You have a complaint against an EU institution or body?

Contents

Ετήσια Έκθεση 2014

Εισαγωγή

Emily O'Reilly, Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια

Είναι ιδιαίτερη χαρά για εµένα να σας παρουσιάσω την Ετήσια Έκθεση 2014 του Ευρωπαίου Διαµεσολαβητή.

Αυτό το έτος υπήρξε ιδιαίτερα παραγωγικό για τον θεσµό του Ευρωπαίου Διαµεσολαβητή, καθώς άρχισε η υλοποίηση του νέου µας στρατηγικού σχεδιασµού, Με ορίζοντα το 2019, µε περισσότερη εστίαση στα στρατηγικά ζητήµατα της δηµόσιας διοίκησης της ΕΕ, που επηρεάζουν εκατοµµύρια ευρωπαίους πολίτες.

Με την ενίσχυση της προβολής και της σπουδαιότητας του έργου του θεσµού, στοχεύουµε στην επίτευξη µεγαλύτερου θετικού αντίκτυπου στη διαφάνεια και τη λογοδοσία των θεσµικών οργάνων και των οργανισµών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ)
προς όφελος όλων των πολιτών και κατοίκων της ΕΕ.

Το 2014 συµβάλαµε σε βασικές δηµόσιες συζητήσεις σε επίπεδο ΕΕ, αξιοποιώντας περισσότερο την εξουσία µας για διεξαγωγή στρατηγικών αυτεπάγγελτων ερευνών. Διαπιστώσαµε θετικά αποτελέσµατα όσον αφορά την έρευνά µας σχετικά µε τη διαφάνεια των διαπραγµατεύσεων για τη Διατλαντική εταιρική σχέση εµπορίου και επενδύσεων (TTIP). Ο Ευρωπαίος Διαµεσολαβητής συµµετείχε επίσης στην κοινή προσπάθεια για την ενίσχυση της διαφάνειας στις δραστηριότητες των οµάδων άσκησης πίεσης στην ΕΕ. Διεξήχθησαν αρκετές έρευνες σχετικά µε αυτό το ευρύ θέµα, συµπεριλαµβανοµένης της σύνθεσης και διαφάνειας των οµάδων εµπειρογνωµόνων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του φαινοµένου «περιστρεφόµενων θυρών».

Επίσης, εξακολουθήσαµε να επιλύουµε σηµαντικό αριθµό αναφορών από ιδιώτες, µέλη οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, επιχειρήσεις και άλλα συµφέροντα, και παρείχαµε συνδροµή σε πολλούς ακόµη, αναζητώντας λύσεις στις δυσκολίες τους.

Στο τέλος του έτους είχα την τιµή να επανεκλεγώ οµόφωνα από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο µε τη στήριξη όλων των κύριων πολιτικών οµάδων. Δεσµεύτηκα εκ νέου να εργάζοµαι ανεξάρτητα και δυναµικά για λογαριασµό των πολιτών της ΕΕ και να παρέχω συνδροµή στα θεσµικά όργανα της ΕΕ στο πλαίσιο των προσπαθειών τους για παροχή της καλύτερης δυνατής εξυπηρέτησης στους πολίτες και τους κατοίκους της Ευρώπης.

Η Emily O'Reilly επανεκλέχθηκε σήμερα Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Η Emily O'Reilly επανεκλέχθηκε την 16η Δεκεμβρίου 2014. http://europa.eu/!YD98KJ

Συγχαρητήρια στην Emily O'Reilly για την επανεκλογή της ως Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο! Η μεγάλη πλειοψηφία μαρτυρά το αξιέπαινο έργο που έχει επιτελέσει.

Θα εξακολουθήσω επίσης να συνεργάζοµαι στενά µε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, µε τους εθνικούς και περιφερειακούς διαµεσολαβητές και µε ολόκληρη την οικογένεια των διαµεσολαβητών.

Ελπίζω ότι θα διαβάσετε µε ευχαρίστηση τη δεύτερη Ετήσια Έκθεσή µου.

Στρασβούργο, 16 Φεβρουαρίου 2015

Emily O’Reilly

Κεφάλαιο 1 - Το 2014 με μια ματιά

Το 2014 ήταν ένα έτος πλούσιο σε γεγονότα για τον θεσμό του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή, καθώς δρομολογήθηκε η υλοποίηση του νέου στρατηγικού σχεδιασμού της Διαμεσολαβήτριας για αύξηση του αντίκτυπου, της προβολής και της σπουδαιότητας του έργου του θεσμού. Ακολουθούν μερικά από τα στοιχεία που ξεχώρισαν κατά τη διάρκεια της χρονιάς:

Ιανουάριος

Δημόσια διαβούλευση σχετικά με την Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών

Φεβρουάριος

Εκδήλωση «Beyond the crisis? Business in Europe 2014» (Μετά την κρίση; Η επιχειρηματική δραστηριότητα στην Ευρώπη το 2014)

Μάρτιος

Εκδήλωση «Your wish list for Europe» (Οι δικές σας επιθυμίες για την Ευρώπη)

Απρίλιος

Διαφάνεια όσον αφορά τον νέο κανονισμό της ΕΕ για τις κλινικές δοκιμές

Μάιος

Θεμελιώδη δικαιώματα στην πολιτική συνοχής της ΕΕ

Ιούνιος

Σεμινάριο του Ευρωπαϊκού Δικτύου Διαμεσολαβητών

Ιούλιος

Κανόνες στα θεσμικά όργανα της ΕΕ σχετικά με την καταγγελία παρατυπιών

Αύγουστος

Διαφάνεια για την TTIP

Σεπτέμβριος

«Περιστρεφόμενες θύρες» στην Επιτροπή

Οκτώβριος

Ανθρώπινα δικαιώματα και περιπτώσεις αναγκαστικού επαναπατρισμού από τον Frontex

Νοέμβριος

Δημοσιοποίηση της επιστολής της ΕΚΤ προς την Ιρλανδία

Δεκέμβριος

Επανεκλογή της Διαμεσολαβήτριας

Κεφάλαιο 2 - Βασικά θέματα

Όταν η Emily O’Reilly ανέλαβε καθήκοντα Ευρωπαίας Διαµεσολαβήτριας τον Οκτώβριο του 2013, ανακοίνωσε ότι θα έκανε χρήση της εξουσίας που διαθέτει για αυτεπάγγελτη έρευνα προκειµένου να ερευνήσει συστηµικά προβλήµατα στη διοίκηση της ΕΕ µε πιο στρατηγικό τρόπο. Η Διαµεσολαβήτρια επιθυµεί να διασφαλίσει ότι το έργο του γραφείου της προσεγγίζει περισσότερο τους κύριους προβληµατισµούς των απλών πολιτών και κατοίκων της Ευρώπης. Προς τον σκοπό αυτό, διόρισε Συντονιστή αυτεπάγγελτης έρευνας ο οποίος καθοδηγεί τις στρατηγικής σηµασίας αυτεπάγγελτες έρευνες, σε συνεργασία µε τους συναδέλφους, για άµεση και αποτελεσµατική ανταπόκριση. Πολλές από τις υποθέσεις που παρατίθενται στην παρούσα ενότητα ως παραδείγµατα κινήθηκαν αυτεπάγγελτα από τη Διαµεσολαβήτρια.

2.1 Διαφάνεια

Οι αναφορές σχετικά µε την έλλειψη διαφάνειας στα θεσµικά όργανα της ΕΕ εξακολουθούν να βρίσκονται στην κορυφή του καταλόγου αναφορών προς την Ευρωπαία Διαµεσολαβήτρια. Εδώ και πολλά χρόνια ήδη, το 20 % έως 30 % των αναφορών που ερευνά το γραφείο της Διαµεσολαβήτριας αφορούν τη διαφάνεια. Τα συνηθέστερα ζητήµατα διαφάνειας που εγείρονται είναι όσα σχετίζονται µε την άρνηση των θεσµικών οργάνων να παρέχουν πρόσβαση σε έγγραφα και/ή πληροφορίες. Στον Χάρτη των Θεµελιωδών Δικαιωµάτων της ΕΕ κατοχυρώνεται για τους πολίτες το δικαίωµα πρόσβασης σε δηµόσια έγγραφα.

Το 2014 η Ευρωπαία Διαµεσολαβήτρια κίνησε µια σειρά ερευνών σχετικά µε την άρνηση των θεσµικών οργάνων να παρέχουν πρόσβαση σε βασικά έγγραφα της ΕΕ, οι οποίες είχαν θετικά αποτελέσµατα. Κατά συνέπεια, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δηµοσιοποίησε έγγραφα σχετικά µε την προσχώρηση της Ελλάδας στη ζώνη του ευρώ, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) κοινοποίησε µια επιστολή που είχε αποστείλει στην ιρλανδική κυβέρνηση εν µέσω της οικονοµικής κρίσης και η Επιτροπή γνωστοποίησε εσωτερικά έγγραφα σχετικά µε την κοινή αλιευτική πολιτική της ΕΕ.

Η υπόθεση για την Ελλάδα, την οποία υπέβαλε ένας γερµανός δηµοσιογράφος, αφορούσε έγγραφα σχετικά µε τις ελληνικές εκθέσεις µετατροπής και µε την αλληλογραφία µεταξύ των υπηρεσιών της Επιτροπής και των ελληνικών αρχών, καθώς και µεταξύ των υπηρεσιών της Επιτροπής και αρχών άλλων κρατών µελών της ΕΕ. 

Η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια επαινεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τη δημοσιοποίηση 140 εγγράφων σχετικά με την προσχώρηση της Ελλάδας στη ζώνη του ευρώ το 2001.

Κατόπιν παρέµβασης της Διαµεσολαβήτριας, η Γενική Διεύθυνση προσδιόρισε 140 έγγραφα και τα κοινοποίησε όλα στον δηµοσιογράφο. Η Διαµεσολαβήτρια επιδοκίµασε αυτή την ενέργεια, τονίζοντας πόσο σηµαντικό είναι για τους ευρωπαίους πολίτες να κατανοούν πώς προκύπτουν οι σηµαντικές αποφάσεις που επηρεάζουν τη ζωή τους, ιδιαίτερα σε περιόδους κρίσης.

Με επιστολή του προς τον ιρλανδό υπουργό Οικονοµικών το 2010, ο τότε πρόεδρος της ΕΚΤ, Jean-Claude Trichet, κάλεσε την Ιρλανδία να αναλάβει επείγουσα δράση προκειµένου να προστατεύσει την χρηµατοοικονοµική της σταθερότητα. Όταν ένας ιρλανδός δηµοσιογράφος ζήτησε να δει την επιστολή το 2011, η ΕΚΤ αρνήθηκε να την κοινοποιήσει. Η ΕΚΤ ισχυρίστηκε ότι έπρεπε να προστατεύσει τη χρηµατοοικονοµική σταθερότητα της Ιρλανδίας στο πλαίσιο σηµαντικών πιέσεων της αγοράς και ακραίας αβεβαιότητας. 

Η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια, Emily O'Reilly, επικροτεί τη δημοσιοποίηση της επιστολής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. «Είναι σαφές ότι η επιστολή θα έπρεπε να είχε δημοσιοποιηθεί πολύ νωρίτερα».

