Cúlra

1. Tá an fiosrúchán féintionscnaimh seo bunaithe ar ghearán a chuir saoránach Eilvéiseach faoi bhráid an Ombudsman a d'oibrigh, ó mhí na Bealtaine 2011, mar "shaineolaí athbhreithnithe neamhspleách" don Ghníomhaireacht Feidhmiúcháin Taighde (REA). Bhunaigh an Coimisiún Eorpach an REA in 2007 chun codanna móra den Seachtú Clár Réime um Thaighde, um Fhorbairt Theicneolaíoch agus um Ghníomhaíochtaí Taispeána a bhainistiú.

2. Rinne an gearánach athbhreithniú ar thionscadal taighde sa Niocóis, an Chipir. Ghlac sé páirt i gcruinniú sa Niocóis, an 15 Nollaig 2011. Thaistil sé go dtí an Niocóis go luath an lá roimh an gcruinniú agus d'fhill sé go déanach an lá dár gcionn toisc gur lig sé seo dó eitiltí a chur in áirithe ar phraghas réasúnta. An 19 Nollaig 2011, d’iarr sé go n-aisíocfaí na costais taistil chomhfhreagracha.

3. Eascraíonn sé as an gcomhfhreagras a chuir sé isteach mar thaca lena ghearán gur chuir REA in iúl dó, an 29 Márta 2012, go raibh roinnt doiciméad a bhí riachtanach chun dul ar aghaidh le haisíocaíocht a speansas fós in easnamh. D'iarr an t-oifigeach a bhí ag déileáil le híocaíochtaí faoi dhó ar an ngearánach an tionscadal a raibh sé ag iarraidh go n-íocfaí é ina leith a shoiléiriú. Mar fhreagra ar an dara ceann de na hiarrataí sin, sheol an gearánach a ráiteas costais i mí na Nollag 2011, ag tabhairt dá aire go raibh foirmeacha aisíocaíochta A agus B ar a mbealach tríd an ngnáthphost. Chuir sé in iúl go raibh díomá iomlán air"nach bhfuil an AE in ann mo chostais a aisíoc, ach leanann sé de ríomhphoist a sheoladh chugam i gcónaí mar gheall ar an rud céanna atá seachadta agam cheana féin."

4. Ina fhreagra an lá céanna, d’iarr REA air an ‘doiciméad BAF’ (an Fhoirm Chuntais Bainc) a shíniú freisin agus an fhoirm ‘eintitis dhlítheanacha’ a ‘athshíniú’ ionas go bhféadfaí a eintiteas dlítheanach agus a phróifíl cuntais bainc a chruthú. Dúirt oifigeach REA nach bhfuair sí aon cheann de na foirmeacha seo ná aon doiciméid tacaíochta le haghaidh chostais taistil an ghearánaí riamh. Dá bhrí sin, d'iarr sí air na doiciméid a bhí ar iarraidh a sheoladh chuici agus gheall sí an t-ábhar a phróiseáil a luaithe a fuair sí iad.

5. An 11 Iúil 2012, scríobh an gearánach chuig REA chun a dheimhniú go ndearnadh an íocaíocht ar deireadh. Mar sin féin, rinne sé gearán gur athraíodh praghas a eitilte go mícheart Franks na hEilvéise go Euro, rud a d'fhág gur chaill sé CHF 50. Thairis sin, mheas sé gur cheart aisíocaíocht a fháil ar feadh cúig lá eile, ós rud é gur thaistil sé níos faide ná mar a tugadh cuntas air.

6. An 17 Iúil 2012, thug ceann earnála sheirbhís meastóireachta REA freagra ar ríomhphost an ghearáin, ag rá gur urramaíodh go hiomlán leis an íocaíocht a rinneadh na rialacha ar ghlac an gearánach leo nuair a shínigh sé a litir cheapacháin. Mhol sé freisin, i gcás nach raibh an gearánach sásta leis an gcinneadh sin, go bhféadfadh sé dul i dteagmháil leis an Ombudsman, leis an gCúirt Ghinearálta nó leis an gCoimisiún.

