Το ιστορικό της καταγγελίας

1. Ο καταγγέλλων, ιρλανδός πολίτης που αγωνίζεται κατά της κατασκευής ανεμόμυλων στην περιοχή του στην Ιρλανδία, υπέβαλε καταγγελία τον Μάιο του 2014 στον Διαμεσολαβητή σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή διεξήγαγε δημόσια διαβούλευση κατά τη διάρκεια της διαδικασίας κατάρτισης καταλόγου έργων ενεργειακών υποδομών στα οποία θα δοθεί προτεραιότητα για χρηματοδότηση από την Επιτροπή.

Η έρευνα

2. Η Διαμεσολαβήτρια κίνησε έρευνα σχετικά με την καταγγελία και εντόπισε τους ακόλουθους ισχυρισμούς και ισχυρισμούς:

Ισχυρισμοί:

1) Η Επιτροπή δεν συμμορφώθηκε με τη δική της ανακοίνωση σχετικά με τη δημόσια διαβούλευση [1] όσον αφορά τα έργα ενεργειακών υποδομών.

2) Περιορίζοντας τη γλώσσα του ιστοτόπου της στη δημόσια διαβούλευση μόνο στα αγγλικά, η Επιτροπή στερούσε τα πολιτικά δικαιώματα πολλών πολιτών σε χώρες όπου μπορούν να κατασκευαστούν τα έργα ενεργειακής υποδομής.

Αιτήσεις:

1) Η Επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίζει ότι όλες οι σχετικές περιβαλλοντικές πληροφορίες είναι διαθέσιμες στις κοινότητες που επηρεάζονται από τα εν λόγω έργα·

2) Η Επιτροπή θα πρέπει να εξετάσει το ενδεχόμενο δημοσίευσης των ιστοτόπων της σε δημόσιες διαβουλεύσεις σε όλες τις επίσημες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή, τουλάχιστον, στις επίσημες γλώσσες των κρατών μελών που θα επηρεαστούν από τα συστήματα που προβλέπονται από τις δημόσιες διαβουλεύσεις.

3. Κατά τη διάρκεια της έρευνας, ο Διαμεσολαβητής έλαβε τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με την καταγγελία και, στη συνέχεια, τις παρατηρήσεις του καταγγέλλοντος σε απάντηση της γνώμης της Επιτροπής. Κατά τη διεξαγωγή της έρευνας, ο Διαμεσολαβητής έλαβε υπόψη τα επιχειρήματα και τις γνώμες που προέβαλαν τα μέρη.

Εικαζόμενες παραλείψεις σχετικά με τον τρόπο διεξαγωγής των δημόσιων διαβουλεύσεων

Επιχειρήματα που υποβλήθηκαν στον Διαμεσολαβητή

4. Ο καταγγέλλων ισχυρίστηκε ότι η Επιτροπή δεν διασφάλισε ότι το κοινό θα μπορούσε να εκφράσει τις απόψεις του σχετικά με την πρόταση της Επιτροπής να δοθεί προτεραιότητα στη χρηματοδότηση διαφόρων έργων ανεμογεννητριών στην Ιρλανδία. Ισχυρίστηκε, συγκεκριμένα, ότι η Επιτροπή δεν χρησιμοποίησε όλα τα δυνατά μέσα για να δημοσιεύσει πληροφορίες σχετικά με τα έργα ανεμογεννητριών και δεν έλαβε τα αναγκαία μέτρα για να διασφαλίσει ότι τα ενδιαφερόμενα μέρη στην Ιρλανδία θα μπορούσαν να συμμετάσχουν στη δημόσια διαβούλευση της Επιτροπής. Όσον αφορά τα επιχειρήματα αυτά, σημείωσε ότι η Επιτροπή δεν του έδωσε παραδείγματα του τρόπου με τον οποίο οι κάτοικοι των Midlands της Ιρλανδίας (όπου ζει) ενημερώθηκαν για τη δημόσια διαβούλευση της Επιτροπής σχετικά με τα έργα ανεμογεννητριών.

5. Ο καταγγέλλων δήλωσε ότι η μη επικοινωνία με τα άτομα που επηρεάζονται από τα διάφορα έργα ανεμογεννητριών, δηλαδή τα άτομα που ζουν στις περιοχές όπου επρόκειτο να κατασκευαστούν οι ανεμόμυλοι, παραβίασε τη σύμβαση του Aarhus [2].

6. Στη γνώμη της, η Επιτροπή δήλωσε ότι διεξάγει εκτενείς δημόσιες διαβουλεύσεις πριν συμπεριλάβει ένα έργο στον κατάλογο των έργων στα οποία πρέπει να δοθεί προτεραιότητα για χρηματοδότηση από την Επιτροπή [3]. Εκτός από το ζήτημα της χρηματοδότησης των έργων από την Επιτροπή, η Επιτροπή επισήμανε ότι οι εθνικές αρχές υποχρεούνται να διενεργούν ειδικές διαβουλεύσεις για τα έργα σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο πριν από την έγκριση των επιμέρους έργων.

7. Η Επιτροπή δήλωσε ότι ξεκίνησε δημόσια διαβούλευση σχετικά με τον κατάλογο των έργων που θα μπορούσαν να χρηματοδοτηθούν από την Επιτροπή στον ιστότοπο «Η φωνή σας στην Ευρώπη», ο οποίος αποτελεί ενιαίο σημείο πρόσβασης για όλες τις δημόσιες διαβουλεύσεις που δρομολογεί η Επιτροπή.

8. Η Επιτροπή σημείωσε ότι περαιτέρω εκδηλώσεις διαβούλευσης κοινοποιήθηκαν στο κοινό μέσω διαφόρων ιστοσελίδων της ΓΔ Ενέργειας, συμπεριλαμβανομένης της ιστοσελίδας «Δημόσιες διαβουλεύσεις», της ιστοσελίδας «Εκδηλώσεις» και της ιστοσελίδας «Νέα»· Τι νέο υπάρχει στην ιστοσελίδα της Ενεργειακής Πολιτικής.

9. Επιπλέον, η Επιτροπή επισήμανε ότι ο ιστότοπος του ιρλανδικού Υπουργείου Επικοινωνιών, Ενέργειας και Φυσικών Πόρων περιείχε πληροφορίες σχετικά με τη διαδικασία διαβούλευσης και σύνδεσμο προς τον σχετικό ιστότοπο της ΓΔ Ενέργειας.

10. Η Επιτροπή επισήμανε επίσης ότι χρησιμοποίησε επίσης «πιο παραδοσιακές εναλλακτικές λύσεις αντί του διαδικτύου», όπως δελτία Τύπου και υπομνήματα με συχνές ερωτήσεις.

