# An bhfuil sé ceart? - An chaoi ar fhreagair institiúidí an Aontais Eorpaigh don Ombudsman in 2016
- Údar: Ombudsman Eorpach
- Dáta: 2017-12-19T00:00+01:00[Europe/Paris]
- [URL](https://www.ombudsman.europa.eu/ga/doc/annual-report/ga/87679)
---
Réamhrá
-------
Is cúis áthais dom 'Tuarascáil 'Putting it Right' na bliana seo a chur i láthair ina mbreathnaítear ar chomhlíontacht na n-institiúidí le mo chinntí a rinneadh in 2016. Bhí ráta comhlíontachta 85% ann in 2016, méadú beag ón toradh 83% a bhaineamar amach in 2015.
Thug na hinstitiúidí freagra dearfach ar 77 as na 91 mholadh a rinne mé chun a n-iompar a cheartú nó a fheabhsú i gcásanna a dúnadh in 2016. Bhí 132 cás eile ann inar mheas mé go raibh bearta déanta ag na hinstitiúidí chun feabhas a chur ar an gcaoi a n-oibríonn siad. Scóráil 12 as na 14 institiúid a scrúdaíodh 100 % agus scóráil an Coimisiún - arb ionann é agus formhór na gcásanna os comhair m'Oifige - 77 %.
I mbliana tá athruithe ar an gcaoi a ndéanaimid iarracht tionchar ár gcuid oibre a ghabháil agus ar an gcaoi a gcuirimid i láthair é.
Is í seo an chéad tuarascáil ina n-áirítear cásanna a dúnadh faoi na 'Forálacha Cur Chun Feidhme' nua. Rinneadh athbhreithniú ar na IPanna nua chun ligean dúinn cásanna a láimhseáil ar bhealach níos éifeachtaí agus é mar aidhm againn rudaí a bhrostú. Dírítear go príomha ar a chinntiú go léiríonn na bearta fiosrúcháin a úsáidtear riachtanais shonracha gach fiosrúcháin. Ina theannta sin, tugann siad níos mó solúbthachta don Ombudsman maidir le faisnéis nó doiciméid a fháil. Fágann na IPanna nua go bhfuil sé níos éasca agus níos tapúla teacht ar réitigh a chuireann deireadh le drochriarachán agus a fhéachann lena chinntiú go n-úsáidtear moltaí de ghnáth chun déileáil le gach toradh drochriaracháin sula ndúntar fiosrúchán. I gcomhthéacs comhlíonadh a thomhas, tá athruithe tagtha ar an téarmaíocht a úsáidimid mar gheall ar na IPanna nua.
Thairis sin, is í seo an chéad tuarascáil nach bhfuil Iarscríbhinn ag gabháil léi. San am a chuaigh thart, áiríodh san Iarscríbhinn achoimrí ar na cásanna uile a dúnadh sa bhliain ábhartha. Chinneamar anois gan ach achoimrí ar 'chásanna réalta' roghnaithe a áireamh i dtéacs na tuarascála seo.
Tá ranna tugtha isteach againn freisin a léiríonn tionchar ár gcuid oibre i réimsí nach léirítear leis an ráta comhlíontachta, amhail na tionscnaimh straitéiseacha.
Cé go bhfuil áthas orm a thabhairt faoi deara go bhfuil an ráta comhlíonta fós ard, ba mhaith liom a rá arís gur cheart breathnú ar gach diúltú ó institiúid togra ón Ombudsman a chomhlíonadh mar dheis chaillte chun aghaidh a thabhairt ar easnaimh riaracháin.
Emily O'Reilly
Nollaig 2017
**Tuarascáil**
==============
1. Réamhrá
----------
Déantar cur síos sa tuarascáil seo ar a mhéid a d'fhreagair institiúidí an AE{#_ftnref1}[\[1\]](#_ftn1){#_ftnref1} do mholtaí a rinne an tOmbudsman in 2016. Tagann na tograí sin i bhfoirm réiteach, moltaí, moltaí/barúlacha breise agus barúlacha criticiúla.
Mínítear i Roinn 3 (thíos) maidir le tionchar obair an Ombudsman cad atá i gceist le réitigh, moltaí, moltaí/barúlacha breise ón Ombudsman, agus ráitis chriticiúla/torthaí drochriaracháin. Na IPanna nua[\[2\],](#_ftn2){#_ftnref2} a tháinig i bhfeidhm an 1 Meán Fómhair 2016, déanann siad difear go pointe áirithe don úsáid a bhainimid as na téarmaí seo. Mar shampla, ní úsáidfear na téarmaí 'barúlacha breise' agus 'barúlacha criticiúla' a thuilleadh. Mínímid na hathruithe go léir thíos sna codanna ábhartha den rannóg. Dúnadh roinnt fiosrúchán sa tuarascáil seo tar éis dháta theacht i bhfeidhm na IPanna nua. Dá bhrí sin, úsáideadh an téarmaíocht nua sna cásanna sin.
Déantar cur síos i Roinn 3 freisin ar thionchar obair an Ombudsman i gcásanna eile; i gcás ina socraíonn an institiúid an cás nó i gcás ina gcinneann an tOmbudsman tionscnamh straitéiseach a sheoladh.
San am a chuaigh thart, foilsíodh an tuarascáil seo in éineacht le hiarscríbhinn ina ndearnadh achoimre ar na cásanna inar glacadh le tograí réitigh, moltaí, barúlacha criticiúla, agus barúlacha breise. Ón mbliain seo ar aghaidh, ní fhoilseoimid iarscríbhinn a thuilleadh. Mar sin féin, gheobhaidh tú sa tuarascáil seo achoimrí ar na cásanna ar gá 'cásanna réalta' a lua go speisialta ina leith le haghaidh gach catagóire oibre leantaí.
2. Cumhachtaí agus nósanna imeachta an Ombudsman
------------------------------------------------
Cabhraíonn an tOmbudsman le daoine aonair, le cuideachtaí agus le cumainn a bhfuil fadhb acu le hinstitiúid de chuid an AE[\[3\].](#_ftn3){#_ftnref3} Ag an am céanna, freastalaíonn sí ar leas an phobail trí chabhrú leis na hinstitiúidí feabhas a chur ar cháilíocht na seirbhíse a sholáthraíonn siad. Chomh maith le gearáin a imscrúdú, is féidir leis an Ombudsman fiosrúcháin a oscailt ar a tionscnamh féin freisin.
