Cúlra an ghearáin

1. An 7 Feabhra 2017, chuir an gearánach iarraidh ar rochtain ar dhoiciméid faoi bhráid Ard-Stiúrthóireacht an Choimisiúin um an Margadh Inmheánach, Tionsclaíocht, Fiontraíocht agus FBManna (AS GROW), faoi Rialachán 1049/2001, thar ceann Vredesactie, eagraíocht neamhrialtasach Bheilgeach.

2. Bhain an iarraidh leis na doiciméid seo a leanas:

- liosta de chruinnithe oifigigh agus/nó ionadaithe Ard-Stiúrthóireacht an Fháis (iar-Ard-Stiúrthóireacht Enterpri se agus an Tionscail) (lena n-áirítear an Coimisinéir agus an Chomh-Aireacht) agus ionadaithe companie aonair, lena n-áirítear comhairleachtaí brústocaireachta agus gnólachtaí dlí, agus/nó comhlachais tionscail, inar déileáladh leis an Réamhbheart (PA) atá ar na bacáin maidir le Taighde Cosanta agus leis an gClár Eorpach um Thaighde Cosanta (EDRP)(ó 2012 i leith);

miontuairiscí agus tuarascálacha eile ó na cruinnithe sin; [agus]

- gach comhfhreagras (lena n-áirítear ríomhphoist) idir oifigigh agus/nó ionadaithe Ard-Stiúrthóireacht  an Fháis (lena n-áirítear an  Coimisinéir  agus  an  Chomh-aireacht)  agus ionadaithe cuideachtaí aonair (lena n-áirítear comhairleoirí brústocaireachta agus gnólachtaí dlí) agus/nó comhlachais tionscail, inar déileáladh leis an PA maidir le Taighde Cosanta agus leis an EDRP (idir Eanáir 2012 agus inniu).

3. Sheol an Coimisiún admháil fála agus chláraigh sé an iarraidh an 14 Feabhra 2017, le teorainn ama le haghaidh freagra an 7 Márta 2017. Ós rud é nár shonraigh an gearánach scoithdháta don iarraidh ar dhoiciméid, measadh go gcumhdódh sé doiciméid a bhí ina sheilbh suas go dtí an dáta a rinneadh an iarraidh. Mar sin féin, agus é á lua gur bhain an iarraidh le líon mór doiciméad, chuir an Coimisiún síneadh leis an teorainn ama ar dtús go dtí an 28 Márta 2017, agus ansin chuir sé moill ar a fhreagra trí huaire eile an 28 Márta 2017, an 11 Aibreán 2017 agus an 28 Aibreán 2017.

4. An 2 Bealtaine 2017, sheol an Coimisiún a fhreagra tosaigh chuig an ngearánach. Níor thug sé ach rochtain pháirteach.

5. An 12 Bealtaine 2017, d’iarr an gearánach ar an gCoimisiún athbhreithniú a dhéanamh ar a fhreagra (trí ‘iarratas dearbhúcháin’, mar a thugtar air), agus argóintí mionsonraithe á gcur chun cinn aige lena ndéantar agóid i gcoinne úsáid na n-eisceachtaí ar nochtadh. D’áitigh an gearánach nár nochtadh na doiciméid ábhartha uile laistigh de raon feidhme na hiarrata agus d’iarr sé síneadh ama (‘raon feidhme ama’) a chur leis an iarraidh ar athbhreithniú suas go dtí dáta fhreagra AS GROW.

6. Tar éis dó a admháil go bhfuarthas an iarraidh sin, níor chomhlíon an Coimisiún arís an teorainn ama tosaigh an 7 Aibreán 2017, agus chuir sé moill dhá uair eile ar an bhfreagra. D'iarr an gearánach nuashonrú ar stádas a iarratais an 31 Lúnasa 2017, gan aon leas a bhaint as.

7. Tar éis don ghearánach gan aon fhreagra a fháil ón gCoimisiún, chuaigh sé i dteagmháil leis an Ombudsman Eorpach an 27 Meán Fómhair 2017.

An fiosrúchán

8. D'oscail an tOmbudsman a fiosrúchán le litir chuig an gCoimisiún ag iarraidh air freagra a thabhairt ar an ngearánach.

9. Le linn a fiosrúcháin, fuair an tOmbudsman an cinneadh athbhreithnithe ón gCoimisiún, a seoladh chuig an ngearánach an 5 Feabhra 2018, agus barúlacha an ghearánaigh maidir leis an gcinneadh athbhreithnithe sin.