11. Η Επιτροπή ενημέρωσε επίσης τη Διαμεσολαβήτρια ότι η διαδικασία διαβούλευσης περιλάμβανε επτά εκδηλώσεις για τα ενδιαφερόμενα μέρη [4].

12. Στη συνέχεια, η Επιτροπή υπογράμμισε ότι η πρόσβαση στη διαδικασία διαβούλευσης δεν υπόκειται σε περιορισμούς με βάση την τοποθεσία ή τα ειδικά χαρακτηριστικά των ενδιαφερόμενων μερών. Σημείωσε ότι η συμμετοχή στην Ημέρα Ενημέρωσης ήταν δωρεάν.

13. Η Επιτροπή πρόσθεσε ότι η διαβούλευση ξεκίνησε το νωρίτερο δυνατό, δηλαδή 17 μήνες πριν από την απόφασή της σχετικά με τα έργα στα οποία πρέπει να δοθεί προτεραιότητα όσον αφορά τη χρηματοδότηση. Στη συνέχεια, η διαβούλευση διήρκεσε 15 εβδομάδες (από τις 20 Ιουνίου έως τις 4 Οκτωβρίου 2012).

14. Τέλος, η Επιτροπή επισήμανε ότι τα στοιχεία επικοινωνίας των υπηρεσιών της Επιτροπής που είναι αρμόδιες για την κατάρτιση του καταλόγου των έργων ενεργειακών υποδομών στα οποία πρέπει να δοθεί προτεραιότητα όσον αφορά τη χρηματοδότηση από την Επιτροπή, καθώς και τα ονόματα των φορέων υλοποίησης έργων που είναι υπεύθυνοι για τα εν λόγω έργα, ,, δημοσιεύθηκαν στον ιστότοπο της Επιτροπής τον Ιούνιο του 2012. Ως εκ τούτου, το κοινό που ενδιαφερόταν για κάθε συγκεκριμένο έργο είχε τη δυνατότητα να ζητήσει πρόσθετες πληροφορίες από τους φορείς υλοποίησης των έργων ή από την Επιτροπή. Η Επιτροπή επισήμανε, στο πλαίσιο αυτό, ότι έλαβε και εξέτασε ορισμένα αιτήματα παροχής πληροφοριών σχετικά με έργα που περιλαμβάνονται στον κατάλογο έργων ενεργειακής υποδομής.

15. Στις παρατηρήσεις του, ο καταγγέλλων ρώτησε «πόσοι απλοί άνθρωποι μπορούν να μπουν στον κόπο να διαβάσουν τη σελίδα της Επιτροπής «Η φωνή σας στην Ευρώπη», αν μπορούν καν να τη βρουν;» Στο πλαίσιο αυτό, ο καταγγέλλων διαφώνησε με την άποψη της Επιτροπής ότι οι ανακοινώσεις σε έναν ιστότοπο είναι «δημόσιες ανακοινώσεις». Στη συνέχεια, ο καταγγέλλων ρώτησε αν το δελτίο τύπου της Επιτροπής δημοσιεύθηκε στις ιρλανδικές εφημερίδες.

Η αξιολόγηση του Διαμεσολαβητή

16. Ο Διαμεσολαβητής σημειώνει ότι το άρθρο 1 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση ορίζει ότι η Συνθήκη σηματοδοτεί ένα νέο στάδιο στη διαδικασία δημιουργίας μιας διαρκώς στενότερης ένωσης μεταξύ των λαών της Ευρώπης, στην οποία οι αποφάσεις λαμβάνονται όσο το δυνατόν πιο ανοικτά και όσο το δυνατόν εγγύτερα στους πολίτες.

17. Η συμμόρφωση με το άρθρο 1 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση απαιτεί από τα θεσμικά όργανα της ΕΕ να θέτουν εγκαίρως στη διάθεση του κοινού επαρκείς πληροφορίες σχετικά με τις πολιτικές και τις αποφάσεις που προτίθενται να εγκρίνουν και δημιουργεί τις κατάλληλες ευκαιρίες για το κοινό να γνωστοποιεί τις απόψεις του σε σχέση με τις εν λόγω προτεινόμενες πολιτικές και αποφάσεις.

18. Η συμμόρφωση με το άρθρο 1 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ιδιαίτερα σημαντική σε σχέση με τις πολιτικές και τις αποφάσεις που ενδέχεται να έχουν επιπτώσεις στο περιβάλλον. Πρώτον, η προστασία και η βελτίωση του περιβάλλοντος αποτελεί κεντρικό πυλώνα της ΕΕ [5]. Δεύτερον, η αποτελεσματική προστασία και βελτίωση του περιβάλλοντος απαιτεί τη συμβολή των πολιτών σε ολόκληρη την ΕΕ, οι οποίοι είναι συχνά οι πλέον κατάλληλοι για τον εντοπισμό απειλών για το περιβάλλον.

19. Οι ανωτέρω αρχές αντικατοπτρίζονται στη Σύμβαση του Aarhus, την οποία έχει υπογράψει η ΕΕ και από την οποία δεσμεύεται. Η Σύμβαση θεσπίζει ορισμένα δικαιώματα του κοινού όσον αφορά το περιβάλλον. Η Σύμβαση προβλέπει το δικαίωμα κάθε προσώπου να λαμβάνει περιβαλλοντικές πληροφορίες που κατέχουν οι δημόσιες αρχές, οι οποίες περιλαμβάνουν πληροφορίες σχετικά με την κατάσταση του περιβάλλοντος, αλλά και σχετικά με τις πολιτικές ή τα μέτρα που λαμβάνονται σε σχέση με αυτό. Επιπλέον, οι δημόσιες αρχές υποχρεούνται, βάσει της σύμβασης, να διαδίδουν ενεργά τις περιβαλλοντικές πληροφορίες που έχουν στην κατοχή τους. Η Σύμβαση δημιουργεί επίσης δικαίωμα συμμετοχής στη λήψη αποφάσεων για το περιβάλλον. Ως εκ τούτου, οι δημόσιες αρχές θα πρέπει να προβαίνουν σε ρυθμίσεις που θα επιτρέπουν στο κοινό που θίγεται και στις περιβαλλοντικές μη κυβερνητικές οργανώσεις να σχολιάζουν, για παράδειγμα, προτάσεις έργων που επηρεάζουν το περιβάλλον ή σχέδια και προγράμματα που σχετίζονται με το περιβάλλον. Οι παρατηρήσεις αυτές θα πρέπει να λαμβάνονται δεόντως υπόψη κατά τη λήψη αποφάσεων.