Féadfaidh an tOmbudsman a cheangal ar an institiúid lena mbaineann faisnéis a sholáthar, a comhaid a iniúchadh agus fianaise a fháil ó oifigigh. Tá na cumhachtaí sin i Reacht an Ombudsman[\[4\]](#_ftn4){#_ftnref4} ('an Reacht'). Nuair a mheasann sí gur cuí déanamh amhlaidh i gcás ar leith, iarrann an tOmbudsman ar an institiúid a seasamh a athbhreithniú, sásamh a sholáthar nó athruithe ginearálta a dhéanamh don todhchaí. Má dhiúltaíonn an institiúid comhoibriú, féadfaidh sí aird pholaitiúil a tharraingt ar chás trí thuarascáil speisialta a chur faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa.
3. Tionchar obair an Ombudsman
------------------------------
### a. Réitigh
Má mheasann an tOmbudsman gur féidir gearán a réiteach go tapa, féadfaidh sí togra réitigh a dhéanamh leis an institiúid lena mbaineann, bunaithe ar Airteagal 3(5) den Reacht[\[5\]](#_ftn5){#_ftnref5}. Fágann IPanna nua an Ombudsman go bhfuil sé níos éasca agus níos tapúla teacht ar réitigh a chuireann deireadh le drochriarachán.
### b. Moltaí
Is féidir moltaí stáit na IPanna nua a dhéanamh aon uair a aimsíonn an tOmbudsman drochriarachán. Déantar moltaí atá dírithe ar na hinstitiúidí a fhoilsiú go comhuaineach ar shuíomh gréasáin an Ombudsman.
Má dhiúltaíonn an institiúid don mholadh, dúnann an tOmbudsman an cás trí chinneadh drochriaracháin a dheimhniú. Má ghlactar leis an moladh, dúnfaidh an tOmbudsman an cás de réir mar a shocraíonn an institiúid lena mbaineann.
### c. Moltaí agus barúlacha breise
Leis na IPanna nua, cuirtear an coincheap níos soiléire agus níos úsáidí maidir le 'moltaí le haghaidh feabhais' in ionad an choincheapa 'barúlacha breise', lena bhféachtar le feabhas sistéamach a áirithiú i riarachán an Aontais. Cosúil le tuilleadh barúlacha, níl na moltaí maidir le feabhsúchán bunaithe ar chinneadh drochriaracháin agus ní thugtar le tuiscint leo go gcáintear an institiúid a bhfuil siad dírithe uirthi.
### d. Barúlacha criticiúla agus torthaí drochriaracháin
San am a chuaigh thart, d'úsáid an tOmbudsman an téarma 'barúil chriticiúil' aon uair a dhún sí cás inar cinneadh go raibh drochriarachán i gceist. Chuir ráiteas criticiúil an institiúid ar an eolas faoin méid a rinne sí mícheart sa chás sonrach. Sainaithníodh sa ráiteas an riail nó an prionsabal a sáraíodh agus (mura raibh sé soiléir) míníodh conas ba cheart don institiúid gníomhú i gcomhthéacs an cháis. Thuairiscigh an institiúid ar ais laistigh de shé mhí, má d'iarr an tOmbudsman amhlaidh.
Leis na IPanna nua, cuirtear an coincheap simplí soiléir 'torthaí drochriaracháin' in ionad an choincheapa 'barúlacha criticiúla'. Má dhiúltaíonn an institiúid do mholadh, dúntar an cás le cinneadh drochriaracháin.
### e. Cásanna arna socrú ag na hinstitiúidí
Is féidir leis an Ombudsman fiosrúchán a dhúnadh ag céim luath gan réiteach a mholadh má shocraíonn an institiúid cás an ghearánaigh go spontáineach le linn an fhiosrúcháin.
**Cás 253/2016/MDC: Diúltú an Choimisiúin Eorpaigh glacadh le míreanna áirithe caiteachais mar chostais incháilithe faoi théarmaí Comhaontaithe Deontais**
Bhí an gearánach ina chomhordaitheoir ar thionscadal arna chómhaoiniú ag an gCoimisiún i gcomhthéacs comhaontú deontais. Tar éis an tionscadal a chur i gcrích go rathúil, áfach, thug an Coimisiún fógra don ghearánach go raibh go leor de na costais a tabhaíodh faoin tionscadal a bhaineann le speansais foirne, taistil agus comhairliúcháin neamh-incháilithe.
Mhaígh an gearánach go raibh cinneadh an Choimisiúin éagórach. D'oscail an tOmbudsman fiosrúchán agus d'iarr sí ar an gCoimisiún freagra a thabhairt ar líomhaintí an ghearánaigh. A mhéid a bhaineann leis na costais foirne, thug an Coimisiún dá aire gur cheart don ghearánach é a chur ar an eolas faoin méadú suntasach ar ualach oibre roinnt dá bhaill foirne agus go raibh neart ama aige chun é sin a dhéanamh. Maidir leis na costais taistil agus per diem, mheas an Coimisiún nach raibh na cleachtais, a mhaígh an gearánach a bheith i gcomhréir lena ghnáthchleachtas, doiciméadaithe ná cruthaithe go leordhóthanach.
Mar sin féin, maidir leis na costais chomhairliúcháin a diúltaíodh, luaigh an Coimisiún go raibh sé réidh chun athmhachnamh a dhéanamh ar a sheasamh mar gheall ar mhínithe an ghearánaigh, rud a thug le fios gur fíorearráid ba chúis le haicmiú mícheart na gcostas sin. **Tá áthas ar an Ombudsman go ndearna an Coimisiún athmhachnamh ar a sheasamh.**
### f. Tionscnaimh straitéiseacha
Féadfaidh an tOmbudsman a roghnú freisin topaicí a bhfuil tábhacht straitéiseach ag baint leo a shaothrú gan fiosrúchán a sheoladh, trí 'thionscnamh straitéiseach', mar a thugtar air, a oscailt. Is é is cuspóir do na tionscnaimh straitéiseacha sin moltaí a roinnt leis na hinstitiúidí maidir le hábhair thábhachtacha, aird a tharraingt ar ábhair a bhaineann le leas an phobail agus tuilleadh eolais a fháil faoi shaincheist ar leith sula gcinnfear an gá fiosrúchán a oscailt. In 2016, sheol an tOmbudsman 10 dtionscnamh straitéiseacha.
**[SI/5/2016/EA](/ga/activities/strategicinitiative.faces/ga/48285/html.bookmark): Trédhearcacht an Ghrúpa Euro**
I mí an Mhárta 2016, scríobh an tOmbudsman chuig Uachtarán an Ghrúpa Euro chun fáilte a chur roimh a thionscnamh roinnt bearta trédhearcachta réamhghníomhacha a chur síos, ar chomhaontaigh comhaltaí an Ghrúpa Euro le cuid acu cheana féin. Tar éis na litreach sin, rinneadh comhfhreagras breise idir an tOmbudsman agus Uachtarán an Ghrúpa Euro le linn 2016.
