You have a complaint against an EU institution or body?

Δημόσια διαβούλευση — Διαφάνεια και συμμετοχή στη διαδικασία λήψης περιβαλλοντικών αποφάσεων της ΕΕ

Environmental decision making of the EU institutions, bodies, offices and agencies (referred to as ‘EU institutions’ hereafter)

Η διαβούλευση αυτή έχει κλείσει.

 

Λήψη περιβαλλοντικών αποφάσεων από τα θεσμικά και λοιπά όργανα και τους οργανισμούς της ΕΕ (εφεξής «θεσμικά όργανα της ΕΕ»)

Οι Συνθήκες της ΕΕ απαιτούν όλες οι αποφάσεις της ΕΕ να λαμβάνονται όσο το δυνατόν πιο ανοικτά και όσο το δυνατόν εγγύτερα στους πολίτες. Η διαφάνεια και η συμμετοχή θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικές όσον αφορά τη λήψη αποφάσεων της ΕΕ σχετικά με το περιβάλλον. Ως συμβαλλόμενο μέρος της σύμβασης του Aarhus, η ΕΕ έχει δεσμευτεί να εξασφαλίσει υψηλό επίπεδο πρόσβασης του κοινού σε περιβαλλοντικές πληροφορίες και συμμετοχή του κοινού στη λήψη περιβαλλοντικών αποφάσεων. Για να συμμετέχει στη λήψη αποφάσεων σχετικά με το περιβάλλον, το κοινό πρέπει να έχει πρόσβαση σε επικαιροποιημένες περιβαλλοντικές πληροφορίες και τις σχετικές δράσεις της ΕΕ.

Για να κατανοήσει καλύτερα τα ζητήματα που αντιμετωπίζει το κοινό όσον αφορά τη διαφάνεια και τη συμμετοχή στη διαδικασία λήψης αποφάσεων της ΕΕ στον εν λόγω τομέα, η Διαμεσολαβήτρια ζητεί συνεισφορές με βάση τα ακόλουθα ερωτήματα:

Διαφάνεια

1. Περιγράψτε τυχόν δυσκολίες που αντιμετωπίσατε κατά την αναζήτηση και την απόκτηση πληροφοριών ή εγγράφων που σχετίζονται με το περιβάλλον (λήψη αποφάσεων) που βρίσκονται στην κατοχή των θεσμικών οργάνων της ΕΕ.

2. Κατά την άποψή σας, είναι οι περιβαλλοντικές πληροφορίες που δημοσιοποιεί η ΕΕ επικαιροποιημένες και ακριβείς; Εάν όχι, δώστε παραδείγματα.

3. Ο κανονισμός Aarhus της ΕΕ υποχρεώνει τα θεσμικά όργανα της ΕΕ να δημιουργήσουν δημόσιες βάσεις δεδομένων για την προορατική και συστημική διάδοση ορισμένων περιβαλλοντικών πληροφοριών.[1] Τι θα πρέπει, κατά τη γνώμη σας, να κάνουν τα θεσμικά όργανα της ΕΕ για να καταστήσουν τις εν λόγω βάσεις δεδομένων όσο το δυνατόν πιο ολοκληρωμένες και εύχρηστες; Το είδος των πληροφοριών που θα πρέπει να περιλαμβάνουν τα θεσμικά όργανα της ΕΕ στο πεδίο εφαρμογής τους καθορίζεται στο άρθρο 4 του κανονισμού Aarhus. Ποιες συγκεκριμένες πληροφορίες πρέπει να παρέχονται για την εκπλήρωση αυτής της απαίτησης; Θα πρέπει τα θεσμικά όργανα της ΕΕ να επιλέξουν να υπερβούν αυτή τη νομική απαίτηση; Με ποιον τρόπο;

4. Σε ορισμένες έρευνες σχετικά με την πρόσβαση του κοινού σε έγγραφα, η Διαμεσολαβήτρια διαπίστωσε ότι το οικείο θεσμικό όργανο της ΕΕ δεν αναγνώρισε ότι διακυβεύονταν «περιβαλλοντικές πληροφορίες» και, ως εκ τούτου, δεν εφάρμοζε τα υψηλότερα πρότυπα διαφάνειας που απαιτεί ο κανονισμός Aarhus της ΕΕ.[2] Έχετε συναντήσει αυτό το ζήτημα; Εάν ναι, παραθέστε σχετικά παραδείγματα.

5. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει εκτελεστικές αρμοδιότητες (σύμφωνα με τη λεγόμενη διαδικασία «επιτροπολογίας») που χρησιμοποιεί και για την έκδοση αποφάσεων που αφορούν το περιβάλλον, όπως η έγκριση δραστικών ουσιών σε φυτοφάρμακα.[3] Η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση για την τροποποίηση του κανονισμού «επιτροπολογίας» το 2017, μεταξύ άλλων με τη δημοσιοποίηση των ψήφων των εκπροσώπων των κρατών μελών της ΕΕ στην επιτροπή προσφυγών. Ωστόσο, η νομοθετική διαδικασία για την πρόταση αυτή έχει έκτοτε διακοπεί.[4] Εν τω μεταξύ, η Επιτροπή δήλωσε ότι μελετά τρόπους εξασφάλισης μεγαλύτερης διαφάνειας στις διαδικασίες επιτροπολογίας.[5] Πώς πιστεύετε ότι η Επιτροπή μπορεί να βελτιώσει τη διαφάνεια των διαδικασιών επιτροπολογίας, ιδίως όσον αφορά τη λήψη αποφάσεων για το περιβάλλον;

6. Κατά την άποψή σας, είναι επαρκώς διαφανή τα προσωπικά και/ή επαγγελματικά συμφέροντα των εξωτερικών εμπειρογνωμόνων που συμβουλεύεται η Επιτροπή σε σχέση με περιβαλλοντικές, νομοθετικές ή άλλες, προτάσεις; Αιτιολογήστε την άποψή σας.

7. Παρακαλούμε να θέσετε τυχόν περαιτέρω ζητήματα που έχετε παρατηρήσει όσον αφορά τη διαφάνεια της λήψης αποφάσεων σχετικά με το περιβάλλον.

Συμμετοχή

8. Τι θα μπορούσε να βελτιώσει η Επιτροπή όσον αφορά τη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών στην προετοιμασία και την εφαρμογή των πολιτικών που έχουν αντίκτυπο στο περιβάλλον, για παράδειγμα στις «ομάδες διαλόγου με τους πολίτες» στο πλαίσιο της κοινής γεωργικής πολιτικής της ΕΕ ή στις «εγχώριες συμβουλευτικές ομάδες» στο πλαίσιο της εφαρμογής των συμφωνιών ελεύθερων συναλλαγών;

9. Σύμφωνα με τον κανονισμό της ΕΕ για το Aarhus, τα θεσμικά όργανα της ΕΕ οφείλουν να παρέχουν εγκαίρως πραγματικές δυνατότητες στο κοινό να συμμετέχει κατά την προετοιμασία, την τροποποίηση ή την επανεξέταση σχεδίων ή προγραμμάτων που σχετίζονται με το περιβάλλον και να λαμβάνουν υπόψη τα αποτελέσματα της συμμετοχής του κοινού. [6] Γνωρίζετε σχετικά ζητήματα, όπως περιπτώσεις στις οποίες τα θεσμικά όργανα της ΕΕ δεν τήρησαν επαρκώς αυτή την υποχρέωση; Εάν ναι, παραθέστε σχετικά παραδείγματα.

10. Τι πρέπει να κάνει η Επιτροπή για να εξασφαλίσει επαρκές επίπεδο συμμετοχής του κοινού όσον αφορά τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας REPowerEU[7] και της δέσμης μέτρων για την προστασία της φύσης[8];

11. Παρακαλείσθε να θέσετε τυχόν περαιτέρω ζητήματα που έχετε παρατηρήσει σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο τα θεσμικά όργανα της ΕΕ διευκολύνουν τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων σχετικά με το περιβάλλον.

