati Membri (“id-dokument ta' gwida”), li, fl-2014, ġie approvat mill-Kumitat Permanenti dwar il-Pjanti, l-Annimali, l-Ikel u l-Għalf (SCoPAFF)[10]. Id-dokument ta' gwida jirreferi għal standard [11] żviluppat mill-UPPE dwar kif titwettaq valutazzjoni komparattiva (“l-istandard tal-UPPE”). Id-dokument ta’ gwida tal-Kummissjoni jindika li dan “huwa maħsub biex jissupplimenta l-istandard tal-UPPE, jiġifieri biex jagħti gwida lill-Istati Membri dwar kif iwettqu l-valutazzjoni komparattiva tar-riskji għas-saħħa u għall-ambjent, u biex jipprovdi qafas ġenerali għal valutazzjoni komparattiva”.

6. Fl-2020, evalwazzjoni mwettqa bħala parti mill-programm tal-Kummissjoni dwar l-idoneità u l-prestazzjoni tar-regolamentazzjoni (REFIT)[12] identifikat problemi bir-regoli għas-sustanzi attivi li huma kandidati għas-sostituzzjoni.[13] L-evalwazzjoni sabet li l-valutazzjoni komparattiva mwettqa mill-Istati Membri hija kumplessa, intensiva fir-riżorsi u ma wasslet għall-ebda sostituzzjoni. Għalhekk, il-benefiċċji għas-saħħa tal-bniedem u għall-ambjent li kienu mistennija mis-sostituzzjoni ta' dawn is-sustanzi aktar perikolużi ma mmaterjalizzawx.[14]

7. Bejn Ġunju 2021 u Novembru 2022, l-ilmentatur, organizzazzjoni ambjentali, kellu skambji mal-Kummissjoni, li fihom qajjem tħassib dwar l-istandard tal-UPPE u d-dipendenza tad-dokument ta’ gwida fuqu. B’mod partikolari, l-ilmentatur ikkontesta kif l-istandard tal-UPPE jinterpreta d-dispożizzjoni fir-Regolament PPP dwar “id-diversità kimika ta’ sustanzi attivi”[15] u kif jittratta “użi minuri” fil-valutazzjoni komparattiva [16]. Huwa argumenta wkoll li l-UPPE ma għandux biżżejjed salvagwardji biex jiżgura l-indipendenza tal-ħidma tiegħu.

8. Mhux sodisfatt bit-tweġibiet tal-Kummissjoni, f’Jannar 2023, l-ilmentatur irrikorra għand l-Ombudsman billi argumenta li l-istandard tal-UPPE mhuwiex konformi mad-dritt tal-UE u li, billi bbażat ruħha fuqu, il-Kummissjoni sistematikament xekklet is-sostituzzjoni ta’ sustanzi perikolużi.

L-inkjesta

9. L-Ombudsman fetħet inkjesta dwar id-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tibbaża fuq l-istandard tal-UPPE fid-dokument ta’ gwida tagħha u, b’mod partikolari, kif il-Kummissjoni żgurat li l-istandard tal-UPPE jkun konformi mad-dritt tal-UE.

10. Matul l-inkjesta, l-Ombudsman irċieva t-tweġiba tal-Kummissjoni dwar l-ilment u t-tim ta’ inkjesta tal-Ombudsman iltaqa’ ma’ rappreżentanti tal-Kummissjoni u spezzjona d-dokumenti rilevanti.[17] L-Ombudsman irċieva wkoll il-kummenti tal-ilmentatur dwar il-pożizzjoni tal-Kummissjoni.

Argumenti ppreżentati lill-Ombudsman

Mill-ilmentatur

11. L-ilmentatur sostna li l-istandard tal-UPPE jmur kontra d-dritt tal-UE u li, għal din ir-raġuni, il-Kummissjoni ma kellhiex tibbaża ruħha fuqu fid-dokument ta’ gwida.

12. L-ewwel nett, skont l-ilmentatur, l-istandard tal-UPPE jippermetti lill-Istati Membri jwaqqfu l-valutazzjoni komparattiva meta l-applikazzjonijiet jinkludu użi minuri. [18] Dan, ikkunsidrat mill-ilmentatur, imur kontra r-Regolament PPP, li jirrikjedi biss li l-konsegwenzi fuq użi minuri jiġu “kkunsidrati” fil-kuntest tal-valutazzjoni komparattiva, u jmur kontra l-għan tal-promozzjoni tas-sostituzzjoni ta’ sustanzi attivi perikolużi, peress li jippermetti lill-applikanti jinkludu użi minuri fl-applikazzjonijiet tagħhom biex jevitaw is-sostituzzjoni.

13. L-ilmentatur iddikjara li xi Stati Membri ma jwettqux valutazzjoni komparattiva għal kwalunkwe applikazzjoni li fiha mill-inqas użu minuri wieħed jew għal applikazzjonijiet għal estensjoni għal użi ġodda inklużi użi minuri. Hija argumentat li dan ikun ifisser li s-sostituzzjoni tkun ibbażata fuq ir-riskju ta’ konsegwenzi għal użi minuri biss minflok ma jiġu bbilanċjati r-riskji u l-benefiċċji kollha tas-sostituzzjoni, u jkun jimplika li s-sostituzzjoni għal użi minuri mhijiex possibbli, li mhuwiex minnu. Barra minn hekk, l-applikanti jistgħu sempliċiment iżidu użu minuri mal-applikazzjoni tagħhom biex jiżguraw li l-awtorizzazzjoni ma tiġix miċħuda minħabba sostituzzjoni b’suċċess.

14. It-tieni, l-ilmentatur argumenta li bl-użu tal-approċċ tal-“modalità ta’ azzjoni”[19], l-istandard tal-UPPE jirrikjedi d-disponibbiltà ta’ diversi klassijiet ta’ pestiċidi sintetiċi sabiex jikkonkludi li s-sostituzzjoni hija possibbli. Fil-prattika, fil-fehma tagħha, ċertu numru ta’ prodotti kimiċi b’diversi (bejn tlieta u ħames) modi ta’ azzjoni huma meħtieġa bħala minimu irrispettivament mill-effettività ta’ alternattivi mhux kimiċi. L-ilmentatur argumenta li dan l-approċċ kien essenzjalment żviluppat mill-industrija tal-pestiċidi u qatt ma kien ġie approvat mill-UE, u li r-Regolament PPP stabbilixxa rekwiżit inqas strett, jiġifieri, sempliċement diversità ta’ sustanzi attivi.

15. Barra minn hekk, ir-Regolament PPP isemmi d-diversità kimika bħala metodu ta’ prevenzjoni tal-pesti li jiżviluppaw reżistenza għas-sustanzi użati fil-pestiċidi, iżda ma jagħmilhiex kundizzjoni essenzjali għall-indirizzar tar-reżistenza, għall-kuntrarju tal-istandard tal-UPPE. Il-valutazzjoni komparattiva ma għandhiex tintemm mingħajr ma jitqiesu l-alternattivi mhux kimiċi kollha.

16. L-ilmentatur argumenta wkoll li l-approċċ tal-“modalità ta’ azzjoni” mhuwiex iġġustifikat xjentifikament, peress li l-komunità xjentifika stabbiliet li l-iffukar fuq id-diversità tal-modi ta’ azzjoni għandu t-tendenza li jżid ir-reżistenza għas-sustanzi. L-użu ta’ alternattivi mhux kimiċi biss jista’ jegħleb ir-reżistenza.

