Ο καταγγέλλων, βουλευτής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, εξέφρασε ανησυχίες σχετικά με την κατά την άποψή του αναντιστοιχία μεταξύ του κανονισμού για την ΤΝ και του κώδικα ορθής πρακτικής για την ΤΝ γενικού σκοπού (GPAI). Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιβεβαίωσε πρόσφατα ότι ο κώδικας, ο οποίος αναπτύχθηκε από τα ενδιαφερόμενα μέρη, αποτελεί «επαρκές» εθελοντικό εργαλείο για τους παρόχους GPAI ώστε να αποδεικνύουν τη συμμόρφωση με τον κανονισμό για την ΤΝ. Ωστόσο, ο καταγγέλλων ισχυρίστηκε ότι ο κώδικας απαλλάσσει τους παρόχους GPAI από την υποχρέωσή τους βάσει του κανονισμού για την ΤΝ να τεκμηριώνουν ή τουλάχιστον να εκτιμούν την κατανάλωση ενέργειας των μοντέλων τους κατά τη διάρκεια της εκπαίδευσης και των δοκιμών τους.

Η Διαμεσολαβήτρια διερεύνησε το ζήτημα αυτό και διαπίστωσε ότι η Επιτροπή εξήγησε εύλογα τον τρόπο με τον οποίο η Υπηρεσία ΤΝ προτίθεται να αξιολογήσει την κατανάλωση ενέργειας της GPAI όταν οι πάροχοι δεν διαθέτουν ορισμένες πληροφορίες που είναι απαραίτητες για την εκτίμηση. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή παρείχε τις αναγκαίες διαβεβαιώσεις ότι θα εκπληρώσει τον υποκείμενο στόχο του κανονισμού για την ΤΝ στο πλαίσιο αυτό. Στο πλαίσιο αυτό, η Διαμεσολαβήτρια επισήμανε ότι ο κώδικας προορίζεται ως προσωρινή λύση, η οποία μπορεί να βελτιωθεί περαιτέρω και είναι πιθανό να αντικατασταθεί από στοχευμένα μέσα, όπως τα «εναρμονισμένα πρότυπα», που έχουν αναπτυχθεί από τους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης.

Σε αυτή τη βάση, η Διαμεσολαβήτρια διαπίστωσε ότι, στο παρόν στάδιο, δεν δικαιολογούνται περαιτέρω έρευνες σχετικά με την εν λόγω καταγγελία.

Η υπόθεση αφορούσε αρχικά τη μη ενημέρωση του καταγγέλλοντος από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή σχετικά με την πορεία της καταγγελίας επί παραβάσει όσον αφορά τη συμμόρφωση ορισμένων ισπανικών νομοθετικών πράξεων με τους κανόνες της ΕΕ για την προστασία των δεδομένων και την οδηγία για το ηλεκτρονικό εμπόριο.

Ο Διαμεσολαβητής ζήτησε από την Επιτροπή να ενημερώσει τον καταγγέλλοντα σχετικά με την κατάσταση της καταγγελίας, τους λόγους της καθυστέρησης στην αξιολόγησή της και το σχέδιο δράσης της Επιτροπής στην προκειμένη περίπτωση. Δεδομένου ότι η Επιτροπή δεν παρείχε επαρκώς λεπτομερείς πληροφορίες στον καταγγέλλοντα, η ομάδα έρευνας της Διαμεσολαβήτριας συναντήθηκε επίσης με τους εκπροσώπους της Επιτροπής και επιθεώρησε τον φάκελο της Επιτροπής για να κατανοήσει καλύτερα τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή χειριζόταν την καταγγελία επί παραβάσει.

Η Διαμεσολαβήτρια διαπίστωσε ότι, ενώ υπήρχε χρονικό διάστημα κατά το οποίο η Επιτροπή δεν ήταν ενεργή στον φάκελο, μόλις τέθηκε πλήρως σε εφαρμογή η σχετική ισπανική νομοθεσία, συνεργαζόταν τακτικά με τις εθνικές αρχές και αξιολόγησε την υπόθεση. Η Διαμεσολαβήτρια διαπίστωσε επίσης ότι, παρόλο που η Επιτροπή δεν παρείχε εγκαίρως πληροφορίες στον καταγγέλλοντα, γεγονός που είναι λυπηρό, παρείχε λεπτομερείς εξηγήσεις κατά τη διάρκεια της παρούσας έρευνας σχετικά με τον χρόνο που χρειάστηκε για τη διεκπεραίωση της καταγγελίας επί παραβάσει και την κατάστασή της. Επιπλέον, η Επιτροπή απέστειλε προειδοποιητική επιστολή στην Ισπανία κατά τη διάρκεια της έρευνας σχετικά με την πρώτη πτυχή της καταγγελίας παράβασης.