7. An 24 Iúil 2012, chuir an gearánach gearán (1555/2012/KM) faoi bhráid an Ombudsman. An 22 Lúnasa 2012, dhearbhaigh an tOmbudsman go raibh an gearán neamh-inghlactha, i gcomhréir le hAirteagal 228 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh agus le hAirteagal 2(2) de Reacht an Ombudsman, ós rud é nach náisiúnach de Bhallstát den Aontas Eorpach é an gearánach ná nach bhfuil cónaí air ann agus, dá bhrí sin, nach gearánach údaraithe é. D'ainneoin an méid sin, mheas an tOmbudsman go raibh scrúdú tuillte ag an ngearán agus, dá bhrí sin, d'oscail sé an fiosrúchán féintionscnaimh reatha ar ábhar an ghearáin.

Ábhar an fhiosrúcháin

8. Sa ghearán a bhí mar bhunús leis an bhfiosrúchán seo, chuir an gearánach na líomhaintí agus na héilimh seo a leanas isteach:

Líomhaintí

1. Theip ar REA aisíocaíocht iomlán a thabhairt don ghearánach as na costais a thabhaigh sé agus as an obair a rinne sé i ndáil leis an tionscadal.

Mar thaca leis an líomhain sin, d’áitigh an gearánach gur athraigh REA praghas a eitilte go mícheart ó Franks na hEilvéise go Euro. Níor íoc sé freisin as na laethanta go léir a chaith sé ar an tionscadal.

2. Bhí REA maorlathach gan ghá agus iarratas an ghearánaigh ar aisíocaíocht ar a chostais taistil á láimhseáil aige.

Éileamh

Ba cheart do REA na costais a tabhaíodh agus an obair a chuir an gearánach i gcrích a aisíoc go hiomlán.

An fiosrúchán

9. An 19 Meán Fómhair 2012, d'oscail an tOmbudsman fiosrúchán trí iarraidh ar REA tuairim a thabhairt ar an ngearán. D'iarr an tOmbudsman freisin ar REA an comhad ábhartha a chur ar fáil lena iniúchadh ag seirbhísí an Ombudsman.

10. Rinneadh an chigireacht an 12 Samhain 2012. Sheol an tOmbudsman tuarascáil ar an gcigireacht sin chuig an REA agus chuig an ngearánach an 20 Nollaig 2012, agus d'iarr sí ar an ngearánach barúlacha a thabhairt ina leith roimh an 31 Eanáir 2013.

11. Sheol REA a thuairim an 18 Eanáir 2013. Sheol an tOmbudsman an tuairim seo chuig an ngearánach le cuireadh chun barúlacha a chur isteach roimh an 28 Feabhra 2013.

12. Ní bhfuarthas aon bharúil ón ngearánach.

Anailís agus conclúidí an Ombudsman

A. Líomhain gur mainníodh an gearánach a aisíoc go hiomlán agus éileamh gaolmhar

Argóintí a cuireadh faoi bhráid an Ombudsman

13. Cháin an gearánach gur tiontaíodh praghas a eitilte ó CHF go EUR ar bhealach as ar eascair aisíocaíocht EUR 663.36 ar thicéad a chosain CHF 833.40. Nuair a d'athraigh a bhanc an tsuim, thabhaigh sé caillteanas CHF 50.

14. D’áitigh an gearánach freisin go raibh air go leor ama a infheistiú i meastóireacht an tionscadail. Dá bhrí sin, d'éiligh sé go n-íocfaí é ar feadh ceithre lá go leith. Ní hamháin go raibh air eitilt chuig an gcruinniú sa Niocóis, bhí air teacht go luath agus imeacht go déanach chun airgead a shábháil ar an eitilt, chomh maith leis an eitilt seo a eagrú é féin agus cóiríocht a fháil. Thairis sin, b’éigean dó go leor tuarascálacha a phriontáil agus staidéar a dhéanamh orthu agus, nuair a bhí an tuarascáil críochnaithe aige, b’éigean dó í a uaslódáil trí úsáid a bhaint as foirm ar líne a bhí nua dó agus nár oibrigh go han-mhaith. Mheas an gearánach nár íocadh go leordhóthanach as an am sin. Ba chóir go n-íocfaí EUR 1000 níos mó air as a chuid ama.

