Għażiż Sur H.,

Fil-21 ta' Lulju 2001, inti ressaqt ilment lill-Ombudsman Ewropew kontra l-Kummissjoni Ewropea dwar ir-rifjut ta' l-applikazzjoni konfermatorja tiegħek għal aċċess għal ċerti dokumenti relatati mar-relazzjonijiet tal-Kummissjoni mad-Djalogu Transatlantiku dwar in-Negozju (TABD). Inti tilmenta f'isem Corporate Observatory Europe, NGO bbażata fil-Pajjiżi l-Baxxi.

L-Ombudsman irċieva l-ilment fit-2 ta' Awwissu 2001. Fit-3 ta’ Awwissu 2001, inti bgħatt aktar informazzjoni bil-faks. Fl-4 ta' Settembru 2001, għaddejt l-ilment lill-President tal-Kummissjoni. Fil-21 ta’ Novembru 2001, il-Kummissjoni bagħtet l-opinjoni tagħha. Fl-4 ta’ Diċembru 2001, bgħattlek l-opinjoni bi stedina biex tagħmel osservazzjonijiet, li bgħattlek fid-19 ta’ Diċembru 2001.

Fis-27 ta’ Frar 2002, tlabt aktar informazzjoni mill-Kummissjoni, bi skadenza għat-tweġiba tat-30 ta’ April 2002. Din l-iskadenza kienet itwal min-normal sabiex il-Kummissjoni tkun tista’ tqis il-qafas legali l-ġdid li jirregola l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Kummissjoni. Il-Kummissjoni wieġbet għat-talba fit-23 ta’ April 2002. Fit-3 ta’ Mejju 2002, bgħattlek l-opinjoni bi stedina biex tagħmel osservazzjonijiet, li bgħattlek fl-14 ta’ Ġunju 2002.

Fis-27 ta’ Ġunju 2002, indirizzajt abbozz ta’ rakkomandazzjoni lill-Kummissjoni u fl-istess jum infurmajtek b’din l-azzjoni permezz ta’ ittra. Fis-16 ta’ Ottubru 2002, il-Kummissjoni bagħtet l-opinjoni dettaljata tagħha dwar l-abbozz ta’ rakkomandazzjoni. Għaddejtlek l-opinjoni dettaljata bi stedina biex tagħmel osservazzjonijiet, li bgħattlek fit-28 ta’ Novembru 2002.

Qed nikteb issa biex inkun naf ir-riżultati tal-inkjesti li saru.

Il-komponent

F’Lulju u Awwissu 2001, H. ilmenta kontra l-Kummissjoni f’isem Corporate Observatory Europe, organizzazzjoni mhux governattiva bbażata fil-Pajjiżi l-Baxxi. L-ilment huwa kontra r-rifjut tal-Kummissjoni li tagħti aċċess għal ċerti dokumenti relatati mar-relazzjonijiet tal-Kummissjoni mad-Djalogu Trans-Atlantiku dwar in-Negozju (TABD). L-ilmentatur talab aċċess għad-dokumenti skont id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 94/90.

Id-dokumenti inkwistjoni huma noti ta' informazzjoni tad-delegazzjonijiet tal-Kummissjoni għal-Laqgħa ta' Nofs is-Sena tat-TABD li saret f'Washington fl-10 ta' Mejju 1999 u l-Konferenza tat-TABD li saret f'Berlin fit-28-29 ta' Ottubru 1999.

L-ilmentatur jallega li l-Kummissjoni naqset milli tagħti biżżejjed piż lill-interess pubbliku fl-iżvelar. Biex jappoġġa l-allegazzjoni, l-ilmentatur jargumenta li t-TABD u b’mod partikolari l-konferenza annwali tagħha, huwa forum fejn jiġu proposti u diskussi l-politiki tal-UE li aktar tard ikollhom impatt estensiv fuq iċ-ċittadini Ewropej kollha. Skont l-ilmentatur, il-Kummissjoni ma għandhiex iżżomm dokumenti essenzjali relatati mal-involviment tagħha fil-forum sigriet. Il-proposti li saru mill-gvern tal-Istati Uniti u mis-settur privat u t-tweġibiet tal-Kummissjoni huma parti integrali mill-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni. Dawn il-proposti huma diskussi fit-tul mar-rappreżentanti tas-settur tan-negozju u għalhekk mhuwiex leġittimu li jiġu miċħuda lill-membri tas-soċjetà ċivili.

Il-kwerelant isostni aċċess għad-dokumenti u jsemmi wkoll li l-każistika tal-qrati Komunitarji teħtieġ li l-istituzzjonijiet jagħtu aċċess parzjali fejn dokument ikun fih informazzjoni kemm kunfidenzjali kif ukoll mhux kunfidenzjali.

L-Inkwantu

L-Ombudsman bagħat l-ilment lill-Kummissjoni għal opinjoni. L-Ombudsman talbet li l-opinjoni tal-Kummissjoni għandha tqis it-tul ta' żmien li għadda minn meta saru l-laqgħat rilevanti tat-TABD.

L-opinjoni tal-Kummissjoni

Fil-qosor, l-opinjoni tal-Kummissjoni kienet kif ġej.

Il-laqgħat ta’ informazzjoni inkwistjoni jikkonsistu f’żewġ leganti li fihom għadd ta’ elementi bħal noti ta’ gwida, punti ta’ diskussjoni ssuġġeriti, abbozzi ta’ komunikati proposti, noti ta’ informazzjoni għal laqgħat sekondarji mal-ministri tal-gvern tal-Istati Uniti kif ukoll rakkomandazzjonijiet mit-TABD lill-Kummissjoni u l-kummenti u t-tweġibiet tas-servizzi tal-Kummissjoni għal dawk ir-rakkomandazzjonijiet.