Ως εκ τούτου, η Διαμεσολαβήτρια περάτωσε την έρευνα με το συμπέρασμα ότι δεν δικαιολογούνταν περαιτέρω έρευνες.

Η υπόθεση αφορούσε τον χειρισμό από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή´s καταγγελίας επί παραβάσει σχετικά με την απόφαση της Czechia´s να συγχωνεύσει την Αρχή Σιδηροδρόμων της με την Αρχή Ανταγωνισμού. Η κύρια ανησυχία ήταν ότι η συγχώνευση ενδέχεται να παραβίασε το δίκαιο της ΕΕ και ότι η Τσεχία ενδέχεται να μην διασφάλισε την ανεξάρτητη και αποτελεσματική εποπτεία του σιδηροδρομικού τομέα.

Η Διαμεσολαβήτρια διαπίστωσε ότι η Επιτροπή δεν είχε παράσχει επαρκή αιτιολόγηση στον καταγγέλλοντα για τη διαπίστωσή της ότι δεν υπήρξε παραβίαση του δικαίου της ΕΕ από την Τσεχία. Αφού εξέτασε τις εξηγήσεις της Επιτροπής που παρασχέθηκαν κατά τη διάρκεια της έρευνας, η Διαμεσολαβήτρια κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η Επιτροπή είχε διερευνήσει το θέμα επιμελώς και ότι η απόφασή της να θέσει την υπόθεση στο αρχείο βασίστηκε σε βάσιμους λόγους.

Η Διαμεσολαβήτρια περάτωσε την έρευνα με τη διαπίστωση ότι δεν υπήρξε κακοδιοίκηση όσον αφορά την αξιολόγηση της καταγγελίας παράβασης από την Επιτροπή. Δεδομένου ότι, κατά τη διάρκεια της έρευνας, η Επιτροπή αιτιολόγησε λεπτομερώς την υπόθεση, η πτυχή αυτή διευθετήθηκε. Ο Διαμεσολαβητής πρότεινε στην Επιτροπή να παρέχει πάντα στους καταγγέλλοντες επαρκή αιτιολόγηση όταν προτίθενται να περατώσουν μια υπόθεση επί παραβάσει.

Η υπόθεση αφορούσε τον χρόνο που χρειάστηκε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για να ολοκληρώσει την αξιολόγηση καταγγελίας επί παραβάσει κατά της Ισπανίας που υποβλήθηκε το 2018. Η καταγγελία παράβασης αφορούσε τις νομοθετικές αλλαγές που εισήχθησαν το 2014 στον ισπανικό νόμο περί λιμένων και την επακόλουθη παράταση, από τη λιμενική αρχή των Βαλεαρίδων Νήσων, της διάρκειας των παραχωρήσεων για την άσκηση δραστηριοτήτων θαλάσσιων σπορ αναψυχής στον δημόσιο χώρο του λιμένα. Στην καταγγελία παράβασης, ο καταγγέλλων υποστήριξε, κατ’ ουσίαν, ότι οι εν λόγω νομοθετικές αλλαγές και η παράταση, από τη λιμενική αρχή των Βαλεαρίδων Νήσων, της διάρκειας των παραχωρήσεων παραβίαζαν τα άρθρα 49, 56 και 106 της ΣΛΕΕ.

Η Διαμεσολαβήτρια διαπίστωσε ότι η Επιτροπή δεν απέδειξε ότι ήταν επιμελής και δραστήρια στην υπόθεση και ότι δεν παρείχε πειστικούς λόγους για να εξηγήσει τους λόγους για τους οποίους δεν ήταν σε θέση να ολοκληρώσει την αξιολόγησή της μετά από περισσότερα από επτά έτη. Η Διαμεσολαβήτρια έκρινε ότι αυτό συνιστούσε κακοδιοίκηση και συνέστησε στην Επιτροπή να ολοκληρώσει την αξιολόγησή της χωρίς περαιτέρω καθυστέρηση. Η Διαμεσολαβήτρια εντόπισε επίσης ζητήματα σχετικά με τις πληροφορίες που παρασχέθηκαν στην καταγγέλλουσα και την τήρηση αρχείων σε σχέση με τον διάλογο EU Pilot που διεξήγαγε η Επιτροπή με την Ισπανία και διατύπωσε δύο αντίστοιχες προτάσεις για βελτίωση εν προκειμένω.