Sa chomhfhreagras sin, d'ardaigh an tOmbudsman saincheisteanna, amhail láimhseáil iarrataí ar rochtain ar dhoiciméid an Ghrúpa Euro, lena n-áirítear doiciméid nach bhfuil i seilbh institiúidí an Aontais, agus trédhearcacht na ngrúpaí a bhfuil baint acu le cruinnithe an Ghrúpa Euro a ullmhú, go háirithe Meitheal an Ghrúpa Euro (EWG). Thug an tOmbudsman faoi deara nach raibh a hOifig in ann aon oifigeach a aithint
doiciméad {#_ftnref2}a bhaineann le Rialacha Nós Imeachta EWG, agus, cé gur dócha go dtagraíonn 'Modhanna Oibre an Ghrúpa Euro' do EWG, níor chosúil go raibh an doiciméad sin poiblí ach oiread.
Shoiléirigh Uachtarán an Ghrúpa Euro gurb í an institiúid de chuid an Aontais a bhfuil na doiciméid ábhartha ina seilbh aici a dhéileálfaidh le hiarrataí ar rochtain ar dhoiciméid an Ghrúpa Euro nó go ndéanfar iad a atreorú chuig an institiúid náisiúnta ábhartha agus go láimhseálfar iad i gcomhréir leis an reachtaíocht náisiúnta maidir le trédhearcacht. In 2017, foilsíodh 'Modhanna Oibre an Ghrúpa Euro' ar leathanach gréasáin an Ghrúpa Euro.
4. An chaoi ar fhreagair na hinstitiúidí don Ombudsman in 2016
--------------------------------------------------------------
### a. Tograí agus moltaí réitigh ar glacadh leo in 2016
In 2016, ghlac institiúidí an Aontais le 9 dtogra réitigh san iomlán. Dhiúltaigh an Coimisiún do thogra réitigh amháin.[\[6\]](#_ftn6){#_ftnref6}
In 2016, ghlac institiúidí an Aontais le 14 mholadh san iomlán nó ghlac siad go páirteach leo.[\[7\]](#_ftn7){#_ftnref7} Dhiúltaigh an Coimisiún do dhá mholadh agus dhiúltaigh an Oifig Eorpach um Roghnú Foirne (EPSO) do dhá mholadh[\[8\],](#_ftn8){#_ftnref8} cé gur thug na hinstitiúidí obair leantach dhearfach ar na barúlacha criticiúla ina dhiaidh sin i dtrí chás. Cinneadh go raibh drochriarachán ann mar thoradh ar an gcás eile a bhain leis an gCoimisiún.
|---------------------------------------------------------------|----------------------------|---------------------------|
| **Institiúid** | **Tuaslagáin** **Glactha** | **Moltaí ar glacadh leo** |
| Parlaimint na hEorpa | 1 | |
| Comhairle an Aontais Eorpaigh | 1 | |
| An Coimisiún Eorpach | 6 | 6 |
| An Oifig Eorpach um Roghnú Foirne (EPSO) | | 4 |
| An Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF) | | 3 |
| Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha (FRA) | 1 | |
| An Ghníomhaireacht Feidhmiúcháin Taighde (REA) | | 1 |
| **Iomlán** | **9** | **14** |
**Cás 946/2014/PL: Beartas teanga na Gníomhaireachta um Chearta Bunúsacha (FRA) maidir lena suíomh gréasáin agus lena foilseacháin**
D'iarr an gearánach, saoránach Spáinneach, faisnéis ar FRA faoina bheartas teanga maidir le húsáid teangacha oifigiúla ar a shuíomh gréasáin, go háirithe maidir le foilseacháin. Thug sé faoi deara go raibh formhór na bhfoilseachán ar fáil i mBéarla agus i bhFraincis amháin agus uaireanta i nGearmáinis agus in Iodáilis. Mhínigh FRA gur srianta buiséadacha agus acmhainní daonna ba chúis leis an gcaoi éagsúil a gcaitear le teangacha oifigiúla, chomh maith leis an am a bhí ag teastáil chun an próiseas aistriúcháin a chur i gcrích.
Mheas an tOmbudsman nach raibh acmhainní teoranta daonna agus airgeadais ina n-údar leordhóthanach le cleachtais FRA maidir le haistriú a foilseachán. Bhí áthas ar an Ombudsman a fheiceáil gur gheall FRA leathanach tairsí statach a chur ar fáil ina mbeadh faisnéis bhunúsach faoin FRA i ngach teanga. Cé go mbeadh sé díréireach, i gcúinsí áirithe, na doiciméid go léir a aistriú go teangacha oifigiúla uile an AE, thug an tOmbudsman dá haire nach raibh an oiread céanna dua ag baint lena chinntiú, a mhéid is féidir, go mbeadh rochtain ag saoránaigh ar fhoilseacháin ina dteanga féin. Dá bhrí sin, mhol sí gur cheart do FRA beartas soiléir a shainiú agus a fhoilsiú maidir le teangacha AE ina bhfuil a cuid foilseachán le cur ar fáil.
Bhí áthas ar an **Ombudsman a fheiceáil gur ghlac FRA lena réiteach. Tá beartas teanga ar líne agus beartas foilseachán ar fáil ar shuíomh gréasáin FRA faoi láthair. Ina theannta sin, tá bearta curtha i bhfeidhm ag FRA freisin chun a chinntiú go n-aistrítear foilseacháin go dtí an oiread teangacha agus is féidir.**
**Cás** [**1398/2013/ANA:**](/cases/decision.faces/en/65927/html.bookmark)**Diúltú an Choimisiúin Eorpaigh rochtain a thabhairt ar dhoiciméid a bhaineann le hAcht na Stát Aontaithe um Chomhlíontacht Cánach Cuntas Eachtrach ('FATCA')**
Rinne Feisire de Pharlaimint na hEorpa (FPE) iarratas ar rochtain phoiblí ar na doiciméid atá i seilbh an Choimisiúin faoi chaibidlíochtaí idir Ballstáit áirithe de chuid an Aontais agus SAM maidir le hiarmhairtí FATCA, reachtaíocht na Stát Aontaithe lena gceanglaítear ar institiúidí airgeadais lasmuigh de na Stáit Aontaithe tuairisciú don tSeirbhís Ioncaim Inmheánach faoina gcliaint.