Il-Kummissjoni tat lill-ilmentatur aċċess għall-kummenti u t-tweġibiet tal-Kummissjoni għar-rakkomandazzjonijiet tat-TABD. Madankollu, in-noti ta’ gwida, il-briefings għal-laqgħat mar-rappreżentanti tal-gvern tal-Istati Uniti, kummenti oħra mill-persunal tal-Kummissjoni u rakkomandazzjonijiet lill-Kummissarju huma koperti mill-eċċezzjoni għall-protezzjoni tal-kunfidenzjalità tal-proċedimenti tal-Kummissjoni.

Wara li twieżen l-interess tal-ilmentatur li jikseb dawn id-dokumenti mal-interess tal-Kummissjoni li tippreserva l-kunfidenzjalità tal-proċedimenti tagħha, inħass li dawn tal-aħħar kienu akbar minn tal-ewwel. Skont il-kuntest ġenerali tad-diskussjonijiet u d-diskrezzjoni politika xierqa, il-pożizzjoni meħuda mill-Kummissarju mhux dejjem tista’ tikkorrispondi kompletament mal-parir u l-punti ta’ diskussjoni proposti. Għalhekk, l-għoti ta’ aċċess għal dawn id-dokumenti ma jkunx xieraq u jkun qarrieqi għall-pubbliku. Barra minn hekk, l-iżvelar jikkomprometti jew jikkomplika r-relazzjonijiet mal-Istati Uniti.

L-argument tal-ilmentatur li d-dokumenti essenzjali relatati mal-involviment tal-Kummissjoni fit-TABD jinżammu sigrieti huwa żbaljat. Fil-fatt, l-ilmentatur ingħata aċċess għar-rakkomandazzjonijiet kollha tat-TABD lill-Kummissjoni u l-opinjonijiet kollha tal-Kummissjoni dwar dawk ir-rakkomandazzjonijiet u t-tweġibiet għalihom.

Il-proposti magħmula mill-gvern tal-Istati Uniti ma jsirux bil-miktub u l-Kummissjoni ma għandha l-ebda dokument fir-rigward ta’ dawn il-proposti.

Id-dokumenti ta’ tweġiba tal-Kummissjoni għar-rakkomandazzjonijiet tat-TABD, li għalihom l-ilmentatur irċieva aċċess, ikopru l-kwistjonijiet diskussi bejn il-Kummissjoni u s-settur tan-negozju. Peress li dawn id-dokumenti kienu parti mill-briefings, l-ilmentatur, fil-fatt, ingħata aċċess parzjali.

Il-fatt li issa għaddew sentejn ma jippermettix lill-Kummissjoni toħroġ id-dokumenti peress li l-kwistjonijiet u l-opinjonijiet li jinsabu fihom għadhom validi.

L-osservazzjonijiet tal-ilmentatur

Fil-qosor, l-osservazzjonijiet tal-ilmentatur għamlu l-punti li ġejjin.

L-ilmentatur ma jfittixx aċċess għall-proposti tal-gvern tal-Istati Uniti iżda għad-dokumenti kollha li jirriflettu r-reazzjonijiet tal-Kummissjoni għar-rakkomandazzjonijiet tat-TABD.

L-opinjoni tal-Kummissjoni timplika li t-tgħarrif imħejji għal-laqgħa ta' Berlin għandu kontenut differenti mit-tweġibiet uffiċjali bil-miktub tal-Kummissjoni għat-TABD, li kopji tagħhom intbagħtu lill-ilmentatur. Dan jikkontradixxi l-argument li r-rilaxx tat-tweġibiet uffiċjali fil-fatt ta lill-ilmentatur aċċess parzjali.

It-tgħarrif huwa essenzjali biex wieħed jifhem ir-relazzjoni tal-Kummissjoni mat-TABD u r-rwol ta’ dan il-korp fit-teħid tad-deċiżjonijiet tal-KE. Dawn tħejjew għall-preżentazzjoni f’konferenza tas-settur privat u għandhom ikunu disponibbli wkoll għal partijiet oħra tas-soċjetà ċivili.

L-argument tal-Kummissjoni li d-dokumenti mhux neċessarjament jikkostitwixxu l-pożizzjoni finali tal-Kummissjoni mhuwiex rilevanti. Il-briefings jiffurmaw l-isfond tad-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni li jaffettwaw liċ-ċittadini kollha. Is-sejħa għar-rilaxx ta’ dawn id-dokumenti mhux xierqa jew qarrieqa għall-pubbliku hija biss patroċinju.

Aktar inkjesti

Wara kunsiderazzjoni bir-reqqa tal-opinjoni tal-Kummissjoni u l-osservazzjonijiet tal-ilmentatur, deher li kienu meħtieġa aktar inkjesti.

L-Ombudsman għalhekk talab lill-Kummissjoni biex twieġeb għall-punti magħmula mill-ilmentatur fl-osservazzjonijiet tiegħu.

It-tieni opinjoni tal-Kummissjoni

It-tieni opinjoni tal-Kummissjoni inkludiet, fil-qosor, il-punti li ġejjin.

Il-Kummissjoni ħarġet id-dokumenti kollha mitluba mill-ilmentatur, ħlief in-noti ta’ gwida, il-pariri, l-opinjonijiet u kummenti oħra mill-membri tal-persunal tal-Kummissjoni.

