# Απόφαση στην υπόθεση 3222/2005/IP - Αποκλεισμός από πρόσκληση υποβολής προσφορών
- Φωτογράφος: Ευρωπαίος Διαμεσολαβητής
- Hμερομηνία : 2009-06-04T00:01+02:00[Europe/Paris]
- [URL](https://www.ombudsman.europa.eu/el/decision/el/4050)
---
> Περίληψη της απόφασης επί της καταγγελίας 3222/2005/IP κατά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
> 
> Ο καταγγέλλων εκπροσωπεί ιταλική εταιρεία που ηγείται σύμπραξης, η οποία, το 2005, υπέβαλε προσφορά έπειτα από πρόσκληση υποβολής προσφορών της Επιτροπής στον τομέα της εναρμόνισης των ενεργειακών πολιτικών μεταξύ Ρωσίας και ΕΕ. Η επιτροπή αξιολόγησης απέκλεισε την προσφορά, με την αιτιολογία ότι υπερέβαινε τον μέγιστο προϋπολογισμό (ανερχόμενος σε 4 000 000 ευρώ).
> 
> Στην καταγγελία του προς τον Διαμεσολαβητή, ο καταγγέλλων ισχυρίστηκε ότι η απόφαση της Επιτροπής να μην αξιολογήσει την προσφορά της εταιρείας ήταν αβάσιμη. Επεσήμανε ότι η επιτροπή αξιολόγησης είχε προβεί σε επανεξέταση της προσφοράς λόγω του ότι είχε εσφαλμένα θεωρήσει ότι η προσφορά περιείχε αριθμητικά σφάλματα. Οι εν λόγω αδικαιολόγητες τροποποιήσεις, στις οποίες προέβη η επιτροπή αξιολόγησης, είχαν ως αποτέλεσμα την υπέρβαση του μέγιστου προϋπολογισμού στην εν λόγω προσφορά κατά 21 ευρώ.
> 
> Σε γνώμη της που υπέβαλε στον Διαμεσολαβητή, η Επιτροπή θεώρησε απίθανο το ενδεχόμενο η επιτροπή αξιολόγησης να ζήτησε διευκρινήσεις από την εταιρεία αναφορικά με την προσφορά της, δεδομένου ότι η εν λόγω ενέργεια θα είχε μεταβάλει το περιεχόμενο της προσφοράς. Επεσήμανε, εξάλλου, ότι οποιαδήποτε τροποποίηση της προσφοράς θα είχε αποτελέσει παραβίαση της αρχής του θεμιτού ανταγωνισμού.
> 
> Ο Διαμεσολαβητής συμφώνησε ότι, σύμφωνα με τις αρχές του θεμιτού ανταγωνισμού, δεν επιτρέπεται στους προσφέροντες να \<\<τροποποιήσουν\>\> τις προσφορές μετά το πέρας της σχετικής προθεσμίας. Ωστόσο, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι, στην εν λόγω περίπτωση, το αίτημα παροχής διευκρινήσεων εκ μέρους της επιτροπής αξιολόγησης δεν θα είχε παράσχει στον καταγγέλλοντα τη δυνατότητα τροποποίησης της προσφοράς του. Το μόνο αποτέλεσμα που θα μπορούσε να είχε επιφέρει η υποβολή του αιτήματος είναι η διευκρίνιση σχετικά με την αρχικά υποβληθείσα προσφορά.
> 
> Ο Διαμεσολαβητής διατύπωσε την άποψη ότι η επιτροπή αξιολόγησης παρέλειψε να ζητήσει διευκρινήσεις για την προσφορά και έκρινε την εν λόγω παράλειψη αδικαιολόγητη. Ως εκ τούτου, ο Διαμεσολαβητής υπέβαλε πρόταση φιλικού διακανονισμού στην Επιτροπή, μέσω της οποίας κάλεσε την Επιτροπή να επικοινωνήσει με την εταιρεία προκειμένου να συμφωνηθεί η δέουσα αποζημίωση για την απώλεια ευκαιρίας.
> 
> Η Επιτροπή απέρριψε την πρόταση φιλικού διακανονισμού του Διαμεσολαβητή. Κατά συνέπεια, ο Διαμεσολαβητής περάτωσε την υπόθεση διατυπώνοντας επικριτική παρατήρηση.
> 
ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΗΣ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑΣ
---------------------------

1. Η καταγγέλλουσα ενήργησε εξ ονόματος μιας ιταλικής εταιρείας, της SO.GI.N., η οποία ηγήθηκε κοινοπραξίας αποτελούμενης από α) την ίδια· β) η ιταλική εταιρεία CESI· γ) τις γαλλικές εταιρείες Sofregaz και Petrostrategie· δ) η ισπανική εταιρεία Mercados Energéticos· και ε) η βρετανική εταιρεία Le Boeuf, Lamb, Greene \&amp· MacRae.

2. Στις 11 Φεβρουαρίου 2005, η SO.GI.N., ενεργώντας εξ ονόματος της κοινοπραξίας, υπέβαλε προσφορά ως απάντηση στην πρόσκληση υποβολής προσφορών της Επιτροπής για το έργο με τίτλο Εναρμόνιση των ενεργειακών πολιτικών της Ρωσίας και της ΕΕ (EuropeAid/115584/C/SV/RU). Ο προϋπολογισμός για το σχετικό έργο ανήλθε σε 4 000 000 EUR. Η διάρκεια του έργου ήταν 21 μήνες, με δυνατότητα ανανέωσης για περίοδο της ίδιας διάρκειας.

3. Με επιστολή της 22ας Απριλίου 2005, ο προϊστάμενος του τμήματος συμβάσεων και οικονομικών της αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στη Ρωσία (\<\<η αντιπροσωπεία\>\>) ενημέρωσε τη SO.GI.N. ότι η προσφορά της είχε απορριφθεί. Το έγγραφο αυτό ανέφερε ότι, κατόπιν αριθμητικών διορθώσεων της επιτροπής αξιολογήσεως, προέκυψε ότι η προσφορά της SO.GI.N. υπερέβαινε τον μέγιστο διαθέσιμο προϋπολογισμό, ήτοι το ποσό των 4 000 000 ευρώ. Επιπλέον, ενημέρωσε τη SO.GI.N. για τη συνολική βαθμολογία που έλαβε και για τη βαθμολογία που έλαβε ο νικητής του διαγωνισμού, δηλαδή η BCEOM French Engineering Consultants.

4. Μετά από εντατική ανταλλαγή επιστολών μεταξύ της SO.GI.N., αφενός, και της αντιπροσωπείας και του γραφείου συνεργασίας EuropeAid της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αφετέρου, ο καταγγέλλων υπέβαλε την παρούσα καταγγελία στον Διαμεσολαβητή στις 28 Σεπτεμβρίου 2005.

ΤΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ
--------------------------

5. Ο Διαμεσολαβητής θεώρησε ότι ο καταγγέλλων ισχυριζόταν ότι η απόφαση της Επιτροπής να μην επιλέξει τη SO.GI.N., με την αιτιολογία ότι η προσφορά του υπερέβαινε τον μέγιστο επιτρεπόμενο προϋπολογισμό στο πλαίσιο του διαγωνισμού, ήταν αβάσιμη.

6. Ο καταγγέλλων ισχυρίστηκε ότι η Επιτροπή θα πρέπει να επανεξετάσει την πρόταση της SO.GI.N.

Η ΕΡΩΤΗΣΗ
---------

7. Αφού έλαβε την καταγγελία στις 6 Οκτωβρίου 2005, ο Διαμεσολαβητής κίνησε έρευνα στις 23 Ιανουαρίου 2006. Η Επιτροπή απέστειλε την ιταλική μετάφραση της γνώμης της στις 30 Ιουνίου 2006, η οποία διαβιβάστηκε στον καταγγέλλοντα, ο οποίος στη συνέχεια απέστειλε τις παρατηρήσεις του. Μετά την ανάλυση της γνώμης της Επιτροπής και των παρατηρήσεων του καταγγέλλοντος, ο Διαμεσολαβητής δεν ήταν ικανοποιημένος από το γεγονός ότι η Επιτροπή είχε απαντήσει επαρκώς στον ισχυρισμό και τον ισχυρισμό του καταγγέλλοντος. Ως εκ τούτου, στις 17 Δεκεμβρίου 2007, ο Διαμεσολαβητής υπέβαλε πρόταση φιλικής λύσης στην Επιτροπή.

8. Στις 20 Μαΐου 2008, η Επιτροπή απέστειλε την απάντησή της στον Διαμεσολαβητή δηλώνοντας ότι δεν μπορούσε να αποδεχθεί την πρόταση φιλικής λύσης. Η απάντηση της Επιτροπής διαβιβάστηκε στον καταγγέλλοντα, ο οποίος στη συνέχεια απέστειλε τις παρατηρήσεις του σχετικά με το θέμα αυτό.

ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΔΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΤΗ
------------------------------------------

### Α. Ο ισχυρισμός του καταγγέλλοντος ότι η απόφαση της Επιτροπής να μην επιλέξει τη SO.GI.N., με το αιτιολογικό ότι η προσφορά της υπερέβαινε τον μέγιστο επιτρεπόμενο προϋπολογισμό στο πλαίσιο του διαγωνισμού, ήταν αβάσιμος

*Επιχειρήματα που υποβλήθηκαν στον Διαμεσολαβητή*

9. Στην καταγγελία του, ο καταγγέλλων ισχυρίστηκε ότι η απόφαση της Επιτροπής να μην αποδεχθεί την προσφορά της SO.GI.N., με την αιτιολογία ότι υπερέβαινε τον προϋπολογισμό που επιτρεπόταν από τον διαγωνισμό, ήταν αβάσιμη. Ο καταγγέλλων ισχυρίστηκε ότι δεν υπήρχαν αριθμητικά σφάλματα που έπρεπε να διορθωθούν στην προσφορά SO.GI.N. Επομένως, η σχετική απόφαση ενείχε κατάχρηση εξουσίας και παραβίαζε το κεφάλαιο 12.2 των οδηγιών προς τους προσφέροντες.

*Η γνώμη της Επιτροπής*

10. Στη γνώμη της σχετικά με την καταγγελία, η Επιτροπή ανέφερε ότι η SO.GI.N. συμμετείχε σε κλειστή διαδικασία υποβολής προσφορών μετά την πρόσκληση υποβολής προσφορών που προκήρυξε η Επιτροπή για το έργο με τίτλο Εναρμόνιση των ενεργειακών πολιτικών της Ρωσίας και της ΕΕ (EuropeAid/115584/C/SV/RU) και χρηματοδοτήθηκε στο πλαίσιο του προγράμματος δράσης Tacis 2002. Ο μέγιστος προϋπολογισμός που διατέθηκε για την εν λόγω σύμβαση παροχής υπηρεσιών ήταν 4 000 000 EUR. Η αρχική διάρκεια της σύμβασης ήταν 21 μήνες. Με την επιφύλαξη της διαθεσιμότητας χρηματοδότησης, θα μπορούσε να παραταθεί έως ένα ανώτατο όριο που δεν θα υπερβαίνει το αρχικό μήκος και την αρχική του αξία.

11. Η Επιτροπή έλαβε είκοσι μία προσφορές εντός της προθεσμίας της 24ης Νοεμβρίου 2004. Μετά από μια πρώτη επιλογή, οκτώ υποψήφιοι προκρίθηκαν.

12. Το κεφάλαιο 4 των οδηγιών προς τους προσφέροντες (\<\<οι οδηγίες\>\>) προβλέπει ότι κάθε προσφορά θα πρέπει να αποτελείται από τεχνική και οικονομική προσφορά. Όσον αφορά την παρουσίαση της οικονομικής προσφοράς, δόθηκε εντολή στους προσφέροντες να χρησιμοποιήσουν τα ειδικά υποδείγματα ηλεκτρονικών λογιστικών φύλλων που είναι διαθέσιμα στον ιστότοπο της Επιτροπής. Το λογιστικό φύλλο μορφοποιήθηκε για τη στρογγυλοποίηση των αριθμών που καταχωρίστηκαν ως εργάσιμες ημέρες. Η Επιτροπή δήλωσε ότι, σύμφωνα με το άρθρο 28 παράγραφος 6 των γενικών όρων για τις συμβάσεις παροχής υπηρεσιών για τις εξωτερικές δράσεις των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (\<\<γενικοί όροι\>\>), δεν θα γίνονται δεκτοί δεκαδικοί αριθμοί για τους σκοπούς της τιμολόγησης. Ζητήθηκε από τους προσφέροντες να υποβάλουν τόσο μια έντυπη πρωτότυπη όσο και μια ηλεκτρονική έκδοση της προσφοράς τους. Σε περίπτωση αποκλίσεων μεταξύ των δύο εκδόσεων, υπερισχύει η έντυπη έκδοση.

13. Μετά την τεχνική αξιολόγησή της, η επιτροπή αξιολόγησης έκρινε ότι η προσφορά που υπέβαλε η SO.GI.N. ήταν μία από τις δύο μόνο προσφορές που πληρούσαν τις τεχνικές απαιτήσεις.

14. Η επιτροπή αξιολόγησης επισήμανε ότι το σύνολο που καθορίστηκε για κάθε γραμμή του προϋπολογισμού στην προσφορά της SO.GI.N. δεν αντιστοιχούσε στον αριθμό των εργάσιμων ημερών πολλαπλασιαζόμενο επί τον αντίστοιχο συντελεστή αμοιβής που εμφαίνεται στην προσφορά. Ως εκ τούτου, η επιτροπή αξιολόγησης διόρθωσε τα φαινομενικά αριθμητικά σφάλματα πολλαπλασιάζοντας τον συντελεστή τελών με τον αντίστοιχο αριθμό εργάσιμων ημερών. Μετά τις διορθώσεις, προέκυψε ότι η προσφορά της SO.GI.N. ανερχόταν σε 4 000 021 ευρώ. Δεδομένου ότι υπερέβη τον μέγιστο διαθέσιμο προϋπολογισμό των 4 000 000 ευρώ, η επιτροπή αξιολόγησης ήταν υποχρεωμένη να απορρίψει την προσφορά.

15. Η επιτροπή αξιολόγησης πρότεινε την ανάθεση της σύμβασης στην άλλη κοινοπραξία που υπέβαλε τεχνικά συμμορφούμενη προσφορά, δηλαδή στην BCEOM French Engineering Consultants. Η σύμβαση υπεγράφη από την Επιτροπή στις 24 Μαρτίου 2005 και προσυπογράφηκε από την BCEOM French Engineering Consultants στις 4 Απριλίου 2005. Στις 22 Απριλίου 2005, η αντιπροσωπεία της Επιτροπής στη Ρωσία ενημέρωσε την SO.GI.N. για τους λόγους αποκλεισμού της προσφοράς της. Στις 2 Μαΐου 2005, η SO.GI.N. αμφισβήτησε την αριθμητική διόρθωση στην οποία προέβη η επιτροπή αξιολόγησης, υποστηρίζοντας ότι η προσφορά της δεν περιείχε σφάλμα. Ανέφερε ότι η φαινομενική απόκλιση μεταξύ του συνόλου που εμφαίνεται στην προσφορά της και των υπολογισμών που πραγματοποίησε η επιτροπή αξιολόγησης οφειλόταν στο γεγονός ότι τα ηλεκτρονικά λογιστικά φύλλα που χρησιμοποιούσαν οι προσφέροντες \<\<στρογγυλοποιούσαν\>\> τα στοιχεία που καταχωρίζονταν ως εργάσιμες ημέρες σε ακέραιους αριθμούς κατά την εκτύπωση των ηλεκτρονικών λογιστικών φύλλων. Ωστόσο, το πρόγραμμα λογισμικού εξακολουθούσε να χρησιμοποιεί αριθμούς με δεκαδικές τιμές για τον υπολογισμό των συνόλων.

16. Με επιστολή της 11ης Μαΐου 2005, η αντιπροσωπεία ενημέρωσε τη SO.GI.N. ότι τα μέλη της επιτροπής αξιολόγησης βασίζουν την αξιολόγησή τους μόνο στις πληροφορίες που περιέχονται στο πρωτότυπο έντυπο αντίγραφο κάθε προσφοράς, το οποίο, σε περίπτωση αποκλίσεων, υπερισχύει της ηλεκτρονικής έκδοσης. Τα αριθμητικά σφάλματα που διαπιστώθηκαν στο πρωτότυπο έντυπο αντίγραφο της προσφοράς που υπέβαλε η SO.GI.N κατέστησαν αναγκαία τη διόρθωση της προσφοράς από την επιτροπή αξιολόγησης.