17. B’mod aktar ġenerali, l-ilmentatur qajjem tħassib dwar l-indipendenza tal-UPPE.

18. L-ilmentatur sostna li l-UPPE ma għandux biżżejjed regoli biex jindirizza l-kunflitti ta’ interess u jinkludi rappreżentanti tal-industrija tal-pestiċidi fil-korpi interni li jħejju l-ħidma tiegħu. Fil-prattika, wieħed minn kull ħamsa tal-membri tal-grupp ta’ ħidma dwar ir-reżistenza huma rappreżentanti tal-kumpaniji. Barra minn hekk, assoċjazzjoni li tirrappreżenta l-industrija Ewropea tal-pestiċidi għandha status ta’ osservatur permanenti fil-Grupp ta’ Ħidma tal-UPPE dwar il-Prodotti għall-Protezzjoni tal-Pjanti.

19. Fir-rigward tal-istandard tal-UPPE inkwistjoni, l-ilmentatur iddikjara li l-awtur ewlieni tal-pubblikazzjoni li fuqha huwa bbażat kellu rabtiet mal-industrija tal-pestiċidi. Fl-1997, huwa kien koawtur ta’ artiklu ^[20] f’reviżjoni ppubblikata minn organizzazzjoni ta’ lobbying, li kienet tirrappreżenta, fost l-oħrajn, l-industrija tal-pestiċidi.^[21] F’dak l-artiklu, l-awturi rringrazzjaw lill-president tal-kumitati ta’ azzjoni ta’ reżistenza, li huma korpi fi ħdan l-assoċjazzjoni msemmija hawn fuq, li jirrappreżentaw l-industrija li żviluppat il-kunċett ta’ “modi ta’ azzjoni”.

20. L-ilmentatur sostna li l-istandard jirrifletti l-pożizzjoni li l-industrija tal-pestiċidi kienet ħadet fil-kuntest tal-adozzjoni tar-Regolament PPP.

Mill-Kummissjoni

Dwar il-konformità tal-istandard tal-UPPE mal-liġi tal-UE

21. Il-Kummissjoni ^[22] innotat li l-Istati Membri kollha tal-UE huma membri tal-UPPE u, meta jaġixxu fi ħdan l-UPPE, huma marbuta bil-liġi tal-UE u jistgħu jipprevjenu l-adozzjoni ta' standard li mhuwiex konformi mal-liġi tal-UE. Abbażi tal-istatus ta’ osservatur tal-UE fl-UPPE, il-Kummissjoni tista’ tqajjem tħassib fi ħdan l-UPPE jew matul laqgħat mar-rappreżentanti tal-Istati Membri fi ħdan il-Kunsill tal-UE.

22. Filwaqt li r-regoli tal-votazzjoni tal-UPPE jistgħu, fit-teorija, jippermettu li ċerti deċiżjonijiet jiġu adottati minn maġġoranza ta’ pajjiżi mhux tal-UE,^[23] fil-prattika, l-istandards kollha jiġu adottati b’unanimità. Il-Kummissjoni ma taf bl-ebda standard li ġie adottat mill-UPPE fejn Stat Membru tal-UE oppona l-istandard.

23. F’dan il-każ, matul l-iżvilupp tal-istandard tal-UPPE, wieħed mill-awturi tal-pubblikazzjoni ^[24] li fuqu huwa bbażat l-istandard kien qed jaħdem għall-Kummissjoni bħala espert nazzjonali sekondat ^[25]. F’din il-kapaċità, huwa attenda d-diskussjonijiet tal-bord tal-UPPE bħala osservatur u pprovda kummenti dwar l-istandard. Il-preżenza tal-persunal tal-Kummissjoni fid-diskussjonijiet żgurat, diġà fi stadju inizjali, li l-istandard ikun konformi mad-dritt tal-UE. Barra minn hekk, l-UPPE nnifsu huwa attent ħafna biex jiżgura li l-istandards tiegħu jkunu konformi mad-dritt tal-UE. L-istandard inkwistjoni f’din il-kawża ġie rivedut darbtejn biex jiġi allinjat mal-interpretazzjoni u l-pożizzjoni tal-Kummissjoni ^[26].

24. Il-Kummissjoni żiedet li, qabel ma tirreferi għal standard tal-UPPE f’dokument ta’ gwida, il-Kummissjoni dejjem tivverifika li l-istandard ikun konformi mad-dritt tal-UE. L-istandards jiġu diskussi u skrutinizzati mill-Kummissjoni u mill-Istati Membri fl-SCoPAFF u, fejn xieraq, il-partijiet ikkonċernati jiġu kkonsultati dwar abbozz tad-dokument ta' gwida fil-grupp konsultattiv dwar is-sostenibbiltà tas-sistemi tal-ikel, li l-ilmentatur huwa membru tiegħu.^[27] Id-dokument ta' gwida inkwistjoni ġie diskuss fl-SCoPAFF u, fl-2014, fuq proposta mill-Kummissjoni, ġie approvat mill-Istati Membri.^[28]

25. Il-Kummissjoni nnotat ukoll li, fi kwalunkwe każ, kemm l-istandard kif ukoll id-dokument ta’ gwida ma humiex vinkolanti. L-Istati Membri jistgħu jiddevjaw minnhom u ħafna żviluppaw il-gwida nazzjonali tagħhom stess għal valutazzjoni komparattiva.

26. Fir-rigward taż-żewġ kwistjonijiet speċifiċi mressqa mill-ilmentatur, il-Kummissjoni ddikjarat li r-Regolament PPP jirrikonoxxi l-importanza li tiġi żgurata u tiżdied id-disponibbiltà tal-pestiċidi għal użi minuri u jistabbilixxi proċeduri speċifiċi biex jiġi ffaċilitat l-għoti ta' awtorizzazzjoni għalihom.[29] Ma jagħmilx distinzjoni bejn pestiċidi li fihom kandidati għas-sostituzzjoni u dawk li ma fihomx. L-użi minuri huma fil-fatt estremament importanti għall-agrikoltura u s-sikurezza tal-ikel peress li jinkludu l-użi tal-pestiċidi għall-frott u l-ħaxix. Dan huwa rifless kemm fid-dokument ta’ gwida kif ukoll fl-istandard tal-UPPE.

27. Il-Kummissjoni qalet li, għalkemm il-kriterju dwar l-użi minuri fir-Regolament PPP huwa fformulat b’mod differenti mill-kriterji l-oħra (il-konsegwenzi fuq l-awtorizzazzjonijiet ta’ użi minuri jridu “jitqiesu”), dan irid jitqies bħala tal-istess valur bħall-kriterji l-oħra. Il-Kummissjoni enfasizzat li l-erba’ kriterji huma kumulattivi. Għalhekk, jekk dan il-kriterju ma jkunx issodisfatt u sakemm ma jkunux ġew identifikati riskji inaċċettabbli mill-użi maħsuba, l-Istat Membru li jwettaq l-evalwazzjoni komparattiva ma jistax jirrifjuta l-awtorizzazzjoni ta’ pestiċida li jkun fih kandidat għas-sostituzzjoni, jew jirrestrinġi l-użu tal-prodott biss għar-raġuni li l-pestiċida jkun fih kandidat għas-sostituzzjoni.