Id-dokumenti li l-aċċess għalihom ġie miċħud fihom biss opinjonijiet u rakkomandazzjonijiet minn membri tal-persunal, li ma jħossuhomx liberi li jagħtu valutazzjonijiet personali dwar kwistjonijiet ta’ politika li kieku l-fehmiet tagħhom kellhom jiġu żvelati lill-pubbliku. Sitwazzjoni bħal din timmina serjament il-kapaċità tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni. Barra minn hekk, dawn id-dokumenti ma jitfgħu l-ebda dawl addizzjonali fuq il-pożizzjonijiet meħuda mill-Kummissjoni fir-rigward tal-proposti tat-TABD. Ma hemm l-ebda interess pubbliku reali fl-iżvelar u l-interess li dawn id-dokumenti jinżammu interni jipprevali.

Iż-żmien li għadda mill-avvenimenti li għalihom tħejjew il-briefings ma jippermettix lill-Kummissjoni toħroġ id-dokumenti, peress li l-opinjonijiet u r-rakkomandazzjonijiet li jinsabu fihom xorta jistgħu jkunu validi f’negozjati futuri.

Jekk id-dokumenti jidħlu fid-dominju pubbliku, il-fehmiet personali mill-membri tal-persunal jistgħu bi żball jitqiesu li jirriflettu l-fehmiet tal-Kummissjoni. L-iżvelar tad-dokumenti għalhekk jagħmel ħsara lir-relazzjonijiet mal-Istati Uniti. L-aċċess pubbliku għandu jiġi miċħud meta l-iżvelar tad-dokument ikkonċernat jippreġudika l-protezzjoni tar-relazzjonijiet internazzjonali.

Id-dokumenti li għalihom l-ilmentatur ġie miċħud l-aċċess ma ġewx żvelati lir-rappreżentanti tas-settur tan-negozju. Dawn huma maħsuba esklussivament għall-użu intern fil-Kummissjoni u għalhekk ma hemm l-ebda raġuni għat-talba biex dawn isiru disponibbli għal partijiet oħra tas-soċjetà ċivili.

Ma hemm l-ebda segretezza dwar ir-rakkomandazzjonijiet tan-negozju u l-pożizzjoni tal-Kummissjoni fir-rigward ta’ dawn ir-rakkomandazzjonijiet. L-ilmentatur għandu aċċess għall-proposti tat-TABD lill-Gvernijiet, li huma disponibbli għall-pubbliku fuq l-internet, u t-tweġibiet tal-Kummissjoni ġew żvelati lill-ilmentatur.

L-osservazzjonijiet tal-ilmentatur

Fil-qosor, l-osservazzjonijiet tal-ilmentatur kienu kif ġej.

In-noti ta’ informazzjoni huma l-uniku mod biex titfa’ dawl b’mod effettiv fuq in-natura tar-relazzjoni bejn il-Kummissjoni u t-TABD. Jekk jiżvelaw li t-TABD teżerċita setgħa indebita fuq il-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet, huwa essenzjali li dawn isiru disponibbli għall-pubbliku.

In-noti ta’ informazzjoni mhumiex sempliċiment opinjonijiet personali tal-Persunal tal-Kummissjoni. L-ilmentatur preċedentement kiseb noti ta’ informazzjoni tal-Kummissjoni mill-Ftehim Multilaterali dwar in-negozjati ta’ Investiment fl-OECD. Dawn fihom pożizzjonijiet uffiċjali tal-Kummissjoni u jitfgħu ħafna aktar dawl fuq kif twettaq il-proċess mid-dokumenti disponibbli għall-pubbliku ġenerali.

Huwa sorprendenti li l-Kummissjoni tidher li tqis il-konferenzi tat-TABD bħala negozjati peress li huma organizzati minn grupp ta’ lobbying tas-settur privat u ma għandhom l-ebda rwol fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-UE skont it-Trattati. Dan jagħmel il-ħtieġa għat-trasparenza aktar urġenti u jsaħħaħ id-dritt li jinkiseb aċċess għad-dokumenti.

In-noti ta’ informazzjoni huma dokumenti essenzjali għall-fehim tal-proċess tat-tfassil tal-politika. Il-fehma tal-Kummissjoni li ma hemm l-ebda interess pubbliku reali fl-iżvelar tagħhom turi nuqqas ta’ fehim għad-distakk demokratiku li jinħass b’mod tant qawwi miċ-ċittadini tal-UE.

L-abbozz ta' RAKKOMANDAZZJONI

B'deċiżjoni tas-27 ta' Ġunju 2002, l-Ombudsman indirizza abbozz ta' rakkomandazzjoni lill-Kummissjoni skont l-Artikolu 3 (6) tal-Istatut tal-Ombudsman Ewropew. Il-bażi tal-abbozz ta’ rakkomandazzjoni kienet din li ġejja:

1 Il-qafas legali

1.1 L-ilment jikkontesta r-rifjut tal-Kummissjoni li tagħti aċċess għal ċerti dokumenti. It-talba għall-aċċess saret f'Diċembru 1999 u l-applikazzjoni konfermatorja tal-kwerelant ġiet miċħuda f'Mejju 2000. L-eżami tal-Ombudsman dwar jekk ir-rifjut ta' aċċess tal-Kummissjoni huwiex każ ta' amministrazzjoni ħażina għalhekk se jkun ibbażat fuq id-Deċiżjoni 94/90 (1) li kienet il-qafas legali applikabbli dak iż-żmien.

1.2 Mit-3 ta' Diċembru 2001, l-aċċess għad-dokumenti tal-Kummissjoni huwa rregolat mir-Regolament 1049/2001 (2) u mir-regoli dettaljati annessi mar-regoli ta' proċedura tal-Kummissjoni bid-Deċiżjoni tagħha tal-5 ta' Diċembru 2001 (3), li ħassret id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 94/90. L-Ombudsman iqis, għalhekk, li l-kunsiderazzjoni mill-ġdid mill-Kummissjoni tal-applikazzjoni tal-ilmentatur trid tkun ibbażata fuq ir-Regolament 1049/2001.