17. Στις 12 Μαΐου 2005, η SO.GI.N. απέστειλε εκ νέου επιστολή στην αντιπροσωπεία για να επαναλάβει το επιχείρημά της. Η αντιπροσωπεία απέστειλε νέα απάντηση στις 29 Ιουλίου 2005. Στην επιστολή αυτή, η Επιτροπή ανέφερε ότι:

\<\<η*οικονομική προσφορά που υπέβαλε η SO.GI.N. περιείχε σφάλματα που δεν επαληθεύτηκαν επαρκώς, όπως αποδεικνύεται από τα εσφαλμένα αριθμητικά στοιχεία που αναφέρονται στην επικρατούσα έντυπη έκδοση. Ως εκ τούτου, η αριθμητική διόρθωση πραγματοποιήθηκε από την επιτροπή αξιολόγησης σύμφωνα με την έντυπη έκδοση, προκειμένου να προσαρμοστεί ο τελικός υπολογισμός.\>\>*

18. Όσον αφορά τους ισχυρισμούς του καταγγέλλοντος και τον ισχυρισμό ότι η απόφαση της Επιτροπής ήταν αβάσιμη επειδή δεν υπήρχαν αριθμητικά σφάλματα που έπρεπε να διορθωθούν στην οικονομική προσφορά της SO.GI.N., η Επιτροπή δήλωσε τα ακόλουθα.

19. Η Επιτροπή δεν συμμερίστηκε την άποψη του καταγγέλλοντος ότι τα αριθμητικά στοιχεία που περιλαμβάνονταν στην αρχική έντυπη έκδοση της προσφοράς δεν περιείχαν κανένα αριθμητικό σφάλμα. Αντιθέτως, από το σύνολο που προέκυψε από τον πολλαπλασιασμό των *συντελεστών προμήθειας* επί τον αντίστοιχο *αριθμό εργάσιμων ημερών* προέκυψαν σύνολα τα οποία διέφεραν από τα σύνολα που ανέφερε η SO.GI.N. στην προσφορά της. Ως εκ τούτου, η επιτροπή αξιολόγησης ήταν υποχρεωμένη να προβεί σε αριθμητικές διορθώσεις. Βάσει αυτών των αριθμητικών διορθώσεων, απέκλεισε την προσφορά της SO.GI.N. Αυτό ήταν σύμφωνο με τις διατάξεις που προβλέπονται στο κεφάλαιο 12.2 των οδηγιών.

20. Η Επιτροπή επισήμανε ότι, μολονότι η SO.GI.N. είχε υποβάλει αίτημα παροχής διευκρινίσεων στην Επιτροπή πριν από την υποβολή της προσφοράς της, κανένα από τα ερωτήματα που τέθηκαν δεν αφορούσε τη μεθοδολογία του ηλεκτρονικού λογιστικού φύλλου που πρέπει να χρησιμοποιείται για την κατανομή του προϋπολογισμού. Αφού έδωσε την ευκαιρία για διευκρινίσεις σχετικά με το φάκελο του διαγωνισμού, η Αναθέτουσα Αρχή θεώρησε ότι η διαδικασία αξιολόγησης του διαγωνισμού ήταν σαφής για όλα τα μέρη. Η Επιτροπή επισήμανε ότι οι προσφέροντες ήταν υπεύθυνοι για την τήρηση των κανόνων της σχετικής διαδικασίας.

21. Όσον αφορά το κατά πόσον η απόφαση της Επιτροπής ενείχε κατάχρηση εξουσίας, η Επιτροπή επισήμανε ότι, σύμφωνα με τον καταγγέλλοντα, η επιτροπή αξιολόγησης θα έπρεπε να είχε υποβάλει αίτημα παροχής διευκρινίσεων στη SO.GI.N, εάν είχε \<\<αμφιβολίες\>\> ή εάν είχε εντοπίσει \<\<απλώς ουσιώδη σφάλματα\>\> όσον αφορά την προσφορά της. Ωστόσο, η Επιτροπή έκρινε ότι, μολονότι τα τμήματα 3.3.9.3 και 3.3.10.2 του πρακτικού οδηγού που εφαρμόζεται στην εν λόγω προσφορά προέβλεπαν ότι η επιτροπή αξιολόγησης θα μπορούσε να προσφύγει σε αιτήματα παροχής διευκρινίσεων, τα τμήματα αυτά δεν επέβαλαν υποχρέωση στην επιτροπή αξιολόγησης να το πράξει. Επιπλέον, ο ίδιος πρακτικός οδηγός προέβλεπε ότι \<\<οποιοδήποτε*τέτοιο αίτημα παροχής διευκρινίσεων δεν πρέπει να αποσκοπεί στη διόρθωση τυπικών σφαλμάτων ή σημαντικών περιορισμών που επηρεάζουν την εκτέλεση της σύμβασης ή νοθεύουν τον ανταγωνισμό\>\>.* Εάν η Επιτροπή είχε απευθύνει στη SO.GI.N. αίτημα παροχής διευκρινίσεων κατά τον χρόνο της αξιολόγησης των προσφορών, αυτό θα είχε ουσιαστικά οδηγήσει σε τροποποίηση της προσφοράς όσον αφορά τον αριθμό των εργάσιμων ημερών και/ή τον συντελεστή τελών και, ως εκ τούτου, θα είχε οδηγήσει σε παραβίαση της αρχής του θεμιτού ανταγωνισμού.

22. Όσον αφορά το επιχείρημα του καταγγέλλοντος ότι η Επιτροπή δεν συμμορφώθηκε με την οδηγία 17/2004 και την οδηγία 18/2004 (οι οποίες αφορούν τις διαδικασίες σύναψης συμβάσεων φορέων που δραστηριοποιούνται στους τομείς του ύδατος, της ενέργειας, των μεταφορών και των ταχυδρομικών υπηρεσιών), η Επιτροπή επισήμανε ότι οι εν λόγω οδηγίες απευθύνονταν στα κράτη μέλη και ότι η Επιτροπή δεν δεσμευόταν από τις εν λόγω οδηγίες. Η Επιτροπή επισήμανε ότι οι κανόνες σύναψης συμβάσεων που την δεσμεύουν στο πλαίσιο των εξωτερικών σχέσεων είναι εκείνοι που ορίζονται στον δημοσιονομικό κανονισμό. Σύμφωνα με το άρθρο 167 του δημοσιονομικού κανονισμού

\<\<*(...) Οι διατάξεις του άρθρου 56 και του κεφαλαίου 1 του τίτλου V του μέρους Ι σχετικά με τις γενικές διατάξεις για τις δημόσιες συμβάσεις εφαρμόζονται στις συμβάσεις που καλύπτονται από τον παρόντα τίτλο, με την επιφύλαξη των ειδικών διατάξεων σχετικά με τα κατώτατα όρια και τις λεπτομέρειες ανάθεσης των εξωτερικών συμβάσεων που καθορίζονται στους κανόνες εφαρμογής. Για τους σκοπούς του παρόντος κεφαλαίου, οι αναθέτουσες αρχές είναι:*

*α) την Επιτροπή εξ ονόματος και για λογαριασμό ενός ή περισσότερων δικαιούχων·*

*β) τον δικαιούχο ή τους δικαιούχους·*

*γ) εθνικός ή διεθνής οργανισμός του δημόσιου τομέα ή φυσικά ή νομικά πρόσωπα που έχουν υπογράψει με την Επιτροπή συμφωνία χρηματοδότησης ή συμφωνία επιχορήγησης για την υλοποίηση εξωτερικής δράσης.\>\>*

23. Η Επιτροπή επισήμανε ότι οι κανόνες που ισχύουν για τις δημόσιες συμβάσεις στο πλαίσιο των εξωτερικών σχέσεων προβλέπουν την αρχή της διαφάνειας και την ανάγκη διασφάλισης της ευρύτερης δυνατής συμμετοχής σε διαγωνισμούς. Η Επιτροπή δήλωσε ότι σέβεται πλήρως τις αρχές αυτές.

24. Η Επιτροπή τόνισε επίσης ότι τα ηλεκτρονικά λογιστικά φύλλα που χρησιμοποιούν οι προσφέροντες έχουν αναρτηθεί στον ιστότοπο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής από το 2003 και έκτοτε δεν έχουν τροποποιηθεί. Επιπλέον, ο φάκελος αυτός δεν είχε καταρτιστεί με σκοπό τον υπολογισμό της καταλληλότητας των προσφορών, αλλά προοριζόταν για τους προσφέροντες, ώστε να αποφεύγονται οι ασυνέπειες μεταξύ των αριθμητικών στοιχείων που περιλαμβάνονταν σε τρία διαφορετικά παραρτήματα του διαγωνισμού, ήτοι την κατανομή του προϋπολογισμού, την πρόβλεψη ταμειακών ροών και την κατανομή των εργάσιμων ημερών ανά μήνα. Ωστόσο, η Επιτροπή Αξιολόγησης έλεγξε χειροκίνητα τις υποβληθείσες προσφορές.