28. Ir-Regolament PPP ma jippreskrivix ordni speċifika li fiha jiġu vvalutati l-erba’ kriterji kumulattivi. F’konformità ma’ dan, l-istandard tal-UPPE jippermetti lill-Istati Membri jivvalutawhom fi kwalunkwe ordni. Hija ssemmi l-kriterju tal-użu minuri l-ewwel nett għaliex, fil-prattika, l-awtoritajiet nazzjonali normalment jibdew il-valutazzjoni komparattiva tagħhom minn dan il-kriterju, li huwa l-aktar wieħed sempliċi. L-Istati Membri l-ewwel jikkunsidraw jekk hemmx alternattivi għall-użi ewlenin (aktar mifruxa) ta’ pestiċida. Jekk iva, huma jivvalutaw il-konsegwenzi tas-sostituzzjoni fuq l-użi minuri billi jiddeterminaw il-vijabbiltà kummerċjali tal-pestiċida għal użi minuri biss, jekk is-sustanza ma tkunx għadha awtorizzata għal użi maġġuri. Jekk isibu li l-pestiċida x’aktarx li jiġi rtirat għalkollox mis-suq, li jfisser li ma jibqax disponibbli għal użi minuri, huma jistgħu jiddeċiedu li jtemmu l-valutazzjoni komparattiva f’dak l-istadju. Dan l-approċċ jippermetti lill-Istati Membri jnaqqsu l-piż amministrattiv u jikkonformaw aħjar mal-iskadenzi applikabbli.

29. Il-Kummissjoni żiedet li ma humiex l-applikanti għal awtorizzazzjoni li jibbażaw ruħhom b’mod eċċessiv jew artifiċjali fuq “użi minuri” sabiex iżommu prodott fis-suq, iżda pjuttost l-awtoritajiet nazzjonali fl-Istati Membri jinkoraġġixxu u jiffaċilitaw applikazzjonijiet ta’ “użu minuri” sabiex jiżguraw li jkun hemm biżżejjed pestiċidi fis-suq sabiex tinżamm il-produzzjoni ta’ għelejjel essenzjali. Dan għaliex ħafna drabi ma jkunx ekonomikament fattibbli għall-kumpaniji li jżommu prodott fis-suq għal użi minuri biss.

30. Fir-rigward tat-tħassib tal-ilmentatur dwar kif il-Kummissjoni tinterpreta l-kriterju relatat mad-“diversità kimika tas-sustanzi attivi”, il-Kummissjoni qalet li r-Regolament PPP jirreferi għad-“diversità kimika tas-sustanzi attivi” biex jiġi evitat l-iżvilupp ta’ reżistenza mill-pest fil-mira. Is-sustanzi kimiċi li huma simili ħafna fl-istrutturi tagħhom jiġġieldu l-pesti bl-użu tal-istess mod ta’ azzjoni, filwaqt li dawk bi strutturi kimiċi differenti jużaw modi differenti ta’ azzjoni. B’mod xjentifiku, huwa għalhekk iġġustifikat li l-kunċett tad-diversità kimika jissarraf f’differenza fil-modi ta’ azzjoni biex jiġi ddeterminat ir-riskju li l-pesti fil-mira jiżviluppaw reżistenza.

31. Jekk sustanzi li għandhom l-istess mod ta’ azzjoni jintużaw b’mod ripetut kontra l-istess pest fil-mira, il-potenzjal għall-pest li jiżviluppa reżistenza jiżdied. Għalhekk, biex tinżamm l-effikaċja tal-kontroll tal-pesti, huwa kruċjali li jkun hemm sustanzi b’varjetà ta’ modi ta’ azzjoni disponibbli sabiex ikunu jistgħu jintużaw b’alternanza biex tiġi evitata r-reżistenza. B’konsegwenza ta’ dan, applikazzjoni tista’ tiġi rrifjutata u pestiċida tista’ tiġi sostitwita meta jkun hemm prodott ieħor bl-istess mod ta’ azzjoni fit-territorju tal-Istat Membru. Madankollu, jekk f’dak l-Istat Membru ma jkun hemm l-ebda prodott awtorizzat ieħor li jkun fih sustanza bl-istess mod ta’ azzjoni, l-Istat Membru jista’ jkollu bżonn jawtorizza l-prodott biex jevita li sseħħ reżistenza. Dan qed isir saħansitra aktar importanti dan l-aħħar, peress li l-għadd ta’ modi ta’ azzjoni disponibbli qed jonqos.

32. Fid-dawl ta’ dan, ir-referenza fl-istandard tal-UPPE għad-“diversità kimika disponibbli tal-modi ta’ azzjoni” hija konformi mar-Regolament PPP. 

33. Il-Kummissjoni żiedet li r-referenza għall-modi ta’ azzjoni ma teskludix alternattivi mhux kimiċi, bħall-mikroorganiżmi, li għandhom ukoll mod ta’ azzjoni u jistgħu jitqiesu skont l-istandard tal-UPPE. Il-Kummissjoni ddikjarat li r-rieżami tagħha tar-Regolament PPP skont l-eżerċizzju REFIT kien wera li r-raġuni ewlenija għaliex il-valutazzjonijiet komparattivi ma wasslu għall-ebda sostituzzjoni kienet in-nuqqas ta’ soluzzjonijiet alternattivi bi profili tar-riskju aħjar aktar milli l-applikazzjoni tal-istandard tal-UPPE. Il-Kummissjoni żiedet li, biex tindirizza l-kwistjoni, qed taħdem fuq proposta biex jiġi emendat l-Anness IV tar-Regolament PPP biex jiġi żgurat li, fejn ikun hemm alternattiva mhux kimika li tiġi ppruvata li hija effettiva, l-Istati Membri jenħtieġ li jqisu li dan huwa biżżejjed biex jiġi indirizzat ir-riskju ta’ reżistenza. Madankollu, l-Istati Membri ma rreaġixxewx b’mod partikolarment pożittiv għall-proposta u l-ħidma ma mxietx ’il quddiem.

Dwar l-indipendenza tal-UPPE

34. Il-Kummissjoni spjegat li l-ħidma tal-UPPE hija maqsuma bejn żewġ Gruppi ta’ Ħidma, jiġifieri l-Grupp ta’ Ħidma dwar il-Prodotti għall-Protezzjoni tal-Pjanti u l-Grupp ta’ Ħidma dwar ir-Regolamenti Fitosanitarji. Kull Grupp ta’ Ħidma jissorvelja l-ħidma ta’ diversi panels u gruppi ta’ ħidma ta’ esperti, li jwettqu l-ħidma teknika.

35. Il-Kummissjoni nnotat li l-esperti li jipparteċipaw fil-bordijiet jew fil-gruppi ta’ ħidma tal-UPPE jiġu nnominati minn organizzazzjonijiet nazzjonali għall-protezzjoni tal-pjanti. Esperti mill-industrija tal-pestiċidi jistgħu jipparteċipaw fil-panels u l-gruppi ta’ ħidma tal-UPPE sabiex ikun jista’ jitqies l-għarfien espert tagħhom. Is-sħubija ta’ esperti mill-industrija tal-pestiċidi fil-ħidma tal-UPPE dwar il-pestiċidi hija approvata mill-Kumitat Eżekuttiv tal-UPPE li jikkonsisti minn seba’ rappreżentanti tal-gvern mill-UPPE.