2 L-argumenti ppreżentati mill-ilmentatur u mill-Kummissjoni

2.1 L-ilmentatur jikkontesta r-rifjut tal-Kummissjoni li tagħti aċċess għan-noti ta' informazzjoni kollha tad-delegazzjonijiet tal-Kummissjoni għal-Laqgħa ta' Nofs is-Sena tad-Djalogu Transatlantiku dwar in-Negozju (TABD) li saret f'Washington fl-10 ta' Mejju 1999 u l-Konferenza tat-TABD li saret f'Berlin fit-28-29 ta' Ottubru 1999.

2.2 L-ilmentatur jallega li r-rifjut tal-Kummissjoni ma jagħtix biżżejjed importanza lill-interess pubbliku fl-iżvelar. Skont l-ilmentatur, it-TABD u b’mod partikolari l-konferenza annwali tagħha, huwa forum fejn jiġu proposti u diskussi l-politiki tal-UE li aktar tard ikollhom impatt estensiv fuq iċ-ċittadini Ewropej kollha. In-noti ta’ informazzjoni huma essenzjali biex tinftiehem ir-relazzjoni tal-Kummissjoni mat-TABD u r-rwol ta’ dan il-korp fit-teħid tad-deċiżjonijiet tal-UE. In-noti tħejjew għall-preżentazzjoni f’konferenza tas-settur privat u għandhom ikunu disponibbli wkoll għal partijiet oħra tas-soċjetà ċivili.

L-ilmentatur isostni aċċess għad-dokumenti u jsemmi li l-ġurisprudenza tirrikjedi li l-istituzzjonijiet jagħtu aċċess parzjali meta dokument ikun fih kemm informazzjoni kunfidenzjali kif ukoll mhux kunfidenzjali.

2.4 Skont il-Kummissjoni, id-dokumenti inkwistjoni jikkonsistu f'żewġ leganti li fihom noti ta' gwida, punti ta' diskussjoni ssuġġeriti, abbozzi ta' komunikati proposti, noti ta' informazzjoni għal laqgħat sekondarji mal-ministri tal-gvern tal-Istati Uniti kif ukoll rakkomandazzjonijiet mit-TABD lill-Kummissjoni u l-kummenti u t-tweġibiet tas-servizzi tal-Kummissjoni għal dawk ir-rakkomandazzjonijiet. Il-Kummissjoni ħarġet id-dokumenti kollha mitluba, ħlief in-noti ta’ gwida, il-pariri, l-opinjonijiet u kummenti oħra mill-membri tal-persunal tal-Kummissjoni.

Il-Kummissjoni targumenta li d-dokumenti li l-aċċess għalihom ġie miċħud fihom biss opinjonijiet u rakkomandazzjonijiet minn membri tal-persunal, li ma jħossuhomx liberi li jagħtu evalwazzjonijiet personali dwar kwistjonijiet ta’ politika jekk il-fehmiet tagħhom kellhom jiġu żvelati lill-pubbliku. Dan idgħajjef serjament il-kapaċità tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni. Barra minn hekk, dawn id-dokumenti ma jitfgħu l-ebda dawl addizzjonali fuq il-pożizzjonijiet meħuda mill-Kummissjoni fir-rigward tal-proposti tat-TABD. Ma hemm l-ebda interess pubbliku reali fl-iżvelar u l-interess li dawn id-dokumenti jinżammu interni jipprevali.

Barra minn hekk, jekk id-dokumenti jidħlu fid-dominju pubbliku, il-fehmiet personali mill-membri tal-persunal jistgħu bi żball jitqiesu li jirriflettu l-fehmiet tal-Kummissjoni. L-iżvelar tad-dokumenti għalhekk jagħmel ħsara lir-relazzjonijiet mal-Istati Uniti. L-aċċess pubbliku għandu jiġi miċħud meta l-iżvelar tad-dokument ikkonċernat jippreġudika l-protezzjoni tar-relazzjonijiet internazzjonali.

Il-Kummissjoni targumenta wkoll li l-proposti tat-TABD lill-Gvernijiet huma disponibbli għall-pubbliku fuq l-internet u t-tweġibiet tal-Kummissjoni ġew żvelati lill-ilmentatur. Id-dokumenti li għalihom l-ilmentatur ġie miċħud l-aċċess lanqas ma ġew żvelati lir-rappreżentanti tas-settur tan-negozju. Dawn huma maħsuba esklussivament għall-użu intern fil-Kummissjoni u għalhekk ma hemm l-ebda raġuni għat-talba biex dawn isiru disponibbli għal partijiet oħra tas-soċjetà ċivili.

Fir-rigward tal-aċċess parzjali, il-Kummissjoni targumenta li d-dokumenti ta’ tweġiba tal-Kummissjoni għar-rakkomandazzjonijiet tat-TABD ikopru l-kwistjonijiet diskussi bejn il-Kummissjoni u s-settur tan-negozju, li għalihom l-ilmentatur irċieva aċċess. Peress li dawn id-dokumenti kienu parti mill-briefings, l-ilmentatur, fil-fatt, ingħata aċċess parzjali.

Fl-aħħar nett, il-Kummissjoni targumenta li ż-żmien li għadda mill-avvenimenti li għalihom tħejjew il-briefings ma jippermettix lill-Kummissjoni tirrilaxxa d-dokumenti, peress li l-opinjonijiet u r-rakkomandazzjonijiet li jinsabu fihom jistgħu jibqgħu validi f’negozjati futuri.