25. Όσον αφορά το επιχείρημα του καταγγέλλοντος ότι η Επιτροπή δεν συμμορφώθηκε με το κεφάλαιο 12.2 των οδηγιών προς τους προσφέροντες, η Επιτροπή επισήμανε ότι το εν λόγω κεφάλαιο έχει ως εξής:

"*(...)Οποιοδήποτε αριθμητικό σφάλμα διορθώνεται με την επιφύλαξη της προσφοράς\[του προσφέροντος\]* [\[1\]](#_ftn1){#_ftnref1}*κατά τρόπο ώστε, σε περίπτωση απόκλισης μεταξύ του συντελεστή τέλους και του συνολικού ποσού που προκύπτει από τον πολλαπλασιασμό του συντελεστή τέλους επί τον αντίστοιχο αριθμό εργάσιμων ημερών, να υπερισχύει ο αναφερόμενος συντελεστής τέλους, εκτός εάν, κατά τη γνώμη της επιτροπής αξιολόγησης, υπάρχει προφανές σφάλμα στον συντελεστή τέλους, οπότε υπερισχύει το συνολικό ποσό όπως αναφέρεται και διορθώνεται ο συντελεστής τέλους."*

26. Η Επιτροπή επισήμανε ότι, στην περίπτωση της SO.GI.N., δεν υπήρχαν προφανή σφάλματα στον συντελεστή τελών. Ως εκ τούτου, ο συντελεστής προμήθειας υπερίσχυσε του συνολικού αναφερόμενου ποσού. Ως εκ τούτου, σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες, η επιτροπή αξιολόγησης διόρθωσε τα σφάλματα στην προσφορά της SO.GI.N. πολλαπλασιάζοντας τον συντελεστή προμήθειας επί τον αριθμό των εργάσιμων ημερών που σημειώθηκαν στην προσφορά.

27. Η Επιτροπή επισήμανε ότι, προκειμένου να αποφευχθεί το ενδεχόμενο οι μελλοντικοί προσφέροντες να διαπράξουν τα ίδια σφάλματα, τα έγγραφα του διαγωνισμού τροποποιήθηκαν. Εκτός από τα υφιστάμενα έγγραφα, προστέθηκε η ακόλουθη σημείωση: \<\<Σημειωτέον*ότι οι εισηγήσεις των εμπειρογνωμόνων πρέπει να υποβάλλονται εντός ολόκληρων εργάσιμων ημερών\>\>.*

28. Τέλος, η Επιτροπή τόνισε ότι οι εταιρείες που υποβάλλουν προσφορά πρέπει να αναλάβουν πλήρως την ευθύνη για το περιεχόμενο και την παρουσίαση των προσφορών τους.

*Παρατηρήσεις του καταγγέλλοντος*

29. Ο καταγγέλλων τόνισε ότι οι αριθμητικές διορθώσεις της προσφοράς που υπέβαλε η SO.GI.N. πραγματοποιήθηκαν μονομερώς από την επιτροπή αξιολόγησης και βασίστηκαν στην παραδοχή ότι υπήρξε σφάλμα στην προσφορά που υπέβαλε η SO.GI.N. Ωστόσο, δεν υπήρχε τέτοιο σφάλμα. Το ποσό που αναγραφόταν στο πρωτότυπο αντίγραφο σε έντυπη μορφή αντιστοιχούσε ακριβώς σε εκείνο που αναγραφόταν στην ηλεκτρονική έκδοση της προσφοράς. Ο υπολογισμός έγινε με τη χρήση του προγράμματος λογισμικού που αναφέρεται στην επιστολή πρόσκλησης υποβολής προσφορών. Ήταν δυνατή η εισαγωγή δεκαδικών αριθμών στο εν λόγω πρόγραμμα λογισμικού, μολονότι τα δεκαδικά ψηφία δεν εμφανίζονταν στην έντυπη έκδοση, όπου οι αριθμοί στρογγυλοποιούνταν προς τα πάνω ή προς τα κάτω.

30. Εάν η επιτροπή αξιολόγησης είχε εντοπίσει αριθμητικά σφάλματα στην προσφορά που υπέβαλε η SO.GI.N., θα έπρεπε, όπως υποστήριξε ο καταγγέλλων, να το θεωρήσει απλώς ως \<\<ουσιώδες σφάλμα\>\> και το τελικό συνολικό ποσό, όπως ορίζεται στην προσφορά της SO.GI.N., θα έπρεπε να είχε επικρατήσει. Επιπλέον, εάν, κατά την άποψη της Επιτροπής Αξιολόγησης, ήταν αναγκαία μια διόρθωση για τη διόρθωση της φαινομενικής απόκλισης μεταξύ του ηλεκτρονικού και του έντυπου αντιγράφου, θα μπορούσε να αντικαταστήσει, στο έντυπο αντίγραφο της προσφοράς, ολόκληρο τον αριθμό με τα δεκαδικά ψηφία (όπως εισήχθη από τον καταγγέλλοντα στο ηλεκτρονικό λογιστικό φύλλο), χωρίς να αλλάξει το συνολικό ποσό της προσφοράς που υπέβαλε η SO.GI.N.

31. Σε κάθε περίπτωση, η SO.GI.N. δεν θα μπορούσε να θεωρηθεί υπεύθυνη για μια τέτοια απόκλιση.

32. Το γεγονός ότι, σύμφωνα με την Επιτροπή, τα έγγραφα του διαγωνισμού που ήταν διαθέσιμα στον δικτυακό τόπο της Επιτροπής είχαν πλέον τροποποιηθεί και, ειδικότερα, το γεγονός ότι προστέθηκε σημείωμα στο οποίο αναφέρεται ότι \<\<η*συμβολή των εμπειρογνωμόνων πρέπει να παρέχεται σε πλήρεις εργάσιμες ημέρες\>\>,* έδειξε ότι, κατά τον χρόνο υποβολής της προσφοράς της SO.GI.N., επιτρεπόταν η χρήση δεκαδικών αριθμών. Επιπλέον, δεδομένου ότι, μετά την παρέμβαση της Επιτροπής Αξιολόγησης, σημειώθηκε υπέρβαση του προϋπολογισμού μόνο κατά 21 ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί στο 0,0005% του επιτρεπόμενου ποσού, θα ήταν ορθή πρακτική να ζητηθούν διευκρινίσεις από τη SO.GI.N.

33. Όταν, κατά τη γνώμη της, η Επιτροπή παρέπεμψε στο σημείο 12.2 των οδηγιών προς τους προσφέροντες και δήλωσε ότι \<\<\[κ\]άθε*αριθμητικό σφάλμα διορθώνεται με την επιφύλαξη της προσφοράς\>\>,* παρέπεμψε εσφαλμένα στο αρχικό κείμενο το οποίο έχει ως εξής: \<\<\[Ο\]ποιοδήποτε*αριθμητικό σφάλμα διορθώνεται με την επιφύλαξη του προσφέροντος\>\>.* Εισάγοντας τις σχετικές αλλαγές που οδήγησαν στον αποκλεισμό της προσφοράς που υπέβαλε η SO.GI.N., η Επιτροπή Αξιολόγησης ενήργησε κατά παράβαση της προαναφερθείσας διάταξης, διότι η επιβληθείσα διόρθωση προκάλεσε ζημία στον προσφέροντα, δηλαδή τον αποκλεισμό του από τη διαδικασία του διαγωνισμού.

*Η προκαταρκτική αξιολόγηση του Διαμεσολαβητή που οδήγησε σε πρόταση φιλικής λύσης*

34. Ο Διαμεσολαβητής επισήμανε ότι το άρθρο 28 των γενικών όρων αφορά τις πληρωμές και τους τόκους υπερημερίας. Το άρθρο 28 παράγραφος 6 των Γενικών Όρων ορίζει ότι \<\<\[γ\]ια*όλους τους εμπειρογνώμονες, οι χρονικές εισροές τους πρέπει να στρογγυλοποιούνται στον πλησιέστερο ακέραιο αριθμό δεδουλευμένων ημερών για τους σκοπούς της τιμολόγησης.\<\< Η διατύπωση αυτή συνεπάγεται ότι η στρογγυλοποίηση των χρονικών εισροών στον πλησιέστερο ακέραιο αριθμό αποτελεί εξαίρεση που ισχύει \<\<για τους σκοπούς της τιμολόγησης\>\>.* Η διατύπωση του άρθρου 28 των γενικών όρων δεν συνεπάγεται ότι η στρογγυλοποίηση στον πλησιέστερο ακέραιο αριθμό είναι υποχρεωτική για οποιονδήποτε άλλο σκοπό, όπως για τους σκοπούς της υποβολής προσφοράς. Πράγματι, από το άρθρο 28 παράγραφος 6 των γενικών όρων μπορεί να συναχθεί ότι οι χρονικές εισροές καταχωρίζονται κανονικά στους λογαριασμούς με τη χρήση δεκαδικών ψηφίων. Σε αντίθετη περίπτωση, δεν θα ήταν αναγκαίο να περιληφθεί στους γενικούς όρους ειδική διάταξη όσον αφορά τη στρογγυλοποίηση των εν λόγω δεκαδικών αριθμών *για τους σκοπούς της τιμολόγησης*.