Η Διαµεσολαβήτρια κατέληξε στο συµπέρασµα ότι η ΕΚΤ ορθώς δεν κοινοποίησε την επιστολή το 2011, την εποχή που ο δηµοσιογράφος ζητούσε πρόσβαση. Το εν λόγω διάστηµα η ΕΕ βρισκόταν εν µέσω οικονοµικής κρίσης. Εντούτοις, είχαν παρέλθει τρία έτη και πλέον από την ηµεροµηνία αποστολής της επιστολής από την Τράπεζα. Εν τέλει, η ΕΚΤ ακολούθησε τη σύσταση της Διαµεσολαβήτριας για κοινοποίηση της επιστολής. Η Διαµεσολαβήτρια επισήµανε ότι η οικονοµική κρίση προξένησε µεγάλες δυσκολίες στον ιρλανδικό λαό, καθώς και ότι οι πολίτες έχουν δικαίωµα να ενηµερώνονται για την αλήθεια, όσο δυσάρεστη κι αν είναι. Εξακολουθεί να συνεργάζεται µε την ΕΚΤ προκειµένου να βελτιώνει τις πολιτικές και πρακτικές της στους τοµείς της διαφάνειας και της δεοντολογίας. 

Η υπόθεση του Διαμεσολαβητή το 2014 σχετικά με την επιστολή της ΕΚΤ προς την Ιρλανδία http://europa.eu/!jt48hw

Σε µία άλλη υπόθεση διαφάνειας, ένας γερµανός ερευνητής υπέβαλε αναφορά στον Διαµεσολαβητή κατόπιν άρνησης της Επιτροπής να του παρέχει πλήρη πρόσβαση σε πρόταση για νέο κανονισµό σχετικά µε την κοινή αλιευτική πολιτική. Η Επιτροπή ισχυρίστηκε ότι η πλήρης γνωστοποίηση θα µπορούσε να υπονοµεύσει τη διαδικασία λήψης αποφάσεων που ακολουθεί. 

Ευρωπαίος Διαμεσολαβητής: Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσιοποιεί εσωτερικά έγγραφα σχετικά με την κοινή αλιευτική πολιτική.

Εν τέλει, η Επιτροπή ακολούθησε τη σύσταση της Διαµεσολαβήτριας για γνωστοποίηση των εγγράφων, ωστόσο µόνο αφού είχε επιτευχθεί συµφωνία σχετικά µε µεταρρύθµιση της εν λόγω πολιτικής. Η Διαµεσολαβήτρια επικρότησε αυτό το αποτέλεσµα διασαφηνίζοντας παράλληλα ότι, σε µελλοντικές υποθέσεις, αναµένει από την Επιτροπή να παρέχει αµέσως πρόσβαση σε παρεµφερή έγγραφα.

2.2 Διαφάνεια στις δραστηριότητες των ομάδων άσκησης πίεσης

Οι Βρυξέλλες εξελίσσονται ταχέως στον δεύτερο σηµαντικότερο κόµβο δραστηριοποίησης οµάδων άσκησης πίεσης στον κόσµο, µετά την Ουάσινγκτον. Εποµένως, δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι το έργο της Διαµεσολαβήτριας το 2014 επικεντρώθηκε ολοένα και περισσότερο στη διαφάνεια στις δραστηριότητες των οµάδων άσκησης πίεσης.

Υπό αυτό το πρίσµα, η Διαµεσολαβήτρια δροµολόγησε αυτεπάγγελτα τρεις στρατηγικές έρευνες, δύο εκ των οποίων σχετίζονται µε τις εν εξελίξει διαπραγµατεύσεις για τη Διατλαντική εταιρική σχέση εµπορίου και επενδύσεων (TTIP). Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαπραγµατεύεται τη συµφωνία για λογαριασµό της Ένωσης, βάσει σχετικής εντολής που έλαβε από το Συµβούλιο της ΕΕ. Εάν συναφθεί η συµφωνία ΕΕ-ΗΠΑ, θα δηµιουργηθεί η µεγαλύτερη στην ιστορία ζώνη ελεύθερων συναλλαγών. Η TTIP θα διαµορφώσει µελλοντικούς κανόνες και πρότυπα σε τοµείς όπως η ασφάλεια των τροφίµων, τα αυτοκίνητα, οι χηµικές ουσίες, τα φάρµακα, η ενέργεια, το περιβάλλον και ο χώρος εργασίας.

Τον Ιούλιο η Διαµεσολαβήτρια ξεκίνησε την έρευνα σχετικά µε την άρνηση του Συµβουλίου της ΕΕ να δηµοσιοποιήσει τις οδηγίες που χρησιµοποιεί η ΕΕ για τη διαπραγµάτευση της TTIP. Ξεκίνησε επίσης να ερευνά τα βήµατα που ακολουθούσε η Επιτροπή προκειµένου να διασφαλίσει διαφανή και δηµόσια συµµετοχή στις διαπραγµατεύσεις για την TTIP. Πριν από αυτό, η Διαµεσολαβήτρια είχε υποβάλει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ορισµένα µέτρα τα οποία θα µπορούσε να εφαρµόσει ώστε να είναι δυνατή η έγκαιρη δηµόσια πρόσβαση στα έγγραφα της TTIP, καθώς και σε λεπτοµέρειες των συναντήσεων µε τους ενδιαφερόµενους. Υπήρχαν ανησυχίες για την άρνηση της κοινοποίησης εγγράφων, τη µη εξουσιοδοτηµένη κοινοποίηση εγγράφων, τις καθυστερήσεις, καθώς και το ότι ορισµένοι ενδιαφερόµενοι είχαν καταφανώς προνοµιακή πρόσβαση σε έγγραφα για την TTIP. 

Ένα βήμα πιο κοντά στη διαφάνεια σχετικά με την TTIP: Η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια ζητά από το Συμβούλιο και την Επιτροπή να δημοσιεύσουν περισσότερα έγγραφα για την TTIP.

Συμφωνούμε στο ότι πρέπει να δημοσιευτεί και η εντολή. Θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια που αναγνωρίζει την ως τώρα προσπάθειά μας.

Τον Οκτώβριο το Συµβούλιο δηµοσίευσε τις εν λόγω οδηγίες. Λίγο αργότερα, η Επιτροπή ανακοίνωσε τα σχέδιά της για ενίσχυση της διαφάνειας στις δραστηριότητες των οµάδων άσκησης πίεσης, υποσχόµενη να παρέχει µεγαλύτερη πρόσβαση και σε άλλα έγγραφα για την TTIP. Η Διαµεσολαβήτρια επικρότησε τα εν λόγω βήµατα και ανακοίνωσε προτάσεις για τρόπους περαιτέρω ενίσχυσης της διαφάνειας των διαπραγµατεύσεων για την TTIP. 

Αυτεπάγγελτη έρευνα της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας το 2014 σχετικά με την ενίσχυση της διαφάνειας για την TTIP. http://europa.eu/!Nv47Fm

Η τρίτη έρευνα αφορά τη σύνθεση και τη διαφάνεια εκατοντάδων οµάδων εµπειρογνωµόνων, στις γνωµοδοτήσεις των οποίων στηρίζεται η Επιτροπή για την κατάρτιση νοµοθεσίας και πολιτικής, σε ποικίλους τοµείς, από φορολογικές και τραπεζικές υπηρεσίες έως οδική ασφάλεια και φάρµακα. Η Διαµεσολαβήτρια διεξήγαγε αρχικά δηµόσια διαβούλευση προκειµένου να προσδιοριστεί πόσο ισορροπηµένη είναι η εκπροσώπηση των σχετικών πεδίων εµπειρογνωµοσύνης και συµφερόντων στις διάφορες οµάδες, εάν ο διορισµός µελών «λόγω προσωπικής αξίας» είναι προβληµατικός και εάν οι οµάδες εργάζονται µε όσο το δυνατόν περισσότερη διαφάνεια. 

Οι παρατηρήσεις του Γραφείου της Διεθνούς Διαφάνειας στην ΕΕ δημοσιεύτηκαν στη διαβούλευση της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας σχετικά με τις ομάδες εμπειρογνωμόνων.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η Γενική Διεύθυνση Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης της Επιτροπής (ΓΔ AGRI). Προχωρά στη συγκρότηση 14 οµάδων διαλόγου µε την κοινωνία των πολιτών που θα λειτουργήσουν ως συµβουλευτικά όργανα για την κοινή γεωργική πολιτική. Η ΕΕ επενδύει το ένα τρίτο και πλέον του προϋπολογισµού της σε αυτόν τον κρίσιµης σηµασίας τοµέα πολιτικής. Ως εκ τούτου, η Διαµεσολαβήτρια εξετάζει τη σύνθεση των εν λόγω οµάδων, προκειµένου να διασφαλίσει την ισορροπηµένη εκπροσώπηση σε αυτό το ευρύ φάσµα οµάδων συµφερόντων, οικονοµικών και µη.

Η Διαµεσολαβήτρια συµµετέχει επίσης σε µια συζήτηση σχετικά µε το µητρώο διαφάνειας της ΕΕ, το οποίο θεσπίστηκε µε σκοπό να εισαγάγει περισσότερη διαφάνεια στη διαδικασία λήψης αποφάσεων της ΕΕ, καθώς και να δίνει στο κοινό τη δυνατότητα να γνωρίζει ποιοι προσπαθούν να επηρεάζουν τους αρµόδιους για τη λήψη αποφάσεων στην ΕΕ. Το µητρώο τηρείται από κοινού από το Κοινοβούλιο και την Επιτροπή. Επιχειρήσεις, γραφεία συµβούλων, αυτοαπασχολούµενοι σύµβουλοι, εµπορικές ενώσεις, ακαδηµαϊκά ιδρύµατα, ΜΚΟ, οργανώσεις που εκπροσωπούν θρησκευτικές κοινότητες ή τοπικές, περιφερειακές και δηµοτικές αρχές, καθώς και άλλες οµάδες άσκησης πίεσης προς τα θεσµικά όργανα της ΕΕ, µπορούν να εγγραφούν οικειοθελώς στο µητρώο. Στο µητρώο έχουν γίνει 7 000 και πλέον τέτοιες εγγραφές.

Frans Timmermans - Πρώτο αντιπρόεδρο της Επιτροπής αρμόδιο για τη βελτίωση της νομοθεσίας, τις διοργανικές σχέσεις, το κράτος δικαίου και τον χάρτη των θεμελιωδών δικαιωμάτων της ΕΕ.

Η Διαµεσολαβήτρια επαίνεσε τον Frans Timmermans, πρώτο αντιπρόεδρο της Επιτροπής αρµόδιο για τη βελτίωση της νοµοθεσίας, τις διοργανικές σχέσεις, το κράτος δικαίου και τον Χάρτη των Θεµελιωδών Δικαιωµάτων της ΕΕ, για τα σχέδιά του να εργαστεί για τη δηµιουργία υποχρεωτικού µητρώου. Επικρότησε επίσης την απόφαση της Επιτροπής της 1ης Δεκεµβρίου 2014, βάσει της οποίας όλα τα µέλη της Επιτροπής και τα ανώτερα στελέχη υποχρεούνται να δηµοσιοποιούν όλες τις επαφές και τις συνεδριάσεις που πραγµατοποιούν µε ενδιαφερόµενους και οµάδες ειδικών συµφερόντων στον δικτυακό τόπο της Επιτροπής. Εντούτοις, η Διαµεσολαβήτρια επιθυµεί την εν τέλει θέσπιση του µητρώου διαφάνειας στο δίκαιο και όχι τη διατήρησή του στη µορφή της απλής διοργανικής συµφωνίας. Παρότρυνε επίσης το Συµβούλιο να συµµετέχει στο µητρώο, και ενθάρρυνε την Επιτροπή να εισηγηθεί πολύ ισχυρότερα κίνητρα για τις οµάδες άσκησης πίεσης ώστε να εγγραφούν στο µητρώο, σύµφωνα µε την πρακτική του Κοινοβουλίου.