2.5 Fl-osservazzjonijiet tiegħu, l-ilmentatur sostna li n-noti ta' informazzjoni mhumiex biss opinjonijiet personali tal-persunal tal-Kummissjoni. Briefings oħra bħal dawn fihom pożizzjonijiet uffiċjali tal-Kummissjoni u jitfgħu aktar dawl fuq kif twettaq il-proċess rilevanti mid-dokumenti disponibbli għall-pubbliku ġenerali.

L-ilmentatur esprima sorpriża li l-Kummissjoni tidher li tqis il-konferenzi tat-TABD bħala negozjati, peress li huma organizzati minn grupp ta’ lobbying tas-settur privat u ma għandhom l-ebda rwol fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-UE skont it-Trattati. Dan jagħmel il-ħtieġa għat-trasparenza aktar urġenti u jsaħħaħ id-dritt li jinkiseb aċċess għad-dokumenti.

Skont l-ilmentatur, il-fehma tal-Kummissjoni li ma hemm l-ebda interess pubbliku reali fl-iżvelar tan-noti ta' informazzjoni turi nuqqas ta' fehim tad-distakk demokratiku li jinħass b'mod tant qawwi miċ-ċittadini tal-UE.

3 Is-sejbiet tal-Ombudsman

3.1 Id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 94/90 tistabbilixxi żewġ kategoriji ta' eċċezzjonijiet għad-dritt ta' aċċess tal-pubbliku għad-dokumenti tal-Kummissjoni. L-ewwel kategorija hija obbligatorja u tikkonċerna l-protezzjoni tal-interess pubbliku. Il-Kummissjoni invokat din l-eċċezzjoni billi argumentat li l-iżvelar tad-dokumenti kkonċernati jkun ta’ ħsara għall-interess pubbliku fir-rigward tar-relazzjonijiet internazzjonali. Skont il-Kummissjoni, id-divulgazzjoni tkun ta’ ħsara għar-relazzjonijiet mal-Istati Uniti, minħabba li l-fehmiet personali mill-membri tal-persunal tal-Kummissjoni jistgħu bi żball jitqiesu li jirriflettu l-fehmiet tal-Kummissjoni.

3.2 L-Ombudsman jirrimarka li mhuwiex ovvju għaliex l-awtoritajiet tal-Istati Uniti jagħmlu żball bħal dan u l-Kummissjoni ma tipprovdi l-ebda evidenza li turi xi probabbiltà li jagħmlu dan.

3.3 Għalhekk, l-Ombudsman iqis li r-raġuni mogħtija mill-Kummissjoni ma turix li l-Kummissjoni ġenwinament eżaminat jekk, fid-dawl tal-informazzjoni li għandha għad-dispożizzjoni tagħha, l-iżvelar jistax fil-fatt idgħajjef l-interess pubbliku fir-rigward tar-relazzjonijiet internazzjonali. Dan huwa każ ta' amministrazzjoni ħażina.

3.4 Il-Kummissjoni invokat ukoll it-tieni kategorija ta' eċċezzjoni skont id-Deċiżjoni 94/90, li hija li tipproteġi l-interess tagħha fil-kunfidenzjalità tal-proċedimenti tagħha. Skont il-ġurisprudenza stabbilita, fl-applikazzjoni ta’ din l-eċċezzjoni, l-istituzzjoni trid issib bilanċ ġenwin bejn l-interess taċ-ċittadin li jikseb aċċess għad-dokumenti u kwalunkwe interess tiegħu stess fiż-żamma tal-kunfidenzjalità tad-deliberazzjonijiet tiegħu.

3.5 L-Ombudsman iqis bħala fondat l-argument tal-Kummissjoni li d-dokumenti li l-aċċess għalihom ġie miċħud fihom opinjonijiet u rakkomandazzjonijiet minn membri tal-persunal, li ma jħossuhomx liberi li jagħtu valutazzjonijiet personali dwar kwistjonijiet ta' politika jekk il-fehmiet tagħhom jiġu żvelati lill-pubbliku u li dan idgħajjef serjament il-kapaċità tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni.

3.6 Madankollu, l-Ombudsman ma jqisx li l-argument tal-Kummissjoni li m'hemm l-ebda interess pubbliku reali fl-iżvelar jista' jiġi aċċettat. F'dan il-kuntest, l-Ombudsman l-ewwel ifakkar li l-prinċipju ta' ftuħ huwa maħsub biex jiżgura rwol aktar sinifikanti għaċ-ċittadini fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet u biex jiżgura li l-amministrazzjoni taġixxi b'aktar adegwatezza, effiċjenza u responsabbiltà fil-konfront taċ-ċittadini f'sistema demokratika (4). Barra minn hekk, l-aċċess l-aktar wiesa' possibbli għad-dokumenti, li d-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 94/90 għandha l-għan li tiżgura, jippermetti liċ-ċittadini jwettqu monitoraġġ ġenwin u effiċjenti tal-eżerċizzju tas-setgħat mogħtija lill-istituzzjonijiet Komunitarji (5).

3.7 L-Ombudsman tinnota li skont l-informazzjoni disponibbli fuq il-websajt tal-Kummissjoni, it-TABD tittraċċa l-oriġini tagħha sal-1995, meta s-Segretarju tal-Kummerċ tal-Istati Uniti ta' dak iż-żmien u l-Kummissarji BRITTAN u BANGEMANN organizzaw konferenza għas-CEOs tal-kumpaniji miż-żewġ naħat tal-Atlantiku f'Sevilja. Il-websajt tat-TABD stess tiddeskrivi t-TABD bħala "proċess informali li bih il-kumpaniji u l-assoċjazzjonijiet tan-negozju Ewropej u Amerikani jiżviluppaw rakkomandazzjonijiet konġunti dwar il-politika kummerċjali bejn l-UE u l-Istati Uniti, li jaħdmu flimkien mal-Kummissjoni Ewropea u l-Amministrazzjoni tal-Istati Uniti."