15. Maidir le pointe REA gur shínigh sé an conradh, lenar foráladh d'íocaíocht ar feadh dhá lá oibre go leith, dúirt sé nach ndearna sé ach breathnú tapa ar na hiarscríbhinní iomadúla a ghabhann lena litir cheapacháin. Thug sé faoi deara gur i mBéarla a scríobhadh na hiarscríbhinní agus, cé nach raibh aon deacracht aige le litríocht theicniúil agus eolaíoch i mBéarla, go raibh sé deacair doiciméid chonarthacha chasta a léamh. B'fhearr leis freisin a chuid ama a infheistiú i substaint an tionscadail a raibh sé ina shaineolaí air.

16. Le linn a chomhfhreagrais ríomhphoist leis an REA, ghlac an gearánach le cuid de na cúiseanna a chuir an REA ar aghaidh toisc nár aisíoc sé é i gcomhréir lena ráiteas costais. D’admhaigh sé gur úsáideadh é i gcóras difriúil chun costais taistil a aisíoc óna ollscoil, rud a chuir ar a chumas costas iarbhír a éileamh, lena n-áirítear iompar, mar a bhí aige sa chás seo. Thuig sé anois gur oibrigh córas an Aontais ar bhealach éagsúil agus ghlac sé leis go bhfaigheadh sé liúntas laethúil, dhá liúntas cóiríochta agus costas na heitilte. Ghlac sé leis freisin go n-íocann an REA é ar feadh lá amháin as "cúraimí a bhaineann le turais" agus lá go leith as "cúraimí nach mbaineann le turais". Mar sin féin, choinnigh sé a éileamh ar feadh dhá lá iomlán d'am taistil.

17. Ina thuairim, chuir REA in iúl go gceapann sé thart ar 7000 saineolaí gach bliain. Leagtar amach na téarmaí agus na coinníollacha ábhartha i samhail ‘litir cheapacháin’, mar a cheanglaítear leis na Rialacha maidir le Rannpháirtíocht le haghaidh FP7, a leagtar amach i Rialachán ón gCoimisiún.[1] Go sonrach, glacadh an tsamhaillitir cheapacháin le haghaidh athbhreithneoirí le cinneadh ón gCoimisiún freisin.

18. Thug REA faoi deara gur ghlac an gearánach leis na téarmaí agus na coinníollacha sin nuair a shínigh sé an litir cheapacháin.

19. A mhéid a bhaineann le haisíocaíocht a thicéid eitilte fillte, mhínigh REA go bhféadfadh sé gur tharla an difríocht idir an praghas a d’éiligh an gearánach agus an tsuim a aisíocadh leis toisc go raibh árachas cealaithe CHF 25 san áireamh sa phraghas ar an ticéad (CHF 833.40). Mar sin féin, cumhdaíodh na hárachais sin leis an ‘liúntas laethúil’ de EUR 92 a íocadh as gach lá le linn a mhisin go dtí an Niocóis. Dá bhrí sin, níorbh fhéidir é a aisíoc arís, rud a laghdaigh costas na heitilte go CHF 808.40.