2.3 Διαφάνεια στα δεδομένα των κλινικών δοκιμών

Το 2014 η Διαµεσολαβήτρια διαδραµάτισε καίριο ρόλο στον τοµέα της διαφάνειας στα δεδοµένα των κλινικών δοκιµών, συµβάλλοντας στη διαµόρφωση της ενεργητικής πολιτικής διαφάνειας του Ευρωπαϊκού Οργανισµού Φαρµάκων (EMA), την οποία θέσπισε τον Οκτώβριο.

Την τελευταία πενταετία, διεξήχθησαν από τον Διαµεσολαβητή πάνω από δέκα έρευνες σχετικά µε την άρνηση του EMA να δηµοσιοποιήσει έγγραφα αναφορικά µε τον τρόπο ρύθµισης των φαρµάκων και χορήγησης των αδειών κυκλοφορίας τους, συµπεριλαµβανοµένων σκευασµάτων για την αντιµετώπιση της πολλαπλής σκλήρυνσης, της ακµής, των βακτηριακών λοιµώξεων και της παχυσαρκίας. Ανταποκρινόµενος στην παρέµβαση της Διαµεσολαβήτριας, ο EMA δήλωσε έτοιµος να θεσπίσει µια ενεργητική προσέγγιση όσον αφορά τη διαφάνεια και το 2012 ανακοίνωσε µια νέα πολιτική, βάσει της οποίας παρεχόταν η ευρύτερη δυνατή δηµόσια πρόσβαση στα δεδοµένα των κλινικών δοκιµών.

Ωστόσο, το 2014, η Διαµεσολαβήτρια εξέφρασε την ανησυχία της όταν ο Οργανισµός φάνηκε να υπαναχωρεί σχεδιάζοντας να επιβάλει αυστηρές απαιτήσεις εµπιστευτικότητας, να περιορίσει την πρόσβαση στα δεδοµένα µε προβολή τους µόνο σε οθόνη, και να περιορίσει ευρέως τη χρήση των δεδοµένων των κλινικών δοκιµών. Ο EMA τελικά εγκατέλειψε την πολιτική προβολής των δεδοµένων µόνο σε οθόνη. Εποµένως, έστω και µε ορισµένες επιφυλάξεις, η Διαµεσολαβήτρια επικρότησε την απόφαση που έλαβε ο Οργανισµός τον Οκτώβριο του 2014 να δηµοσιοποιεί αποτελεσµατικά τις εκθέσεις των κλινικών δοκιµών που αφορούν αποφάσεις για φάρµακα από τον Ιανουάριο του 2015. Η Διαµεσολαβήτρια θα εξακολουθήσει να παρακολουθεί στενά τον τρόπο µε τον οποίο ο EMA κοινοποιεί τα δεδοµένα των κλινικών δοκιµών και να διασφαλίζει ότι πληροί τα υψηλότερα πρότυπα διαφάνειας. 

Η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια ζητά από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων να εξηγήσει περίεργους περιορισμούς σε σχέση με τις εκθέσεις δοκιμών. Μια διαμάχη καίριας σημασίας.

Επίσης, η Διαµεσολαβήτρια χαιρέτησε τον νέο κανονισµό της ΕΕ για τις κλινικές δοκιµές, σύµφωνα µε τον οποίο τα δεδοµένα των κλινικών δοκιµών πρέπει να καθίστανται διαθέσιµα και ενδεχοµένως να είναι προσβάσιµα στο διαδίκτυο. Συνεχάρη το Κοινοβούλιο και ιδιαιτέρως την Glenis Willmott, βουλευτή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, καθώς και τους σκιώδεις εισηγητές, για τον επιτυχή συντονισµό της νοµοθεσίας προς ένα πολύ θετικό αποτέλεσµα.

Η Διαµεσολαβήτρια αφιέρωσε την καθιερωµένη εκδήλωση «Παγκόσµια Ηµέρα για το Δικαίωµα στην Ενηµέρωση» στη διαφάνεια στα δεδοµένα των κλινικών δοκιµών. Η εκδήλωση είχε τίτλο: «Transparency and public health — how accessible is scientific data?» (Διαφάνεια και δηµόσια υγεία — πόσο προσβάσιµα είναι τα επιστηµονικά δεδοµένα;) Η εκδήλωση πραγµατοποιήθηκε στις 29 Σεπτεµβρίου στο Κοινοβούλιο, στις Βρυξέλλες. Στην εκδήλωση παρευρέθηκαν εκπρόσωποι του EMA, της Επιτροπής, του Κοινοβουλίου, γραφεία µελετών για δηµόσιες υποθέσεις, επαγγελµατίες του νοµικού κλάδου, εκπρόσωποι του κλάδου, ΜΚΟ, δηµοσιογράφοι, ερευνητές και ακτιβιστές, µε συνολικό αριθµό συµµετεχόντων τα 150 άτοµα. 

4: Η εκδήλωση του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή για την Παγκόσμια Ημέρα για το Δικαίωμα στην Ενημέρωση 2014 http://europa.eu/!QB36pM

Διαφάνεια και δημόσια υγεία: πόσο προσβάσιμα είναι τα επιστημονικά δεδομένα; Η «Παγκόσμια Ημέρα για το Δικαίωμα στην Ενημέρωση» γιορτάζεται σε όλο τον κόσμο από τους υπέρμαχους του δικαιώματος πρόσβασης σε πληροφορίες. Φέτος, η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια, Emily O'Reilly, εξέτασε το ζήτημα του πόσο διαφανή είναι τα επιστημονικά δεδομένα προς όφελος των ασθενών, των ιατρών και των ερευνητών

2.4 Θεμελιώδη δικαιώματα

Στον τοµέα των υποχρεώσεων της διοίκησης της ΕΕ για σεβασµό των θεµελιωδών δικαιωµάτων, η Διαµεσολαβήτρια κίνησε αυτεπάγγελτα δύο βασικές στρατηγικές έρευνες το 2014. Η µία από αυτές αφορά την προστασία των θεµελιωδών δικαιωµάτων στην πολιτική συνοχής της ΕΕ. Η Ένωση θέσπισε την εν λόγω πολιτική για τη δηµιουργία ανάπτυξης και θέσεων εργασίας, για την αντιµετώπιση της κλιµατικής αλλαγής και της ενεργειακής εξάρτησης, καθώς και για τη µείωση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισµού στις λιγότερο ανεπτυγµένες περιοχές της ΕΕ. Τα Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά και Επενδυτικά Ταµεία (ΕΔΕΤ), τα οποία διαχειρίζονται από κοινού η Επιτροπή και τα κράτη µέλη, παρέχουν συγχρηµατοδότηση της πολιτικής. Η κατανοµή κονδυλίων των ΕΔΕΤ ύψους άνω των 350 δισεκατ. ευρώ για την περίοδο 2014-2020, αντιστοιχεί στο ένα τρίτο και πλέον του προϋπολογισµού της ΕΕ για την εν λόγω περίοδο.

Ορισµένα από τα κονδύλια προορίζονται για παροχή βοήθειας στα πιο ευάλωτα µέλη της κοινωνίας, αλλά έχουν εγερθεί προβληµατισµοί σχετικά µε τον σεβασµό των θεµελιωδών δικαιωµάτων κατά την υλοποίηση της πολιτικής. Για παράδειγµα, µήπως τα χρήµατα χρησιµοποιούνται για την «ιδρυµατοποίηση» των ατόµων µε αναπηρία, αντί να δαπανώνται στην προσπάθεια ενσωµάτωσής τους; Στην εν λόγω έρευνα, η Διαµεσολαβήτρια έθεσε τα ακόλουθα ερωτήµατα: πώς εφαρµόζεται ο Χάρτης κατά την υλοποίηση· µπορεί η Επιτροπή να επιβάλλει κυρώσεις στα κράτη µέλη που δεν σέβονται τα θεµελιώδη δικαιώµατα·και µπορεί η Επιτροπή να αναστείλει τη χρηµατοδότηση ή να ανακτήσει τα κονδύλια που δαπανήθηκαν κατά την παραβίαση των εν λόγω δικαιωµάτων; Η Διαµεσολαβήτρια κάλεσε επίσης τους συναδέλφους της από το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Διαµεσολαβητών αλλά και από άλλους φορείς προστασίας δικαιωµάτων να διατυπώσουν παρατηρήσεις επί του θέµατος. 

Αυτεπάγγελτη έρευνα της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας σχετικά με τα θεμελιώδη δικαιώματα στην πολιτική συνοχής της ΕΕ 2014. http://europa.eu/!mr68uB

Εξαιρετική πρωτοβουλία εκ μέρους της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας να ερευνήσει τη διάθεση των κονδυλίων της πολιτικής συνοχής της ΕΕ σε συνάρτηση με τον σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων.

Μεταξύ 2006 και 2014, η ΕΕ ανάγκασε περίπου 13 000 µετανάστες από χώρες εκτός ΕΕ που δεν κατείχαν άδεια παραµονής στο έδαφός της να επιστρέψουν στις χώρες προέλευσής τους. Ο Ευρωπαϊκός Οργανισµός για τη Διαχείριση της Επιχειρησιακής Συνεργασίας στα Εξωτερικά Σύνορα των Κρατών Μελών της ΕΕ (Frontex) συντονίζει και χρηµατοδοτεί κοινές επιχειρήσεις επαναπατρισµού (ΚΕΕ) σε συνεργασία µε τα κράτη µέλη. Το 2013 η Διαµεσολαβήτρια κάλεσε τον οργανισµό να καθιερώσει έναν µηχανισµό αναφορών για ενδεχόµενες παραβιάσεις θεµελιωδών δικαιωµάτων που ανακύπτουν από το έργο του.

Η Διαµεσολαβήτρια επιτέλεσε το έργο της στον σηµαντικό αυτόν τοµέα το 2014 εξετάζοντας πώς ο Frontex διασφαλίζει τον σεβασµό της ευηµερίας των επαναπατρισθέντων κατά τη διάρκεια πτήσεων, για παράδειγµα όσον αφορά άτοµα που πάσχουν από κάποια ασθένεια ή γυναίκες που βρίσκονται σε προχωρηµένο στάδιο εγκυµοσύνης. Επίσης, επιθυµεί να µάθει πώς µπορεί να διασφαλίζεται η ανεξάρτητη παρακολούθηση κατά τη διάρκεια πτήσεων και πώς υλοποιείται ο Κώδικας δεοντολογίας του Frontex για ΚΕΕ. Καθώς οι διαµεσολαβητές συγκαταλέγονται στα εθνικά όργανα παρακολούθησης που συνεργάζονται µε τον Frontex στις ΚΕΕ, η Διαµεσολαβήτρια ζήτησε επίσης πληροφορίες από την εµπειρία τους.

2.5 Θέματα δεοντολογίας

Το 2014 η Διαµεσολαβήτρια έλαβε σηµαντικό αριθµό αναφορών σχετικά µε ζητήµατα δεοντολογίας, όπως η σύγκρουση συµφερόντων ή η εφαρµογή της πρακτικής των «περιστρεφόµενων θυρών» στα θεσµικά όργανα της ΕΕ. Ο όρος «περιστρεφόµενες θύρες» αναφέρεται στη µετακίνηση προσωπικού από τον δηµόσιο τοµέα σε συναφείς θέσεις απασχόλησης του ιδιωτικού τοµέα και αντίστροφα.