36. Il-gruppi ta’ ħidma jieħdu d-deċiżjonijiet b’kunsens. F’każ li ma jkun hemm l-ebda kunsens minħabba li l-esperti mill-industrija tal-pestiċidi huma kontra deċiżjoni, id-deċiżjoni tittieħed biss mill-esperti nnominati mill-pajjiżi membri. B’dan il-mod, l-esperti tal-industrija ma jistgħux jimblukkaw deċiżjoni. Filwaqt li l-gruppi ta' ħidma jiżviluppaw l-istandards, il-Grupp ta' Ħidma biss jista' jiddeċiedi li standard ikun lest għall-approvazzjoni mill-"Kunsill tal-UPPE"^[30], li jikkonsisti minn rappreżentanti tal-gvernijiet tal-pajjiżi membri tal-UPPE.

37. Rappreżentanti mill-industrija tal-pestiċidi huma osservaturi fil-Grupp ta' Ħidma, iżda ma jiħdux sehem fit-teħid tad-deċiżjonijiet. Fi kwalunkwe każ, l-approvazzjoni finali tal-istandards issir fil-laqgħa annwali tal-Kunsill tal-UPPE, li fiha l-esperti tal-industrija ma jipparteċipawx. Il-pajjiżi membri biss jistgħu jivvutaw.

38. Il-Kummissjoni ddikjarat ukoll li l-kontribut tal-esperti tal-industrija huwa trasparenti. Fir-rapporti tal-laqgħat kollha tal-panels u tal-gruppi ta’ ħidma, l-esperti mill-industrija tal-pestiċidi huma indikati b’mod ċar bħala tali u l-opinjonijiet tagħhom huma żvelati.

39. Fir-rigward tan-nuqqas ta’ parteċipazzjoni ta’ esperti mhux tal-industrija, il-Kummissjoni qalet li mhijiex konxja jekk din hijiex politika deliberata tal-UPPE jew jekk partijiet ikkonċernati oħra humiex mistiedna għal-laqgħat tal-UPPE iżda jagħżlu li ma jattendux.

40. Il-Kummissjoni żiedet li l-UPPE għandu fis-seħħ regoli biex jevita kunflitti ta’ interess. L-esperti huma infurmati li mhumiex qed jirrappreżentaw il-pajjiż jew il-kumpanija tagħhom u huma mitluba jindikaw jekk għandhomx xi kunflitt ta’ interess.

41. Filwaqt li l-istandards tal-UPPE normalment ikunu bbażati fuq l-għarfien espert ta’ dawk li jabbozzawhom, fil-każ tal-istandard inkwistjoni, dan kien ibbażat fuq pubblikazzjoni minn tliet awturi affiljati ma’ universitajiet jew awtoritajiet ta’ pajjiżi membri tal-UPPE. Barra minn hekk, kif intqal hawn fuq, wieħed mill-awturi tal-pubblikazzjoni kien qed jaħdem għall-Kummissjoni bħala espert nazzjonali sekondat [31]. Għalhekk, dan l-awtur kien marbut bir-regoli dwar il-kunflitt ta’ interess applikabbli għall-persunal tal-Kummissjoni u għall-awtoritajiet nazzjonali rilevanti. F’din il-kapaċità, l-espert attenda d-diskussjonijiet tal-bord tal-UPPE bħala osservatur u pprovda kummenti dwar l-istandard. Skont l-għarfien tal-Kummissjoni, l-espert qatt ma ħadem għall-industrija tal-pestiċidi. Fi kwalunkwe każ, li wieħed ikun ħadem għall-industrija tal-pestiċidi f’ċertu stadju tal-karriera tiegħu ma jfissirx li din il-persuna ma tistax tibqa’ toffri għarfien espert oġġettiv [32].

Kummenti oħra mill-ilmentatur

42. L-ilmentatur innota li, anki jekk id-dokumenti ta’ gwida ma jkunux vinkolanti, dawn ġeneralment jiġu segwiti mill-Istati Membri. Il-fatt li d-dokument ta’ gwida ġie approvat mill-SCoPAFF ma jiggarantix li huwa konformi mad-dritt tal-UE. Fil-passat, dokumenti oħra ta' gwida kienu ġew approvati mill-Istati Membri, iżda mbagħad instabu li kienu jmorru kontra l-liġi tal-UE.[33]

43. L-ilmentatur irrikonoxxa li s-soluzzjonijiet bijoloġiċi joperaw permezz ta’ modi ta’ azzjoni u jistgħu jitqiesu skont l-istandard tal-UPPE. Huwa laqa' wkoll il-proposta tal-Kummissjoni li dan isir espliċitu fl-emenda proposta għall-Anness IV. Madankollu, fil-prattika, is-soluzzjonijiet bijoloġiċi dejjem jinstabu li huma inqas effiċjenti minn soluzzjonijiet kimiċi, peress li l-effettività tal-mikroorganiżmi hija aktar varjabbli mill-prodotti kimiċi. Skont il-każistika tal-UE,[34] madankollu, alternattivi mhux kimiċi għandhom jingħataw prijorità mill-Istati Membri.[35]

44. Fir-rigward tal-indipendenza tal-UPPE, l-ilmentatur argumenta li s-salvagwardji msemmija mill-Kummissjoni mhumiex biżżejjed meta mqabbla ma' dawk fis-seħħ fil-livell tal-UE.[36] Fl-UPPE, l-industrija tal-pestiċidi hija perċepita bħala kondiviżjoni ta' għarfien espert, filwaqt li fl-UE titqies bħala parti kkonċernata li tipprovdi l-fehmiet tagħha dwar ċertu suġġett. Dawn il-fehmiet għandhom jiġu riveduti b'mod kritiku. Is-sempliċi pubblikazzjoni tal-ismijiet u l-opinjonijiet tal-parteċipanti mhijiex biżżejjed biex jiġi żgurat li l-proċeduri tal-UPPE jkunu indipendenti u parteċipattivi. L-esperti għandhom jintalbu jippreżentaw dikjarazzjonijiet ta' interess. Il-fatt li r-rappreżentanti tal-industrija tal-pestiċidi ma jistgħux jużaw il-veto kontra l-adozzjoni ta’ standard huwa l-minimu assolut u ma jbiddilx il-fatt li dan jista’ jinfluwenza l-iżvilupp tal-istandards. Li tkun osservatur fil-Gruppi ta' Ħidma jagħtih ukoll pożizzjoni privileġġata u l-opportunità li jagħmel lobbying mal-pajjiżi membri.

Il-valutazzjoni tal-Ombudsman

45. Dan il-każ huwa dwar id-dipendenza tal-Kummissjoni fid-dokument ta’ gwida tagħha fuq standard żviluppat minn organizzazzjoni internazzjonali, l-UPPE. L-ilmentatur iqis li dan l-istandard mhuwiex konformi mad-dritt tal-UE, b’mod konkret mal-kriterji għal valutazzjoni komparattiva stabbiliti fir-Regolament PPP. B’mod aktar ġenerali, l-ilmentatur jikkontesta d-dipendenza tal-Kummissjoni fuq standard tal-UPPE, fid-dawl tat-tħassib dwar l-indipendenza tal-UPPE mill-industrija tal-pestiċidi.

46. Il-mandat tal-Ombudsman huwa li jivvaluta l-ħidma amministrattiva tal-istituzzjonijiet u l-korpi tal-UE. Dan ma jkoprix korpi mhux tal-UE. L-inkjesta tal-Ombudsman għalhekk iffukat fuq id-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tibbaża fuq l-istandard tal-UPPE fid-dokument ta’ gwida tagħha.