35. Ο Διαμεσολαβητής δεν διαπίστωσε γενική απαγόρευση της χρήσης δεκαδικών αριθμών όσον αφορά τον σχολιασμό των δεδουλευμένων ημερών. Αντιθέτως, το άρθρο 21 και το άρθρο 24, παράγραφος 2, των γενικών όρων αναφέρονται ρητώς στον αριθμό των δεδουλευμένων *ωρών.*

36. Ο Διαμεσολαβητής σημείωσε επίσης το γεγονός ότι η Επιτροπή τροποποίησε τις οδηγίες και τώρα απαιτεί ο χρόνος εργασίας των εμπειρογνωμόνων να παρέχεται, σε μια προσφορά, σε πλήρεις εργάσιμες ημέρες. Ο Διαμεσολαβητής έκρινε ότι αυτή η τροποποίηση των οδηγιών αποτελούσε πρόσθετη ένδειξη ότι, πριν από την έγκρισή της, δεν ήταν υποχρεωτικό ο χρόνος εργασίας των εμπειρογνωμόνων να παρέχεται σε πλήρεις εργάσιμες ημέρες, κατά την υποβολή προσφοράς.

37. Όσον αφορά τον τρόπο με τον οποίο υποβλήθηκε η προσφορά της SO.GI.N., ο Διαμεσολαβητής επισήμανε ότι, σύμφωνα με το κεφάλαιο 4 των οδηγιών, οι προσφέροντες έλαβαν εντολή να χρησιμοποιούν τα ειδικά υποδείγματα ηλεκτρονικών λογιστικών φύλλων που είναι διαθέσιμα στον ιστότοπο της Επιτροπής. Η SO.GI.N. χρησιμοποίησε το υπόδειγμα ηλεκτρονικού λογιστικού φύλλου, σύμφωνα με τις Οδηγίες. Τα υποδείγματα ηλεκτρονικών λογιστικών φύλλων επέτρεπαν στους προσφέροντες να εισάγουν δεκαδικούς αριθμούς. Τα ηλεκτρονικά υποδείγματα λογιστικών φύλλων, τα οποία η SO.GI.N. δεν είχε τη δυνατότητα να τροποποιήσει κατά την υποβολή της προσφοράς της, στρογγυλοποίησαν αυτόματα αυτούς τους δεκαδικούς αριθμούς σε ακέραιους αριθμούς για τους σκοπούς της παρουσίασης. Ωστόσο, παρά αυτό το χαρακτηριστικό παρουσίασης που επέβαλε η Επιτροπή, τα στοιχεία, σε δεκαδικούς αριθμούς, παρέμειναν στο ηλεκτρονικό λογιστικό φύλλο που υποβλήθηκε στην Επιτροπή από την SO.GI.N.

38. Ενώ η Επιτροπή τόνισε, στη γνώμη της, ότι οι εταιρείες που υποβάλλουν προσφορά πρέπει να αναλαμβάνουν πλήρως την ευθύνη για το περιεχόμενο και την παρουσίαση των προσφορών, ο Διαμεσολαβητής δεν θεώρησε ότι μια τέτοια υποχρέωση μπορεί να επεκταθεί στην πραγματοποίηση αλλαγών στον τρόπο παρουσίασης των πληροφοριών, όταν κάτι τέτοιο θα απαιτούσε από τις ενδιαφερόμενες εταιρείες να αγνοήσουν μια ρητή οδηγία της Επιτροπής.

39. Ο Διαμεσολαβητής σημείωσε επίσης ότι δεν είχε αμφισβητηθεί ότι το ηλεκτρονικό λογιστικό φύλλο υποβλήθηκε από τη SO.GI.N. στην επιτροπή αξιολόγησης ταυτόχρονα με την υποβολή της προσφοράς της SO.GI.N. σε έντυπη μορφή.

40. Ο Διαμεσολαβητής σημείωσε ότι η Επιτροπή έκρινε ότι η επιτροπή αξιολόγησης δεν είχε καμία υποχρέωση να ζητήσει από τους προσφέροντες να διευκρινίσουν τις προσφορές τους. Επιπλέον, ο πρακτικός οδηγός προέβλεπε ότι \<\<το*εν λόγω αίτημα παροχής διευκρινίσεων δεν πρέπει να αποσκοπεί στη διόρθωση τυπικών σφαλμάτων ή σημαντικών περιορισμών που επηρεάζουν την εκτέλεση της σύμβασης ή νοθεύουν τον ανταγωνισμό\>\>.* Ως εκ τούτου, κατά την Επιτροπή, εάν η επιτροπή αξιολόγησης είχε απευθύνει αίτημα παροχής διευκρινίσεων στη SO.GI.N. κατά την αξιολόγηση των προσφορών, αυτό θα είχε ουσιαστικά οδηγήσει σε τροποποίηση της προσφοράς όσον αφορά τον αριθμό των εργάσιμων ημερών και/ή τον συντελεστή τελών και, ως εκ τούτου, θα είχε οδηγήσει σε παραβίαση της αρχής του θεμιτού ανταγωνισμού.

41. Ο Διαμεσολαβητής συμφώνησε ότι είναι σημαντικό, προκειμένου να διασφαλιστεί α) ο σεβασμός των αρχών του θεμιτού ανταγωνισμού και β) η ορθή λειτουργία της διαδικασίας υποβολής προσφορών, να μην επιτρέπεται στους προσφέροντες να \<\<μεταβάλλουν\>\> τις προσφορές τους μετά τη λήξη της σχετικής προθεσμίας. Ωστόσο, ο Διαμεσολαβητής δεν ήταν πεπεισμένος ότι ένα αίτημα παροχής διευκρινίσεων θα είχε οδηγήσει σε τροποποίηση της προσφοράς και θα παραβίαζε τις αρχές του θεμιτού ανταγωνισμού. Σημείωσε ότι, εάν η επιτροπή αξιολόγησης είχε υποβάλει αίτημα παροχής διευκρινίσεων στη SO.GI.N., η SO.GI.N. θα μπορούσε να αποδείξει, παραπέμποντας *στο ηλεκτρονικό λογιστικό φύλλο που υποβλήθηκε ταυτόχρονα με την υποβολή της έντυπης προσφοράς,* ακριβώς αυτό που είχε προσφέρει. Η \<\<διευκρίνιση\>\> δεν θα είχε ως αποτέλεσμα οποιαδήποτε \<\<αλλαγή\>\> στην προσφορά της SO.GI.N. Ως εκ τούτου, δεν θα ήταν αντίθετη προς τις αρχές του θεμιτού ανταγωνισμού ούτε θα επηρέαζε την εύρυθμη λειτουργία της διαδικασίας υποβολής προσφορών.

42. Επίσης, ο Διαμεσολαβητής δεν ήταν πεπεισμένος ότι ένα αίτημα για διευκρινίσεις θα συνιστούσε \<\<διόρθωση*τυπικών σφαλμάτων\>\>.* Η \<\<διόρθωση\>\> ενός σφάλματος προϋποθέτει ότι ένα στοιχείο μιας προσφοράς θα αλλάξει. Ωστόσο, αυτό δεν συνέβη όσον αφορά την προσφορά της SO.GI.N., δεδομένου ότι τυχόν αίτημα παροχής διευκρινίσεων θα είχε οδηγήσει απλώς την SO.GI.N. να ενημερώσει την επιτροπή αξιολόγησης για την ακριβή προσφορά που είχε *ήδη υποβάλει*. Η SO.GI.N. δεν θα είχε τροποποιήσει κανένα μέρος της εν λόγω προσφοράς. Επιπλέον, η SO.GI.N. θα μπορούσε εύκολα να αποδείξει ότι η \<\<διευκρίνιση\>\> της προσφοράς της δεν συνιστούσε \<\<τροποποίηση\>\> της εν λόγω προσφοράς, παραπέμποντας στο ηλεκτρονικό λογιστικό φύλλο που υπέβαλε ταυτόχρονα με την υποβολή της έντυπης έκδοσης της προσφοράς.