20. Οι ανωτέρω αρχές αντικατοπτρίζονται στον κανονισμό Aarhus [6]. Το άρθρο 9 του κανονισμού Århus συγκεκριμενοποιεί το δικαίωμα του κοινού να συμμετέχει στη λήψη αποφάσεων από τα θεσμικά όργανα και τους οργανισμούς της Ένωσης σχετικά με έργα που έχουν επιπτώσεις στο περιβάλλον. Αναφέρει ότι (η υπογράμμιση του Διαμεσολαβητή):

"1. Τα θεσμικά όργανα και οι οργανισμοί της Κοινότητας παρέχουν, μέσω κατάλληλων πρακτικών ή/και άλλων διατάξεων, έγκαιρες και αποτελεσματικές ευκαιρίες συμμετοχής του κοινού κατά την προετοιμασία, την τροποποίηση ή την αναθεώρηση σχεδίων ή προγραμμάτων που αφορούν το περιβάλλον, όταν όλες οι επιλογές είναι ακόμη ανοικτές. Ειδικότερα, όταν η Επιτροπή καταρτίζει πρόταση για ένα τέτοιο σχέδιο ή πρόγραμμα, η οποία υποβάλλεται προς απόφαση σε άλλα θεσμικά όργανα ή οργανισμούς της Κοινότητας, προβλέπει τη συμμετοχή του κοινού σε αυτό το προπαρασκευαστικό στάδιο.

2. Τα όργανα και οι οργανισμοί της Κοινότητας προσδιορίζουν το κοινό το οποίο θίγεται ή ενδέχεται να θιγεί ή του οποίου διακυβεύονται συμφέροντα από σχέδιο ή πρόγραμμα του είδους που αναφέρεται στην παράγραφο 1, λαμβάνοντας υπόψη τους στόχους του παρόντος κανονισμού.

3. Τα όργανα και οι οργανισμοί της Κοινότητας μεριμνούν ώστε το κοινό που αναφέρεται στην παράγραφο 2 να ενημερώνεται, είτε με δημόσιες ανακοινώσεις είτε με άλλα κατάλληλα μέσα, όπως τα ηλεκτρονικά μέσα, εφόσον υπάρχουν, σχετικά με:

α) το σχέδιο πρότασης, εφόσον είναι διαθέσιμο·

β) τις περιβαλλοντικές πληροφορίες ή εκτιμήσεις που σχετίζονται με το υπό εκπόνηση σχέδιο ή πρόγραμμα, εφόσον υπάρχουν· και

γ) πρακτικές ρυθμίσεις για τη συμμετοχή, συμπεριλαμβανομένων των εξής:

i) τη διοικητική οντότητα από την οποία μπορούν να ληφθούν οι σχετικές πληροφορίες,

ii) τη διοικητική οντότητα στην οποία μπορούν να υποβληθούν παρατηρήσεις, γνώμες ή ερωτήσεις, και

iii) εύλογα χρονικά πλαίσια που παρέχουν επαρκή χρόνο στο κοινό για να ενημερωθεί, να προετοιμαστεί και να συμμετάσχει αποτελεσματικά στη διαδικασία λήψης αποφάσεων για το περιβάλλον.

(...).»

21. Ο καταγγέλλων ισχυρίζεται ότι η Επιτροπή δεν έλαβε τα κατάλληλα μέτρα για να ενημερώσει τα πρόσωπα που βρίσκονται στην περιοχή της Ιρλανδίας στην οποία διαμένει (Midlands), η οποία είναι μια περιοχή όπου υπήρχε τότε ένα έργο ανεμογεννητριών στον κατάλογο των έργων στα οποία η Επιτροπή θα έδινε προτεραιότητα για χρηματοδότηση. Ισχυρίζεται ότι η Επιτροπή θα έπρεπε να είχε πραγματοποιήσει συναντήσεις με άτομα που ζουν στα Midlands της Ιρλανδίας και θα έπρεπε να έχει δημοσιεύσει ανακοινώσεις σε τοπικές εφημερίδες εκεί.

22. Η Διαμεσολαβήτρια επισημαίνει ότι το άρθρο 9 του κανονισμού Aarhus επικεντρώνεται στο αποτέλεσμα. Αντί να θεσπίζει ένα άκαμπτο επίσημο νομικό καθεστώς που απαιτεί την οργάνωση συγκεκριμένων μορφών συμμετοχής του κοινού, το άρθρο 9 του κανονισμού Aarhus επικεντρώνεται στη διασφάλιση της επίτευξης αποτελεσματικών αποτελεσμάτων όσον αφορά τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων. Στο πλαίσιο αυτό, ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι το άρθρο 9 παράγραφος 1 του κανονισμού Aarhus αναφέρεται στην ανάγκη για «κατάλληλες» πρακτικές και/ή άλλες διατάξεις, ώστε να διασφαλίζεται ότι υπάρχουν έγκαιρες και αποτελεσματικές ευκαιρίες συμμετοχής του κοινού κατά την προετοιμασία, την τροποποίηση ή την επανεξέταση σχεδίων ή προγραμμάτων που σχετίζονται με το περιβάλλον, όταν όλες οι επιλογές είναι ακόμη ανοικτές [7]. Στο πλαίσιο αυτό, η Διαμεσολαβήτρια διαφωνεί με την άποψη, η οποία συνάγεται εμμέσως από τον ισχυρισμό του καταγγέλλοντος, ότι η Επιτροπή θα έπρεπε να είχε χρησιμοποιήσει όλα τα δυνατά μέσα για να διασφαλίσει την πρόσβαση σε δημοσιεύσεις/πληροφορίες σχετικά με τον κατάλογο των έργων ενεργειακής υποδομής. Η Επιτροπή δεν χρειάζεται να χρησιμοποιήσει όλα τα δυνατά μέσα για να διασφαλίσει την πρόσβαση σε δημοσιεύσεις/πληροφορίες σχετικά με τον κατάλογο των έργων ενεργειακής υποδομής. Αντιθέτως, πρέπει να χρησιμοποιεί όλα τα κατάλληλα μέσα για τη διασφάλιση της πρόσβασης σε δημοσιεύσεις/πληροφορίες σχετικά με τον κατάλογο των έργων ενεργειακής υποδομής. Το κατά πόσον ένα μέτρο είναι ή δεν είναι «κατάλληλο» εξαρτάται από τη φύση του περιβαλλοντικού ζητήματος που αποτελεί αντικείμενο της εν λόγω λήψης αποφάσεων και από τη φύση της λήψης αποφάσεων. Εξαρτάται επίσης από το αν άλλοι φορείς είναι σε καλύτερη θέση να εφαρμόσουν τέτοια μέτρα.