Ενώ η Επιτροπή ξεκίνησε νέο διάλογο πριν από την κίνηση διαδικασίας επί παραβάσει (παλαιότερα γνωστός ως διάλογος EU Pilot) με την Ισπανία μετά την έναρξη της έρευνας της Διαμεσολαβήτριας, η Επιτροπή δεν είχε ολοκληρώσει την αξιολόγηση της καταγγελίας επί παραβάσει όταν η Διαμεσολαβήτρια περάτωνε την εν λόγω υπόθεση. Ούτε είχε παράσχει εύλογη αιτιολόγηση για τον χρόνο που χρειάστηκε. Ως εκ τούτου, η Διαμεσολαβήτρια επιβεβαίωσε τη διαπίστωση κακοδιοίκησης. Η Διαμεσολαβήτρια θα συνεχίσει να παρακολουθεί την τήρηση αρχείων από την Επιτροπή σε σχέση με τους διαλόγους πριν από την παράβαση, καθώς και τον τρόπο με τον οποίο επικοινωνεί με τους καταγγέλλοντες κατά την περάτωση των εν λόγω διαλόγων.

Η υπόθεση αφορούσε αίτημα πρόσβασης του κοινού σε έγγραφο σχετικά με την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να χαρακτηρίσει ένα έργο εξόρυξης ορυκτών που βρίσκεται στη Σερβία ως «στρατηγικό έργο» βάσει της πράξης για τις κρίσιμες πρώτες ύλες (CRMA). Συγκεκριμένα, ο καταγγέλλων ζήτησε πρόσβαση στη σχετική έγκριση της εν λόγω απόφασης από την οικεία τρίτη χώρα. Ο καταγγέλλων είχε υποβάλει το αίτημά του στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Ιούλιο του 2025.

Η Επιτροπή απάντησε για πρώτη φορά τον Αύγουστο του 2025. Προσδιόρισε ένα έγγραφο ως εμπίπτον στο πεδίο εφαρμογής της αίτησης πρόσβασης, στο οποίο αρνήθηκε να παράσχει πρόσβαση στο κοινό στο σύνολό του. Με τον τρόπο αυτό, η Επιτροπή υποστήριξε ότι η δημοσιοποίηση θα μπορούσε να υπονομεύσει τις διεθνείς σχέσεις της ΕΕ με τη χώρα στην οποία βρίσκεται το έργο.

Ο καταγγέλλων αμφισβήτησε την απόφαση της Επιτροπής υποβάλλοντας «επιβεβαιωτική αίτηση» τον Σεπτέμβριο του 2025. Όταν η Επιτροπή δεν έδωσε ρητή απάντηση, ο καταγγέλλων απευθύνθηκε στη Διαμεσολαβήτρια τον Οκτώβριο του 2025.

Η Διαμεσολαβήτρια κίνησε έρευνα σχετικά με τη σιωπηρή άρνηση της Επιτροπής να χορηγήσει πρόσβαση στο κοινό και, ως πρώτο βήμα, ζήτησε από την Επιτροπή να εκδώσει το συντομότερο δυνατόν ρητή απάντηση στην επιβεβαιωτική αίτηση του καταγγέλλοντος. Ελλείψει απάντησης εντός της ταχθείσας προθεσμίας, η ομάδα έρευνας της Διαμεσολαβήτριας επιθεώρησε το εν λόγω έγγραφο, μαζί με έγγραφα σχετικά με τη διαβούλευση με την ενδιαφερόμενη τρίτη χώρα.

Η Επιτροπή απάντησε στον καταγγέλλοντα τον Μάιο του 2026, παρέχοντας ευρεία μερική πρόσβαση στο επίμαχο έγγραφο, αποκρύπτοντας μόνο περιορισμένα δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα, τα οποία ο καταγγέλλων δεν αμφισβήτησε. Ως εκ τούτου, ο Διαμεσολαβητής έκρινε ότι η καταγγελία σχετικά με τη σιωπηρή άρνηση πρόσβασης της Επιτροπής είχε διευθετηθεί με την πρόσβαση που έχει πλέον χορηγηθεί. Τούτου λεχθέντος, η Διαμεσολαβήτρια εξέφρασε τη λύπη της για την καθυστέρηση που επέφερε η Επιτροπή στη διεκπεραίωση του αιτήματος πρόσβασης της καταγγέλλουσας, η οποία συνεχίστηκε ακόμη και μετά την κίνηση της έρευνάς της. Η Διαμεσολαβήτρια εξακολουθεί να παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς το ζήτημα των καθυστερήσεων βάσει των καταγγελιών που της υποβάλλονται.