Thug an Coimisiún rochtain iomlán nó pháirteach ar roinnt doiciméad agus dhiúltaigh sé rochtain a thabhairt ar dhoiciméid eile ag an am céanna. Mheas an Coimisiún go raibh cuid d'iarraidh an Fheisire an-leathan agus d'iarr sé uirthi raon feidhme na hiarrata a chúngú. Bhí an Feisire míshásta le seasamh an Choimisiúin agus chuaigh sé i muinín an Ombudsman.
Mhol an tOmbudsman go ndéanfadh an Coimisiún iarracht nua raon feidhme na ndoiciméad iarrtha a shainiú agus, ar deireadh, cinneadh a dhéanamh ar cheart na doiciméid sin a thabhairt gan moill mhíchuí. Dá réir sin, shainaithin an Coimisiún líon na ndoiciméad a chumhdaítear leis an iarraidh, rinne sé measúnú agus nocht sé go leor de na doiciméid sin. **Aithníonn an tOmbudsman gur lean an Coimisiún a moladh agus go ndearna sé iarrachtaí suntasacha chun an moladh sin a chur chun feidhme.**
Mhol an tOmbudsman freisin go ndéanfadh an Coimisiún athscrúdú ar an iarraidh ar rochtain ar na doiciméid neamhnochta d'fhonn
rochtain phoiblí níos leithne. Thug an Coimisiún rochtain ar dhoiciméid bhreise nó thug sé mínithe níos mionsonraithe agus níos áitithí ar a dhiúltú déanamh amhlaidh. **Scrúdaigh an tOmbudsman cinneadh an Choimisiúin agus measann sí go bhfuil sé ceart.**
**Cás** [**852/2014/LP:**](/cases/decision.faces/en/73774/html.bookmark)**Comhlíonadh an Choinbhinsiúin um Rialú Tobac ag an gCoimisiún Eorpach**
Bhain an cás sin le mainneachtain an Choimisiúin a oibleagáid a chomhlíonadh faoi Airteagal 5(3) de Chreat-Choinbhinsiún na hEagraíochta Domhanda Sláinte (EDS) maidir le Rialú Tobac ('an Coinbhinsiún'), a bhfuil an tAontas ina pháirtí ann. D'áitigh an gearánach, an NGO Corporate Europe Observatory, go sonrach nach raibh an Coimisiún, cé is moite dá Ard-Stiúrthóireacht um Shláinte (AS Sláinte), ag cur an fhaisnéis uile maidir le cruinnithe le tionscal an tobac ar fáil go poiblí go réamhghníomhach.
D'oscail an tOmbudsman fiosrúchán agus chinn sí go raibh cleachtas reatha an Choimisiúin (cé is moite d'Ard-Stiúrthóireacht na Sláinte) míshásúil agus neamhleor. Ba é tuairim an Ombudsman go gceanglaítear le hAirteagal 5(3) den Choinbhinsiún, agus leis na Treoirlínte lena dtugtar éifeacht dó, go nglacfaidh comhlachtaí poiblí cur chuige réamhghníomhach, seachas cur chuige frithghníomhach nó éighníomhach, chun trédhearcacht a áirithiú agus iad ag idirghníomhú leis an tionscal tobac. Mheas sí freisin go gcumhdaítear leis an oibleagáid trédhearcachta aon chruinniú idir Seirbhís Dlí an Choimisiúin agus tionscal an tobac. Ní fhaca sí ach oiread cén fáth nár cheart feidhm a bheith ag na ceanglais trédhearcachta ach amháin maidir leis na hoifigigh is sinsearaí sa Choimisiún. Dá bhrí sin, mhol an tOmbudsman don Choimisiún gach cruinniú le brústocairí tobac, nó lena n-ionadaithe dlíthiúla, chomh maith le miontuairiscí na gcruinnithe sin a fhoilsiú go réamhghníomhach ar líne agus go mbeadh feidhm ag an mbeartas sin maidir le hoifigigh uile an Choimisiúin, gan beann ar a sinsearacht.
Ina fhreagra, chloígh an Coimisiún lena sheasamh tosaigh nach gá dó cleachtas réamhghníomhach Ard-Stiúrthóireacht na Sláinte a leathnú chuig an gcuid eile den Choimisiún. Dar leis, ba leor na rialacha ginearálta eiticiúla agus trédhearcachta atá ann faoi láthair chun tionchar míchuí ó thionscal an tobac a chosc agus chun comhlíonadh an Choinbhinsiúin a áirithiú.
**Is oth go mór leis an Ombudsman gur theip ar an gCoimisiún leas a bhaint as an deis caighdeáin a leagan síos a chomhlíonann ceanglais Airteagal 5(3) agus a chinntiú go bhfuil feidhm ag beartas trédhearcachta réamhghníomhach maidir le cruinnithe le brústocairí tobac ar fud sheirbhísí agus fhoireann uile an Choimisiúin. Dá bhrí sin, dhún sí an cás le cinneadh go raibh drochriarachán i gceist, agus chuir sí i bhfios go láidir nár thug an Coimisiún aon chúis mhaith le diúltú na céimeanna a mhol a hoifig a ghlacadh.**
### b. Obair leantach ar ráitis chriticiúla agus moltaí/barúlacha breise a rinneadh in 2016
In 2016, rinneadh 16 ráiteas chriticiúla in 11 chinneadh, agus rinneadh 47 moladh/barúil bhreise in 26 chinneadh.[\[9\]](#_ftn9){#_ftnref9} Féadfaidh níos mó ná ráiteas amháin a bheith in aon chinneadh amháin, agus féadfar barúlacha criticiúla agus moltaí/barúlacha breise araon a áireamh sa chinneadh céanna.
Bhain an tOmbudsman úsáid as na moltaí maidir le feabhsúchán den chuid is mó ina cinntí lenar dúnadh fiosrúcháin féintionscnaimh.
Iarradh ar na hinstitiúidí freagra a thabhairt ar na barúlacha/moltaí laistigh de thréimhse sé mhí. Fuarthas freagraí ar na barúlacha/moltaí go léir a rinneadh in 2016, cé go raibh moill ann i gcásanna áirithe.