47. Skont ir-Regolament PPP, il-Kummissjoni tista' tadotta dokumenti ta' gwida, wara proċedura ta' komitoloġija, għall-implimentazzjoni ta' dak ir-Regolament.[37] Fil-prattika, dan ifisser li l-SCoPAFF, li jikkonsisti minn rappreżentanti mill-Istati Membri kollha, japprova dokument ta' gwida qabel ma jiġi ffinalizzat. Barra minn hekk, ir-Regolament PPP jiddikjara li l-Kummissjoni tista' titlob lill-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel (“EFSA”) biex tħejji jew tikkontribwixxi għall-iżvilupp ta' dokumenti ta' gwida ^[38].

48. Filwaqt li l-Kummissjoni enfasizzat fit-tweġibiet tagħha li l-gwida adottata mhijiex legalment vinkolanti, l-Ombudsman tqis li bla dubju għandha effetti prattiċi sinifikanti fuq kif tipprepara l-industrija tal-pestiċidi u fuq kif l-Istati Membri jeżaminaw l-applikazzjonijiet għall-awtorizzazzjonijiet tal-pestiċidi. Dan il-fehim huwa msaħħaħ mir-Regolament PPP, li jirrikjedi b’mod espliċitu li l-Istati Membri, meta jeżaminaw l-applikazzjonijiet għal awtorizzazzjoni ta’ pestiċida, “jagħmlu valutazzjoni indipendenti, oġġettiva u trasparenti fid-dawl tal-għarfien xjentifiku u tekniku attwali bl-użu ta’ dokumenti ta’ gwida disponibbli fiż-żmien tal-applikazzjoni”.[39]

49. Ma hemm xejn fir-Regolament dwar il-PPP li jipprevjeni lill-Kummissjoni milli tiddependi fuq standards minn organizzazzjonijiet internazzjonali fid-dokumenti ta’ gwida tagħha. Madankollu, meta tagħmel dan, il-Kummissjoni trid tiżgura li l-istandard ikun konformi mad-dritt tal-UE u li jkun ġie abbozzat b’mod indipendenti, oġġettiv u trasparenti. 

Konformità tal-istandard tal-UPPE mal-liġi tal-UE

50. L-ilmentatur kien tal-fehma li l-istandard tal-UPPE jmur kontra l-kriterji għal valutazzjoni komparattiva stabbiliti fir-Regolament PPP. B’mod aktar preċiż, l-ilmentatur ikkunsidra li l-istandard tal-UPPE jippermetti b’mod żbaljat lill-Istati Membri jwaqqfu l-valutazzjoni komparattiva meta l-applikazzjonijiet jinkludu użi minuri, u jinterpreta b’mod żbaljat il-kriterju għal valutazzjoni komparattiva li jikkonċerna “d-diversità kimika tas-sustanzi attivi”.

51. L-Ombudsman tinnota li r-Regolament PPP jistabbilixxi erba' kriterji li għandhom jitqiesu fil-valutazzjoni komparattiva [40].

52. Il-Kummissjoni tqis li l-erba’ kriterji għall-valutazzjoni komparattiva huma kumulattivi u li r-Regolament PPP ma jippreskrivi l-ebda ordni speċifika biex jiġu indirizzati. F’konformità ma’ dan, l-istandard tal-UPPE jippermetti lill-Istati Membri jivvalutawhom fi kwalunkwe ordni. Abbażi tal-formulazzjoni tar-Regolament PPP u n-natura tal-kriterji, l-Ombudsman iqis li din l-interpretazzjoni hija raġonevoli.

53. L-Ombudsman jifhem li l-Kummissjoni u l-ilmentatur fundamentalment ma jaqblux dwar jekk il-formulazzjoni tar-raba’ kriterju (“il-konsegwenzi fuq l-awtorizzazzjonijiet ta’ “użu minuri” ġewx ikkunsidrati”) tistax tiġi interpretata li tfisser li, jekk is-sostituzzjoni kellha impatt negattiv fuq użi minuri, l-Istati Membri ma setgħux jirrifjutaw awtorizzazzjoni abbażi tal-valutazzjoni komparattiva. Minħabba n-natura kumulattiva tal-kriterji, il-Kummissjoni tqis li l-Istati Membri jistgħu għalhekk jiddeċiedu li jwaqqfu l-valutazzjoni komparattiva f’dan l-istadju.

54. L-Ombudsman tinnota li l-pożizzjoni tal-Kummissjoni — li l-kriterju dwar l-użi minuri għandu, minkejja l-formulazzjoni differenti tiegħu, jitqies li huwa tal-istess valur bħall-kriterji l-oħra — hija bbażata fuq l-importanza (u d-diffikultajiet) taż-żamma tal-pestiċidi għal “użi minuri” fis-suq. Il-verifika ta’ din l-ispjegazzjoni tkun tinvolvi valutazzjoni tal-importanza ta’ użi minuri fis-settur agrikolu tal-UE u tas-serjetà tal-konsegwenzi li s-sostituzzjoni jista’ jkollha fuq l-għelejjel essenzjali. L-Ombudsman mhuwiex korp xjentifiku u ma jistax jiddetermina jekk, xjentifikament, l-importanza mogħtija lil użi minuri hijiex ġustifikata jew le. Madankollu, hija tinnota li l-Kummissjoni pprovdiet spjegazzjonijiet koerenti b'appoġġ għal din l-interpretazzjoni.

55. Fir-rigward tal-interpretazzjoni tal-kriterju dwar “id-diversità kimika tas-sustanzi attivi”, l-Ombudsman tinnota li r-Regolament PPP jirreferi, għall-valutazzjoni tar-riskju ta’ reżistenza, għad-“diversità kimika tas-sustanzi attivi” u għall-“metodi u l-prattiki tal-ġestjoni tal-għelejjel u l-prevenzjoni tal-pesti”.

56. L-ilmentatur u l-Kummissjoni essenzjalment ma jaqblux dwar jekk il-valutazzjoni tad-diversità kimika tas-sustanzi attivi abbażi tal-modi ta’ azzjoni tagħhom hijiex xierqa meta jippruvaw jimminimizzaw ir-reżistenza. L-Ombudsman tqis li l-Kummissjoni pprovdiet spjegazzjonijiet ċari u raġonevoli dwar għaliex, fil-fehma tagħha, id-“diversità kimika tas-sustanzi attivi” għandha tiġi interpretata bħala li tirreferi għall-“modi ta’ azzjoni” tagħhom.

57. Fir-rigward tal-argument tal-ilmentatur li l-alternattivi mhux kimiċi ma jingħatawx biżżejjed piż fil-valutazzjoni komparattiva, l-Ombudsman tinnota li l-istandard tal-UPPE jirrikjedi li l-awtoritajiet jivvalutaw jekk il-prodott huwiex komponent importanti tal-“istrateġija ta’ ġestjoni tar-reżistenza” fid-dawl kemm tal-alternattivi kimiċi kif ukoll dawk mhux kimiċi.^[41] Skont ir-riskju ta’ reżistenza, l-istandard jirrikjedi li jkun disponibbli ċertu numru ta’ modi ta’ azzjoni.^[42] Mill-inkjesta jidher ċar li l-ilmentatur jaqbel mal-Kummissjoni li l-alternattivi mhux kimiċi għandhom ukoll mod ta’ azzjoni u jistgħu jitqiesu skont l-istandard tal-UPPE. F’dan is-sens, l-istandard tal-UPPE ma jeskludix alternattivi mhux kimiċi mill-valutazzjoni komparattiva.