43. Τρίτον, ενώ ο Διαμεσολαβητής συμφώνησε ότι η Επιτροπή Αξιολόγησης δεν υποχρεούται να ζητεί διευκρινίσεις σχετικά με κάθε σημείο που μπορεί να είναι ασαφές σε μια προσφορά, θα αποτελούσε ασφαλώς κατάχρηση της διακριτικής της ευχέρειας και, ως εκ τούτου, περίπτωση κακοδιοίκησης, εάν η Επιτροπή Αξιολόγησης δεν ζητούσε διευκρινίσεις σχετικά με ένα ζήτημα που ήταν προδήλως ασαφές και το οποίο θα μπορούσε να αποδειχθεί *καθοριστικό* για την αποδοχή ή την απόρριψη μιας προσφοράς. Ο Διαμεσολαβητής σημείωσε, εν προκειμένω, ότι η Επιτροπή Αξιολόγησης έκρινε ότι το υπερβολικό μέγεθος του προϋπολογισμού της προσφοράς της SO.GI.N. ήταν ο *καθοριστικός* λόγος για την απόρριψη της προσφοράς.

44. Επιπλέον, το γεγονός και μόνο ότι η προσφορά της SO.GI.N. υπερέβαινε τον μέγιστο προϋπολογισμό των 4 000 000 EUR μόνο κατά 21 EUR θα έπρεπε, από μόνο του, να είχε οδηγήσει την επιτροπή αξιολόγησης να εξετάσει την ανάγκη αποσαφήνισης της προσφοράς με την SO.GI.N.

45. Υπό τις συνθήκες αυτές, ο Διαμεσολαβητής έκρινε ότι, στην παρούσα υπόθεση, η επιτροπή αξιολόγησης θα έπρεπε να είχε ασκήσει τη διακριτική της ευχέρεια να ζητήσει διευκρινίσεις από τη SO.GI.N. σχετικά με την προσφορά της SO.GI.N. ή να είχε παράσχει πειστικές εξηγήσεις ως προς τους λόγους για τους οποίους δεν το έπραξε. Ωστόσο, η Διαμεσολαβήτρια επισήμανε ότι η Επιτροπή δεν παρέσχε καμία εξήγηση όσον αφορά τους λόγους για τους οποίους δεν άσκησε τη διακριτική της ευχέρεια να ζητήσει διευκρινίσεις.

46. Η Διαμεσολαβήτρια σημείωσε επίσης ότι η Επιτροπή δήλωσε, στη γνώμη της, ότι οι κανόνες που ισχύουν για τις δημόσιες συμβάσεις στο πλαίσιο των εξωτερικών σχέσεων προβλέπουν την ανάγκη διασφάλισης της ευρύτερης δυνατής συμμετοχής σε διαγωνισμούς. Στο πλαίσιο αυτό, ο Διαμεσολαβητής σημείωσε με ανησυχία ότι, παραλείποντας να ασκήσει τη διακριτική της ευχέρεια να αποσαφηνίσει την προσφορά της SO.GI.N., στο πλαίσιο διαδικασίας υποβολής προσφορών που περιλάμβανε σημαντικό χρηματικό ποσό (έως 4 000 000 EUR), η Επιτροπή Αξιολόγησης απέκλεισε μία από τις δύο μοναδικές προσφορές που ήταν τεχνικά σύμφωνες. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα την αυτόματη ανάθεση της προσφοράς στον μοναδικό εναπομείναντα προσφέροντα, χωρίς περαιτέρω συζήτηση. Μολονότι είναι αληθές ότι ο άλλος προσφέρων μπορεί, εν πάση περιπτώσει, να κέρδισε τελικά την προσφορά, ακόμη και αν η προσφορά της SO.GI.N. δεν είχε απορριφθεί[\[2\],](#_ftn2){#_ftnref2} ο Διαμεσολαβητής δεν απέκλεισε ότι η απόρριψη της προσφοράς της SO.GI.N., στο στάδιο αυτό, δημιουργούσε σοβαρό κίνδυνο να τεθούν σε κίνδυνο τα συμφέροντα της Επιτροπής και, υπό ευρύτερη έννοια, τα συμφέροντα της προστασίας των κοινοτικών κονδυλίων.

47. Υπό το πρίσμα των ανωτέρω, ο Συνήγορος του Πολίτη έκρινε ότι η Επιτροπή Αξιολόγησης ήταν προδήλως εσφαλμένη όταν παρέλειψε να ασκήσει τη διακριτική της ευχέρεια να ζητήσει διευκρινίσεις όσον αφορά την προσφορά της SO.GI.N. Η αποτυχία αυτή είχε ως αποτέλεσμα τον αποκλεισμό της προσφοράς της SO.GI.N. Κατέληξε στο συμπέρασμα ότι αυτό θα μπορούσε να συνιστά περίπτωση κακοδιοίκησης.

48. Όσον αφορά το επιχείρημα του καταγγέλλοντος ότι η επιτροπή αξιολόγησης παραβίασε το κεφάλαιο 12.2 των οδηγιών προς τους προσφέροντες, ο Διαμεσολαβητής επισήμανε ότι η Επιτροπή υποστήριξε ότι, δεδομένου ότι δεν διαπιστώθηκαν προφανή σφάλματα στον συντελεστή τελών, η επιτροπή αξιολόγησης όφειλε, σύμφωνα με το κεφάλαιο 12.2 των οδηγιών, να \<\<διορθώσει\>\> το συνολικό ποσό που προκύπτει από τον πολλαπλασιασμό του συντελεστή τελών επί τον αντίστοιχο αριθμό εργάσιμων ημερών, αντί να \<\<διορθώσει\>\> τον συντελεστή τελών. Το κεφάλαιο 12.2 των οδηγιών προς τους προσφέροντες έχει ως εξής:

\<\<*(...) Τυχόν αριθμητικά σφάλματα διορθώνονται με την επιφύλαξη του προσφέροντος, ούτως ώστε, σε περίπτωση απόκλισης μεταξύ του συντελεστή τελών και του συνολικού ποσού που προκύπτει από τον πολλαπλασιασμό του συντελεστή τελών επί τον αντίστοιχο αριθμό εργάσιμων ημερών, να υπερισχύει ο αναφερόμενος συντελεστής τελών, εκτός εάν, κατά τη γνώμη της επιτροπής αξιολόγησης, υπάρχει προφανές σφάλμα στον συντελεστή τελών, οπότε υπερισχύει το συνολικό ποσό που αναφέρεται και διορθώνεται ο συντελεστής τελών.\>\>*

49. Ο Συνήγορος του Πολίτη έκρινε ότι ο ανωτέρω κανόνας συνιστά εξαίρεση που επιτρέπει στην Επιτροπή Αξιολόγησης να διατηρήσει και να αξιολογήσει μια προσφορά, παρόλο που έχει επαληθευτεί ότι η προσφορά περιέχει αριθμητικό σφάλμα. Στις περιπτώσεις αυτές, όταν δεν είναι σαφές αν το σφάλμα αφορά τα τέλη, τις εργάσιμες ημέρες ή τα συνολικά ποσά που καθορίζονται στην προσφορά, η επιτροπή αξιολόγησης πρέπει να θεωρεί ότι τα τέλη είναι ορθά. Μόνο όταν υπάρχει \<\<προφανές σφάλμα\>\> στον συντελεστή τελών θα αλλάξουν οι συντελεστές τελών.

50. Ο κανόνας αυτός φαίνεται να είναι προς το συμφέρον του θεσμικού οργάνου και προς το συμφέρον των κοινοτικών πόρων, δεδομένου ότι επιτρέπει τη διατήρηση προσφοράς στην οποία έχει διαπιστωθεί η ύπαρξη σφάλματος.

51. Ωστόσο, το γεγονός ότι οι οδηγίες περιέχουν κανόνα που επιτρέπει τη διατήρηση της προσφοράς, παρά το γεγονός ότι έχει εξακριβωθεί η ύπαρξη τέτοιου σφάλματος, ουδόλως αποκλείει τη δυνατότητα, και υπό ορισμένες περιστάσεις όπως αυτές που περιγράφονται στα σημεία 48 και 49 ανωτέρω, την υποχρέωση, να ζητηθούν διευκρινίσεις σχετικά με τις προσφορές. Εάν είχαν ζητηθεί τέτοιες διευκρινίσεις από την SO.GI.N., η επιτροπή αξιολόγησης θα είχε επαληθεύσει ότι, υπό τις παρούσες συνθήκες, δεν υπήρχε αριθμητικό σφάλμα προς \<\<διόρθωση\>\>.