#### i) Obair leantach ar ráitis chriticiúla a rinneadh in 2016
Ba é 63 % an obair leantach ar ráitis chriticiúla. Tá sé seo i bhfad níos airde ná ráta 41% na bliana seo caite, a bhí níos ísle ná riamh. Ba é an figiúr is airde a taifeadadh go dtí seo, maidir le hobair leantach dhearfach ar ráitis chriticiúla, an ráta 88 % in 2014. Tugtar le fios in athbhreithniú ar fhreagraí na n-institiúidí ar ráitis chriticiúla, fiú tar éis deireadh a bheith curtha le fiosrúchán, go leanann cuid acu de bheith ag cur in aghaidh thorthaí an Ombudsman agus de na hargóintí a chuir siad chun cinn le linn an fhiosrúcháin a athdhearbhú. Cé gur féidir a thuiscint ar bhealach éigin, tar éis don Ombudsman dul i ngleic le cáineadh poiblí, gur deacair d'institiúid obair leantach chuiditheach a dhéanamh, tá sé tábhachtach go mbeidh institiúidí toilteanach ceachtanna a fhoghlaim ó fhiosrúcháin an Ombudsman agus go bhféachfaidh siad leis an mbaol go dtiocfaidh fadhbanna comhchosúla chun cinn amach anseo a laghdú.
|------------------------------------------------------------|----------------------------------|---------------------|---------------------------|
| **Institiúid** | **Criticiúil** **nótaí tráchta** | **Freagraí sásúla** | **%** **freagraí sásúla** |
| An Coimisiún Eorpach | 10 | 5 | 50% |
| An Oifig Eorpach um Roghnú Foirne (EPSO) | 3 | 2 | 67% |
| An Lárionad Eorpach um Ghalair a Chosc agus a Rialú (ECDC) | 2 | 2 | 100% |
| Eurojust | 1 | 1 | 100% |
| **Iomlán** | **16** | **10** | **63%** |
**Cás** [**2063/2014/PMC:**](/cases/decision.faces/en/69204/html.bookmark)**Aistriú shonraí pearsanta an ghearánaigh ag an gCoimisiún Eorpach chuig tríú páirtí gan a thoiliú**
Bhain an cás le nochtadh neamhdhleathach líomhnaithe an Choimisiúin d'ainm an ghearánaí dá fhostóir gan a thoiliú. Rinne an Coimisiún amhlaidh chun a fhíorú go raibh an gearánach ann iarbhír, chun déileáil lena iarraidh ar rochtain phoiblí ar dhoiciméid. I bhfianaise chineál an-ionrach an bhirt a rinne an Coimisiún, a d'fhéadfadh a bheith ina chúis le damáiste do chlú an ghearánaigh i leith na heagraíochta ar oibrigh sé di, rinne an tOmbudsman cinneadh maidir le drochriarachán tromchúiseach agus dhún sé an cás le ráiteas criticiúil.
Tar éis ráiteas criticiúil an Ombudsman, d'admhaigh an Coimisiún go bhféadfadh sé nárbh iomchuí teagmháil a dhéanamh le fostóir an ghearánaigh gan é a chur ar an eolas roimh ré. Ghabh sí leithscéal. Dúirt an Coimisiún freisin nach cleachtas é céannacht duine aonair a dheimhniú a chuirtear i bhfeidhm go rialta.
**Tugann an tOmbudsman dá haire gur admhaigh an Coimisiún nach raibh a ghníomhaíocht sa chás seo iomchuí.**
**Cás** [**1409/2014/MHZ:**](/cases/decision.faces/en/64308/html.bookmark)****Aontaíonn** an Coimisiún Eorpach**measúnú tionchair domhain a dhéanamh ar chearta**an duine**** sa chaibidlíocht trádála atá ar siúl faoi láthair nó atá ar **na bacáin le** tíortha Chomhlachas Náisiúin na hÁise Thoir Theas (ASEAN)**
Bhain an cás le cé acu ba cheart nó nár cheart don Choimisiún measúnú tionchair ar chearta an duine a dhéanamh i gcomhthéacs a chaibidlíochta chun comhaontú saorthrádála (FTA) a thabhairt i gcrích le Vítneam. Mheas an Coimisiún nach raibh gá le measúnú den sórt sin, agus thug sé dá aire go ndearnadh measúnú tionchair inbhuanaitheachta (SIA) cheana féin in 2009 ar chomhaontú saorthrádála AE/ASEAN atá beartaithe, lena n-áirítear Vítneam. Chinn an tOmbudsman gur drochriarachán a bhí i mainneachtain an Choimisiúin measúnú tionchair sonrach ar chearta an duine a dhéanamh. Mhol sí don Choimisiún measúnú den sórt sin a dhéanamh gan a thuilleadh moille. Dhiúltaigh an Coimisiún agus dhún an tOmbudsman an cás le ráiteas criticiúil.
Ina fhreagra leantach, d'áitigh an Coimisiún go raibh údar leis gan measúnú tionchair *ex ante* ar chearta an duine a dhéanamh mar gheall ar uainiú sonrach na caibidlíochta. An tráth céanna, d'aontaigh an Coimisiún gur*príomhghné de *cheapadh* beartas trádála níos fearr í anailís chórasach *ex ante*ar na tionchair uile is dócha a bheidh ar chearta an* duine. Chuir an Coimisiún in iúl don Ombudsman gur fhoilsigh Ard-Stiúrthóireacht na Trádála, i mí Aibreáin 2016, leagan athbhreithnithe de Lámhleabhar SIA, ina bhfuil fócas ar leith anois ar a chinntiú go ndéantar mionanailís ar na tionchair ar chearta an duine. Gheall an Coimisiún freisin sa teachtaireacht *maidir le Trádáil do Chách* feabhas breise a chur ar an anailís ar thionchar an bheartais trádála ar chearta an duine i measúnuithe tionchair agus i meastóireachtaí *ex post*araon, bunaithe ar threoirlínte Ard-Stiúrthóireacht na Trádála a forbraíodh le déanaí.
Mhínigh an Coimisiún freisin gur leathnaíodh agus gur neartaíodh an anailís chun measúnú a dhéanamh ar na tionchair ar chearta an duine. Chun tacú leis sin, tharraing an Coimisiún aird ar dhréacht-tuarascáil chríochnaitheach COSN chun tacú leis an gcaibidlíocht maidir le comhaontú cosanta infheistíochta Mhaenmar an Aontais, a foilsíodh le haghaidh barúlacha an 18 Márta 2016. Bhí COSN le measúnú tionchair ar chearta an duine á ullmhú freisin le haghaidh caibidlíocht leis na hOileáin Fhilipíneacha agus
An Indinéis. Chuir an Coimisiún in iúl don Ombudsman go mbeadh an rud céanna i bhfeidhm dá gcuirfí tús arís le caibidlíochtaí leis an Malaeisia agus leis an Téalainn agus ar an gcaoi chéanna leis an India. Ar deireadh, dúirt an Coimisiún go raibh sé suite de gur ghá cearta an duine a chur chun cinn go príomha trí rannpháirtíocht agus idirphlé chun an tionchar is mó a áirithiú.