Πώς μπορείτε να συμβάλετε

Η προθεσμία για την υποβολή παρατηρήσεων λήγει στις 15/12/2022. Οι παρατηρήσεις μπορούν να υποβληθούν μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (EOPublicConsult@ombudsman.europa.eu) ή ταχυδρομικώς στη διεύθυνση:

European Ombudsman
1 avenue du Président Robert Schuman
CS 30403, F - 67001, Strasbourg Cedex
France

Παρακαλείστε να αναφέρετε σαφώς SI/5/2022/KR στην αρχή της απάντησής σας.

Οι παρατηρήσεις μπορούν να υποβληθούν σε οποιαδήποτε από τις 24 επίσημες γλώσσες της ΕΕ. Η απάντηση σε επιλεγμένες ερωτήσεις είναι δυνατή μόνον εφόσον το επιθυμείτε. Παρακαλείσθε να αναφέρετε σαφώς σε ποιες ερωτήσεις αναφέρονται οι απαντήσεις σας. Εάν είναι δυνατόν, φροντίστε ώστε η έκταση των παρατηρήσεών σας να μην υπερβαίνει τις 10 σελίδες συμπεριλαμβανομένων τυχόν παραρτημάτων.

Η Διαμεσολαβήτρια προτίθεται επίσης να δημοσιεύσει αυτές τις παρατηρήσεις στην ιστοσελίδα της. Τα φυσικά πρόσωπα που θεωρούν ότι, σύμφωνα με τον κανονισμό 2018/1725 για την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα,[9] το όνομά τους δεν θα πρέπει να δημοσιοποιηθεί, θα πρέπει να ενημερώσουν τη Διαμεσολαβήτρια.

Εάν χρειάζεστε περαιτέρω πληροφορίες, επικοινωνήστε με τον αρμόδιο για τις έρευνες υπάλληλο, Koen Roovers, στον αριθμό +32 2 284 11 41.

 

[1] Άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1367/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 6ης Σεπτεμβρίου 2006, για την εφαρμογή στα όργανα και τους οργανισμούς της Ένωσης των διατάξεων της σύμβασης του Arhus σχετικά με την πρόσβαση στις πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη για περιβαλλοντικά θέματα, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A02006R1367-20211028

[2] Βλ. για παράδειγμα υπόθεση 311/2021/TE

[3] Βλ. άρθρο 79 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1107/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 21ης Οκτωβρίου 2009, σχετικά με τη διάθεση φυτοπροστατευτικών προϊόντων στην αγορά και την κατάργηση των οδηγιών 79/117/ΕΟΚ και 91/414/ΕΟΚ του Συμβουλίου https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A02009R1107-20210327

[4] Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση κανόνων και γενικών αρχών σχετικά με τους τρόπους ελέγχου από τα κράτη μέλη της άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων από την Επιτροπή

Βλ.: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=COM%3A2017%3A85%3AFIN

[5] Βλ.: https://www.ombudsman.europa.eu/en/doc/correspondence/en/121412.

[6] Βλ. άρθρο 9 του κανονισμού Aarhus, βλ. υποσημείωση 1.

[7] Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της 8ης Μαρτίου 2022, με τίτλο «REPowerEU: Κοινή ευρωπαϊκή δράση για πιο προσιτή οικονομικά, εξασφαλισμένη και βιώσιμη ενέργεια», COM(2022) 108 τελικό

https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/ip_22_1511

[8] https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/ip_22_3746

[9] Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1725 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2018, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από τα θεσμικά και λοιπά όργανα και τους οργανισμούς της Ένωσης και την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών, και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 45/2001 και της απόφασης αριθ. 1247/2002/ΕΚ, ΕΕ L295/39