23. Η Διαμεσολαβήτρια σημειώνει, στο πλαίσιο αυτό, το επιχείρημα της Επιτροπής ότι όλα τα επιμέρους έργα ενεργειακών υποδομών που περιλαμβάνονται στον κατάλογο των έργων ενεργειακών υποδομών θα πρέπει να υποβληθούν σε πλήρη διαδικασία αδειοδότησης σε εθνικό επίπεδο, προτού μπορέσουν να προχωρήσουν, η οποία θα περιλαμβάνει ειδική δημόσια διαβούλευση για κάθε έργο με στόχο τα ενδιαφερόμενα μέρη που ενδέχεται να επηρεάζονται άμεσα από κάθε έργο, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων που ζουν σε τοπικό επίπεδο [8]. Η παρατήρηση αυτή είναι σημαντική, δεδομένου ότι, ακόμη και αν ένα έργο εγκριθεί ποτέ για χρηματοδότηση σε επίπεδο ΕΕ, δεν θα μπορούσε να προχωρήσει χωρίς να λάβει άδεια σε εθνικό επίπεδο.

24. Η δήλωση της Επιτροπής υποστηρίζεται από τη σχετική νομοθεσία. Ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι το άρθρο 9 του κανονισμού 347/2013 σχετικά με τις κατευθυντήριες γραμμές για τις διευρωπαϊκές ενεργειακές υποδομές ορίζει ότι, με την επιφύλαξη τυχόν απαιτήσεων βάσει των συμβάσεων του Aarhus και του Espoo και της σχετικής νομοθεσίας της Ένωσης, όλα τα μέρη που συμμετέχουν στη διαδικασία αδειοδότησης έργων τηρούν τις αρχές για τη συμμετοχή του κοινού που ορίζονται στο παράρτημα VI του κανονισμού. Στη συνέχεια, ο κανονισμός ορίζει ότι τουλάχιστον μία δημόσια διαβούλευση πραγματοποιείται από τον φορέα υλοποίησης του έργου ή, όταν απαιτείται από το εθνικό δίκαιο, από την αρμόδια (εθνική, περιφερειακή ή τοπική) αρχή, πριν από την υποβολή του τελικού και πλήρους φακέλου αίτησης στην αρμόδια αρχή.

25. Το ίδιο το παράρτημα VI του κανονισμού 347/2013 ορίζει ότι, για να αυξηθεί η συμμετοχή του κοινού στη διαδικασία αδειοδότησης και να διασφαλιστεί η εκ των προτέρων ενημέρωση και ο διάλογος με το κοινό, στην προαναφερθείσα δημόσια διαβούλευση εφαρμόζονται οι ακόλουθες αρχές:

Τα ενδιαφερόμενα μέρη που επηρεάζονται από ένα έργο κοινού ενδιαφέροντος, συμπεριλαμβανομένων των αρμόδιων εθνικών, περιφερειακών και τοπικών αρχών, των ιδιοκτητών γης και των πολιτών που ζουν κοντά στο έργο, του ευρέος κοινού και των ενώσεών του, των οργανώσεων ή των ομάδων τους, ενημερώνονται εκτενώς και ζητείται η γνώμη τους σε πρώιμο στάδιο, όταν οι δυνητικές ανησυχίες του κοινού μπορούν ακόμη να ληφθούν υπόψη και με ανοικτό και διαφανή τρόπο. Κατά περίπτωση, η αρμόδια αρχή υποστηρίζει ενεργά τις δραστηριότητες που αναλαμβάνει ο φορέας υλοποίησης του έργου.

β) Οι αρμόδιες αρχές διασφαλίζουν ότι οι διαδικασίες δημόσιας διαβούλευσης για έργα κοινού ενδιαφέροντος συγκεντρώνονται, όπου είναι δυνατόν. Κάθε δημόσια διαβούλευση καλύπτει όλα τα θέματα που σχετίζονται με το συγκεκριμένο στάδιο της διαδικασίας και ένα θέμα που σχετίζεται με το συγκεκριμένο στάδιο της διαδικασίας δεν εξετάζεται σε περισσότερες από μία δημόσιες διαβουλεύσεις· ωστόσο, μία δημόσια διαβούλευση μπορεί να πραγματοποιηθεί σε περισσότερες από μία γεωγραφικές τοποθεσίες. Τα θέματα που εξετάζονται στο πλαίσιο δημόσιας διαβούλευσης αναφέρονται σαφώς στην κοινοποίηση της δημόσιας διαβούλευσης.

γ) Παρατηρήσεις και ενστάσεις γίνονται δεκτές μόνο από την έναρξη της δημόσιας διαβούλευσης έως τη λήξη της προθεσμίας.»

26. Το παράρτημα VI προσθέτει ότι η έννοια της συμμετοχής του κοινού περιλαμβάνει τουλάχιστον πληροφορίες σχετικά με:

"α) τα ενδιαφερόμενα μέρη στα οποία απευθύνεται και στα οποία απευθύνεται·

β) τα προβλεπόμενα μέτρα, συμπεριλαμβανομένων των προτεινόμενων γενικών τοποθεσιών και ημερομηνιών των ειδικών συνεδριάσεων·

γ) το χρονοδιάγραμμα·

δ) τους ανθρώπινους πόρους που διατίθενται για τα αντίστοιχα καθήκοντα.»

27. Το παράρτημα VI προσθέτει ότι, στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης που πρέπει να διεξαχθεί πριν από την υποβολή του φακέλου της αίτησης, οι ενδιαφερόμενοι πρέπει τουλάχιστον:

δημοσιεύει ενημερωτικό φυλλάδιο 15 σελίδων κατ’ ανώτατο όριο, το οποίο παρέχει, με σαφή και συνοπτικό τρόπο, επισκόπηση του σκοπού και του προκαταρκτικού χρονοδιαγράμματος του έργου, του εθνικού σχεδίου ανάπτυξης του δικτύου, των εναλλακτικών διαδρομών που εξετάστηκαν, των αναμενόμενων επιπτώσεων, μεταξύ άλλων διασυνοριακού χαρακτήρα, και των πιθανών μέτρων μετριασμού, το οποίο δημοσιεύεται πριν από την έναρξη της διαβούλευσης· το ενημερωτικό φυλλάδιο αναφέρει επιπλέον τις διαδικτυακές διευθύνσεις της πλατφόρμας διαφάνειας που αναφέρεται στο άρθρο 18 και του εγχειριδίου διαδικασιών που αναφέρεται στο σημείο 1·