Η Διαµεσολαβήτρια τόνισε επανειληµµένα ότι η διοίκηση της ΕΕ πρέπει να εφαρµόζει «χρυσούς κανόνες» σε ό,τι αφορά τη δεοντολογική συµπεριφορά. Στο πλαίσιο αυτό, η Διαµεσολαβήτρια διεξήγαγε δύο στρατηγικές έρευνες.

Η πρώτη αφορά τον τρόπο µε τον οποίο η Επιτροπή χειρίζεται τις υποθέσεις «περιστρεφόµενων θυρών». Η Διαµεσολαβήτρια διερεύνησε αναφορές από πέντε ΜΚΟ και εξέτασε 54 φακέλους υποθέσεων «περιστρεφόµενων θυρών» της Επιτροπής. Διαπίστωσε αρκετές ελλείψεις. Δεν ήταν πάντοτε σαφές εάν οι εξερχόµενοι αξιωµατούχοι παρείχαν στην Επιτροπή επαρκείς πληροφορίες ώστε οι αποφάσεις της να βασίζονται σε πλήρη στοιχεία, ούτε πώς η Επιτροπή λάµβανε υπόψη της τις παρατηρήσεις από τις υπηρεσίες της. Ειδικότερα, η Διαµεσολαβήτρια συνέστησε στην Επιτροπή να αναθεωρήσει τον τρόπο µε τον οποίο χειρίζεται τις υποθέσεις «περιστρεφόµενων θυρών» προκειµένου να αποφεύγονται τα περιστατικά σύγκρουσης συµφερόντων και η εξασθένιση της εµπιστοσύνης της κοινής γνώµης. Κάλεσε επίσης την Επιτροπή να δηµοσιεύσει υποθέσεις «περιστρεφόµενων θυρών» που αφορούν ανώτερους αξιωµατούχους της ΕΕ στον δικτυακό της τόπο. 

ΜΚΟ επικροτούν απόφαση της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας: Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρέπει να θεσπίσει τη διαφάνεια σχετικά με υποθέσεις «περιστρεφόμενων θυρών» όπου εμπλέκονται ανώτεροι αξιωματούχοι

Η Διαµεσολαβήτρια ζήτησε πληροφορίες από εννέα θεσµικά όργανα της ΕΕ, µεταξύ άλλων από την Επιτροπή, το Κοινοβούλιο και το Συµβούλιο, σχετικά µε τους κανόνες τους για την προστασία των καταγγελλόντων παρατυπίες. Το εν λόγω διάστηµα, µόνο η Επιτροπή διέθετε κατευθυντήριες γραµµές σχετικά µε την καταγγελία παρατυπιών, αλλά όχι εσωτερικούς κανόνες. Από τον Ιανουάριο του 2014, βάσει του κανονισµού υπηρεσιακής κατάστασης, τα θεσµικά όργανα της ΕΕ υποχρεούνται να θεσπίσουν εσωτερικούς κανόνες σχετικά µε τους καταγγέλλοντες παρατυπίες. Η Διαµεσολαβήτρια επιθυµεί να µάθει σε ποιο βαθµό τα θεσµικά όργανα έχουν διεξαγάγει διαβούλευση µε το προσωπικό και την κοινή γνώµη σχετικά µε τους εν λόγω κανόνες και πώς προστατεύουν τους εξωτερικούς καταγγέλλοντες παρατυπίες, όπως αναδόχους ή υπεργολάβους σε προγράµµατα και έργα χρηµατοδοτούµενα από την ΕΕ. Δίνοντας το παράδειγµα, η Διαµεσολαβήτρια προχώρησε στην κατάρτιση εσωτερικών κανόνων σχετικά µε την καταγγελία παρατυπιών, σε συνεργασία µε την επιτροπή προσωπικού και τον υπεύθυνο προστασίας δεδοµένων του γραφείου της. Στη συνέχεια τους δηµοσίευσε καλώντας όλα τα ενδιαφερόµενα µέρη να αποστείλουν τις παρατηρήσεις τους. 

«Οι καταγγέλλοντες παρατυπίες παίζουν καίριο ρόλο στην αποκάλυψη σοβαρών παρατυπιών», δηλώνει η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια.

2.6 Συμμετοχή των πολιτών στη λήψη αποφάσεων στην ΕΕ

Η Διαµεσολαβήτρια λαµβάνει έναν συνεχώς αυξανόµενο αριθµό αναφορών σχετικά µε τα δικαιώµατα των πολιτών, ιδίως δε σχετικά µε το δικαίωµα της συµµετοχής στη διαδικασία λήψης αποφάσεων της ΕΕ. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται οι δηµόσιες διαβουλεύσεις της Επιτροπής και η Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Πολιτών (ΕΠΠ). Ένα εκατοµµύριο πολίτες από τουλάχιστον επτά κράτη µέλη µπορούν να ζητήσουν από την Επιτροπή να δροµολογήσει ευρωπαϊκή νοµοθεσία µέσω της ΕΠΠ. Επιπλέον, η Συνθήκη της Λισαβόνας προβλέπει την υποχρέωση των θεσµικών οργάνων να διατηρούν «ανοιχτό και τακτικό διάλογο µε την κοινωνία των πολιτών».

Η ΕΠΠ ξεκίνησε να λειτουργεί το 2012, και το 2013 υποβλήθηκε στην Επιτροπή η πρώτη πρωτοβουλία, µε τίτλο «Right2Water». Η πρωτοβουλία πρότεινε η νέα ευρωπαϊκή νοµοθεσία να απαιτεί από τις εθνικές αρχές να παρέχουν στους πολίτες πρόσβαση σε επαρκή ποσότητα καθαρού, πόσιµου νερού και σε δίκτυο αποχέτευσης.

Η Διαµεσολαβήτρια, το 2014, κάλεσε τους διοργανωτές της ΕΠΠ, οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και άλλα ενδιαφερόµενα πρόσωπα να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά µε την ΕΠΠ. Συγκεκριµένα, η Διαµεσολαβήτρια επιθυµεί να εκτιµηθεί η αποτελεσµατικότητα του λογισµικού της Επιτροπής για τη συγκέντρωση υπογραφών επιγραµµικά προκειµένου να εξακριβωθεί εάν οι επαφές µεταξύ των διοργανωτών της ΕΠΠ και των εθνικών αρχών είναι επαρκείς, καθώς και εάν κατά τη διαδικασία λαµβάνονται υπόψη οι ανησυχίες ως προς την προστασία της ιδιωτικής ζωής. Η Διαµεσολαβήτρια ζήτησε επίσης να προταθούν ιδέες για ενδεχόµενες µελλοντικές τροποποιήσεις του κανονισµού σχετικά µε την πρωτοβουλία πολιτών. 

Εξαίρετη πρωτοβουλία εκ μέρους της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας, η οποία κίνησε έρευνα σχετικά με τη λειτουργία της διαδικασίας της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών και τον ρόλο/αρμοδιότητα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Καθαρές κουβέντες από την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια σχετικά με το μέλλον της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών.

Τον Μάρτιο, ενόψει των εκλογών του Κοινοβουλίου, η Διαµεσολαβήτρια κάλεσε τους πολίτες στη διαδραστική εκδήλωση µε τίτλο «Your wish list for Europe» (Οι δικές σας επιθυµίες για την Ευρώπη). Στην προσπάθεια της Διαµεσολαβήτριας να ακούσει και να έρθει σε επαφή µε τους πολίτες συµµετείχε ο Martin Schulz, πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, καθώς και ο τότε πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, José Manuel Barroso. Ως επιτηρητής της ΕΕ που εκλέχθηκε για να διασφαλίζει τη χρηστή διοίκηση στην Ευρώπη, η Διαµεσολαβήτρια επιθυµεί να διαβεβαιώσει ότι η Ευρώπη ανταποκρίνεται στη δέσµευσή της για ενεργό συµµετοχή των πολιτών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων.

Στην εκδήλωση, η οποία µεταδόθηκε ζωντανά µέσω του διαδικτύου, παρέστησαν πάνω από 300 άτοµα. Βάσει των ερωτηµάτων και των εισηγήσεων που υποβλήθηκαν από τους συµµετέχοντες, είτε απευθείας είτε µέσω Twitter, καταρτίστηκε ένας «κατάλογος επιθυµιών για την Ευρώπη». 

Η εκδήλωση της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας με τίτλο «Your wish list for Europe» 2014. http://europa.eu/!bC99py

2.7 Προγράμματα και έργα χρηματοδοτούμενα από την ΕΕ

Κάθε χρόνο η Διαµεσολαβήτρια λαµβάνει σηµαντικό αριθµό αναφορών από επιχειρήσεις, ΜΚΟ, πανεπιστήµια, δήµους και άλλα νοµικά πρόσωπα που σχετίζονται µε έργα και προγράµµατα χρηµατοδοτούµενα από την ΕΕ. Οι αναφορές αυτές αφορούν κυρίως καθυστερήσεις πληρωµών, συµβατικές διαφορές, προβλήµατα µε προσκλήσεις υποβολής προσφορών και έλλειψη διαφάνειας, κυρίως λόγω της άρνησης των θεσµικών οργάνων να επιτρέψουν πρόσβαση σε έγγραφα ή πληροφορίες.

Για παράδειγµα, η Διαµεσολαβήτρια επέκρινε την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) για το ότι ενέκρινε τον αποκλεισµό µιας ιταλικής εταιρείας από δηµόσιο διαγωνισµό για την κατασκευή γέφυρας στον ποταµό Sava στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Η κατασκευή της γέφυρας αποτελεί τµήµα ενός µεγαλύτερου έργου κατασκευής αυτοκινητοδρόµου που συνδέει την Κροατία µε τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Παρότι υπέβαλε τη χαµηλότερη προσφορά, ο τοπικός φορέας υλοποίησης του έργου απέκλεισε την εταιρεία λόγω µη συµµόρφωσης της προσφοράς της προς τη συγγραφή υποχρεώσεων. 

 

[Δελτίο Τύπου] Η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια, Emily O'Reilly, επέκρινε την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) για το ότι ενέκρινε τον αποκλεισμό μιας ιταλικής εταιρείας από δημόσιο διαγωνισμό για την κατασκευή γέφυρας στον ποταμό Sava στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Η ΕΤΕπ, η οποία χρηματοδοτεί το έργο, στήριξε την απόφασή της σε νομικό σφάλμα και αγνόησε τα πορίσματα του δικού της μηχανισμού καταγγελιών, ο οποίος έκρινε ότι η εξαίρεση της εταιρείας συνιστά παράνομη πράξη.

Η εταιρεία προσέβαλε την εν λόγω απόφαση ενώπιον των υπηρεσιών του µηχανισµού καταγγελιών της ΕΤΕπ, οι οποίες δικαίωσαν τα επιχειρήµατα της εταιρείας και συνέστησαν στην ΕΤΕπ να αποσύρει τη στήριξή της στο έργο. Ωστόσο, η διοίκηση της Τράπεζας αγνόησε τα πορίσµατα του µηχανισµού καταγγελιών της. Η Διαµεσολαβήτρια διαπίστωσε ότι η διοίκηση της ΕΤΕπ είχε στηρίξει την απόφασή της σε εσφαλµένη ερµηνεία της συγγραφής υποχρεώσεων. Επέκρινε την Τράπεζα για την κακοδιοίκηση, προειδοποιώντας ότι η εν λόγω υπόθεση θα µπορούσε να θέσει εν αµφιβόλω τη δέσµευση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να ενισχύσει το κράτος δικαίου στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη.

