You have a complaint against an EU institution or body?

Openbare raadpleging - Transparantie van en inspraak in de Europese besluitvorming over milieuzaken

Environmental decision making of the EU institutions, bodies, offices and agencies (referred to as ‘EU institutions’ hereafter)

Deze raadpleging is inmiddels afgelopen.

 

Milieubesluitvorming door instellingen, organen en instanties van de EU (hierna aangeduid als “EU-instellingen”)

Volgens de EU-Verdragen moet de besluitvorming van de EU plaatsvinden op een zo open mogelijke wijze, en zo dicht bij de burgers als mogelijk is. Transparantie en inspraak worden met name belangrijk geacht wanneer het gaat om de EU-besluitvorming over het milieu. Als een van de partijen bij het Verdrag van Aarhus heeft de EU zich ertoe verbonden een hoge mate van openbare toegang tot milieu-informatie en inspraak van het publiek in de besluitvorming over milieuzaken te waarborgen. Om inspraak te hebben in de besluitvorming over milieuzaken, moet het publiek toegang hebben tot actuele informatie over het milieu en de desbetreffende maatregelen van de EU.

Voor een beter inzicht in de problemen waarmee het publiek te maken heeft wanneer het gaat om transparantie van en inspraak in de Europese besluitvorming op dit terrein, nodigt de Ombudsman belanghebbenden uit bijdragen in te zenden aan de hand van de volgende vragen:

Transparantie

1. Kunt u beschrijven tegen welke problemen u bent aangelopen bij het zoeken naar en verkrijgen van informatie of documenten met betrekking tot (besluitvorming over) milieuzaken van EU-instellingen?

2. Bent u van mening dat de milieu-informatie die de EU openbaar maakt actueel en nauwkeurig is? Zo niet, licht uw antwoord toe met voorbeelden.

3. Op grond van de Europese Aarhus-verordening zijn de instellingen van de Unie verplicht openbare gegevensbanken op te zetten voor de proactieve en stelselmatige verspreiding van bepaalde milieu-informatie.[1] Wat zouden de EU-instellingen naar uw mening moeten doen om deze gegevensbanken zo uitgebreid en gebruiksvriendelijk mogelijk te maken? In artikel 4 van de Aarhus-verordening wordt uiteengezet welke informatie de EU-instellingen binnen hun bevoegdheidsgebied dienen op te nemen. Welke specifieke informatie moet worden verstrekt om aan dit vereiste te voldoen? Zouden de EU-instellingen ervoor moeten kiezen om verder te gaan dan dit wettelijke vereiste? Op welke manier?

4. In enkele onderzoeken naar de publieke toegang tot documenten heeft de Ombudsman vastgesteld dat de betrokken EU-instelling niet had beseft dat er sprake was van “milieu-informatie” en derhalve niet de in de Aarhus-verordening vereiste hogere normen voor transparantie had toegepast.[2] Bent u dit probleem tegengekomen? Zo ja, licht dit toe met relevante voorbeelden.

5. De Europese Commissie heeft uitvoeringsbevoegdheden (krachtens de zogenoemde “comitéprocedure”) die zij ook gebruikt voor de vaststelling van besluiten die verband houden met het milieu, zoals de goedkeuring van werkzame stoffen in bestrijdingsmiddelen.[3] De Commissie heeft in 2017 een voorstel tot wijziging van de verordening inzake de comitéprocedure (comitologieverordening) ingediend, waarin onder meer werd bepaald dat de stemmen van de vertegenwoordigers van de EU-lidstaten in het comité van beroep openbaar moesten worden gemaakt. Het wetgevingsproces aangaande dit voorstel is sindsdien echter stil komen te liggen.[4] In de tussentijd heeft de Commissie verklaard dat zij nadenkt over manieren waarop de transparantie in comitéprocedures verder kan worden gewaarborgd.[5] Hoe kan de Commissie de transparantie van comitéprocedures volgens u verbeteren, met name wat betreft de besluitvorming over milieuzaken?

6. Zijn de persoonlijke en/of beroepsmatige belangen van externe deskundigen die de Commissie over wettelijke of andere aspecten van milieuvoorstellen raadpleegt, naar uw mening voldoende transparant? Geef de redenen voor uw standpunt.

7. Indien u andere problemen hebt waargenomen in de transparantie van de besluitvorming over milieuzaken, kunt u dat ook hier aangeven.