58. Jidher li, jekk hemm kwistjoni dwar kif jiġu kkunsidrati alternattivi mhux kimiċi, dawn mhumiex dovuti għall-formulazzjoni tal-istandard, iżda pjuttost għall-prattiki tal-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri, li ma jaqgħux taħt il-mandat tal-Ombudsman.

59. Abbażi tal-inkjesta tagħha, l-Ombudsman tqis li l-pożizzjoni tal-Kummissjoni li l-istandard tal-UPPE huwa konformi mad-dispożizzjonijiet tar-Regolament PPP hija raġonevoli.

Kif ġie abbozzat l-istandard

60. Il-Kummissjoni tadotta dokumenti ta’ gwida, fost l-oħrajn, sabiex tgħin lill-Istati Membri jagħmlu “valutazzjoni indipendenti, oġġettiva u trasparenti fid-dawl tal-għarfien xjentifiku u tekniku attwali” tal-applikazzjonijiet għall-awtorizzazzjoni tal-pestiċidi. F’dan il-kuntest, huwa essenzjali li d-dokumenti ta’ gwida tal-Kummissjoni stess jiġu abbozzati b’mod indipendenti, oġġettiv u trasparenti. Ir-referenza tar-Regolament PPP għall-Awtorità Ewropea dwar is-Sigurtà fl-Ikel (EFSA), li għandha l-kompitu li tipprovdi pariri xjentifiċi indipendenti u trasparenti lill-Kummissjoni u li tista’ tintalab “biex tħejji jew tikkontribwixxi għall-iżvilupp ta’ dokumenti ta’ gwida”, tenfasizza dan il-punt.

61. L-adozzjoni ta’ dokumenti ta’ gwida fil-qasam tal-pestiċidi, li hija soġġetta għal interess pubbliku sinifikanti, x’aktarx titlob skrutinju pubbliku partikolari u, għalhekk, trasparenza. Meta l-Kummissjoni ma tiddependix esklużivament fuq l-EFSA għall-iżvilupp tad-dokumenti ta’ gwida tagħha, iżda tiddependi fuq standards żviluppati minn organizzazzjonijiet internazzjonali, bħall-UPPE, jenħtieġ li hija taċċerta li tali standards ġew abbozzati b’mod indipendenti, trasparenti u oġġettiv.

62. L-ilmentatur esprima tħassib serju fir-rigward tal-istabbiliment ġenerali tal-UPPE u r-regoli dwar il-kunflitt ta’ interess li għandu fis-seħħ, kif ukoll fir-rigward ta’ espert partikolari involut fl-iżvilupp tal-istandard inkwistjoni.

63. L-Ombudsman tifhem li, skont ir-regoli tal-UPPE, l-esperti huma infurmati li mhumiex qed jirrappreżentaw lil pajjiżhom jew lill-kumpanija tagħhom. Huma mitluba wkoll jindikaw jekk jistax ikollhom xi kunflitt ta’ interess. Jidher li ma hemm l-ebda miżura oħra fis-seħħ dwar il-prevenzjoni tal-kunflitti ta’ interess, bħar-rekwiżit li jiġu ppreżentati u aġġornati d-dikjarazzjonijiet ta’ interess. L-Ombudsman iqis li dawn ir-regoli huma limitati ħafna, b'mod partikolari meta mqabbla mal-politika tal-EFSA dwar l-indipendenza [43].

64. Hija tqis ukoll li huwa komprensibbli li jitqajjem tħassib dwar il-parteċipazzjoni tal-partijiet ikkonċernati fl-industrija biss. F'dan il-kuntest, l-Ombudsman tinnota li l-iżvilupp ta' gwida applikabbli għat-trattament tal-awtorizzazzjonijiet tal-pestiċidi huwa b'mod ċar kwistjoni relatata mal-ambjent skont it-tifsira tal-Konvenzjoni ta' Aarhus [44], li l-UE hija parti minnha. Il-Konvenzjoni tirrikjedi li l-partijiet tagħha jippromwovu t-tliet pilastri tagħha fit-teħid ta’ deċiżjonijiet ambjentali internazzjonali: “kull Parti għandha tippromwovi l-applikazzjoni tal-prinċipji ta’ din il-Konvenzjoni fil-proċessi internazzjonali tat-teħid ta’ deċiżjonijiet ambjentali u fil-qafas ta’ organizzazzjonijiet internazzjonali fi kwistjonijiet relatati mal-ambjent”.[45] Skont il-Linji Gwida ta’ Almaty dwar il-promozzjoni tal-applikazzjoni tal-prinċipji tal-Konvenzjoni ta’ Aarhus f’fora internazzjonali, “[p]arteċipazzjoni tal-pubbliku kkonċernat fil-laqgħat ta’ fora internazzjonali, inklużi l-korpi sussidjarji tagħhom u gruppi oħra stabbiliti mill-fora biex jikkontribwixxu għat-teħid ta’ deċiżjonijiet, fi kwistjonijiet relatati mal-ambjent għandha tkun permessa fl-istadji rilevanti kollha tal-proċess tat-teħid ta’ deċiżjonijiet, [...]”.[46] 

65. Għalhekk, jekk il-Kummissjoni beħsiebha tkompli tiddependi fuq il-ħidma li saret mill-UPPE, l-Ombudsman tistenna li l-Kummissjoni tippromwovi b’mod attiv politika aktar stretta dwar il-kunflitti ta’ interess u rappreżentanza aktar ibbilanċjata tal-partijiet ikkonċernati fi ħdan l-UPPE.

66. Fir-rigward tat-tħassib tal-ilmentatur dwar kunflitt ta’ interess potenzjali ta’ espert wieħed involut fl-iżvilupp tal-istandard tal-UPPE, l-inkjesta tal-Ombudsman ma żvelat l-ebda evidenza li tappoġġa dan.

67. Fl-aħħar nett, l-Ombudsman tinnota li, diġà fl-2020, il-Kummissjoni sabet li r-regoli li jirregolaw is-sostituzzjoni ma kinux qed jirnexxu fl-għan iddikjarat tagħhom u ma kinux wasslu għall-benefiċċji mistennija għas-saħħa tal-bniedem u għall-ambjent. Id-dispożizzjonijiet fir-Regolament PPP dwar is-sostituzzjoni huma salvagwardja li l-leġiżlatur tal-UE stabbilixxa biex jimmaniġġja r-riskji relatati mal-kandidati għas-sostituzzjoni. Il-fatt li tali regoli mhumiex qed jaħdmu fil-prattika huwa partikolarment ta’ tħassib minħabba li l-kandidati għas-sostituzzjoni huma sustanzi partikolarment perikolużi.

68. Filwaqt li l-Ombudsman tilqa' l-fatt li l-Kummissjoni ilha taħdem fuq emenda tal-Anness IV tar-Regolament PPP għal dak il-għan, u tirrikonoxxi li l-emenda tiddependi wkoll fuq ir-rieda u l-kooperazzjoni tal-Istati Membri, hija tħeġġeġ lill-Kummissjoni tagħti prijorità lil din il-kwistjoni. 

Konklużjoni

Abbażi tal-inkjesta, l-Ombudsman tagħlaq dan il-każ bil-konklużjoni li ġejja:

Ma kien hemm l-ebda amministrazzjoni ħażina fid-deċiżjoni tal-Kummissjoni Ewropea li tibbaża fuq standard adottat mill-Organizzazzjoni Ewropea u Mediterranja għall-Protezzjoni tal-Pjanti (EPPO).