Σε µια άλλη υπόθεση, µια ιταλική εταιρεία έλαβε επιχορήγηση ύψους 4 εκατ. ευρώ από τον Εκτελεστικό Οργανισµό για την Ανταγωνιστικότητα και την Καινοτοµία (EACI) για τη µεταφορά κεραµικών προϊόντων από την Ιταλία στην Ισπανία, µε άλλον τρόπο µεταφοράς, πιο συµβατό µε το περιβάλλον από ό,τι η οδική µεταφορά. Ωστόσο, λόγω της παγκόσµιας οικονοµικής κρίσης και της συνεπακόλουθης αιφνίδιας πτώσης της ισπανικής στεγαστικής αγοράς, η ζήτηση για τη µεταφορά κεραµικών προϊόντων από την Ιταλία στην Ισπανία µειώθηκε δραµατικά. Η εταιρεία ζήτησε την αναστολή του έργου και ο EACI έκανε δεκτό το εν λόγω αίτηµα. Λόγω του ότι η εταιρεία καθυστέρησε τους χειρισµούς για την υποβολή του τελικού αιτήµατος για πληρωµή, ο Οργανισµός αρχικά αρνήθηκε να καταβάλει την πληρωµή. Κατόπιν παρέµβασης της Διαµεσολαβήτριας, στα πορίσµατα της οποίας τονίστηκε ο αρνητικός αντίκτυπος που είχε η οικονοµική κρίση στο έργο του ενδιαφεροµένου, ο Οργανισµός εν τέλει κατέβαλε στην εταιρεία το ποσό των 2 εκατ. ευρώ.

Κατά τη διάρκεια του έτους, η Διαµεσολαβήτρια συνέβαλε επίσης στην επίλυση µιας διαφοράς µεταξύ µιας βρετανικής φιλανθρωπικής οργάνωσης και του Εκτελεστικού Οργανισµού Εκπαίδευσης, Οπτικοακουστικών Θεµάτων και Πολιτισµού (EACEA). Η φιλανθρωπική οργάνωση υλοποίησε έργο που συγχρηµατοδότησε ο EACEA, στο πλαίσιο του προγράµµατος «Νεολαία εν δράσει». Ο Οργανισµός αρνήθηκε να εγκρίνει την τελική έκθεση της οργάνωσης σχετικά µε το έργο, ισχυριζόµενος ότι τα αποτελέσµατα δεν ανταποκρίνονταν στο αρχικό έργο και προχώρησε στην ανάκτηση των πληρωµών προχρηµατοδότησης που ανέρχονταν περίπου σε 74 000 ευρώ. Η οργάνωση υπέβαλε αναφορά στον Διαµεσολαβητή ισχυριζόµενη ότι η ανάκτηση των κεφαλαίων από τον EACEA ήταν παράνοµη και άδικη. Η Διαµεσολαβήτρια κατέληξε στο συµπέρασµα ότι η ανάκτηση ήταν όντως παράνοµη, γιατί ο Οργανισµός δεν απέκλεισε το έργο εγκαίρως. Εν τέλει, ο Οργανισµός αποδέχτηκε τις προτάσεις της Διαµεσολαβήτριας και ανέλαβε να πληρώσει στην ενδιαφερόµενη ποσό ύψους περίπου 50 000 ευρώ, καθώς και τόκους υπερηµερίας.

Η Διαµεσολαβήτρια ζητά τακτικά τη γνώµη της επιχειρηµατικής κοινότητας σχετικά µε τις δυσκολίες που συναντούν τα µέλη της κατά τις συναλλαγές τους µε τα θεσµικά όργανα της ΕΕ. Σε µια τέτοια διαβούλευση, µε τίτλο: «Beyond the crisis? Business in Europe» (Μετά την κρίση; Η επιχειρηµατική δραστηριότητα στην Ευρώπη), συζητήθηκαν οι δράσεις που πραγµατοποιούνται σε επίπεδο ΕΕ ώστε να βοηθηθούν οι µικροµεσαίες και οι µεγάλες επιχειρήσεις. Η εκδήλωση πραγµατοποιήθηκε τον Φεβρουάριο στο Κοινοβούλιο στις Βρυξέλλες και συγκέντρωσε εµπειρογνώµονες υψηλού επιπέδου, προσελκύοντας συνολικά περίπου 100 συµµετέχοντες. Το φυλλάδιο Η Ευρωπαία Διαµεσολαβήτρια κοντά στις επιχειρήσεις, το οποίο διανεµήθηκε στους συµµετέχοντες, παρουσιάζει µε σαφήνεια µια σειρά σηµαντικών υποθέσεων τις οποίες χειρίστηκε η Διαµεσολαβήτρια, µε θετικά αποτελέσµατα.

Η εκδήλωση της Διαμεσολαβήτριας με τίτλο «Beyond the crisis? Business in Europe» 2014. http://europa.eu/!JG94dQ

2.8 Πολιτική ανταγωνισμού της ΕΕ

Το 2014 η Διαµεσολαβήτρια χειρίστηκε επίσης αναφορές από εταιρείες και νοµικά πρόσωπα σχετικά µε αντιµονοπωλιακές έρευνες, καθώς και άλλες υποθέσεις που σχετίζονται µε την πολιτική ανταγωνισµού της Επιτροπής.

Η γερµανική εταιρεία Infineon υπέβαλε µια τέτοια αναφορά. Η Επιτροπή διεξήγαγε έρευνα σχετικά µε τη συµµετοχή της εταιρείας σε καρτέλ κατασκευαστών µικροεπεξεργαστών έξυπνων καρτών, µαζί µε τη Philips, τη Samsung και τη Renesas, και εν τέλει επέβαλε πρόστιµο στις εν λόγω εταιρείες για τη συµµετοχή τους στο καρτέλ. Η Επιτροπή είχε στην κατοχή της ηλεκτρονικό αντίγραφο εσωτερικού µηνύµατος ηλεκτρονικού ταχυδροµείου ενός ανταγωνιστή, το οποίο ισχυριζόταν ότι αποτελούσε σηµαντικό αποδεικτικό στοιχείο στην υπόθεση Infineon. Η εταιρεία ζήτησε να δει το έγγραφο, καθώς διατηρούσε αµφιβολίες για την αυθεντικότητά του. Η Επιτροπή δηµοσιοποίησε το µήνυµα ηλεκτρονικού ταχυδροµείου µόλις έναν µήνα και κάτι πριν επιβάλει το πρόστιµο, παρόλο που το είχε στην κατοχή της για έξι µήνες. Η Infineon υπέβαλε αναφορά στον Διαµεσολαβητή, δηλώνοντας ότι λόγω αυτής της καθυστέρησης είχε µόλις µία εβδοµάδα στη διάθεσή της για να διεξαγάγει την περίπλοκη διαδικασία της ανάλυσης του µηνύµατος ως προς την αυθεντικότητά του. Η Διαµεσολαβήτρια δεν πείστηκε από την εξήγηση που παρείχε η Επιτροπή για την καθυστέρηση και επέκρινε τη στάση της Επιτροπής

Πρόσβαση της Infineon στο e-mail του ανταγωνιστή στην έρευνα για το καρτέλ κατασκευαστών μικροεπεξεργαστών έξυπνων καρτών: η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια επικρίνει την καθυστέρηση εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Κεφάλαιο 3 - Πόσες αναφορές υποβλήθηκαν

Πολίτες που έλαβαν βοήθεια από την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια το 2014: 23072; 
Συμβουλές που παρασχέθηκαν μέσω του διαδραστικού οδηγού στον δικτυακό τόπο του Διαμεσολαβητή: 19170; 
Αναφορές που καταχωρίστηκαν το 2014: 2079; 
Αιτήσεις παροχής πληροφοριών που απαντήθηκαν από τις υπηρεσίες του Διαμεσολαβητή: 1823; 
Έρευνες που διενεργήθηκαν από την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια το 2014: 342; 
Έρευνες βάσει αναφορών: 325; 
Αυτεπάγγελτες έρευνες: 17; 
Έρευνες που περατώθηκαν από την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια το 2014: 400; 
Έρευνες βάσει αναφορών που περατώθηκαν: 387; 
Αυτεπάγγελτες έρευνες που περατώθηκαν: 13.

Αριθμός αναφορών που εμπίπτουν στο πεδίο αρμοδιοτήτων της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας 2003-2014: 
2003: 603; 
2004: 930; 
2005: 811; 
2006: 849; 
2007: 870; 
2008: 802; 
2009: 727; 
2010: 744; 
2011: 698; 
2012: 740; 
2013: 750; 
2014: 736.

Αριθμός αναφορών που δεν εμπίπτουν στο πεδίο αρμοδιοτήτων της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας 2003-2014: 
2003: 1768; 
2004: 2729; 
2005: 2673; 
2006: 2768; 
2007: 2401; 
2008: 2544; 
2009: 2392; 
2010: 1983; 
2011: 1846; 
2012: 1720; 
2013: 1665; 
2014: 1427.

Προέλευση αναφορών στο πλαίσιο ερευνών που περατώθηκαν από την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια το 2014; 
Επιχειρήσεις, ενώσεις και άλλα νομικά πρόσωπα: 52 (13%); 
Ιδιώτες: 335 (87%).

Εθνική προέλευση των αναφορών που καταχωρίστηκαν και των ερευνών που διενεργήθηκαν από την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια το 2014; 
Λουξεμβούργο - Αριθμός αναφορών: 20, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 7; 
Μάλτα - Αριθμός αναφορών: 11, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 2; 
Κύπρος - Αριθμός αναφορών: 16, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 2; 
Σλοβενία - Αριθμός αναφορών: 29, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 2; 
Ιρλανδία - Αριθμός αναφορών: 61, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 10; 
Βέλγιο - Αριθμός αναφορών: 147, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 50; 
Βουλγαρία - Αριθμός αναφορών: 66, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 7; 
Ελλάδα - Αριθμός αναφορών: 78, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 24; 
Ελλάδα - Αριθμός αναφορών: 74, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 6; 
Κροατία - Αριθμός αναφορών: 28, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 4; 
Ισπανία - Αριθμός αναφορών: 309, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 19; 
Φινλανδία - Αριθμός αναφορών: 33, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 5; 
Λετονία - Αριθμός αναφορών: 12, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 0; 
Πολωνία - Αριθμός αναφορών: 208, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 7; 
Αυστρία - Αριθμός αναφορών: 40, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 12; 
Λιθουανία - Αριθμός αναφορών: 14, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 5; 
Ουγγαρία - Αριθμός αναφορών: 44, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 5; 
Τσεχική Δημοκρατία - Αριθμός αναφορών: 36, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 1; 
Ρουμανία - Αριθμός αναφορών: 65, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 7; 
Δανία - Αριθμός αναφορών: 17, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 3; 
Σλοβακία - Αριθμός αναφορών: 17, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 1; 
Γερμανία - Αριθμός αναφορών: 219, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 45; 
Κάτω Χώρες - Αριθμός αναφορών: 41, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 7; 
Σουηδία - Αριθμός αναφορών: 23, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 9; 
Ιταλία - Αριθμός αναφορών: 125, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 38; 
Ηνωμένο Βασίλειο - Αριθμός αναφορών: 127, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 24; 
Εσθονία - Αριθμός αναφορών: 3, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 1; 
Γαλλία - Αριθμός αναφορών: 98, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 11; 
Άλλες χώρες - Αριθμός αναφορών: 103, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 7; 
Άγνωστη - Αριθμός αναφορών: 15, NΑριθμός των ερευνών που διενεργήθηκαν: 4.