Inspraak

8. Wat kan de Commissie verbeteren als het erom gaat het maatschappelijk middenveld te betrekken bij de voorbereiding en uitvoering van beleid dat van invloed is op het milieu, bijvoorbeeld in “burgerdialooggroepen” in het kader van het Gemeenschappelijk landbouwbeleid van de Unie of “nationale adviesgroepen” in het kader van de uitvoering van vrijhandelsakkoorden?

9. Volgens de Aarhus-verordening zijn EU-instellingen verplicht ervoor te zorgen dat het publiek vroegtijdig en effectief inspraak krijgt tijdens de voorbereiding, wijziging of herziening van plannen of programma’s betreffende het milieu, en rekening te houden met de resultaten van de inspraak van het publiek. [6] Bent u bekend met problemen hieromtrent, zoals situaties waarin de EU-instellingen zich niet op adequate wijze aan deze verplichting hebben gehouden? Zo ja, licht dit toe met relevante voorbeelden.

10. Wat moet de Commissie doen om een adequaat niveau van inspraak te waarborgen met betrekking tot de te nemen maatregelen in het kader van REPowerEU[7] en het natuurbehoudpakket[8]?

11. Indien u andere problemen hebt waargenomen in de wijze waarop EU-instellingen inspraak in de besluitvorming over milieuzaken faciliteren, kunt u dat ook hier aangeven.

Wijze van bijdragen

De termijn voor het indienen van bijdragen is 15/12/2022. Bijdragen kunnen per e-mail (EOPublicConsult@ombudsman.europa.eu) of per post worden gestuurd naar:

European Ombudsman
1 avenue du Président Robert Schuman
CS 30403, F - 67001 Strasbourg Cedex
Frankrijk

Vermeld duidelijk SI/5/2022/KR bovenaan uw bijdrage.

Bijdragen kunnen in een van de 24 officiële talen van de EU worden ingediend. U kunt desgewenst een selectie van de vragen beantwoorden. Geef in dat geval duidelijk aan op welke vragen uw antwoorden betrekking hebben. Houd uw bijdrage indien mogelijk beperkt tot 10 pagina’s, met inbegrip van eventuele bijlagen.

De Ombudsman zal deze bijdragen tevens beschikbaar maken op haar website. Fysieke personen die van mening zijn dat, overeenkomstig Verordening nr. 2018/1725 betreffende de bescherming van persoonsgegevens[9] , hun naam niet mag worden gepubliceerd, dienen de Ombudsman daarvan op de hoogte te stellen.

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met de verantwoordelijke medewerkers voor inlichtingen, Koen Roovers, op +32 2 284 11 41.

 

[1] Artikel 4 van Verordening (EG) nr. 1367/2006 van het Europese Parlement en de Raad van 6 september 2006 betreffende de toepassing van de bepalingen van het Verdrag van Aarhus betreffende toegang tot informatie, inspraak bij besluitvorming en toegang tot de rechter inzake milieuaangelegenheden op de communautaire instellingen en organen, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A02006R1367-20211028

[2] Zie bijvoorbeeld de zaak 311/2021/TE

[3] Zie artikel 79 van Verordening (EG) nr. 1107/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 21 oktober 2009 betreffende het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen en tot intrekking van de Richtlijnen 79/117/EEG en 91/414/EEG, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A02009R1107-20210327

[4] Voorstel voor een verordening van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Verordening (EU) nr. 182/2011 tot vaststelling van de algemene voorschriften en beginselen die van toepassing zijn op de wijze waarop de lidstaten de uitoefening van de uitvoeringsbevoegdheden door de Commissie controleren.

Zie: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=COM%3A2017%3A85%3AFIN

[5] Zie: https://www.ombudsman.europa.eu/en/doc/correspondence/en/121412.

[6] Zie artikel 9 van de Aarhus-verordening, zie voetnoot 1.

[7] Mededeling van de Europese Commissie van 8 maart 2022, REPowerEU: een gemeenschappelijk Europees optreden voor betaalbaardere, veiligere en duurzamere energie, COM(2022) 108 final

https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/ip_22_1511

[8] https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/ip_22_3746

[9] Verordening (EU) 2018/1725 van het Europees Parlement en de Raad van 23 oktober 2018 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens door de instellingen, organen en instanties van de Unie en betreffende het vrije verkeer van die gegevens, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 45/2001 en Besluit nr. 1247/2002/EG (PB L 295/39).