20. Luaitear i mír 4.6 d’Iarscríbhinn III-A a ghabhann leis an litir cheapacháin ‘go n-aisíocfar speansais taistil in Euro, i gcás inarb iomchuí, de réir an ráta malairte is infheidhme ar lá an chruinnithe/na hoibre’. Agus an ráta malairte a d’fhoilsigh an Banc Ceannais Eorpach ar lá an chruinnithe á chur san áireamh, ba cheart EUR 659.33 a bheith faighte ag an ngearánach. Mar sin féin, úsáideann REA an nós imeachta a úsáideann an Coimisiún Eorpach freisin chun speansais taistil a tabhaíodh in airgeadraí seachas an Euro a aisíoc. Is éard atá i gceist leis sin na méideanna ábhartha a chomhshó ar bhonn meánráta míosúil arna fhoilsiú ag an gCoimisiún Eorpach agus arna shocrú ag an mBanc Ceannais Eorpach.[2] Dá mbeadh an ráta curtha i bhfeidhm ag REA do mhí na Nollag 2011, bheadh EUR 658.19 faighte ag an ngearánach. Mar sin féin, d’úsáid REA ráta Eanáir 2012 go hearráideach, rud a d’fhág go bhfuair an gearánach EUR 663.38. Dá bhrí sin, bhí an earráid sin ina fhabhar.

21. Maidir leis na laethanta ar íocadh an gearánach ina leith, thug REA dá aire gur cuireadh an gearánach ar an eolas, an 1 Nollaig 2011, nuair a fuair sé an "iarscríbhinn theicniúil" ina leagtar amach coinníollacha an chonartha, go raibh sé i dteideal lá go leith a éileamh as a chuid oibre athbhreithnithe a rinneadh "go cianda", is é sin, ón Eilvéis, agus lá amháin don chruinniú sa Niocóis. Foráladh in Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Litir Cheapacháin go raibh saineolaithe ‘i dteideal íocaíocht Euro 450 i bhfoirm cnapshuime do gach lá oibre iomlán a caitheadh ag cabhrú le seirbhísí REA’. Níor áiríodh an dá lá a chaith an gearánach ag taisteal chuig an Niocóis agus uaithi mar laethanta oibre agus dá bhrí sin níor aisíocadh iad. Laethanta a caitheadh ag taisteal, i gcás ina raibh siad san áireamh sa tasc, mar atá sa chás seo, dar teideal saineolaí ar thaisteal agus ‘speansais chothaithe’ de réir Iarscríbhinn I a ghabhann leis an litir cheapacháin: “In aon tasc a bhaineann le taisteal, ní aisíocfar ach speansais taistil agus chothaithe. Déantar speansais taistil a aisíoc ar bhonn an chaiteachais iarbhír agus bunaítear na speansais chothaithe ar ráta comhréidh per diem."

22. Dá bhrí sin, d’áitigh REA go raibh a íocaíocht de dhá lá oibre go leith i gcomhréir go hiomlán leis na forálacha a leagtar síos sa Litir Cheapacháin.

Measúnú an Ombudsman

23. Tugann an tOmbudsman dá haire gur léirigh an ráiteas costais deiridh a bhunaigh REA íocaíocht EUR 2080.38. Áiríodh leis sin EUR 1125 le haghaidh 2.5 lá oibre, liúntas laethúil (EUR 92), liúntas cóiríochta dhá oíche (EUR 200), agus ticéad eitilte fillte ag EUR 663.38.

24. Maidir leis na laethanta a aisíocadh mar am oibre, is cosúil gur ghníomhaigh REA i gcomhréir leis na rialacha is infheidhme, a cuireadh in iúl don ghearánach sa Litir Cheapacháin. De réir na litreach sin, a shínigh an gearánach, d’fhéadfadh an gearánach lá amháin a éileamh don chruinniú sa Niocóis agus lá go leith le haghaidh obair eile ar an athbhreithniú, chomh maith le cóiríocht ábhartha don oíche roimh an gcruinniú agus ina dhiaidh, lena n-áirítear costas na heitilte lena mbaineann. Thairis sin, deimhnítear in Iarscríbhinn III a ghabhann leis an Litir Cheapacháin ráiteas REA nach bhféadfaí laethanta taistil an ghearánaigh a áireamh mar laethanta oibre agus go n-eascródh aisíocaíocht bhreise astu: foráiltear leis go n-íoctar liúntas laethúil i leith "gach lá den chruinniú".