Measúnú an Ombudsman

An mhoill ar fhreagra a thabhairt ar an iarraidh ar rochtain ar dhoiciméid

10. Tugann an tOmbudsman dá haire gur ghlac an Coimisiún trí mhí chun freagra a thabhairt ar iarratas tosaigh an ghearánaigh ar rochtain ar dhoiciméid, agus deich mí eile chun freagra a thabhairt ar an iarratas dearbhúcháin.

11. Ina chumarsáid leis an ngearánach, agus ina chomhfhreagras leis an Ombudsman, leag an Coimisiún béim ar an líon mór doiciméad a bhaineann leis an iarraidh, agus ar chastacht agus ar chineál íogair na hiarrata, chun an mhoill sin a mhíniú.

12. Measann an tOmbudsman, áfach, go dtéann na moilleanna ar an bhfreagra tosaigh agus ar an gcinneadh daingniúcháin araon i bhfad thar na spriocdhátaí a fhorchuirtear ar institiúidí an Aontais le Rialachán 1049/2001 chun freagra a thabhairt ar iarrataí ar rochtain ar dhoiciméid, fiú i gcásanna eisceachtúla. Go deimhin, cé go gceadaítear leis an Rialachán faduithe ama chun iarratas tosaigh nó athbhreithniú a bhaineann le doiciméad an-fhada nó le líon an-mhór doiciméad a phróiseáil, tá sé sin teoranta do 15 lá oibre breise. Ina theannta sin, ní mór cúiseanna mionsonraithe a thabhairt.

13. Dá bhrí sin, measann an tOmbudsman gur cás soiléir drochriaracháin é an mhoill mhór ar fhreagra an Choimisiúin ar iarraidh an ghearánaigh ar dhoiciméid.

An rochtain a chuir an Coimisiún ar fáil ar na doiciméid a iarradh

I. Doiciméid a bhreithnítear laistigh de raon feidhme na hiarrata

14. Le cinneadh athbhreithnithe an Choimisiúin, eisiatar 32 de na 45 dhoiciméad a shainaithin AS GROW ar dtús ó raon feidhme na hiarrata, ar an bhforas nach comhfhreagras leis an tionscal iad ná miontuairiscí ná tuarascálacha eile ar chruinnithe leis an tionscal. Áirítear ar na doiciméid eisiata 29 seisiún faisnéise, a mheastar a bheith ina ndoiciméid inmheánacha, óráid inmheánach amháin, cuireadh amháin a seoladh chuig na Ballstáit amháin, agus ríomhphost amháin a seoladh chuig na Ballstáit amháin.

15. Glacann an tOmbudsman le measúnú an Choimisiúin ar an ábhar seo, ós rud é nár chum an gearánach a iarraidh i dtéarmaí doiciméad a bhaineann le cruinnithe nó cumarsáid idir an Coimisiún agus an tionscal cosanta.

16. Ina chinneadh athbhreithnithe, thug an Coimisiún le fios nár shainaithin sé aon doiciméad breise laistigh de raon feidhme na hiarrata. Ina iarraidh ar athbhreithniú, thagair an gearánach do cheithre chruinniú nár liostaíodh aon doiciméad ina leith, i gclár Dhoiciméid an Choimisiúin nó sa fhreagra tosaigh ó AS GROW. Dheimhnigh an Coimisiún gur tionóladh na cruinnithe sin, ach nárbh ann d’aon doiciméad le haghaidh na gcruinnithe sin.

17. Glacann an tOmbudsman leis nach féidir a cheangal ar an gCoimisiún doiciméid nach bhfuil ina sheilbh aige a nochtadh, agus tugann sé dá aire go bhfuil toimhde dlíthiúlachta ann maidir le gan doiciméad a bheith ann [1], rud a chiallaíonn go bhfuil toimhde fírinneachta ann maidir le héileamh ó na hinstitiúidí nach ann do dhoiciméad.

18. Shainaithin an gearánach trí chruinniú eile (nár áiríodh dhá cheann díobh ar liosta an Choimisiúin) nár nocht an Coimisiún a miontuairiscí. Ní mheasann an tOmbudsman gur fiú tuilleadh fiosrúcháin a dhéanamh ar an ábhar seo, ós rud é go bhfuil na doiciméid atá i gceist faighte cheana féin ag an ngearánach ón nGníomhaireacht Eorpach um Chosaint, mar fhreagairt ar iarraidh ar leith ar rochtain ar dhoiciméid.

19. Maidir le hiarraidh an ghearánaigh síneadh ama a chur lena iarraidh, chun críocha an athbhreithnithe, go dtí dáta fhreagra AS GROW, áitíonn an Coimisiún nach féidir leis é sin a dhéanamh, ós rud é nach gceadaítear le Rialachán 1049/2001 ach athbhreithniú a dhéanamh ar an seasamh a glacadh sa fhreagra tosaigh.