β) ενημερώνει όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη που επηρεάζονται σχετικά με το έργο μέσω δικτυακού τόπου και άλλων κατάλληλων μέσων ενημέρωσης. Ο δικτυακός τόπος του έργου καθιστά διαθέσιμα τουλάχιστον τα ακόλουθα: το αναφερόμενο ενημερωτικό φυλλάδιο· μη τεχνική περίληψη που επικαιροποιείται τακτικά και δεν υπερβαίνει τις 50 σελίδες, η οποία αντικατοπτρίζει την τρέχουσα κατάσταση του έργου και αναφέρει σαφώς, σε περίπτωση επικαιροποιήσεων, τις αλλαγές σε προηγούμενες εκδόσεις· τον προγραμματισμό του έργου και της δημόσιας διαβούλευσης, με σαφή αναφορά των ημερομηνιών και των τόπων διεξαγωγής των δημόσιων διαβουλεύσεων και ακροάσεων, καθώς και των προβλεπόμενων θεμάτων που σχετίζονται με τις εν λόγω ακροάσεις· στοιχεία επικοινωνίας για την απόκτηση του πλήρους συνόλου των εγγράφων της αίτησης· και στοιχεία επικοινωνίας με σκοπό τη διαβίβαση παρατηρήσεων και αντιρρήσεων κατά τη διάρκεια δημόσιων διαβουλεύσεων.·

γ) προσκαλεί εγγράφως τα σχετικά επηρεαζόμενα ενδιαφερόμενα μέρη σε ειδικές συνεδριάσεις, κατά τη διάρκεια των οποίων συζητούνται οι ανησυχίες.»

28. Ο Διαμεσολαβητής τονίζει ότι, υπό το πρίσμα των ανωτέρω, κανένα από τα έργα που περιλαμβάνονται στον κατάλογο των έργων στα οποία θα μπορούσε να δοθεί προτεραιότητα για χρηματοδότηση δεν μπορεί να υλοποιηθεί, εκτός εάν έχουν υποβληθεί σε κατάλληλες διαβουλεύσεις σε τοπικό επίπεδο, όπου τα άτομα που επηρεάζονται περισσότερο από τα έργα και τα οποία ενδέχεται να είναι καλύτερα ενημερωμένα όσον αφορά τον αντίκτυπο των έργων στο περιβάλλον, μπορούν να διατυπώσουν τις απόψεις και τις ανησυχίες τους. Ως εκ τούτου, είναι σαφές ότι υπάρχουν διασφαλίσεις που διασφαλίζουν ότι οι πολίτες μπορούν να συμμετέχουν στη λήψη αποφάσεων σχετικά με μεμονωμένα έργα και να γνωστοποιούν τις απόψεις τους σχετικά με τις επιπτώσεις των εν λόγω έργων στο περιβάλλον πριν από την υλοποίησή τους.

29. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι εάν ένα έργο αποτύχει στο στάδιο της έγκρισης σε εθνικό επίπεδο, οποιαδήποτε απόφαση σε επίπεδο ΕΕ όσον αφορά τη χρηματοδότησή του δεν έχει κανένα αποτέλεσμα, δεδομένου ότι η χρηματοδότηση μπορεί να χορηγηθεί μόνο σε έργα που υλοποιούνται.

30. Κατά την άποψη της Διαμεσολαβήτριας, δεν θα ήταν σκόπιμο να επιχειρήσει η Επιτροπή να επαναλάβει τη διαβούλευση που πρέπει ήδη να πραγματοποιηθεί σε εθνικό επίπεδο. Στο πλαίσιο αυτό, δεν μπορεί να προσαφθεί στην Επιτροπή ότι επέλεξε να μην πραγματοποιήσει συνεδριάσεις στις περιοχές όπου θα υλοποιηθούν τα έργα [9].

31. Μολονότι η Επιτροπή δεν επιχείρησε να επαναλάβει το είδος της διαβούλευσης που θα πρέπει να πραγματοποιείται σε εθνικό επίπεδο, έλαβε ωστόσο μέτρα για τη διεξαγωγή ευρείας διαβούλευσης σχετικά με τα σχέδιά της για τη χρηματοδότηση ορισμένων έργων, με ιδιαίτερη έμφαση στα διασυνοριακά ζητήματα που εμπίπτουν στην ειδική της αρμοδιότητα και εμπειρογνωμοσύνη.

32. Η Διαμεσολαβήτρια επισημαίνει ότι τα ζητήματα που αποτέλεσαν αντικείμενο της διαβούλευσης της Επιτροπής ήταν εξαιρετικά ευρέα και δεν περιορίζονταν σε περιβαλλοντικά ζητήματα. Η διαδικασία λήψης αποφάσεων της Επιτροπής απαιτούσε επίσης αξιολόγηση του συνολικού αντικτύπου των έργων από οικονομική και περιβαλλοντική άποψη. Τα κριτήρια που πρέπει να χρησιμοποιούνται για την αξιολόγηση των έργων περιλάμβαναν την ολοκλήρωση της αγοράς και τη διαλειτουργικότητα· αύξηση του ανταγωνισμού με έμφαση στη διαφοροποίηση, συμπεριλαμβανομένης της διευκόλυνσης της πρόσβασης σε εγχώριες πηγές εφοδιασμού· την ασφάλεια του εφοδιασμού· το επίπεδο των εκπομπών που μετράται με την αξιολόγηση της μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και των περιβαλλοντικών επιπτώσεων των υποδομών δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας· ικανότητα των δικτύων μεταφοράς και διανομής να συνδέουν και να μεταφέρουν ηλεκτρική ενέργεια από και προς τους χρήστες. Όπως θα εξηγηθεί κατωτέρω, τα πρόσωπα και οι ομάδες συμφερόντων σε ολόκληρη την ΕΕ, και όχι μόνο τα πρόσωπα και οι ομάδες που βρίσκονται σε περιοχές όπου ενδέχεται τελικά να ολοκληρωθούν συγκεκριμένα έργα, είχαν το δικαίωμα και την εξουσία να διατυπώσουν τις απόψεις τους σχετικά με τα εν λόγω γενικά ζητήματα.

33. Όσον αφορά την έκταση των πληροφοριών που παρέχονται σε σχέση με συγκεκριμένα έργα, η Διαμεσολαβήτρια επισημαίνει ότι ο κατάλογος των έργων στα οποία πρέπει να δοθεί προτεραιότητα για χρηματοδότηση περιλαμβάνει περισσότερα από 200 έργα σε ολόκληρη την ΕΕ. Η περιγραφή κάθε έργου στα έγγραφα διαβούλευσης ήταν πολύ περιορισμένη. Στις περισσότερες περιπτώσεις, το έργο περιγράφεται σε μία γραμμή. Η περιγραφή καθορίζει το είδος του έργου (για παράδειγμα, το έργο E155 περιγράφεται ως «3GW χερσαίας αιολικής ενέργειας στην Ιρλανδία που θα συνδεθεί απευθείας με τη χρήση καλωδίων HVDC μήκους περίπου 250 km με το σύστημα ηλεκτρικής ενέργειας του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ουαλία»), την ημερομηνία ολοκλήρωσής του, εάν είναι διαθέσιμη, και την εταιρεία που εκτελεί το έργο (αναφερόμενη ως «προωθητής»). Ωστόσο, η Επιτροπή δήλωσε, στη γνωμοδότησή της προς τον Διαμεσολαβητή, ότι ήταν πρόθυμη να παράσχει σε όλες τις οντότητες που ζητούσαν πρόσθετες πληροφορίες σχετικά με συγκεκριμένα έργα πρόσθετες πληροφορίες σχετικά με τα έργα αυτά. Δήλωσε ότι έλαβε και ανταποκρίθηκε θετικά στα αιτήματα αυτά.