Κεφάλαιο 4 - Ποιους αφορούσαν οι αναφορές;

Οι έρευνες που διενεργήθηκαν από την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια το 2014 αφορούσαν τα ακόλουθα θεσμικά όργανα; 
Ευρωπαϊκή Επιτροπή: 204 (59.6%); 
Οργανισμοί της ΕΕ: 47 (13.7%); 
Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Επιλογής Προσωπικού: 32 (9.4%); 
Άλλο: 29 (8.5%); 
Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης: 13 (3.8%); 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: 12 (3.5%); 
Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης: 11 (3.2%).

Κεφάλαιο 5 - Σε τι αφορούσαν οι αναφορές;

Θεματική ανάλυση των ερευνών που περατώθηκαν από την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια το 2014; 
Αιτήματα για παροχή πληροφοριών και πρόσβαση σε έγγραφα (διαφάνεια): 86 (21.5%); 
Η Επιτροπή ως θεματοφύλακας των Συνθηκών: 77 (19.3%); 
Διαγωνισμοί και διαδικασίες επιλογής (συμπερ. ασκούμενων: 77 (19.3%); 
Θεσμικά ζητήματα και ζητήματα πολιτικής : 64 (16.0%); 
Διοικητικά θέματα και κανονισμοί υπηρεσιακής κατάστασης: 45 (11.3%); 
Διοικητικά θέματα και κανονισμοί υπηρεσιακής κατάστασης: 33 (8.3%); 
Εκτέλεση συμβάσεων: 24 (6.0%).

Κεφάλαιο 6 - Τα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν

Ενέργειες της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας μετά την παραλαβή των αναφορών του 2014; 
Παροχή συμβουλών ή παραπομπή της υπόθεσης: 1217 (56.3%); 
Απάντηση στον ενδιαφερόμενο προς ενημέρωσή του περί αδυναμίας παροχής περαιτέρω συμβουλών: 621 (28.7%); 
Διενέργεια έρευνας: 325 (15.0%).

Αποτελέσματα των ερευνών που περατώθηκαν από την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια το 2014; 
Η υπόθεση διευθετήθηκε από το ενδιαφερόμενο θεσμικό όργανο ή επιτεύχθηκε φιλικός διακανονισμός: 133 (33.3%); 
Δεν δικαιολογούνταν περαιτέρω έρευνες: 163 (40.8%); 
Δεν διαπιστώθηκε κακοδιοίκηση: 76 (19.0%); 
Υποθέσεις στις οποίες διαπιστώθηκε κακοδιοίκηση: 39 (9.8%); 
Άλλο: 13 (3.3%).

Έρευνες κατά τις οποίες διαπιστώθηκε κακοδιοίκηση το 2014; 
Επικριτικές παρατηρήσεις προς το θεσμικό όργανο: 27 (69.2%); 
Σχέδια σύστασης που έγιναν πλήρως ή εν μέρει δεκτά από το θεσμικό όργανο: 12 (30.8%); 
Ειδική έκθεση: 0 (0%).

Εξέλιξη του αριθμού των ερευνών που διενεργούνται από τον Ευρωπαίο Διαμεσολαβητή: 
2003 - Έρευνες που κινήθηκαν: 253, Έρευνες που περατώθηκαν: 180; 
2004 - Έρευνες που κινήθηκαν: 351, Έρευνες που περατώθηκαν: 251; 
2005 - Έρευνες που κινήθηκαν: 343, Έρευνες που περατώθηκαν: 312; 
2006 - Έρευνες που κινήθηκαν: 267, Έρευνες που περατώθηκαν: 250; 
2007 - Έρευνες που κινήθηκαν: 309, Έρευνες που περατώθηκαν: 351; 
2008 - Έρευνες που κινήθηκαν: 296, Έρευνες που περατώθηκαν: 355; 
2009 - Έρευνες που κινήθηκαν: 339, Έρευνες που περατώθηκαν: 318; 
2010 - Έρευνες που κινήθηκαν: 335, Έρευνες που περατώθηκαν: 326; 
2011 - Έρευνες που κινήθηκαν: 396, Έρευνες που περατώθηκαν: 318; 
2012 - Έρευνες που κινήθηκαν: 465, Έρευνες που περατώθηκαν: 390; 
2013 - Έρευνες που κινήθηκαν: 350, Έρευνες που περατώθηκαν: 461; 
2014 - Έρευνες που κινήθηκαν: 342, Έρευνες που περατώθηκαν: 400.

Διάρκεια της έρευνας των υποθέσεων που περατώθηκαν από την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια το 2014: 
Υποθέσεις που περατώθηκαν εντός 3 μηνών: 36%; 
Υποθέσεις που περατώθηκαν σε διάστημα μεταξύ 3 και 12 μηνών: 28%; 
Υποθέσεις που περατώθηκαν σε διάστημα μεταξύ 12 και 18 μηνών: 10%; 
Υποθέσεις που περατώθηκαν σε διάστημα άνω των 18 μηνών : 27%; 
11 μήνες κατά μέσο όρο

Κεφάλαιο 7 - Πώς χειριζόμαστε τις υποθέσεις

Χάρτης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ

Τόσο η Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) όσο και ο Χάρτης των Θεµελιωδών Δικαιωµάτων της ΕΕ προβλέπουν το δικαίωµα υποβολής αναφοράς στον Ευρωπαίο Διαµεσολαβητή. Η ΣΛΕΕ ορίζει τον Διαµεσολαβητή αρµόδιο να δέχεται τις αναφορές όλων των πολιτών της Ένωσης ή των φυσικών ή νοµικών προσώπων που κατοικούν ή έχουν την καταστατική τους έδρα σε κράτος µέλος της Ένωσης.

H Διαµεσολαβήτρια, όπως και οι προηγούµενοι Διαµεσολαβητές, διασφαλίζει ότι η δωρεάν υπηρεσία υποβολής αναφορών είναι όσο το δυνατόν πιο δίκαιη, διαφανής και σαφής. Οι ενδιαφερόµενοι µπορούν να υποβάλλουν τις αναφορές τους στη Διαµεσολαβήτρια µε οποιοδήποτε µέσο γραπτής αλληλογραφίας, στα οποία συγκαταλέγεται και ένα ασφαλές έντυπο υποβολής αναφοράς, διαθέσιµο στον δικτυακό τόπο της Διαµεσολαβήτριας. Η Διαµεσολαβήτρια επιδιώκει να παρέχει µια πρώτη ταχεία απάντηση, ενηµερώνοντας τους ενδιαφερόµενους εντός τεσσάρων εβδοµάδων σχετικά µε το πώς προτίθεται να προχωρήσει µε κάθε αναφορά.

Η Διαµεσολαβήτρια εξετάζει κάθε αναφορά µε βάση το περιεχόµενό της. Αυτό σηµαίνει ότι υπάρχουν και αναφορές που πρέπει να απορρίψει διότι δεν εµπίπτουν στο πεδίο αρµοδιοτήτων της. Όταν συµβαίνει αυτό, αποστέλλεται στον ενδιαφερόµενο προσωπική απάντηση, η οποία τις περισσότερες φορές περιλαµβάνει συµβουλές οι οποίες αφορούν άλλα όργανα που ενδέχεται να µπορούν να βοηθήσουν τον ενδιαφερόµενο. Η Διαµεσολαβήτρια ενδέχεται επίσης να αποφασίσει να διαβιβάσει αναφορές σε άλλα τέτοια όργανα.

Οι αναφορές που εµπίπτουν στο πεδίο αρµοδιοτήτων της Διαµεσολαβήτριας εξετάζονται σε ένα πρώτο στάδιο από το εξειδικευµένο νοµικό προσωπικό της. Κάθε ενδιαφερόµενος παραπέµπεται σε έναν συγκεκριµένο υπεύθυνο επικοινωνίας για κάθε υπόθεση.

Εάν µια νέα αναφορά δεν πληροί τα κριτήρια παραδεκτού ή εάν οι λόγοι για τη διενέργεια έρευνας σε µια υπόθεση που πληροί ενδεχοµένως τα λοιπά κριτήρια παραδεκτού δεν είναι επαρκείς, η Διαµεσολαβήτρια εξηγεί την απόφασή της και παρέχει συµβουλές κάθε φορά που αυτό είναι εφικτό και σκόπιµο.

Όταν η Διαµεσολαβήτρια αποφασίζει να διενεργήσει έρευνα, εξετάζει προσεκτικά τις αιτιάσεις της αναφοράς προκειµένου να διαπιστώσει εάν θα µπορούσαν να αντιµετωπιστούν µέσω απλοποιηµένης διαδικασίας, όπως µέσω τηλεφωνικής έρευνας. Η Διαµεσολαβήτρια ενδέχεται επίσης να αποφασίσει να διενεργήσει έρευνα εξέτασης µε σκοπό την ταχεία εξέταση αρχείων και, κατ’ επέκταση, µια εξίσου ταχεία κατάληξη όσον αφορά την ουσία της υπόθεσης.

Οι πλήρεις έρευνες είναι αναγκαίες όταν η αναφορά είναι περίπλοκη ή εφόσον προϋποθέτει οπωσδήποτε τη συνδροµή διαφόρων εξειδικευµένων υπηρεσιών του εµπλεκόµενου θεσµικού οργάνου.

Η Διαµεσολαβήτρια έχει στη διάθεσή της διάφορες επιλογές, εφόσον κρίνει µια αναφορά ως βάσιµη. Μπορεί να προτείνει φιλικό διακανονισµό ο οποίος θα ικανοποιήσει τον ενδιαφερόµενο ή να συντάξει σχέδιο σύστασης µέσω του οποίου ζητά από το εµπλεκόµενο θεσµικό όργανο να εξαλείψει το κρούσµα κακοδιοίκησης. Εάν δεν είναι εφικτή η εξεύρεση λύσης, η Διαµεσολαβήτρια ενδέχεται να αποφασίσει να διατυπώσει επικριτικές παρατηρήσεις. Η Διαµεσολαβήτρια έχει επίσης τη δυνατότητα να διενεργεί αυτεπάγγελτες έρευνες. Κάνοντας χρήση αυτής της δυνατότητας, η Διαµεσολαβήτρια µπορεί να ερευνά προβλήµατα συστηµικού χαρακτήρα στα θεσµικά όργανα της ΕΕ. Επιπλέον, µπορεί να χρησιµοποιήσει αυτή τη δυνατότητα για να διερευνήσει ενδεχόµενο κρούσµα κακοδιοίκησης που τίθεται ενώπιόν της από πρόσωπα εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης. Κάθε χρόνο, η Ευρωπαία Διαµεσολαβήτρια λαµβάνει χιλιάδες αναφορές από πολίτες, ΜΚΟ, επιχειρήσεις και άλλες οργανώσεις. Το προσωπικό της Διαµεσολαβήτριας διασφαλίζει ότι κάθε αναφορά εξετάζεται γρήγορα, επιµελώς και µε διάθεση εξυπηρέτησης.