20. Cé go bhféadfadh sé gurb é sin an seasamh dlíthiúil docht, measann an tOmbudsman, i bhfianaise na moille neamhghnách fada ar fhreagairt an Choimisiúin, go mbeadh roinnt solúbthachta i ndáil leis sin comhsheasmhach le prionsabail an dea-riaracháin. Mar shampla, d’fhéadfaí déileáil leis an iarraidh chun síneadh a chur leis an raon feidhme ama mar iarraidh nua ar dhoiciméid lena gcumhdaítear an tréimhse bhreise.

II. Ainmneacha na rannpháirtithe i gcruinnithe idir an Coimisiún agus an tionscal cosanta a nochtadh

21. Fáiltíonn an tOmbudsman roimh chinneadh an Choimisiúin athbhreithniú a dhéanamh ar an seasamh a glacadh sa chinneadh tosaigh agus ainmneacha na ngnóthas agus a gcuid POFanna a bhuail le comhaltaí bhainistíocht shinsearach an Choimisiúin a nochtadh.

22. Chloígh an Coimisiún lena chinneadh sonraí pearsanta a fholú i 10 gcinn de na doiciméid a mheastar fós a bheith laistigh de raon feidhme na hiarrata. Measann an Coimisiún nár comhlíonadh na coinníollacha a cheanglaítear le cás Bavarian Lager [2] chun údar a thabhairt le haistriú sonraí pearsanta, eadhon go léiríonn an t-iarratasóir an gá atá le nochtadh agus nach bhfuil aon chúis ann lena chreidiúint go bhféadfaí dochar a dhéanamh do leasanna dlisteanacha an ábhair sonraí .

23. Shoiléirigh an Coimisiún go gcuireann an cásdlí seo a bheartas ar an eolas gan sonraí pearsanta na foirne nach bainistíocht shinsearach iad, nó daoine aonair nach iad príomhionadaithe na n-eintiteas seachtrach iad, a nochtadh. 

24. Maidir le coinníoll an riachtanais, measann an Coimisiún go bhfuil an argóint a chuir an gearánach chun cinn, go bhfuil an fhaisnéis mar chuid de thaighde ar mhéid thionchar thionscal na cosanta ar cheapadh beartais an Aontais agus, dá bhrí sin, go bhfónann sí do leas an phobail trí rannchuidiú le díospóireacht phoiblí fheasach ar an ábhar sin, róghinearálta.

25. Maidir leis an dochar a d’fhéadfadh a bheith ann do leasanna dlisteanacha na n-ábhar sonraí, cuireann an Coimisiún i dtábhacht go mbeadh fíorbhaol neamh-hipitéiseach ann d’fhoireann an Choimisiúin lena mbaineann a bheith faoi réir teagmhálacha seachtracha gan iarraidh dá nochtfaí na céannachtaí cosanta, i bhfianaise chineál íogair an chomhaid. 

26. Aontaíonn an tOmbudsman nár chomhlíon an gearánach an tástáil riachtanais riachtanach chun nochtadh na n-ainmneacha folaithe a fháil. Go deimhin, tá nochtadh ainmneacha na ngnóthas a ndéantar ionadaíocht orthu agus a bpríomhoifigigh feidhmiúcháin leordhóthanach agus comhréireach chun cuspóir an ghearánaigh a bhaint amach maidir le fios a bheith aige cén eagraíocht tionscail atá ag déanamh brústocaireachta ar an gCoimisiún.

Conclúid

Bunaithe ar an bhfiosrúchán, dúnann an tOmbudsman an cás seo leis an gcinneadh seo a leanas:

Is ionann an mhoill shuntasach a chuir an Coimisiún ar fhreagra a thabhairt ar iarraidh an ghearánaigh ar rochtain ar dhoiciméid, ag an gcéim thosaigh agus ag céim an athbhreithnithe araon, agus drochriarachán.

Mar sin féin, ós rud é go bhfuair an gearánach freagra oiriúnach sa deireadh, measann sí gurb iomchuí gan aon mholadh a dhéanamh.

Cuirfear an gearánach agus an Coimisiún Eorpach ar an eolas faoin gcinneadh sin.

Emily O'Reilly

An tOmbudsman Eorpach

Strasbourg, 06/07/2018

[1] Cás T-468/16, Verein Deutsche Sprache v An Coimisiún, ECLI:EU:T:2018:207, mír 35.

[2] Cás C-28/08 P, An Coimisiún Eorpach v Bavarian Lager, ECLI:EU:C:2010:378.