34. Η Διαμεσολαβήτρια επισημαίνει ότι το μέσο που επέλεξε η Επιτροπή για την κοινοποίηση των περιβαλλοντικών ζητημάτων στο κοινό ήταν ουσιαστικά διαδικτυακό. Η Επιτροπή ανάρτησε πληροφορίες σε διάφορους ιστοτόπους της και διασφάλισε την ανάρτησή τους στον ιστότοπο των εθνικών περιβαλλοντικών αρχών. Καταρχήν, δεδομένης της ανάγκης επικοινωνίας με πρόσωπα σε ολόκληρη την ΕΕ με τη χρήση διαδικτυακών μέσων επικοινωνίας, θα ήταν πράγματι σκόπιμο (υπό την προϋπόθεση ότι, όπως θα συζητηθεί σε σχέση με τον δεύτερο ισχυρισμό κατωτέρω, λαμβάνονται κατάλληλα μέτρα για να διασφαλιστεί ότι οι βασικές πληροφορίες είναι διαθέσιμες σε γλώσσες προσβάσιμες σε όλους τους πολίτες και τις ομάδες).

35. Όσον αφορά την έκταση και την ένταση της χρήσης των διαδικτυακών μεθόδων επικοινωνίας, ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι η διαδικτυακή «μέθοδος» που χρησιμοποίησε η Επιτροπή ήταν ένας δικτυακός τόπος. Οι ιστοσελίδες είναι ουσιαστικά ένα στατικό μέσο επικοινωνίας. Ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι μπορεί να είναι χρήσιμο, για παρόμοιες διαδικασίες στο μέλλον, να εξεταστούν επίσης τα πλεονεκτήματα της χρήσης επικοινωνιών δικτύωσης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, οι οποίες είναι πιο δυναμικές και διαδραστικές. Ο Διαμεσολαβητής θα προβεί σε περαιτέρω παρατήρηση σχετικά με το θέμα αυτό.

36. Η Επιτροπή διοργάνωσε επίσης ορισμένες εκδηλώσεις για τα ενδιαφερόμενα μέρη κατά τη διάρκεια της διαδικασίας. Οι εκδηλώσεις αυτές πραγματοποιήθηκαν στις Βρυξέλλες, τη Μαδρίτη και τη Φλωρεντία. Ο Διαμεσολαβητής συμφωνεί ότι η διεξαγωγή τέτοιων συνεδριάσεων είναι επίσης σκόπιμη, δεδομένου ότι, σε αντίθεση με τις διαδικτυακές μορφές επικοινωνίας (και τις έντυπες επικοινωνίες), επιτρέπουν την άμεση ανταλλαγή απόψεων και τη συζήτηση. Όπως προαναφέρθηκε, το γεγονός ότι η Επιτροπή δεν διοργάνωσε συνεδριάσεις σε τοπικό επίπεδο, όπου θα υλοποιούνταν συγκεκριμένα έργα υποδομής, δεν είναι προβληματικό, δεδομένου ότι οι εν λόγω τοπικές διαβουλεύσεις για μεμονωμένα έργα διοργανώνονται από τις αρμόδιες αρχές σε εθνικό επίπεδο. Η Επιτροπή δεν χρειάστηκε να επαναλάβει τέτοιες συνεδριάσεις.

37. Υπό το πρίσμα των ανωτέρω, ο Διαμεσολαβητής δεν διαπιστώνει κρούσμα κακοδιοίκησης όσον αφορά τον πρώτο ισχυρισμό.

Εικαζόμενη στέρηση του δικαιώματος ψήφου των πολιτών λόγω περιορισμού των γλωσσών που χρησιμοποιούνται στη δημόσια διαβούλευση

Επιχειρήματα που υποβλήθηκαν στον Διαμεσολαβητή

38. Ο καταγγέλλων ισχυρίστηκε ότι η Επιτροπή διεξήγαγε τη δημόσια διαβούλευση μόνο στα αγγλικά. Ο καταγγέλλων επισήμανε ότι τα έργα έχουν πανευρωπαϊκή εμβέλεια. Ως εκ τούτου, κατά την άποψη του καταγγέλλοντος, η πλειονότητα των πολιτών της ΕΕ στερήθηκαν πλήρως τα πολιτικά τους δικαιώματα λόγω της χρήσης μόνο της αγγλικής γλώσσας.

39. Στη γνώμη της, η Επιτροπή δήλωσε ότι έχει επίγνωση της σημασίας που έχει η παροχή πληροφοριών στο κοινό στις εθνικές τους γλώσσες. Ωστόσο, διαφώνησε με τον ισχυρισμό ότι περιόριζε τη γλώσσα του ιστοτόπου της στα αγγλικά. Η Επιτροπή δήλωσε ότι οι πληροφορίες σχετικά με τη δημόσια διαβούλευση δημοσιεύθηκαν στον ιστότοπο «Η φωνή σας στην Ευρώπη» σε όλες τις εθνικές γλώσσες. Ωστόσο, η Επιτροπή επισήμανε ότι η μεταφραστική της υπηρεσία διαθέτει περιορισμένους πόρους και ότι, ως εκ τούτου, δεν μπορεί να μεταφράσει όλα τα έγγραφα διαβούλευσης.

40. Στις παρατηρήσεις του, ο καταγγέλλων δήλωσε ότι είχε πρόσβαση στον ιστότοπο «Η φωνή σας στην Ευρώπη» στα γερμανικά. Στη συνέχεια πήγε στο τμήμα με τίτλο "Konsultationen nach Politikbereichen" (διαβουλεύσεις ανάλογα με τον τομέα πολιτικής). Στη συνέχεια απέκτησε πρόσβαση στο τμήμα με τίτλο «Ενέργεια». Οι συνδέσεις με τα πιθανά έργα ενεργειακής υποδομής οδήγησαν στο ακόλουθο μήνυμα «Die gesuchten Informationen stehen in folgender Sprache/folgenden Sprachen zur Verfügung: Αγγλικά" (οι περιζήτητες πληροφορίες είναι διαθέσιμες στην/στις ακόλουθη/-ες γλώσσα/-ες: αγγλικά).