25. Thairis sin, thug REA míniú leordhóthanach agus comhleanúnach ar an gcaoi ar ríomh sé aisíocaíocht chostas na heitilte lena mbaineann (i gcás inar admhaigh sé fiú botún beag i bhfabhar an ghearánaigh) agus i ndáil le gach gné eile den ráiteas costais. Measann an tOmbudsman go ndearnadh na híocaíochtaí sin i gcomhréir leis na rialacha is infheidhme. Ós rud é nár léigh an gearánach, trína ligean isteach féin, na rialacha sin, ní fhágann sé sin go bhfuil sé i dteideal aisíocaíocht a fháil thar an méid a íoctar de ghnáth.

26. Dá bhrí sin, cinneann an tOmbudsman nach raibh aon drochriarachán ann i ndáil leis an líomhain seo agus leis an éileamh gaolmhar.

B. Líomhain faoi rómhaorlathas

Argóintí a cuireadh faoi bhráid an Ombudsman

27. D’áitigh an gearánach gur chuir REA moill ar íocaíocht a ráitis costais. Cé gur chuir sé a ráiteas costais isteach an 19 Nollaig 2011, d’fhreagair REA dó i bhfad níos déanaí, an 29 Márta 2012, gan ach doiciméid bhreise a iarraidh air. D’áitigh an gearánach go raibh REA ag teacht suas i gcónaí le hiarrataí nua ar dhoiciméid tacaíochta a sháraigh a chearta morálta.

28. D’áitigh REA gur ghníomhaigh sé i gcomhréir iomlán leis na rialacha is infheidhme, a cuireadh in iúl don ghearánach sa Litir Ceapacháin. Mhínigh sé nach bhféadfadh sé aon íocaíocht a dhéanamh sula bhfuair sé (i) na foirmeacha ‘Eintiteas Dlíthiúil’ agus ‘Aitheantas Airgeadais’ don duine a éilíonn an íocaíocht, (ii) an t-iarratas ar aisíocaíocht nó íocaíocht, lena n-áirítear doiciméid tacaíochta ábhartha, agus (iii) an tuarascáil chríochnaitheach ábhartha.

29. Bhí an fhoirm "Eintiteas Dlíthiúil" (LEF) agus an fhoirm "Aitheantas Airgeadais" (ar a dtugtar "Foirm Chuntais Bhainc" nó BAF freisin) ag teastáil ón REA chun cuntas a chruthú i mbunachar sonraí an Choimisiúin. Rinneadh an fhoirm BAF a sheirbheáil chun cuntas bainc an tsaineolaí a bhailíochtú trí bhíthin stampa ón mbanc nó ráiteas bainc a rinneadh le déanaí. Gan an fhoirm sin, ní fhéadfadh REA ná an Coimisiún aon íocaíocht a dhéanamh.

30. Leis an Litir Cheapacháin a shínigh an gearánach, ceanglaíodh air cóipeanna comhlánaithe agus sínithe den dá fhoirm a sheoladh chuig an REA roimh an 11 Meitheamh 2011. Go deimhin, agus mar a léirigh an chigireacht, níor sheol an gearánach an fhoirm BAF go dtí an 27 Aibreán 2012 tar éis don REA 11 mheabhrúchán a sheoladh idir Meitheamh 2011 agus Aibreán 2012.

31. Sonraíodh sa Litir Cheapacháin freisin gur aisíocadh speansais taistil nuair a cuireadh isteach ‘foirm aisíocaíochta’ agus an ticéad/na ticéid agus na sonraisc bhunaidh, nó, i gcás áirithintí ar líne, ‘asphrionta den áirithint leictreonach agus de na cártaí bordála’. Ní bhfuair REA an fhoirm aisíocaíochta arna comhlánú go cuí ach an 27 Aibreán 2012. Ghlac sé trí mheabhrúchán eile sula bhfuair sé na doiciméid tacaíochta uile, an 29 Bealtaine 2012.