52. Στο πλαίσιο αυτό, ο Διαμεσολαβητής υπογράμμισε ότι οι κανόνες που ορίζονται στο κεφάλαιο 12.2 των οδηγιών αφορούν τη \<\<διόρθωση\>\> είτε των συντελεστών τελών είτε των συνολικών ποσών που αναφέρονται σε μια προσφορά, και όχι τη \<\<διευκρίνιση\>\> των συντελεστών τελών ή των συνολικών ποσών που αναφέρονται σε μια προσφορά. Η SO.GI.N. ουδέποτε ζήτησε *να* τροποποιηθεί η προσφορά της. Αντιθέτως, η SO.GI.N. ζήτησε να ληφθεί υπόψη η προσφορά της, όπως υποβλήθηκε[\[3\].](#_ftn3){#_ftnref3}

53. Ο Διαμεσολαβητής επισήμανε επίσης ότι το κεφάλαιο 12.2 των οδηγιών προς τους προσφέροντες επιτρέπει αλλαγές είτε στον συντελεστή τελών είτε στο συνολικό ποσό που προκύπτει από τον πολλαπλασιασμό του συντελεστή τελών επί τον αντίστοιχο αριθμό εργάσιμων ημερών. Ωστόσο, το ζήτημα που απαιτούσε διευκρινίσεις όσον αφορά την προσφορά της SO.GI.N. δεν αφορούσε τον συντελεστή αμοιβής ή το συνολικό ποσό κάθε γραμμής του προϋπολογισμού, τα οποία και τα δύο είχαν καθοριστεί ορθά στην έντυπη έκδοση της προσφοράς της SO.GI.N., αλλά μάλλον τον ακριβή χρόνο εργασίας (δεδομένου ότι ο χρόνος είχε στρογγυλοποιηθεί από το ηλεκτρονικό λογιστικό φύλλο το οποίο η Επιτροπή υποχρέωσε τους προσφέροντες να χρησιμοποιήσουν). Ως εκ τούτου, ο Διαμεσολαβητής κατέληξε στο συμπέρασμα ότι, εν πάση περιπτώσει, το κεφάλαιο 12.2 των οδηγιών δεν είχε εφαρμογή στην υπό κρίση υπόθεση. Ως προς αυτό, δεν κρίθηκε αναγκαία η διεξαγωγή περαιτέρω ερευνών όσον αφορά τον ισχυρισμό του καταγγέλλοντος ότι η απόρριψη της προσφοράς του συνιστούσε παράβαση του κεφαλαίου 12.2 των οδηγιών προς τους προσφέροντες.

54. Επιπλέον, ο Διαμεσολαβητής εξέτασε κατά πόσον η Επιτροπή Αξιολόγησης δεν άσκησε τη διακριτική της ευχέρεια να ζητήσει διευκρινίσεις όσον αφορά την προσφορά της SO.GI.N., η οποία είχε ως αποτέλεσμα τον αποκλεισμό της προσφοράς της SO.GI.N. και, κατά την άποψη του Διαμεσολαβητή, συνιστούσε περίπτωση κακοδιοίκησης, είχε ως περαιτέρω αποτέλεσμα να χάσει η SO.GI.N. μια \<\<σοβαρή ευκαιρία\>\> να κερδίσει την προσφορά. Στο πλαίσιο αυτό, ο Διαμεσολαβητής έκρινε σκόπιμο να ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι μόνο δύο προτάσεις κρίθηκαν σύμφωνες με τις τεχνικές απαιτήσεις. Στο πλαίσιο αυτό, ο Διαμεσολαβητής σημείωσε ότι γνώριζε ότι η επίτευξη της υψηλότερης τεχνικής βαθμολογίας δεν αποτελεί εγγύηση ότι μια προσφορά θα κερδίσει μια προσφορά. Στη συνέχεια, ωστόσο, επισήμανε ότι, προκειμένου να αξιολογήσει κατά πόσον η SO.GI.N. είχε χάσει μια \<\<σοβαρή ευκαιρία\>\> να κερδίσει την προσφορά, θεώρησε σχετικό το γεγονός ότι η τεχνική βαθμολογία που αποδόθηκε στην πρόταση που υπέβαλε η SO.GI.N. ήταν 100 βαθμοί και ότι η βαθμολογία αυτή ήταν υψηλότερη από την τεχνική βαθμολογία που αποδόθηκε στην εταιρεία στην οποία ανατέθηκε η σύμβαση (95,48 βαθμοί).

55. Ως εκ τούτου, ο Διαμεσολαβητής κατέληξε στο προκαταρκτικό συμπέρασμα ότι, ως αποτέλεσμα του αδικαιολόγητου αποκλεισμού της από τον διαγωνισμό, η SO.GI.N. έχασε μια \<\<σοβαρή ευκαιρία\>\> να κερδίσει τον διαγωνισμό. Ως εκ τούτου, υπέβαλε στην Επιτροπή την ακόλουθη πρόταση για φιλική λύση:

*Η Επιτροπή θα πρέπει να έρθει σε άμεση επαφή με τη SO.GI.N προκειμένου να συμφωνήσει σχετικά με την κατάλληλη αποζημίωση για την απώλεια ευκαιρίας που υπέστη η SO.GI.N. λόγω του αδικαιολόγητου αποκλεισμού της προσφοράς της από τον διαγωνισμό.*

*Τα επιχειρήματα που παρουσιάστηκαν στον Διαμεσολαβητή μετά την πρόταση φιλικής λύσης*

*Απάντηση της Επιτροπής στην επιστολή φιλικού διακανονισμού*

56. Η Επιτροπή ενημέρωσε τον Διαμεσολαβητή ότι δεν μπορούσε να αποδεχθεί την πρόταση του Διαμεσολαβητή για φιλική λύση για τους ακόλουθους λόγους.

57. Ως προκαταρκτική παρατήρηση, η Επιτροπή επισήμανε ότι η SO.GI.N. χρησιμοποιούσε γενικά δεκαδικούς αριθμούς όταν αναφερόταν στον αριθμό των ημερών εργασίας των βραχυπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων εμπειρογνωμόνων. Κάθε φορά που η SO.GI.N. χρησιμοποιούσε δεκαδικά ψηφία κατά την εισαγωγή του αριθμού των εργάσιμων ημερών ανά μήνα στο λογιστικό φύλλο, εμφανιζόταν στην οθόνη η στρογγυλοποίηση του σχετικού αριθμού.

58. Ως πρώτο επιχείρημα, η Επιτροπή επισήμανε ότι ο τρόπος με τον οποίο ποσοτικοποιήθηκε ο αριθμός των εργάσιμων ημερών εγείρει αναπόφευκτα το ζήτημα του πρακτικού χαρακτήρα των στοιχείων. Η Επιτροπή παρέθεσε δύο παραδείγματα. Τον δεύτερο μήνα, ο επικεφαλής της ομάδας έπρεπε να εργαστεί 16.62292 ημέρες (αυτό στρογγυλοποιήθηκε σε 17 ημέρες στο λογιστικό φύλλο). Ο μακροπρόθεσμος τοπικός ανώτερος εμπειρογνώμονας επρόκειτο να εργαστεί 37.24792 ημέρες (αυτό στρογγυλοποιήθηκε σε 37 ημέρες στο λογιστικό φύλλο).

59. Ως δεύτερο επιχείρημα, η Επιτροπή επισήμανε ότι η γενικευμένη χρήση δεκαδικών από την SO.GI.N δεν ήταν άνευ αντικειμένου. Η Επιτροπή υποστήριξε ότι η SO.GI.N υπολόγισε τον αριθμό των εργάσιμων ημερών και τα τέλη ώστε να προσεγγίσει όσο το δυνατόν περισσότερο τον μέγιστο επιτρεπόμενο προϋπολογισμό. Η Επιτροπή επισήμανε ότι, ακόμη και αν ένας προσφέρων έχει το δικαίωμα να επιδιώξει τη μεγιστοποίηση της αξίας της σύμβασης, η άποψη της SO.GI.N. ότι η επιτροπή αξιολόγησης θα έπρεπε να είχε διορθώσει την έντυπη έκδοση αντικαθιστώντας τον στρογγυλοποιημένο αριθμό εργάσιμων ημερών με τους αριθμούς με δεκαδικά ψηφία όπως αναγράφονται στο λογιστικό φύλλο δεν μπορεί να γίνει δεκτή.

60. Ως τρίτο επιχείρημα, η Επιτροπή διαφώνησε επίσης με την εκ μέρους του Διαμεσολαβητή ερμηνεία του άρθρου 28, παράγραφος 6, των γενικών όρων των συμβάσεων παροχής υπηρεσιών για τις εξωτερικές δράσεις της Ευρωπαϊκής Κοινότητας. Η Επιτροπή δεν συμφώνησε ότι ο σκοπός του άρθρου 28 παράγραφος 6 είναι μόνο \<\<για*τον σκοπό της τιμολόγησης\>\>,* γεγονός που φαίνεται να συνεπάγεται ότι η τιμολόγηση που πραγματοποιείται μετά την ανάθεση μιας σύμβασης θα μπορούσε να διαχωριστεί από την τιμή μιας προσφοράς. Κατά την άποψη της Επιτροπής, οι προσφέροντες δεν μπορούν να υποβάλουν, στο πλαίσιο μιας προσφοράς, τιμές τις οποίες δεν θα είναι σε θέση να χρεώσουν σε περίπτωση που τους ανατεθεί η σύμβαση.