Aontaíonn **an tOmbudsman leis an gCoimisiún gur príomhghné de cheapadh beartas trádála níos fearr iad measúnuithe tionchair ex ante ar chearta an duine. Is díol sásaimh di an tsraith beart a fógraíodh sa fhreagra ón gCoimisiún, rud ba cheart a bheith ina chuidiú lena áirithiú go n-íoslaghdófar an riosca go dtarlódh an drochriarachán a sainaithníodh sa chás seo arís.**
#### ii) Obair leantach ar mholtaí/barúlacha breise a rinneadh in 2016
Bhí an obair leantach ar mholtaí/barúlacha breise sásúil i 94 % de na cásanna. Tá sé sin níos airde ná ráta 92 % na bliana seo caite. Ba é an figiúr is airde a taifeadadh go dtí seo, maidir le hobair leantach dhearfach ar ráitis bhreise, ná an ráta 100% in 2008.
|------------------------------------------------------------|-----------------------------|---------------------|---------------------------|
| **Institiúid** | **Moltaí/barúlacha breise** | **Freagraí sásúla** | **%** **freagraí sásúla** |
| An Coimisiún Eorpach | 22 | 19 | 86% |
| Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh | 3 | 3 | 100% |
| An tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí (SEGS) | 2 | 2 | 100% |
| Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (CESE) | 1 | 1 | 100% |
| An Oifig Eorpach um Roghnú Foirne (EPSO) | 9 | 9 | 100% |
| An Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF) | 2 | 2 | 100% |
| An Lárionad Eorpach um Ghalair a Chosc agus a Rialú (ECDC) | 1 | 1 | 100% |
| An Ghníomhaireacht Leigheasra Eorpach (EMA) | 5 | 5 | 100% |
| Líonra Eorpach um Shlándáil Faisnéise (ENISA) | 2 | 2 | 100% |
| **Iomlán** | **47** | **44** | **94%** |
**Cás [OI/8/2015/JAS:](/ga/cases/decision.faces/ga/69206/html.bookmark) Trédhearcacht na gcruinnithe tríthaobhacha**
Bhain an fiosrúchán straitéiseach sin le trédhearcacht na gcruinnithe tríthaobhacha, le caibidlíocht neamhfhoirmiúil idir ionadaithe Pharlaimint na hEorpa (an Pharlaimint) agus Chomhairle an Aontais Eorpaigh (an Chomhairle) agus le cúnamh ón gCoimisiún arb é is aidhm dó teacht ar chomhaontú maidir le reachtaíocht atá beartaithe.
Scrúdaigh an tOmbudsman cén fhaisnéis a d'fhéadfaí a chur ar fáil go réamhghníomhach, agus cén tráth, chun cuntasacht agus rannpháirtíocht an phobail i reachtóireacht AE a mhéadú. Ina cinneadh deiridh, rinne an tOmbudsman ocht moladh maidir le conas trédhearcacht na gcaibidlíochtaí tríthaobhacha a fheabhsú.
D'fhreagair an Pharlaimint, an Chomhairle agus an Coimisiún go raibh tús curtha acu le plé maidir le tuilleadh faisnéise a chur ar fáil go poiblí, lena n-áirítear féilire tríthaobhach, cláir oibre thríthaobhacha, na cinnteoirí polaitiúla lena mbaineann agus sainorduithe caibidlíochta na n-institiúidí. Le bunachar sonraí reachtach comhpháirteach tiomnaithe, atá le bunú bunaithe ar Chomhaontú Idirinstitiúideach 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr, d'fhéadfaí an fhaisnéis sin a sholáthar ar bhealach atá inrochtana go héasca.
Maidir le tograí an Ombudsman maidir le príomhdhoiciméid a fhoilsiú a táirgeadh le linn cruinnithe tríthaobhacha, luaigh na hinstitiúidí go mbeadh orthu fanacht le rialú na Cúirte Breithiúnais sa chás gaolmhar leanúnach De Capitani v an Pharlaimint (T-540/15).
**Fáiltíonn an tOmbudsman roimh thiomantas na Parlaiminte, na Comhairle agus an Choimisiúin tús a chur le plé ar chur chun feidhme a cuid tograí. Spreagann sí a dtionscnamh go sonrach chun bunachar sonraí reachtach comhpháirteach a chruthú agus déanfaidh sí obair leantach ar a fhorbairt.**
**Cás [OI/10/2015/NF:](/ga/cases/decision.faces/ga/74349/html.bookmark) Nós imeachta EPSO chun déileáil le hiarrataí ar athbhreithniú a dhéanann iarrthóirí i gcomórtais oscailte**
Bhain an fiosrúchán féintionscnaimh seo leis an gcaoi ar láimhseáil EPSO iarrataí ar athbhreithniú a rinne iarrthóirí nár éirigh leo i gcomórtais roghnúcháin. Go háirithe, díríodh san fhiosrúchán ar mhoilleanna a bhí ar EPSO freagairt d'iarrataí ar athbhreithniú ó iarrthóirí. Ba é cuspóir an fhiosrúcháin a fháil amach an raibh saincheisteanna sistéamacha ann ba chúis leis na moilleanna agus, má bhí, cabhrú le EPSO feabhas a chur ar an nós imeachta. Dhún an tOmbudsman a fiosrúchán le sé mholadh le haghaidh feabhsúcháin.
Maidir leis an moladh go dtabharfadh EPSO tacaíocht níos fearr do bhoird roghnúcháin ionas gur féidir leo cúiseanna níos mionsonraithe a thabhairt lena gcinntí maidir le hiarrataí ar athbhreithniú, thug EPSO teimpléad nua isteach chun cinntí an bhoird roghnúcháin a thaifeadadh ag céim an iontrála agus chuir sé feabhas ar a chlár oiliúna do chomhaltaí an bhoird roghnúcháin. Tá tuilleadh machnaimh á dhéanamh ag EPSO ar conas feabhas a chur ar a threoir maidir le cinntí an bhoird roghnúcháin a thaifeadadh.
Tá córas nua TF curtha i bhfeidhm ag EPSO, a raibh tionchar dearfach aige ar éifeachtúlacht a phróiseála ar iarrataí ar athbhreithniú, agus úsáideann sé teicneolaíocht teileachomhdhála anois chun cruinnithe athbhreithnithe an bhoird roghnúcháin a reáchtáil.
Mar a mhol an tOmbudsman, déanann EPSO meastachán córasach anois ar líon na n-iarrataí ar athbhreithniú a bhfuil súil aige a fháil i gcomórtais leanúnacha, d'fhonn a bheith in ann acmhainní leordhóthanacha a leithdháileadh ar a láimhseáil.