3.8 L-Ombudsman iqis li l-ilmentatur huwa intitolat li jinvoka interess pubbliku fl-iżvelar ta' dokumenti li jikkonċernaw ir-relazzjoni tal-Kummissjoni mat-TABD. Lanqas ma hija l-Kummissjoni li għandha tgħid liema dokumenti jistgħu jew jistgħu ma jkunux utli għaċ-ċittadini fit-twettiq tal-monitoraġġ tal-eżerċizzju mill-Kummissjoni tas-setgħat tagħha.

3.9 Għalhekk, l-Ombudsman iqis li meta applikat l-eċċezzjoni diskrezzjonali tad-Deċiżjoni 94/90, il-Kummissjoni naqset milli turi li laħqet bilanċ ġenwin bejn l-interess taċ-ċittadin li jikseb aċċess għad-dokumenti u l-interess fondat tiegħu stess fil-kunfidenzjalità. Dan huwa każ ta' amministrazzjoni ħażina.

3.10 Fir-rigward tal-kwistjoni tal-aċċess parzjali, l-Ombudsman jirrimarka li l-Kummissjoni għandha tikkunsidra l-aċċess parzjali skont l-Artikolu 4 (6) tar-Regolament 1049/2001 meta tikkunsidra mill-ġdid l-applikazzjoni tal-ilmentatur.

4 Konklużjoni

4.1 Għar-raġunijiet mogħtija hawn fuq, l-Ombudsman iqis li r-raġunament tar-rifjut tal-Kummissjoni tal-applikazzjoni tal-ilmentatur għal aċċess għal noti ta' informazzjoni tad-delegazzjonijiet tal-Kummissjoni Ewropea għal-Laqgħa ta' Nofs is-Sena tat-TABD li saret f'Washington fl-10 ta' Mejju 1999 u l-Konferenza tat-TABD li saret f'Berlin fit-28-29 ta' Ottubru 1999 mhuwiex adegwat. Dan huwa każ ta' amministrazzjoni ħażina.

4.2 L-Ombudsman għalhekk jagħmel l-abbozz ta' rakkomandazzjoni li ġej lill-Kummissjoni, skont l-Artikolu 3 (6) tal-Istatut tal-Ombudsman:

L-abbozz ta' rakkomandazzjoni

Il-Kummissjoni għandha tikkunsidra mill-ġdid l-applikazzjoni tal-ilmentatur u tagħti aċċess għad-dokumenti mitluba, sakemm ma tapplikax waħda jew aktar mill-eċċezzjonijiet li jinsabu fl-Artikolu 4 tar-Regolament 1049/2001. Ir-rikonsiderazzjoni għandha tinkludi l-possibbiltà ta' aċċess parzjali, skont l-Artikolu 4 (6) tar-Regolament 1049/2001.

L-OPINJONI DETAITA TAL-KUMMISSJONI

L-opinjoni dettaljata tal-Kummissjoni ttrattat in-natura tat-TABD u d-dokumenti li l-aċċess għalihom ġie miċħud. Fir-rigward tar-raġunijiet għaċ-ċaħda tal-aċċess, l-opinjoni dettaljata tal-Kummissjoni għamlet, fil-qosor, il-punti li ġejjin:

In-noti ta’ informazzjoni fihom valutazzjonijiet tal-pożizzjonijiet u l-politiki tal-Istati Uniti. Dawn jirriflettu d-deliberazzjonijiet interni tal-persunal tal-Kummissjoni bi tħejjija għal-laqgħat mar-rappreżentanti tan-negozju u/jew tal-Gvern. Id-divulgazzjoni tar-raġunament intern u l-alternattivi li ġew ikkunsidrati mill-Kummissarju tesponi lill-Kummissjoni fil-konfront tas-sħab tagħha u ddgħajjef il-pożizzjoni ta’ negozjar tagħha. Dan jagħti lill-imsieħba fin-negozjati għarfien dwar il-kompromessi possibbli li l-Kummissjoni tkun lesta li tagħmel fi stadju aktar tard fin-negozjati. Ikun hemm riskju serju li jiżdiedu kwistjonijiet kontenzjużi mar-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Istati Uniti u li jsir aktar diffiċli li jintlaħaq ftehim.

Peress li dawn in-noti fihom opinjonijiet u valutazzjonijiet mill-persunal tal-Kummissjoni, li l-Kummissarju jista’ jsegwi jew ma jsegwix, l-iżvelar tagħhom jista’ joħloq konfużjoni fl-opinjoni pubblika fir-rigward tal-pożizzjonijiet uffiċjali tal-Kummissjoni. Din il-konfużjoni tikkontribwixxi wkoll biex tikkomplika r-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Istati Uniti, anke jekk l-awtoritajiet tal-Istati Uniti nfushom x’aktarx jiddistingwu l-pożizzjonijiet tal-Kummissjoni mill-pariri u s-suġġerimenti ppreżentati mill-persunal tagħha.