L-ilmentatur u l-Kummissjoni se jiġu infurmati b’din id-deċiżjoni.

Suġġerimenti għal titjib

Jekk il-Kummissjoni jkollha l-ħsieb li tkompli tiddependi fuq il-ħidma tal-UPPE, hija għandha, f’koordinazzjoni mal-Istati Membri tal-UE, tuża l-pożizzjoni tagħha fi ħdan l-UPPE biex tippromwovi b’mod attiv li:

a) l-UPPE jadotta regoli aktar stretti dwar il-kunflitti ta' interess, inkluż li jirrikjedi li l-esperti jissottomettu dikjarazzjonijiet ta' interess u jagħmlu tali dikjarazzjonijiet disponibbli għall-pubbliku online; u

b) l-UPPE jippermetti l-parteċipazzjoni ta' partijiet ikkonċernati għajr l-industrija tal-pestiċidi fil-ħidma tiegħu u li dawn il-partijiet ikkonċernati jkunu infurmati b'mod adegwat dwar tali possibbiltà.

 

Emily O'Reilly Ombudsman
Ewropew

Strasburgu, 22/08/2024

 

[1] Il-prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti huma pestiċidi użati għall-protezzjoni tal-għelejjel jew pjanti mixtieqa jew utli.

[2] Ir-Regolament 1107/2009 dwar it-tqegħid fis-suq ta’ prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A02009R1107-20221121.

[3] Sustanza attiva hija kwalunkwe sustanza kimika, estratt tal-pjanti, feromoni jew mikroorganiżmu (inklużi l-viruses), li għandha azzjoni kontra l-"pesti" jew fuq il-pjanti, il-partijiet tal-pjanti jew il-prodotti tal-pjanti.

[4] Formalment, ir-regolament ikopri “prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti”, filwaqt li l-pestiċidi huma terminu aktar ġenerali, li jkopri użi mhux relatati mal-pjanti jew mal-għelejjel, bħall-bijoċidi. Il-kelma pestiċida f’din id-deċiżjoni tintuża biex tirreferi għall-prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti.

[5] Ir-regoli għall-approvazzjoni tas-sustanzi attivi huma stabbiliti fil-Kapitolu II tar-Regolament dwar il-Pestiċidi.

[6] Il-kundizzjonijiet biex sustanza attiva titqies bħala kandidat għas-sostituzzjoni huma stabbiliti fil-punt 4 tal-Anness II tar-Regolament PPP. Lista ta’ kandidati għas-sostituzzjoni tinsab fil-Parti E tal-Anness tar-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni 540/2011, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A02011R0540-20231216.

[7] Ara l-Artikolu 50(1) tar-Regolament PPP; L-Anness IV tar-Regolament jipprovdi aktar informazzjoni dwar dawn l-erba’ kundizzjonijiet u dwar kif għandha titwettaq il-valutazzjoni komparattiva.

[8] Aktar informazzjoni dwar l-organizzazzjoni tista’ tinstab fuq is-sit web tagħha, https://www.eppo.int/index.

[9] Dokument ta' gwida dwar il-Valutazzjoni Komparattiva u s-Sostituzzjoni tal-Prodotti għall-Protezzjoni tal-Pjanti skont ir-Regolament (KE) Nru 1107/2009 SANCO/11507/2013 rev 12, https://food.ec.europa.eu/system/files/2023-03/pesticides_aas_guidance_comparative_assess_sostitution_rev_1107-2009.pdf.

[10] Dan il-kumitat huwa magħmul minn rappreżentanti tal-Istati Membri. Hija tirrevedi l-miżuri proposti dwar is-sikurezza tal-ikel u tal-għalf, is-saħħa u l-benessri tal-annimali kif ukoll is-saħħa tal-pjanti biex tivvaluta jekk humiex prattiċi u effettivi. Huwa jagħti opinjonijiet dwar abbozzi ta’ miżuri li l-Kummissjoni biħsiebha tadotta. Aktar informazzjoni dwar l-SCoPAFF tista' tinstab fuq https://food.ec.europa.eu/horizontal-suġġetti/kumitati/paff-committees_en.

[11] PP 1/271 Gwida dwar l-aspetti tal-effikaċja tal-valutazzjoni komparattiva: https://pp1.eppo.int/standards/PP1-271-3.

[12] Il-programm tal-Kummissjoni Ewropea dwar l-idoneità u l-prestazzjoni tar-regolamentazzjoni (REFIT) għandu l-għan li jissimplifika l-liġijiet eżistenti tal-UE u jiżgura li l-abbozzi tal-liġijiet tal-UE jwasslu l-benefiċċji maħsuba tagħhom għall-individwi u n-negozji.

[13] Rapport tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill - Evalwazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 1107/2009 dwar it-tqegħid fis-suq ta' prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti u tar-Regolament (KE) Nru 396/2005 dwar il-livelli massimi ta' residwu ta' pestiċidi, disponibbli fuq https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A52020DC0208.

[14] Rapport tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill - Evalwazzjoni tar-Regolament (KE) Nru 1107/2009 dwar it-tqegħid fis-suq ta' prodotti għall-protezzjoni tal-pjanti u tar-Regolament (KE) Nru 396/2005 dwar il-livelli massimi ta' residwu ta' pestiċidi, taqsima 2.1, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A52020DC0208.

[15] Kif stabbilit fir-Regolament PPP, l-Artikolu 50(1)(c).

[16] Kif definit mill-Artikolu 3(26) tar-Regolament dwar il-Pestiċidi, użi minuri huma użi ta' pestiċidi fi Stat Membru partikolari fuq pjanti jew prodotti tal-pjanti li huma: (a) mhux imkabbra ħafna f’dak l-Istat Membru; jew (b) imkabbra ħafna, biex jissodisfaw ħtieġa eċċezzjonali għall-protezzjoni tal-pjanti. Ara l-Artikolu 50(1)(d), tar-Regolament PPP.

[17] https://www.ombudsman.europa.eu/doc/inspection-report/188207.

[18] L-istandard tal-UPPE, Assessing effects on minor uses (stage A), il-mistoqsija A2 taqra kif ġej “[a] re minor uses sufficient to stop [the comparative assessment], by the available national [comparative assessment] procedure?”. Jekk iva, l-istandard jindika li l-Istati Membri jistgħu jwaqqfu l-valutazzjoni komparattiva.

[19] Il-modi ta’ azzjoni jirreferu għal kif il-pestiċida jikkawża tfixkil fiżjoloġiku fl-organiżmu fil-mira.

[20] T. Rotteveel, J. de Goeij, A. van Germerden, Towards the construction of a resistance risk evaluation scheme, 1997, Pesticide Science, Volume 51, ħarġa 3, pp. 407-411.

[21] SIK: Fejn ix-xjenza tiltaqa’ man-negozju, https://www.soci.org/.

[22] L-argumenti ppreżentati fid-deċiżjoni bħala argumenti tal-Kummissjoni jew ġew ipprovduti lill-Ombudsman fit-tweġiba bil-miktub tal-Kummissjoni jew mir-rappreżentanti tal-Kummissjoni matul il-laqgħa mat-tim ta’ inkjesta tal-Ombudsman.

[23] Ir-regoli ta' proċedura tal-UPPE jipprevedu li l-kworum għall-voti fil-Kunsill tal-UPPE huwa terz tal-gvernijiet membri u li d-deċiżjonijiet jittieħdu minn maġġoranza ta' membri preżenti u li jivvutaw.