Η αξιολόγηση του Διαμεσολαβητή

41. Η Διαμεσολαβήτρια υπογραμμίζει ότι, για να είναι αποτελεσματική μια δημόσια διαβούλευση, ιδίως όταν σχετίζεται με ζήτημα πανευρωπαϊκής σημασίας, πρέπει να διεξάγεται σε γλώσσες τις οποίες κατανοούν οι πολίτες και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη. Πράγματι, ο Διαμεσολαβητής έχει ήδη συστήσει [10] στην Επιτροπή να διερευνήσει όλα τα διαθέσιμα μέσα για τη διασφάλιση ευρύτερης γλωσσικής προσβασιμότητας στα έγγραφα της δημόσιας διαβούλευσης, όπως η εξασφάλιση συστηματικότερης παροχής συνδέσμων προς διαθέσιμες μεταφράσεις για τα σχετικά έγγραφα και η αύξηση της ευαισθητοποίησης των υπηρεσιών σχετικά με τα διαθέσιμα μεταφραστικά εργαλεία και μέσα για τη διευκόλυνση της αποτελεσματικής χρήσης τους. Ο Διαμεσολαβητής σημειώνει επίσης ότι το 2012 το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε το ψήφισμα 2012/2676(RSP) σχετικά με τις δημόσιες διαβουλεύσεις και τη διαθεσιμότητά τους σε όλες τις γλώσσες της ΕΕ [11]. Το ψήφισμα αυτό καλούσε την Επιτροπή να επανεξετάσει τυχόν περιοριστικές γλωσσικές πολιτικές όσον αφορά τις δημόσιες διαβουλεύσεις.

42 Ο Διαμεσολαβητής εκτιμά το γεγονός ότι η Επιτροπή αντιμετωπίζει ένα δύσκολο έργο στην προσπάθειά της να επιτύχει ισορροπία μεταξύ της ανάγκης να διασφαλιστεί ότι οι πολίτες της ΕΕ λαμβάνουν, σε όλες τις επίσημες γλώσσες της ΕΕ, τις πληροφορίες που είναι αναγκαίες για την αποτελεσματική συμμετοχή τους σε δημόσια διαβούλευση και της ανάγκης συμμόρφωσης με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης. Ωστόσο, οι πολίτες δεν θα πρέπει ποτέ να στερούνται βασικές γνώσεις σχετικά με οποιαδήποτε δημόσια διαβούλευση, όπως η ίδια η ύπαρξη της δημόσιας διαβούλευσης και οι βασικές πληροφορίες σχετικά με την εν λόγω διαβούλευση. Επιπλέον, οι περιορισμοί όσον αφορά τους πόρους και τον προϋπολογισμό δεν μπορούν να δικαιολογήσουν τη συστηματική επιβάρυνση των ίδιων των πολιτών για την πληρωμή της μετάφρασης των εγγράφων διαβούλευσης, εάν επιθυμούν να συμμετάσχουν στον δημοκρατικό βίο της Ένωσης μέσω των δημόσιων διαβουλεύσεων της Επιτροπής.

43. Όσον αφορά τη συγκεκριμένη περίπτωση, η Διαμεσολαβήτρια επισημαίνει ότι η Επιτροπή δημοσίευσε, σε όλες τις επίσημες γλώσσες, πληροφορίες σχετικά με τη δημόσια διαβούλευσή της για τα έργα που θα μπορούσαν ενδεχομένως να χρηματοδοτηθούν από την Επιτροπή. Πρέπει να επαινεθεί γι' αυτό. Ωστόσο, δεν μετέφρασε όλα τα έγγραφα που αφορούσαν τη διαβούλευση (συγκεκριμένα, δεν μετέφρασε τον κατάλογο των έργων, ο οποίος παρασχέθηκε μόνο στα αγγλικά). Ο Διαμεσολαβητής σημειώνει ότι ο κατάλογος περιέχει τις πληροφορίες που είναι απαραίτητες για να μπορέσουν οι πολίτες να συμμετάσχουν πλήρως στη δημόσια διαβούλευση, συμπεριλαμβανομένων σύντομων περιγραφών των εν λόγω έργων. Επισημαίνει επίσης ότι δεν μπορεί να προβληθεί κανένα επιχείρημα όσον αφορά το κατά πόσον η μετάφραση του καταλόγου θα συνιστούσε δυσανάλογη χρήση περιορισμένων οικονομικών πόρων, δεδομένου ότι ο οριστικός κατάλογος (ο οποίος δεν διαφέρει σημαντικά από τον κατάλογο που διατίθεται στην αγγλική γλώσσα για τη δημόσια διαβούλευση) μεταφράστηκε σε 22 άλλες επίσημες γλώσσες όταν τελικά εγκρίθηκε. Ως εκ τούτου, δεν θα απαιτούσε μεγαλύτερη χρήση δημόσιων πόρων για τη μετάφραση του καταλόγου στις γλώσσες αυτές σε προγενέστερο στάδιο, επιτρέποντας έτσι τη χρήση των μεταφράσεων αυτών στη δημόσια διαβούλευση της Επιτροπής. Στο πλαίσιο αυτό, ο Διαμεσολαβητής θα διατυπώσει επικριτική παρατήρηση.

Συμπεράσματα

Με βάση την έρευνα σχετικά με την εν λόγω καταγγελία, ο Διαμεσολαβητής την περατώνει με τα ακόλουθα συμπεράσματα και περαιτέρω παρατηρήσεις:

Όσον αφορά τον πρώτο ισχυρισμό, ο Διαμεσολαβητής δεν διαπιστώνει κακοδιοίκηση εκ μέρους της Επιτροπής.

Όσον αφορά τον δεύτερο ισχυρισμό, ο Διαμεσολαβητής διαπιστώνει ότι η Επιτροπή παρέλειψε να παράσχει στους πολίτες τις αναγκαίες μεταφράσεις ενός εγγράφου που θα τους επέτρεπε να συμμετάσχουν πλήρως στη δημόσια διαβούλευση και ότι αυτό συνιστούσε κακοδιοίκηση.

Ο καταγγέλλων και η Επιτροπή θα ενημερωθούν για την απόφαση αυτή.

Περαιτέρω παρατήρηση

Η Επιτροπή θα πρέπει, εκτός από τη χρήση δικτυακών τόπων, να εξετάσει επίσης το ενδεχόμενο χρήσης πιο δυναμικών διαδικτυακών μορφών επικοινωνίας με τους πολίτες στο πλαίσιο δημόσιων διαβουλεύσεων.