Ba é a bhí i gceist leis an gceathrú agus leis an gcúigiú moladh a chinntiú go gcuirfí faisnéis shoiléir chruinn ar fáil d'iarrthóirí maidir leis an iarraidh ar an nós imeachta athbhreithnithe. Cuireann EPSO iarrthóirí ar an eolas anois faoi mhoilleanna a bhfuiltear ag súil leo agus go dtugann sé tús áite do fhreagraí a sheoladh amach ar iarrataí ar éirigh leo. Tá nuashonrú déanta ag EPSO freisin
agus leathnaigh sé a leathanach gréasáin Ceisteanna Coitianta ar líne le tuilleadh eolais faoi nósanna imeachta gearáin.
**Fáiltíonn an tOmbudsman roimh an réimse gníomhaíochtaí a thionscain EPSO d'fhonn a moltaí maidir le feabhsúchán a chur i bhfeidhm.**
**Cás [OI/11/2015/EIS:](/ga/cases/decision.faces/ga/74239/html.bookmark) Tráthúlacht na n-íocaíochtaí ón gCoimisiún**
Bhain an fiosrúchán sin le tráthúlacht na n-íocaíochtaí a rinne an Coimisiún faoi bhainistíocht dhíreach agus indíreach, agus béim á leagan ar íocaíochtaí le conraitheoirí príobháideacha agus le tairbhithe. Lean sé ceithre fhiosrúchán ar an ábhar céanna.
Ba é an aidhm a bhí leis sonraí staidrimh a bhailiú maidir le híocaíochtaí déanacha an Choimisiúin agus measúnú a dhéanamh ar chúiseanna na moilleanna sin agus ar na bearta feabhais a rinne an Coimisiún. Dhún an tOmbudsman a fiosrúchán le dhá mholadh, ag spreagadh an Choimisiúin chun leanúint dá iarrachtaí i réimsí sonracha agus faisnéis bhreise a fhoilsiú ina thuarascálacha bliantúla ar ghníomhaíochtaí.
Ina fhreagra, chuir an Coimisiún i dtábhacht go raibh feabhas foriomlán tagtha ar an mbainistiú a rinne sé ar an bpróiseas íocaíochta in 2016. Luaigh sé gur eascair sé sin go háirithe as faireachán níos déine ar shonraisc agus ar éilimh íocaíochta, trí uirlisí tuairiscithe ar líne a fhorbairt, agus as anailís chomhthreomhar ar thuarascálacha ag gníomhairí oibríochtúla agus airgeadais a bhfuil spriocdhátaí coiteanna acu. Chuir an Coimisiún in iúl freisin gur chuir sé togra síos le haghaidh athbhreithniú ar an Rialachán Airgeadais in 2016 agus gur thug sé isteach forálacha lena spreagtar úsáid níos forleithne a bhaint as foirmeacha deontais simplithe.
A mhéid a bhaineann leis an moladh faisnéis a áireamh faoi am ollíocaíochta an Choimisiúin, is é sin an t-am nach mór do thairbhithe fanacht sula bhfaighidh siad íocaíocht, chomhaontaigh an Coimisiún an fhaisnéis sin a fhoilsiú ó 2017 ar aghaidh.
**Fáiltíonn an tOmbudsman roimh na céimeanna a ghlac an Coimisiún maidir lena phróiseas íocaíochta. Molann sí an Coimisiún as a chuid iarrachtaí, as ar eascair feabhas ar a staidreamh maidir le bainistiú íocaíochtaí déanacha agus fionraí íocaíochtaí in 2016.**
#### iii) Obair leantach ar ráitis/moltaí a rinneadh in 2016
Agus barúlacha criticiúla agus moltaí/barúlacha breise á dtabhairt le chéile, ba é 86 % an ráta oibre leantaí sásúil. Tá sé sin níos airde ná ráta 81 % na bliana seo caite, agus laghdú ó 94 %, an ráta is airde riamh in 2014.
|------------------------------------------------------------|-------------------------------------------------------|---------------------|---------------------------|
| **Institiúid** | **Barúlacha agus moltaí criticiúla/barúlacha breise** | **Freagraí sásúla** | **%** **freagraí sásúla** |
| An Coimisiún Eorpach | 32 | 24 | 75% |
| Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh | 3 | 3 | 100% |
| An tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí (SEGS) | 2 | 2 | 100% |
| Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (CESE) | 1 | 1 | 100% |
| An Oifig Eorpach um Roghnú Foirne (EPSO) | 12 | 11 | 92% |
| An Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF) | 2 | 2 | 100% |
| An Lárionad Eorpach um Ghalair a Chosc agus a Rialú (ECDC) | 3 | 3 | 100% |
| An Ghníomhaireacht Leigheasra Eorpach (EMA) | 5 | 5 | 100% |
| Líonra Eorpach um Shlándáil Faisnéise (ENISA) | 2 | 2 | 100% |
| Eurojust | 1 | 1 | 100% |
| **Iomlán** | **63** | **54** | **86%** |
### c. Ráta comhlíontachta foriomláine de réir institiúide in 2016
Is é 85% an figiúr foriomlán maidir le comhlíonadh mholtaí an Ombudsman in 2016. Thug na hinstitiúidí freagra dearfach ar 77 as na 91 togra a rinne an tOmbudsman chun a n-iompar a cheartú nó a fheabhsú.[\[11\]](#_ftn11){#_ftnref11} Tá an ráta comhlíonta bunaithe ar líon na bhfreagraí dearfacha ar na tograí réitigh, moltaí, ráitis chriticiúla, moltaí/barúlacha breise a rinneadh i gcásanna a dúnadh in 2016. Bhí 132 cás eile ann inar mheas an tOmbudsman go raibh bearta déanta ag na hinstitiúidí chun feabhas a chur ar an gcaoi a n-oibríonn siad.