L-iżvelar tal-briefing intern u tan-noti ta’ sfond idgħajjef serjament il-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni. Ir-raġuni hija doppja:

• dan idgħajjef il-pożizzjoni tal-Kummissjoni fin-negozjati kummerċjali futuri. Dan imbagħad jaffettwa serjament il-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni, peress li l-ispazju għall-immanuvrar tagħha jitnaqqas;
• Il-persunal tal-Kummissjoni għandu jkun liberu li jissottometti pariri u opinjonijiet lill-awtoritajiet tiegħu, kemm jekk ikun il-Kummissarju, il-Kulleġġ jew uffiċjal ta’ grad għoli li jirrappreżenta l-istituzzjoni. Huma għandhom ikunu protetti minn pressjoni żejda minn barra meta jagħtu pariri lill-awtoritajiet tagħhom. Il-libertà tagħhom li jesprimu l-fehmiet tagħhom tiġi limitata jekk ikollhom iqisu l-possibbiltà li l-opinjonijiet u l-valutazzjonijiet tagħhom jistgħu jiġu żvelati lill-pubbliku. Il-protezzjoni ta' dan l-"ispazju ta' riflessjoni" hija fundamentali għas-salvagwardja tad-dritt ta' inizjattiva tal-Kummissjoni. Il-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet tagħha jiġi mminat serjament jekk ma tkunx tista’ tibqa’ tiddependi fuq parir indipendenti mill-persunal tagħha.

Meta kkunsidrat mill-ġdid l-applikazzjoni abbażi tar-Regolament 1049/2001, il-Kummissjoni bbilanċjat l-interess pubbliku fl-iżvelar mal-ħsara li tkun ikkawżata mir-rilaxx tad-dokumenti. Il-kisba ta’ tali bilanċ ta’ interessi tirrikjedi li l-Kummissjoni tivvaluta l-valur tal-informazzjoni tad-dokumenti għaċ-ċittadini kontra r-riskju li timmina l-kapaċità tat-teħid tad-deċiżjonijiet tagħha.

Ir-Regolament 1049/2001 jagħti lil kwalunkwe persuna fiżika jew ġuridika d-dritt ta' aċċess mingħajr ma jkollha għalfejn tagħti raġunijiet għall-applikazzjoni tagħha. Ladarba dokument ikun ġie rilaxxat, ikun fid-dominju pubbliku u disponibbli għal kulħadd. L-istituzzjoni u, fil-każ ta' dokumenti ta' partijiet terzi, l-awtur, jitilfu l-kontroll tal-użu li jista' jsir mid-dokumenti żvelati jew partijiet minnhom. Ir-riskju li partijiet magħżula tad-dokumenti żvelati jiġu disseminati barra mill-kuntest tagħhom irid jitqies meta jiġi vvalutat id-dannu li jkun ikkawżat mir-rilaxx ta’ dokument.

Minn naħa, l-iżvelar tan-noti ta' tgħarrif idgħajjef serjament il-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni. Min-naħa l-oħra, il-pubbliku huwa infurmat bis-sħiħ dwar ir-rakkomandazzjonijiet tat-TABD permezz tas-sit web tiegħu, kif ukoll dwar it-tweġibiet tal-Kummissjoni. Għall-kuntrarju ta' dak li jsostni l-ilmentatur, in-noti ta' informazzjoni ma jitfgħu l-ebda dawl addizzjonali fuq l-involviment tal-Kummissjoni fit-TABD, iżda jiżvelaw deliberazzjonijiet interni u kompromessi possibbli bi tħejjija għal konferenzi u laqgħat tat-TABD ma' uffiċjali tal-Istati Uniti. Għalhekk, il-Kummissjoni hija konvinta li l-protezzjoni tal-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet tagħha tisboq b’mod ċar l-interess pubbliku fl-iżvelar tal-ftit dokumenti li ma ġewx rilaxxati.

L-aċċess parzjali għad-dokumenti li ma ġewx rilaxxati mhuwiex possibbli peress li fihom biss informazzjoni ta' sfond, valutazzjonijiet personali u rakkomandazzjonijiet għall-kunsiderazzjoni tal-Kummissarju jew tad-Direttur Ġenerali. Ma hemm l-ebda parti mhux kunfidenzjali li tista’ tiġi sseparata min-noti nfushom.

L-osservazzjonijiet tal-ilmentatur dwar l-opinjoni dettaljata

L-osservazzjonijiet tal-ilmentatur kienu jinkludu, fil-qosor, il-punti li ġejjin:

Il-Kummissjoni naqset milli tipprova l-ħsara għar-relazzjonijiet internazzjonali jew kwalunkwe kunsiderazzjoni ġenwina tal-interess pubbliku fl-iżvelar.

L-ilmentatur jaqbel fil-prinċipju mad-dritt tal-kunfidenzjalità iżda mhux mal-konklużjoni li dan jegħleb l-interess pubbliku fl-iżvelar f’dan il-każ.

Hemm interess pubbliku fl-aċċess għad-dokumenti minħabba li t-TABD teżerċita influwenza mhux xierqa fuq il-Kummissjoni. Id-dokumenti jiffurmaw l-isfond għat-tfassil tal-politika u għalhekk huma ta’ importanza kruċjali għall-monitoraġġ tal-eżerċizzju tas-setgħat tal-Kummissjoni.

Id-Deċiżjoni

L-evalwazzjoni tal-Ombudsman tal-opinjoni dettaljata tal-Kummissjoni

1.1 L-Ombudsman għamel abbozz ta' rakkomandazzjoni li l-Kummissjoni għandha tikkunsidra mill-ġdid l-applikazzjoni tal-ilmentatur għal aċċess għal ċerti dokumenti u tagħti aċċess għad-dokumenti kkonċernati, sakemm ma tapplikax waħda jew aktar mill-eċċezzjonijiet li jinsabu fl-Artikolu 4 tar-Regolament 1049/2001. Ir-rikonsiderazzjoni għandha tinkludi l-possibbiltà ta' aċċess parzjali, skont l-Artikolu 4 (6) tar-Regolament 1049/2001.