 

η Έμιλι Ο' Ράιλι

Στρασβούργο, 28/4/2015

 

[1] Ανακοίνωση της Επιτροπής: Προς μια ενισχυμένη νοοτροπία διαβούλευσης και διαλόγου - Γενικές αρχές και ελάχιστες προδιαγραφές για τη διαβούλευση των ενδιαφερομένων μερών από την Επιτροπή, COM(2002) 704 τελικό, Βρυξέλλες, 11 Δεκεμβρίου 2002.

[2] Σύμβαση της Οικονομικής Επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για την Ευρώπη (ΟΕΕ/ΗΕ) σχετικά με την πρόσβαση σε πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη για περιβαλλοντικά θέματα, η οποία εγκρίθηκε στις 25 Ιουνίου 1998.

[3] Πρέπει να σημειωθεί ότι η εγγραφή ενός έργου στον οριστικό κατάλογο συνεπάγεται ότι μπορεί στη συνέχεια να χρηματοδοτηθεί από την Επιτροπή. Ωστόσο, η εγγραφή ενός έργου στον οριστικό κατάλογο δεν συνεπάγεται ότι θα λάβει οπωσδήποτε χρηματοδότηση.

[4] Σε αυτές περιλαμβάνονταν i) ημερίδα ενημέρωσης που πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες (πληροφορίες σχετικά με την εν λόγω συνεδρίαση δημοσιεύθηκαν στην ιστοσελίδα «Εκδηλώσεις» της ΓΔ Ενέργειας)· ii) το Ευρωπαϊκό Ρυθμιστικό Φόρουμ για το Φυσικό Αέριο (στη Μαδρίτη στις 18 Απριλίου 2013)· και iii) το ρυθμιστικό φόρουμ για την ηλεκτρική ενέργεια (στη Φλωρεντία στις 16 Μαΐου 2013).

[5] Στο πλαίσιο αυτό, ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι το άρθρο 37 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων ορίζει ότι ένα υψηλό επίπεδο προστασίας του περιβάλλοντος και η βελτίωση της ποιότητάς του πρέπει να ενσωματώνονται στις πολιτικές της Ένωσης και να διασφαλίζονται σύμφωνα με την αρχή της αειφόρου ανάπτυξης. Επιπλέον, το άρθρο 3 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση ορίζει ότι η Ένωση εργάζεται για την αειφόρο ανάπτυξη της Ευρώπης με βάση, μεταξύ άλλων παραγόντων, τη βελτίωση της ποιότητας του περιβάλλοντος. Σημειώνει επίσης ότι το άρθρο 11 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης ορίζει ότι οι απαιτήσεις περιβαλλοντικής προστασίας πρέπει να ενσωματώνονται στον καθορισμό και την εφαρμογή των πολιτικών και δράσεων της Ένωσης, ιδίως με σκοπό την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης.

[6] Βλ. κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1367/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την εφαρμογή στα όργανα και τους οργανισμούς της Κοινότητας των διατάξεων της σύμβασης του Aarhus σχετικά με την πρόσβαση στις πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη για περιβαλλοντικά θέματα (ΕΕ L 264 της 25.9.2006, σ. 13).

[7] Η ερμηνεία αυτή ενισχύεται από το γράμμα του άρθρου 9, παράγραφος 3, του κανονισμού Aarhus, από το οποίο προκύπτει ότι μια δημόσια αρχή της Ένωσης έχει πολλές επιλογές όσον αφορά τον τρόπο με τον οποίο διασφαλίζει τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων. Η δημόσια αρχή της ΕΕ μπορεί, όπως ορίζει το άρθρο 9 παράγραφος 3 του κανονισμού Aarhus, να χρησιμοποιεί δημόσιες ανακοινώσεις που απευθύνονται στο κοινό που επηρεάζεται από το περιβαλλοντικό ζήτημα ή μπορεί επίσης να επιλέξει να χρησιμοποιήσει άλλα κατάλληλα μέσα, όπως τα ηλεκτρονικά μέσα ενημέρωσης.

[8] Ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι ο τομέας της προστασίας του περιβάλλοντος αποτελεί συντρέχουσα αρμοδιότητα με τα κράτη μέλη. Ακόμη και αν ένα έργο εγκριθεί για χρηματοδότηση από την ΕΕ, τα κράτη μέλη διατηρούν την αρμοδιότητα να αποφασίσουν εάν ένα συγκεκριμένο έργο θα λάβει πολεοδομική άδεια και θα προχωρήσει.

[9] Ωστόσο, ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι η Επιτροπή θα πρέπει, εάν λάβει τεκμηριωμένες καταγγελίες ότι ο κανονισμός 347/2013 δεν έχει τηρηθεί σε εθνικό επίπεδο, να διερευνήσει τις εν λόγω καταγγελίες.

[10] Βλ. το σχέδιο σύστασης στην υπόθεση 640/2011/AN που διατίθεται στη διεύθυνση: http://www.ombudsman.europa.eu/cases/draftrecommendation.faces/en/11043/html.bookmark: Στην υπόθεση αυτή διατυπώθηκαν τα ακόλουθα σχέδια συστάσεων:

"1. Η Επιτροπή θα πρέπει, κατ’ αρχήν, να δημοσιεύει τα έγγραφα διαβούλευσης σε όλες τις επίσημες γλώσσες της Ένωσης ή να παρέχει στους πολίτες μετάφραση κατόπιν αιτήματος. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή θα πρέπει να λάβει υπόψη ότι η Συνθήκη της Λισαβόνας έχει δώσει ιδιαίτερη έμφαση στο δικαίωμα της κοινωνίας των πολιτών να συμμετέχει στον δημοκρατικό βίο της Ένωσης.

2. Επιπλέον, η Επιτροπή θα πρέπει να καταρτίσει σαφείς, αντικειμενικές και εύλογες κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τη χρήση των γλωσσών της Συνθήκης στις δημόσιες διαβουλεύσεις της, λαμβάνοντας υπόψη ότι κάθε περιορισμός στις αρχές της δημοκρατικής συμμετοχής των πολιτών στη διαδικασία λήψης αποφάσεων και της ευρείας διαβούλευσης με την Επιτροπή, που κατοχυρώνεται στο άρθρο 10 παράγραφος 3 και στο άρθρο 11 παράγραφος 3 της ΣΕΕ, πρέπει να είναι δικαιολογημένος και αναλογικός. Οι εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές θα πρέπει να είναι δημόσιες και εύκολα προσβάσιμες. Η Επιτροπή θα μπορούσε να τις συμπεριλάβει στις εξαιρετικές γενικές αρχές της και στα ελάχιστα πρότυπα για τη διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη ή, τουλάχιστον, στον ιστότοπο «Η φωνή σου στην Ευρώπη».

[11] http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?type=TA&reference=P7-TA-2012-0256&language=EN