Κεφάλαιο 8 - Συμμόρφωση προς τις προτάσεις της Διαμεσολαβήτριας

Κάθε χρόνο, η Διαµεσολαβήτρια δηµοσιεύει µια ολοκληρωµένη περιγραφή του τρόπου µε τον οποίο τα θεσµικά όργανα της ΕΕ ανταποκρίνονται στις προτάσεις που τους απευθύνει για τη βελτίωση της διοίκησης της ΕΕ. Οι εν λόγω προτάσεις υποβάλλονται υπό µορφή φιλικών διακανονισµών, σχεδίων σύστασης, συµπληρωµατικών παρατηρήσεων, επικριτικών παρατηρήσεων και εισηγήσεων.

Συμμόρφωση προς τις προτάσεις της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας το 2013; 
80% συμμόρφωση; 
20% μη συμμόρφωση.

Έως σήµερα, τα θεσµικά όργανα συµµορφώνονται µε το 80 % των προτάσεων της Διαµεσολαβήτριας. Στις τέσσερις από τις πέντε περιπτώσεις, τα θεσµικά όργανα ανταποκρίνονται στα αιτήµατα της Διαµεσολαβήτριας. Η έκθεση «Putting it Right? — How the EU institutions responded to the Ombudsman in 2013» επιβεβαιώνει αυτή την τάση. Όπως δείχνει η έκθεση, το ποσοστό συµµόρφωσης µπορεί να παρουσιάζει έντονες διακυµάνσεις µεταξύ των διαφόρων θεσµικών οργάνων —από 100 % σε ορισµένες περιπτώσεις έως 25 % στη χειρότερη περίπτωση. Το υψηλότερο ποσοστό των ερευνών που διεξάγει η Διαµεσολαβήτρια αντιστοιχεί στην Επιτροπή, δεδοµένης της τάξης µεγέθους της στη διοίκηση της ΕΕ. Το 2013, το ποσοστό συµµόρφωσης της Επιτροπής µειώθηκε στο 73 %, έναντι 84 % το 2012.

Από την έκθεση προκύπτει ότι τα θεσµικά όργανα εµφάνισαν πραγµατική βελτίωση σε διάφορους τοµείς, από τη δεοντολογία έως το περιβάλλον και από τους διαγωνισµούς έως τη διαφάνεια, προς όφελος των πολιτών. Η Διαµεσολαβήτρια είναι αποφασισµένη να διασφαλίσει, σε συνεργασία µε όλα τα θεσµικά όργανα της ΕΕ, ότι το ποσοστό συµµόρφωσης θα αυξηθεί ακόµη περισσότερο.

Η έκθεση για το 2014 θα είναι διαθέσιµη το φθινόπωρο του 2015.

Κεφάλαιο 9 - Σχέσεις με τα θεσμικά όργανα της ΕΕ

9.1 Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Η Emily O'Reilly υπέβαλε την ετήσια έκθεσή της για το 2013 στον Martin Schulz στις 15 Σεπτεμβρίου 2014.

Η Ευρωπαία Διαµεσολαβήτρια δίνει πολύ µεγάλη βαρύτητα στις σχέσεις µε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Το 2014 η Διαµεσολαβήτρια συναντήθηκε κατ’ ιδίαν µε 50 και πλέον βουλευτές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου από όλες τις κύριες οµάδες και συζήτησαν για διάφορα ζητήµατα αµοιβαίου ενδιαφέροντος. Επίσης, συναντήθηκε µε διάφορες πολιτικές και εθνικές αντιπροσωπείες, όπως µε την αντιπροσωπεία της επιτροπής αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Παρουσιάστηκε ενώπιον της επιτροπής πολιτικών ελευθεριών, δικαιοσύνης και εσωτερικών υποθέσεων, της επιτροπής ελέγχου του προϋπολογισµού, της υποεπιτροπής ανθρωπίνων δικαιωµάτων και της επιτροπής αναφορών.

9.2 Επιτροπή αναφορών

Η Διαµεσολαβήτρια συνεργάζεται στενά µε την επιτροπή αναφορών, προκειµένου να παρέχει συνδροµή στην ΕΕ ώστε να ανταποκρίνεται µε τον καλύτερο δυνατό τρόπο στους προβληµατισµούς πολιτών και κατοίκων. Ενώ η Διαµεσολαβήτρια εξετάζει αναφορές που υποβάλλονται κατά των θεσµικών και λοιπών οργάνων και των οργανισµών της ΕΕ, η επιτροπή αναφορών επιλαµβάνεται αναφορών σχετικά µε τους τοµείς δραστηριότητας της ΕΕ σε ολόκληρη την Ευρώπη. Το 2014 η Διαµεσολαβήτρια συνεργάστηκε µε τη νέα πρόεδρο της Επιτροπής Cecilia Wikström βουλευτή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, καθώς και µε όλες τις πολιτικές οµάδες, προκειµένου να συνδράµει την ΕΕ ώστε να γίνει πιο εξυπηρετική και προσβάσιµη για τους απλούς πολίτες και κατοίκους της Ευρώπης. 

Διαφάνεια, αποδοτικότητα, νομιμότητα των θεσμικών οργάνων της ΕΕ: «Η Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια αντλεί τη δύναμή της από τη σχέση με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την Επιτροπή Αναφορών».

9.3 Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Η σχέση της Διαµεσολαβήτριας µε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι βασικής σηµασίας, λόγω της τάξης µεγέθους της Επιτροπής στη διοίκηση της ΕΕ και δεδοµένου ότι αποτελεί αντικείµενο του µεγαλύτερου αριθµού αναφορών. Η Διαµεσολαβήτρια επαίνεσε τη νέα Επιτροπή για τις προσπάθειές της να βελτιώσει τη διαφάνεια του έργου της, ιδιαίτερα στο πλαίσιο της διαφάνειας στις δραστηριότητες των οµάδων άσκησης πίεσης. Η οικοδόµηση σχέσεων αποτελεί µία από τις προτεραιότητες της Διαµεσολαβήτριας σε όλα τα επίπεδα της Επιτροπής. Εντός του 2014, η Διαµεσολαβήτρια συναντήθηκε µε διάφορους αρµόδιους διευθυντές και προϊσταµένους µονάδων της Επιτροπής. Επίσης, κατά τη διάρκεια του έτους συνεχίστηκαν οι τακτικές µηνιαίες συνεδριάσεις σε επίπεδο διευθυντών. Η Διαµεσολαβήτρια προσβλέπει σε συναντήσεις µε τον νέο πρόεδρο της Επιτροπής στις αρχές του 2015.

9.4 Άλλα θεσμικά όργανα και οργανισμοί της ΕΕ

Οι θεσµικές και διοικητικές αντιλήψεις ενδέχεται να ποικίλλουν στα διάφορα θεσµικά όργανα και οργανισµούς της ΕΕ και είναι σηµαντικό να αναπτύσσονται και να διατηρούνται ισχυρές σχέσεις συνεργασίας µεταξύ της Διαµεσολαβήτριας και των εν λόγω οργάνων και οργανισµών. Το 2014 η Διαµεσολαβήτρια συναντήθηκε, µεταξύ άλλων, µε τον Διοικητικό Γενικό Διευθυντή της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης, µε τον Ευρωπαίο Επόπτη Προστασίας Δεδοµένων, µε τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, τον διευθυντή του Οργανισµού Θεµελιωδών Δικαιωµάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων. Μέσω των εν λόγω συναντήσεων, η Διαµεσολαβήτρια προωθεί τους στρατηγικούς της στόχους, δηλαδή την αύξηση του αντικτύπου, της προβολής και της σπουδαιότητας του έργου του θεσµού, και επίσης διασφαλίζει ότι τα διάφορα θεσµικά όργανα και οργανισµοί της ΕΕ εφαρµόζουν τους «χρυσούς κανόνες» της δηµόσιας διοίκησης.

9.5 H σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία

Η Διαµεσολαβήτρια συνεργάζεται µε διεθνείς οργανισµούς, όπως ο Οργανισµός Ηνωµένων Εθνών, ιδίως στον τοµέα των ανθρωπίνων δικαιωµάτων, βάσει της Σύµβασης των Ηνωµένων Εθνών για τα δικαιώµατα των ατόµων µε αναπηρία. Το πλαίσιο της ΕΕ για τη Σύµβαση τέθηκε σε ισχύ τον Ιανουάριο του 2011. Η Διαµεσολαβήτρια προασπίζεται, προάγει και παρακολουθεί την υλοποίηση της Σύµβασης στο επίπεδο των θεσµικών οργάνων της ΕΕ, από κοινού µε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τον Οργανισµό Θεµελιωδών Δικαιωµάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και το Ευρωπαϊκό Φόρουµ Ατόµων µε Αναπηρία. Το 2014, πραγµατοποιήθηκε µία συνάντηση για το πλαίσιο της ΕΕ, και διοργανώθηκε µια συγκέντρωση µε όργανα παρακολούθησης των κρατών µελών. Από τον Μάρτιο, ένας αποσπασµένος εθνικός αξιωµατούχος υποστηρίζει και ενισχύει την οµάδα της Διαµεσολαβήτριας σε θέµατα αναπηρίας.

Τα θεσµικά όργανα της ΕΕ είναι υποχρεωµένα να διασφαλίζουν τα εξής: ότι οι υπηρεσίες τους είναι προσβάσιµες για τα άτοµα µε αναπηρίες, ότι τα άτοµα µε αναπηρίες έχουν πρόσβαση στις πληροφορίες των θεσµικών οργάνων και τρόπους επικοινωνίας µε αυτά, ότι το περιβάλλον εργασίας των θεσµικών οργάνων της ΕΕ είναι ανοιχτό, χωρίς αποκλεισµούς και προσβάσιµο για τα άτοµα µε αναπηρίες και ότι τα άτοµα µε αναπηρίες µπορούν να συµµετέχουν αποτελεσµατικά και πλήρως στην πολιτική και δηµόσια ζωή.

Το 2014 η Διαµεσολαβήτρια χειρίστηκε µια αναφορά σχετικά µε το ότι η δικτυακή πύλη του Europass CV δεν είναι προσβάσιµη για άτοµα µε προβλήµατα όρασης. Το Ευρωπαϊκό Κέντρο για την Ανάπτυξη της Επαγγελµατικής Κατάρτισης, που διαχειρίζεται τη δικτυακή πύλη, έχει πλέον θεσπίσει ένα σχέδιο δράσης για τη βελτίωση της προσβασιµότητας της πύλης. Η Διαµεσολαβήτρια επικρότησε την εν λόγω κίνηση και θα εξακολουθήσει να παρακολουθεί το ζήτηµα. Απέστειλε στον ενδιαφερόµενο την απόφασή της υπό µορφή αρχείου ήχου, το οποίο ανάρτησε επίσης στον δικτυακό της τόπο.

Προκειµένου να διασφαλίζεται ότι τα άτοµα µε προβλήµατα όρασης και άλλοι µπορούν να έχουν πρόσβαση στον δικτυακό της τόπο , η Διαµεσολαβήτρια εκπόνησε ένα δηµόσιο µητρώο εγγράφων το 2014. Επίσης, επικεντρώθηκε στην επικοινωνία σε απλή γλώσσα και στο να διατίθενται οι αποφάσεις σε εκδόσεις σε µεγάλους χαρακτήρες και υπό µορφή αρχείων ήχου.

Κεφάλαιο 10 - Σχέσεις με δίκτυα

Αναφορές που διαβιβάστηκαν σε άλλα θεσμικά όργανα και οργανισμούς και ενδιαφερόμενοι οι οποίοι παραπέμφθηκαν σε άλλα θεσμικά όργανα και οργανισμούς από την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια το 2014; 
Σε μέλος του Ευρωπαϊκού Δικτύου Διαμεσολαβητών: 59.3%; 
όπως:
Σε εθνικό ή περιφερειακό διαμεσολαβητή ή παρόμοιο όργανο: 636; 
Στην Επιτροπή Αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου: 86.