1.2 Fl-opinjoni dettaljata tagħha, il-Kummissjoni targumenta li d-dokumenti kkonċernati fihom valutazzjonijiet interni tal-pożizzjonijiet u l-politiki tal-Istati Uniti, li jirriflettu d-deliberazzjonijiet tal-persunal tal-Kummissjoni bi tħejjija għal laqgħat mar-rappreżentanti tan-negozju u/jew tal-Gvern. Id-divulgazzjoni tar-raġunament intern u l-alternattivi li ġew ikkunsidrati mill-Kummissarju tesponi lill-Kummissjoni fil-konfront tas-sħab tagħha u ddgħajjef il-pożizzjoni ta’ negozjar tagħha. Dan jagħti lill-imsieħba fin-negozjati għarfien dwar il-kompromessi possibbli li l-Kummissjoni tkun lesta li tagħmel fi stadju aktar tard fin-negozjati. Ikun hemm riskju serju li jiżdiedu kwistjonijiet kontenzjużi mar-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Istati Uniti u li jsir aktar diffiċli li jintlaħaq ftehim.

1.3 Il-Kummissjoni targumenta li l-aċċess parzjali għad-dokumenti li ma ġewx rilaxxati mhuwiex possibbli peress li fihom biss informazzjoni ta' sfond, valutazzjonijiet personali u rakkomandazzjonijiet. Ma hemm l-ebda parti mhux kunfidenzjali li tista’ tiġi sseparata min-noti nfushom.

1.4 L-Ombudsman jinnota li l-Artikolu 4 (1) tar-Regolament 1049/2001 jipprovdi parzjalment li "L-istituzzjonijiet għandhom jirrifjutaw l-aċċess għal dokument meta l-iżvelar tiegħu jista' jdgħajjef il-protezzjoni ta': (a) l-interess pubbliku fir-rigward ta’: . -relazzjonijiet internazzjonali." Din il-parti tal-Artikolu 4 ma tagħmilx referenza għall-possibbiltà ta' interess pubbliku prevalenti fl-iżvelar.

1.5 L-Ombudsman iqis li r-raġunament li jinsab fl-opinjoni dettaljata tal-Kummissjoni jispjega b'mod ċar, għall-ewwel darba, kif l-iżvelar tad-dokumenti kkonċernati jista' jdgħajjef il-protezzjoni tal-interess pubbliku fir-rigward tar-relazzjonijiet internazzjonali. L-inkjesta tal-Ombudsman ma żvelat l-ebda evidenza li tixħet dubju fuq il-validità ta' dan l-aspett tar-raġunament tal-Kummissjoni jew fuq il-fehma tal-Kummissjoni li l-aċċess parzjali mhuwiex possibbli.

1.6 Fid-dawl tas-sejba tal-Ombudsman fil-paragrafu preċedenti, mhuwiex meħtieġ li jiġi kkunsidrat jekk l-aċċess għad-dokumenti jistax jiġi rrifjutat ukoll skont it-tieni paragrafu tal-Artikolu 4 (3) tar-Regolament 1049/2001 (6).

L-Ombudsman jirrimarka, madankollu, li ma jistax jaċċetta l-fehma tal-Kummissjoni li r-riskju li partijiet magħżula ta' dokumenti jiġu disseminati barra mill-kuntest tagħhom irid jitqies meta tiġi vvalutata l-ħsara possibbli għall-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet tagħha li tkun ikkawżata mir-rilaxx ta' dokument.

Fil-fehma tal-Ombudsman, ir-raġunament tal-Kummissjoni dwar dan il-punt huwa inkonsistenti mal-libertà tal-espressjoni skont il-Konvenzjoni Ewropea dwar id-Drittijiet tal-Bniedem u l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, li tinkludi l-libertà li wieħed ikollu opinjonijiet u li jirċievi u jagħti informazzjoni u ideat mingħajr indħil mill-awtorità pubblika.

2 Konklużjoni

L-Ombudsman iqis li l-Kummissjoni ħadet passi adegwati biex tissodisfa l-abbozz ta' rakkomandazzjoni tal-Ombudsman. L-Ombudsman għalhekk jagħlaq il-każ.

Il-President tal-Kummissjoni se jiġi infurmat ukoll b’din id-deċiżjoni.

Dejjem tiegħek,

 

Jacob SÖDERMAN

---

(1) Id-Deċiżjoni tal-Kummissjoni 94/90 tat-8 ta’ Frar 1994 dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Kummissjoni ĠU 1994 L 46/58.

(2) Ir-Regolament 1049/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-30 ta’ Mejju 2001 dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni, 2001 ĠU L 145/43.

(3) 2001 ĠU L 345/94.

(4) Il-Kawża T-211/00, Aldo Kuijer vs il-Kunsill, [2002] Ġabra II-485, il-paragrafu 52.

(5) Il-Kawża T-92/98, Interporc Im- und Export GmbH vs il-Kummissjoni, [1999] Ġabra II-3521, il-paragrafu 39.

L-aċċess għal dokument li jkun fih opinjonijiet għall-użu intern bħala parti minn deliberazzjonijiet u konsultazzjonijiet preliminari fi ħdan l-istituzzjoni kkonċernata għandu jiġi rrifjutat anke wara li tkun ittieħdet id-deċiżjoni jekk l-iżvelar tad-dokument serjament idgħajjef il-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-istituzzjoni, sakemm ma jkunx hemm interess pubbliku akbar fl-iżvelar tiegħu.