[24] T. Rotteveel, L. N. Jorgensen, U. Heimbach, Ġestjoni tar-reżistenza fl-Ewropa: proposta preliminari għad-determinazzjoni ta’ għadd minimu ta’ sustanzi attivi meħtieġa għall-ġestjoni tar-reżistenza, 2011, EPPO Bulletin, Volum 41, Ħarġa 3, pp. 432-438.

[25] L-esperti nazzjonali sekondati (SNE) huma impjegati tas-settur pubbliku fil-pajjiżi ta' oriġini tagħhom li huma ssekondati ma' istituzzjoni tal-UE għal perjodu fiss.

[27] Aktar informazzjoni dwar il-grupp konsultattiv dwar is-sostenibbiltà tas-sistemi tal-ikel (AGSFS) hija disponibbli fuq https://food.ec.europa.eu/horizontal-suġġetti/esperti-gruppi/konsulenti-gruppi-azzjoni-pjattaformi/konsulenza-grupp-agsfs_en.

[28] Rapport fil-qosor tal-kumitat permanenti dwar il-pjanti, l-annimali, l-ikel u l-għalf li sar fi Brussell fid-9 u l-10 ta' Ottubru 2014, https://food.ec.europa.eu/system/files/2020-11/sc_phyto_20141009_pppl_sum.pdf.

[29] Ir-Regolament dwar il-Pestiċidi, l-Artikolu 51.

[30] Il-Kunsill tal-UPPE huwa l-assemblea ġenerali tal-UPPE fejn jipparteċipaw il-pajjiżi membri kollha. Huwa jiltaqa’ darba fis-sena u jiddeċiedi dwar il-politiki u l-programm ta’ attività tal-UPPE u l-baġit tiegħu. L-Istandards kollha tal-UPPE huma ppreżentati għall-approvazzjoni formali tal-Kunsill tal-UPPE. 

[31] Ara aktar 'il fuq, in-nota 25 f'qiegħ il-paġna.

[32] Il-Kummissjoni rreferiet għall-politika tal-EFSA dwar l-indipendenza, paġna 8, https://www.efsa.europa.eu/sites/default/files/corporate_publications/files/policy_independence.pdf.

[33] Sentenza tal-Qorti tad-19 ta’ Jannar 2023, Pesticides Action Network u Oħrajn vs État belge, C-162/21, https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?docid=269405&mode=req&pageIndex=1&dir=&occ=first&part=1&text=&doclang=EN&cid=10072491.

[34] Pestiċidi Action Network et vs État belge, il-punti 44-48.

[35] L-Artikolu 14(1) tad-Direttiva 2009/128/KE li tistabbilixxi qafas għal azzjoni Komunitarja biex jinkiseb użu sostenibbli tal-pestiċidi jaqra kif ġej: “L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jippromwovu l-ġestjoni ta’ organiżmi ta’ ħsara b’użu baxx ta’ pestiċidi, filwaqt li kull fejn ikun possibbli jagħtu prijorità lill-metodi mhux kimiċi [...]”, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A02009L0128-20190726.

[36] Id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni li tistabbilixxi regoli orizzontali dwar il-ħolqien u l-operat tal-gruppi ta’ esperti tal-Kummissjoni, C(2016)3301, https://ec.europa.eu/transparency/documents-register/detail?ref=C(2016)3301&lang=en.

[37] Ir-Regolament PPP, l-Artikolu 77.

[38] Ir-Regolament PPP, l-Artikolu 77.

[39] Ir-Regolament PPP, l-Artikolu 36(1).

[40] B'mod partikolari jekk: (a) ikun jeżisti metodu awtorizzat aktar sikur ta’ kontroll jew ta’ prevenzjoni tal-pestiċidi jew mhux kimiċi għall-istess użi; (b) is-sostituzzjoni ma tippreżentax żvantaġġi ekonomiċi jew prattiċi sinifikanti; (c) id-diversità kimika tas-sustanzi attivi jew il-metodi u l-prattiki tal-ġestjoni tal-għelejjel u l-prevenzjoni tal-pesti huma biżżejjed biex jimminimizzaw ir-riskju li l-organiżmu fil-mira jista’ jiżviluppa reżistenza; u (d) il-konsegwenzi fuq l-awtorizzazzjonijiet ta’ “użu minuri” ġew ikkunsidrati. Ara wkoll il-paragrafu 3 hawn fuq.

[41] L-istandard tal-UPPE, Stadju B, punt B5 jaqra kif ġej: “Minħabba l-alternattivi disponibbli (kimiċi u mhux kimiċi), il-kandidat huwa komponent importanti [...] tal-istrateġija ta’ ġestjoni tar-reżistenza għall-pest fil-mira u pesti oħra fl-għalla li mhumiex soġġetti għalihom huma stess [il-valutazzjoni komparattiva]”.

[42] L-istandard tal-UPPE, l-Istadju B, il-punt B5, in-Nota B(iii), “Fuq il-bażi ta’ ġudizzju espert huwa rrakkomandat li f’sitwazzjoni ta’ riskju baxx ta’ reżistenza, strateġija ta’ ġestjoni sostenibbli tar-reżistenza tinkludi mill-inqas żewġ [modi ta’ azzjoni]. Madankollu, fil-każ fejn ikun hemm evidenza ta’ riskju medju ta’ reżistenza għal wieħed jew aktar minn dawn il-PPPs jew riskju medju ta’ reżistenza fl-organiżmu fil-mira, huma rakkomandati mill-inqas tliet [modi ta’ azzjoni]. Fil-każ fejn ikun hemm evidenza ta’ riskju għoli ta’ reżistenza għal wieħed jew aktar minn dawn il-PPPs jew riskju għoli ta’ reżistenza fl-organiżmu fil-mira, huma rakkomandati mill-inqas 4 modi ta’ azzjoni (Rotteveel et al., 2011). Is-sitwazzjoni attwali ta’ reżistenza għandha tiġi kkunsidrata meta jiġi evalwat l-għadd meħtieġ ta’ modi ta’ azzjoni”.

[43] Il-Politika tal-Indipendenza tal-EFSA tapplika għall-esperti u l-professjonisti li jaħdmu mal-EFSA bil-għan li jipproteġu l-ħidma tagħha minn kwalunkwe influwenza mhux xierqa, https://www.efsa.europa.eu/en/corporate-pubs/efsas-independence-policy.

[44] Il-Konvenzjoni dwar l-Aċċess għall-Informazzjoni, il-Parteċipazzjoni tal-Pubbliku fit-Teħid ta’ Deċiżjonijiet u l-Aċċess għall-Ġustizzja fi Kwistjonijiet Ambjentali, magħmula f’Aarhus, id-Danimarka, fil-25 ta’ Ġunju 1998 (“il-Konvenzjoni ta’ Aarhus tan-NU”): https://www.unece.org/fileadmin/DAM/env/pp/documents/cep43e.pdf

[45] Il-Konvenzjoni ta' Aarhus tan-NU, l-Artikolu 3(7).

[46] Il-Linji Gwida ta' Almaty dwar il-Promozzjoni tal-Applikazzjoni tal-Prinċipji tal-Konvenzjoni ta' Aarhus fil-Forums Internazzjonali, Diċembru 2005, il-punt 29: https://www.unece.org/fileadmin/DAM/env/documents/2005/pp/ece/ece.mp.pp.2005.2.add.5.e.pdf