Η Ευρωπαία Διαµεσολαβήτρια συνεργάζεται στενά µε διάφορα δίκτυα προκειµένου να διασφαλίζεται η ταχεία και αποτελεσµατικότερη εξέταση των αναφορών των πολιτών σχετικά µε ζητήµατα της νοµοθεσίας της ΕΕ.

Πολλοί ενδιαφερόµενοι στρέφονται στην Ευρωπαία Διαµεσολαβήτρια όταν αντιµετωπίζουν προβλήµατα µε εθνικά, περιφερειακά ή τοπικά διοικητικά όργανα. Τέτοιου είδους αναφορές δεν εµπίπτουν στο πεδίο αρµοδιοτήτων της και αφορούν συχνά εικαζόµενες παραβάσεις του δικαίου της ΕΕ από τα κράτη µέλη. Πολλές από τις υποθέσεις αυτές µπορούν να διεκπεραιωθούν καλύτερα από κάποιον εθνικό ή περιφερειακό διαµεσολαβητή στους κόλπους του Ευρωπαϊκού Δικτύου Διαµεσολαβητών. Η επιτροπή αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου είναι επίσης πλήρες µέλος του Δικτύου. Ένας από τους στόχους του Δικτύου είναι να διευκολύνει την ταχεία διαβίβαση των αναφορών στο αρµόδιο µέλος του Δικτύου, είτε αυτό είναι εθνικός είτε περιφερειακός διαµεσολαβητής, σε συναφές όργανο ή στην επιτροπή αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Ο διαδραστικός οδηγός του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή βοηθά κάθε χρόνο περισσότερους από 20 000 πολίτες να εντοπίσουν τον σωστό φορέα επίλυσης προβλημάτων στον οποίο πρέπει να απευθυνθούν.

Το Δίκτυο αριθµεί πλέον περίπου 100 γραφεία σε 36 ευρωπαϊκές χώρες. Περιλαµβάνει εθνικούς και περιφερειακούς διαµεσολαβητές και τα συναφή όργανα των κρατών µελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, των υποψήφιων για προσχώρηση στην ΕΕ χωρών, άλλων χωρών του Ευρωπαϊκού Οικονοµικού Χώρου, όπως επίσης και τον Ευρωπαίο Διαµεσολαβητή και την επιτροπή αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Το Δίκτυο χρησιµεύει ως αποτελεσµατικός µηχανισµός για την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών και πληροφοριών σχετικά µε το δίκαιο της ΕΕ µέσω σεµιναρίων, µέσω της έκδοσης εξαµηνιαίου ενηµερωτικού δελτίου (πλέον τριµηνιαίο, σε ηλεκτρονική µορφή), καθώς και µέσω ενός εξωτερικού φόρουµ συζήτησης και ανταλλαγής εγγράφων.

Το 2014 οι συζητήσεις επικεντρώθηκαν κυρίως στον ρόλο των διαµεσολαβητών στην εξέταση αναφορών που υποβάλλονται από στρατιωτικό προσωπικό· αγωγές που ασκούνται από πολίτες κατά διαµεσολαβητών, σε περίπτωση που δεν έµειναν ικανοποιηµένοι από την ανταπόκριση των εν λόγω διαµεσολαβητών ως προς τις αναφορές που υπέβαλαν· και τη δίγλωσση επικοινωνία για παιδιά που προέρχονται από εθνικές µειονότητες. 

Πολλές ευχαριστίες στην Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια για το εξαίρετο Σεμινάριο των Συνδέσμων για το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Διαμεσολαβητών. Εκτίμησα πολύ τη συμμετοχή μου και την εκπροσώπηση του διαμεσολαβητή κοινοβουλευτικών και υγειονομικών υπηρεσιών (Parliamentary and Health Service Ombudsman).

Το Δίκτυο πραγµατοποίησε δύο σεµινάρια κατά τη διάρκεια του έτους. Τον Ιούνιο, η Ευρωπαία Διαµεσολαβήτρια και ο Διαµεσολαβητής δηµοσίων υπηρεσιών για την Ουαλία (ΗΒ) διοργάνωσαν από κοινού το Ένατο περιφερειακό σεµινάριο του Δικτύου. Το σεµινάριο πραγµατοποιήθηκε στο Cardiff και κατά τη διάρκειά του συζητήθηκε το ακόλουθο θέµα: «Διαµεσολαβητές και επιτροπές αναφορών: η φωvή όσωv δεv έχoυv φωvή». Τα κύρια πεδία που εξετάστηκαν ήταν: προαγωγή των δικαιωµάτων των νεότερων σε ηλικία ατόµων· γήρανση του πληθυσµού· άτοµα µε αναπηρία· και το δικαίωµα πρόσβασης σε υψηλής ποιότητας υγειονοµική περίθαλψη και κοινωνική πρόνοια. Δυο µήνες νωρίτερα, η Ευρωπαία Διαµεσολαβήτρια είχε διοργανώσει το Ένατο σεµινάριο των συνδέσµων του Δικτύου στο Στρασβούργο. Σε αυτό εξετάστηκαν τρόποι βελτίωσης των υπηρεσιών που παρέχει το γραφείο της Ευρωπαίας Διαµεσολαβήτριας στο Δίκτυο· τρόποι αύξησης της προβολής, του αντικτύπου και της σπουδαιότητας του Δικτύου· ο ρόλος των µέσων κοινωνικής δικτύωσης στην ενίσχυση της προβολής του Δικτύου· και ο ρόλος των διαµεσολαβητών ως θεµατοφυλάκων της διαφάνειας και της πρόσβασης σε πληροφορίες.

Σε ορισµένες περιπτώσεις, η Διαµεσολαβήτρια ενδέχεται να κρίνει σκόπιµο να διαβιβάσει µια αναφορά στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στο δίκτυο SOLVIT ή στην υπηρεσία Η Ευρώπη σου — Συµβουλές. Το SOLVIT είναι ένα δίκτυο που δηµιούργησε η Επιτροπή προκειµένου να βοηθά πρόσωπα που αντιµετωπίζουν προβλήµατα κατά την άσκηση των δικαιωµάτων τους στην εσωτερική αγορά της Ένωσης. Η υπηρεσία «Η Ευρώπη σου — Συµβουλές» είναι ένα ακόµη πανευρωπαϊκό δίκτυο που δηµιούργησε η Επιτροπή προκειµένου να βοηθά και να συµβουλεύει τους πολίτες σε θέµατα που αφορούν τη ζωή, την εργασία και τη µετακίνησή τους στην ΕΕ. Πριν από τη διαβίβαση µιας αναφοράς ή την παροχή συµβουλών στον ενδιαφερόµενο, οι υπηρεσίες του Διαµεσολαβητή καταβάλλουν κάθε προσπάθεια ώστε να προσδιορίσουν ποιο άλλο θεσµικό όργανο ή οργανισµός θα µπορούσε να τον βοηθήσει µε τον καλύτερο τρόπο.

Έχετε προβλήματα με την ΕΕ; Ποιος μπορεί να σας βοηθήσει;

Το έντυπο της Διαµεσολαβήτριας µε τίτλο Έχετε προβλήµατα µε την ΕΕ; Ποιος µπορεί να σας βοηθήσει; περιέχει περισσότερες πληροφορίες σχετικά µε εναλλακτικά µέσα προσφυγής.

Κεφάλαιο 11 - Πόροι

11.1 Προϋπολογισμός

O προϋπολογισμός του Διαμεσολαβητή αποτελεί ανεξάρτητο τμήμα του προϋπολογισμού της ΕE. Χωρίζεται σε τρεις τίτλους. Ο τίτλος 1 περιλαμβάνει τους μισθούς, τα επιδόματα και τις λοιπές δαπάνες προσωπικού. Ο τίτλος 2 καλύπτει κτίρια, έπιπλα, εξοπλισμό και διάφορες λειτουργικές δαπάνες. Ο τίτλος 3 περιλαμβάνει τις δαπάνες που προκύπτουν από γενικές δραστηριότητες του οργανισμού. Οι εγγεγραμμένες στον προϋπολογισμό πιστώσεις για το 2014 ανέρχονταν σε 9 857 002 ευρώ.

Με γνώµονα την αποτελεσµατική διαχείριση των πόρων, ο εσωτερικός ελεγκτής του Διαµεσολαβητή, κ. Robert Galvin, ελέγχει τακτικά τα συστήµατα εσωτερικού ελέγχου του οργανισµού και τις οικονοµικές πράξεις στις οποίες προβαίνει το γραφείο. Όπως και τα άλλα θεσµικά όργανα της ΕΕ, ο Διαµεσολαβητής υπόκειται επίσης στον έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου.

11.2 Χρήση των πόρων

Κάθε χρόνο η Διαµεσολαβήτρια εγκρίνει ένα ετήσιο σχέδιο διαχείρισης (ΕΣΔ), στο οποίο προσδιορίζονται οι συγκεκριµένες δράσεις που πρέπει να αναληφθούν από το γραφείο της προκειµένου να υλοποιηθούν οι προτεραιότητες του οργανισµού. Το ΕΣΔ για το 2014 ήταν το τελευταίο στη σειρά σχέδιο που βασίστηκε στον στρατηγικό σχεδιασµό για τη θητεία 2009-2014 του Διαµεσολαβητή.

11.3 Η ομάδα πίσω από τη Διαμεσολαβήτρια

Η ομάδα Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας.

Ο οργανισµός υποστηρίζεται από άκρως καταρτισµένο και πολύγλωσσο προσωπικό. Αυτό σηµαίνει ότι είναι σε θέση να εξετάζει αναφορές για κακοδιοίκηση στις 24 επίσηµες γλώσσες της ΕΕ και να προάγει την ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά µε το έργο της Διαµεσολαβήτριας. Το οργανόγραµµα του Διαµεσολαβητή για το 2014 αριθµούσε συνολικά 67 υπαλλήλους.

Πλήρης κατάλογος των µελών του προσωπικού, ο οποίος ενηµερώνεται τακτικά, καθώς και αναλυτικές πληροφορίες για τη διάρθρωση του γραφείου του Διαµεσολαβητή και τα καθήκοντα κάθε τµήµατος διατίθενται στον δικτυακό τόπο της Διαµεσολαβήτριας (www.ombudsman.europa.eu) στις 24 επίσηµες γλώσσες της ΕΕ. 

Γνωρίστε την ομάδα της Ευρωπαίας Διαμεσολαβήτριας. http://europa.eu/!UQ74qp

Πώς να επικοινωνήσετε με την Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια

Ταχυδρομικώς

Ευρωπαίος Διαμεσολαβητής
1 avenue du Président Robert Schuman
CS 30403
F - 67001 Strasbourg Cedex

Τηλεφωνικώς

+33 (0)3 88 17 23 13

Μέσω τηλεομοιοτυπίας (φαξ)

+33 (0)3 88 17 90 62

Μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (e-mail)

eo@ombudsman.europa.eu

Μέσω διαδικτύου

Επισκέψεις

Εάν επιθυμείτε να επισκεφθείτε τα γραφεία του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή στις Βρυξέλλες ή στο Στρασβούργο, παρακαλείσθε να επικοινωνήσετε μαζί μας εκ των προτέρων.