32. Ar deireadh, chuir REA i bhfios go láidir gur féidir leis diúltú aon íocaíocht a dhéanamh le saineolaí sula dtíolacann an saineolaí sin an tuarascáil ar fostaíodh é nó í chun scríobh. Chuir an gearánach a thuarascáil isteach an 13 Aibreán 2012. D’fhormheas REA an tuarascáil sin an lá céanna, thionscain sé an nós imeachta aisíocaíochta díreach ina dhiaidh sin agus chuir sé bailchríoch air nuair a fuair sé na doiciméid tacaíochta deiridh, is é sin, an 29 Bealtaine 2012.

33. Tháinig REA ar an gconclúid gur ghníomhaigh sé i gcomhréir leis na rialacha is infheidhme agus, thairis sin, i gcomhréir le prionsabail an dea-riaracháin trí na doiciméid a bhí fós le cur isteach aige chun íocaíocht a fháil a mheabhrú don ghearánach roinnt uaireanta. Mheas sé gurbh é ba chúis go príomha leis an méid comhfhreagrais a malartaíodh nár fhreagair an gearánach do na meabhrúcháin sin.

34. Le linn na cigireachta, chuir ionadaithe REA comhad ar fáil ina raibh an comhfhreagras ar fad leis an ngearánach, inar léiríodh an iliomad meabhrúchán a sheol REA chuig an ngearánach, inar meabhraíodh dó na rialacha a soláthraíodh ina litir cheapacháin agus inar iarradh air na doiciméid ábhartha a chur isteach a bhí riachtanach chun an íocaíocht atá i gceist a dhéanamh. Nuair a fiafraíodh díobh cén fáth ar iarr an REA ar an ngearánach an LEF dlíthiúil a "athshíniú", mhínigh ionadaithe an REA gurb amhlaidh a bhí toisc nár chuir an gearánach a uimhir phas san áireamh ann. Tacaíodh leis an ráiteas sin leis an gcomhfhreagras ábhartha idir an REA agus an gearánach.

Measúnú an Ombudsman

35. Is fíor gur casta iad na rialacha nach mór a chomhlíonadh chun aisíocaíocht a fháil ar chostais taistil agus chun íocaíocht a fháil as obair shaineolach sheachtrach faoi FSP7. Maidir le duine a bhí, cosúil leis an ngearánach, nua don chóras seo, d'fhéadfadh na rialacha seo a bheith casta go deimhin. Mar sin féin, tá sé mar thoradh ar fhiosrúchán an Ombudsman, murab ionann agus an méid a líomhain an gearánach, nár tháinig an REA ar riachtanais nua i gcónaí". Ina áit sin, bhí sé cúramach a chur i gcuimhne dó, roinnt uaireanta, ar bhealach dea-bhéasach agus foighneach na ceanglais a leagtar amach sa Litir Cheapacháin, a shínigh sé, agus ba ghá a chomhlíonadh sula bhféadfadh an REA an íocaíocht iarrtha a dhéanamh.

36. Mar fhocal scoir, ní aimsíonn an tOmbudsman aon chás drochriaracháin i ndáil leis an líomhain seo.

C. Conclúidí

Ar bhonn a fhiosrúcháin ar an ngearán seo, dúnann an tOmbudsman é leis an gconclúid seo a leanas:

Ní raibh aon drochriarachán i gceist.

Cuirfear an gearánach agus an REA ar an eolas faoin gcinneadh seo.

Emily O'Reilly

Arna dhéanamh in Strasbourg an 9 Nollaig 2013

[1] Rialachán (CE) Uimh. 1906/2006 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Nollaig 2006 lena leagtar síos na rialacha maidir le rannpháirtíocht gnóthas, ionad taighde agus ollscoileanna i ngníomhaíochtaí faoin Seachtú Clár Réime agus maidir le leathadh torthaí taighde (2007-2013) IO 2006 L 391, lch. 1.

[2] Féach http://ec.europa.eu/budget/contracts_grants/info_contracts/inforeuro/inforeuro_en.cfm.