Mar is léir ó Thábla 5 thíos, athraíonn an ráta comhlíontachta ó institiúid amháin go hinstitiúid eile --- ó 100 % i mórán cásanna go 77 % sa chás is measa. Cé gur minic a bhíonn na staitisticí sin bunaithe ar fhíorbheagán cásanna, ciallaíonn aon toradh atá níos ísle ná 100% gur theip ar an institiúid togra ón Ombudsman a chomhlíonadh.
|----------------|---|--------|---|---|---------------------------|
| **Institiúid** | **Tuaslagáin,** **moltaí, barúlacha agus moltaí** || **Freagraí sásúla** || **%** **Freagraí sásúla** |
| Parlaimint na hEorpa || 1 | | 1 100% ||
| Comhairle an Aontais Eorpaigh || 1 | | 1 100% ||
| An Coimisiún Eorpach || 47 | | 36 77% ||
| Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh || 3 | | 3 100% ||
| An tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí (SEGS) || 2 | | 2 100% ||
| Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (CESE) || 1 | | 1 100% ||
| An Oifig Eorpach um Roghnú Foirne (EPSO) || 18 | | 15 83% ||
| An Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF) || 5 | | 5 100% ||
| An Lárionad Eorpach um Ghalair a Chosc agus a Rialú (ECDC) || 3 | | 3 100% ||
| An Ghníomhaireacht Leigheasra Eorpach (EMA) || 5 | | 5 100% ||
| Líonra Eorpach um Shlándáil Faisnéise (ENISA) || 2 | | 2 100% ||
| Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha (FRA) || 1 | | 1 100% ||
| Eurojust || 1 | | 1 100% ||
| An Ghníomhaireacht Feidhmiúcháin Taighde (REA) || 1 | | 1 100% ||
| **Iomlán** || **91** | | **77 85%** ||
| | | | | | |
5. Conclúid
-----------
Is iarracht bhliantúil í an tuarascáil seo chun comhlíonadh thograí an Ombudsman a thomhas ó thaobh staidrimh de. Mar sin féin, i gcás cuid d'obair an Ombudsman, ní féidir an tionchar a thomhas ar ghnáthbhealaí. Mar shampla, is amhlaidh atá i gcás thionscnaimh straitéiseacha an Ombudsman, trína dtéann sí i mbun idirphlé cuiditheach leis na hinstitiúidí maidir le hábhair thábhachtacha. D'fhéadfaí a áireamh leis sin freisin roinnt cásanna arna socrú ag na hinstitiúidí gach bliain, tar éis don Ombudsman idirghabháil a dhéanamh, ar cásanna iad nach bhfuil i bhfoirm réitigh, molta, ráitis ná molta. I mbliana, chuireamar samplaí den sórt sin leis an tuarascáil, chun tionchar an Ombudsman a léiriú ar bhealach níos fearr. Thairis sin, tá cásanna ann ina bhféadfadh comhlíonadh thograí an Ombudsman teacht beagán níos déanaí ná an bhliain inar dúnadh an fiosrúchán.
Ba cheart dúinn a choinneáil i gcuimhne gur athrú ar an gcultúr institiúideach é an t-athrú riachtanach. Tá sé deacair pinpoint a dhéanamh nuair a bhíonn athrú suntasach ar chultúr leabaithe. Tá sé mar aidhm ag an Ombudsman an t-athrú cultúrtha seo a bhaint amach. Ní gá go léirítear a tionchar leanúnach ar dhea-riarachán i rátaí comhlíontachta.
[\[1\]](#_ftnref1){#_ftn1} Ar mhaithe le géire, úsáidtear an téarma 'institiúid' sa tuarascáil seo chun tagairt a dhéanamh d'institiúidí, comhlachtaí, oifigí agus gníomhaireachtaí uile an Aontais.
[\[2\]](#_ftnref2){#_ftn2} [https://www.ombudsman.europa.eu/en/resources/provisions.faces](/ga/resources/provisions.faces)
[\[3\]](#_ftnref3){#_ftn3} Le hAirteagal 228 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, tugtar de chumhacht don Ombudsman fiosrú a dhéanamh faoi dhrochriarachán i ngníomhaíochtaí institiúidí an Aontais, cé is moite de Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh ag gníomhú di ina ról breithiúnach.
[\[4\]](#_ftnref4){#_ftn4} Cinneadh 2008/587 ó Pharlaimint na hEorpa an 18 Meitheamh 2008, lena leasaítear Cinneadh 94/262 maidir leis na rialacháin agus na coinníollacha ginearálta lena rialaítear comhlíonadh dhualgais an Ombudsman, IO 2008 L 189, lch. 25.
[\[5\]](#_ftnref5){#_ftn5} Foráiltear le hAirteagal 3(5) den Reacht *'A mhéid is féidir, lorgóidh an tOmbudsman réiteach leis an institiúid nó leis an gcomhlacht lena mbaineann chun deireadh a chur leis an gcás drochriaracháin agus chun an gearán a shásamh.'*
[\[6\]](#_ftnref6){#_ftn6} I gcás amháin, dhiúltaigh an institiúid do thogra réitigh ach ghlac sí leis an moladh ina dhiaidh sin. Chun comhaireamh dúbailte a sheachaint, ní áirítear sa staidreamh ach an moladh sa chás seo seachas an togra réitigh.
[\[7\]](#_ftnref7){#_ftn7} Glacaimid go páirteach leis an moladh nuair a thug an institiúid freagra dáiríre ar phointí lárnacha sa mholadh ar bhealach cuiditheach.
[\[8\]](#_ftnref8){#_ftn8} I gcás amháin, dhiúltaigh an institiúid do mholadh agus ina dhiaidh sin theip uirthi obair leantach shásúil a dhéanamh ar an ráiteas criticiúil. Arís, chun comhaireamh dúbailte a sheachaint, ní áirítear sa staidreamh ach an obair leantach dhiúltach ar an ráiteas criticiúil.
[\[9\]](#_ftnref9){#_ftn9} Ní áirítear an méid seo a leanas sna staitisticí sa tuarascáil seo:
i) Na ceithre mholadh a rinneadh sa chinneadh lena ndúntar comhfhiosrúchán ar chásanna 1853/2013/TN \& 2077/2012/TN, mar go scrúdófar iad faoi fhiosrúchán féintionscnaimh leanúnach an Ombudsman maidir le bainistiú an Choimisiúin ar chásanna 'doirse imrothlacha' a bhaineann le foireann an Aontais (OI/3/2017/AB),
ii) Dhá cheann de na moltaí maidir le trédhearcacht na gcruinnithe tríthaobhacha (OI/8/2015/JAS), ós rud é go bhfuil na hinstitiúidí ábhartha ag fanacht ar rialú ón gCúirt Bhreithiúnais chun obair leantach a dhéanamh.
[\[10\]](#_ftnref10){#_ftn10} Chun críocha an staidrimh sa tuarascáil seo, is cosúil gur chuig an gCoimisiún amháin a dhírítear na moltaí maidir le trédhearcacht na gcruinnithe tríthaobhacha (OI/8/2015/JAS). Bhain an fiosrúchán le trí institiúid, áfach; Comhairle an Aontais Eorpaigh, Parlaimint na hEorpa agus an Coimisiún.
[\[11\]](#_ftnref11){#_ftn11} Féach fonótaí 6-8, 9-10 thuas.