61. Ως τέταρτο επιχείρημα, η Επιτροπή επανέλαβε επίσης την άποψή της ότι, εάν η επιτροπή αξιολόγησης είχε απευθύνει αίτημα παροχής διευκρινίσεων στη SO.GI.N. κατά τον χρόνο της αξιολόγησης του διαγωνισμού, αυτό θα είχε ουσιαστικά οδηγήσει σε τροποποίηση της προσφοράς όσον αφορά τον αριθμό των εργάσιμων ημερών και/ή τον συντελεστή αμοιβής και, ως εκ τούτου, θα είχε οδηγήσει σε παραβίαση της αρχής του θεμιτού ανταγωνισμού. Οι αλλαγές που θα προέκυπταν από ενδεχόμενη αίτηση παροχής διευκρινίσεων θα είχαν, αφενός, ως αποτέλεσμα τη σημαντική τροποποίηση της προσφοράς. Από την άλλη πλευρά, αν και έπρεπε να τηρηθεί η αρχή του ευρύτερου δυνατού διαγωνισμού, έπρεπε επίσης να επιτευχθεί ισορροπία με τις αρχές της διαφάνειας, της ίσης μεταχείρισης των προσφερόντων και του ανταγωνισμού. Το γεγονός ότι η προσφορά της SOGIN υπερέβαινε το ανώτατο όριο των 4 000 000 ευρώ μόνο κατά 21 ευρώ δεν ασκεί επιρροή.

62. Ως πέμπτο επιχείρημα, η Επιτροπή επισήμανε ότι, κατά την υποβολή της προσφοράς της, η SO.GI.N. είχε τη δυνατότητα, η ,, να επισημάνει τα αριθμητικά σφάλματα που εμφανίζονταν στην έντυπη έκδοση της \<\<ανάλυσης του προϋπολογισμού\>\>. Δεδομένου ότι το φύλλο εργασίας της \<\<κατανομής του προϋπολογισμού\>\> και οι \<\<ημέρες εργασίας\>\> είναι αλληλένδετες, η τροποποίηση του συνολικού αριθμού εργάσιμων ημερών στην κατανομή του προϋπολογισμού θα συνεπαγόταν τροποποίηση του φύλλου εργασίας \<\<ημέρες εργασίας\>\> που επισυνάπτεται στην οικονομική προσφορά, ώστε να διασφαλιστεί η συνοχή μεταξύ των δύο. Η Επιτροπή είχε επίσης επισημάνει ότι η SO.GI.N. γνώριζε πολύ καλά ότι, αν και τα στρογγυλοποιημένα δεδομένα εμφανίζονταν στο λογιστικό φύλλο, το λογιστικό φύλλο υπολόγιζε τον συνολικό συντελεστή προμήθειας χρησιμοποιώντας την υποκείμενη αξία.

63. Ως έκτο επιχείρημα, η Επιτροπή επισήμανε ότι, όταν η επιτροπή αξιολόγησης ελέγχει τις οικονομικές προσφορές, επαληθεύει με μη αυτόματο τρόπο τον υπολογισμό της \<\<κατανομής του προϋπολογισμού\>\>. Κανονικά, δεν αναφέρεται στην ηλεκτρονική έκδοση. Όπως αναφέρεται σαφώς στις οδηγίες προς τους προσφέροντες, υπερισχύει η έντυπη έκδοση. Αυτό που κάνει συνήθως η επιτροπή αξιολόγησης είναι να συγκρίνει την κατανομή του προϋπολογισμού με τον πίνακα \<\<Αριθμός και εκτιμώμενες εργάσιμες ημέρες που επισυνάπτονται στην τεχνική προσφορά\>\> στο τμήμα \<\<Οργανισμοί και μεθοδολογία\>\>. Στην περίπτωση της SO.GI.N., η Επιτροπή Αξιολόγησης επαλήθευσε ότι ο αριθμός των εργάσιμων ημερών που εμφανίζονται στην έντυπη έκδοση και των δύο εγγράφων συνέπιπτε και ότι δεν υπήρχαν αποκλίσεις μεταξύ τους όσον αφορά τον αριθμό των εργάσιμων ημερών.

64. Η Επιτροπή υποστήριξε επίσης ότι, ακόμη και αν γινόταν δεκτό ότι τα δεκαδικά ψηφία ήταν αποδεκτά, καμία οδηγία της Επιτροπής δεν θα είχε αγνοηθεί αν ο προσφέρων είχε εισαγάγει στην έντυπη μορφή τροποποιήσεις προκειμένου να αντικατοπτρίζει τον προγραμματισμένο αριθμό εργάσιμων ημερών. Δεδομένου ότι οι οδηγίες προς τους προσφέροντες ανέφεραν σαφώς ότι σε περίπτωση ασυμφωνίας επικρατούσε η έντυπη έκδοση της σχετικής προσφοράς, τίποτα δεν εμπόδιζε την SO.GI.N. να εισαγάγει τις αναγκαίες διορθώσεις.

65. Ως έβδομο επιχείρημα, η Επιτροπή επισήμανε ότι δεν συμμερίζεται την ερμηνεία του άρθρου 21 και του άρθρου 24, παράγραφος 2, των γενικών όρων από τον Διαμεσολαβητή.

66. Η αναφορά που γίνεται στο άρθρο 21 αφορά τον αριθμό των ωρών ανά ημέρα/μήνα κατά τις οποίες μπορούν να εργάζονται οι εμπειρογνώμονες. Καθορίζονται*με βάση τους νόμους, τους κανονισμούς και τα έθιμα της δικαιούχου χώρας και τις απαιτήσεις των υπηρεσιών.* Επομένως, δεν μπορεί να συναχθεί συμπέρασμα όσον αφορά την τιμολόγηση. Ο σκοπός της διάταξης αυτής περιορίζεται στην υπενθύμιση στον ανάδοχο της υποχρέωσής του να τηρεί, όσον αφορά το ωράριο εργασίας και την εργατική νομοθεσία της δικαιούχου χώρας στην οποία παρέχονται οι υπηρεσίες.

67. Κατά το άρθρο 24, παράγραφος 2:

\<\<Σε*περίπτωση σύμβασης έναντι αμοιβής, ο σύμβουλος πρέπει να τηρεί δελτίο χρόνου εργασίας στο οποίο καταγράφονται οι ημέρες εργασίας του προσωπικού του συμβούλου. Τα ποσά που τιμολογούνται από τον Σύμβουλο πρέπει να αντιστοιχούν σε αυτά τα δελτία χρόνου εργασίας. Στην περίπτωση των εμπειρογνωμόνων μακράς διαρκείας, τα δελτία αυτά πρέπει να καταγράφουν τον αριθμό των δεδουλευμένων ημερών. Στην περίπτωση εμπειρογνωμόνων με μειωμένο ωράριο, τα δελτία αυτά πρέπει να καταγράφουν τον αριθμό των δεδουλευμένων ωρών (...)\>\>.*

Κατά συνέπεια, η χρήση των ωρών εργασίας για τα δελτία χρόνου εργασίας προβλέπεται σε κάθε περίπτωση αποκλειστικά για τους βραχυπρόθεσμους εμπειρογνώμονες, παρόλο που για τους σκοπούς της τιμολόγησης δεν χρησιμοποιούνται καν, δεδομένου ότι οι επτά ώρες εργασίας των βραχυπρόθεσμων εμπειρογνωμόνων ισοδυναμούν με μία ημέρα εργασίας.

68. Αφού ανέλυσε επίσης τα υπόλοιπα συμβατικά έγγραφα που απεστάλησαν στους προσφέροντες με σκοπό την υποβολή της προσφοράς τους, η Επιτροπή έκρινε ότι λαμβάνονται υπόψη μόνο πλήρεις εργάσιμες ημέρες. Πράγματι, όσον αφορά τη χρονική συμβολή των εμπειρογνωμόνων, στο σημείο 6.1 των όρων εντολής αναφέρεται ότι:

\<\<(...)*συνιστάται να επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια των προσφερόντων ο ακριβής χρόνος συμμετοχής των εμπειρογνωμόνων. Ωστόσο, μπορεί να είναι χρήσιμο να προσδιοριστούν ορισμένα απόλυτα ελάχιστα ώστε η συμβολή των βασικών εμπειρογνωμόνων να θεωρείται κατάλληλη (...) Η εκτέλεση της σύμβασης (και, ως εκ τούτου, η πληρωμή) βασίζεται μόνο σε εργάσιμες ημέρες. Ο σύμβουλος θα πληρώνεται μόνο για ημέρες πραγματικής εργασίας με βάση τον ημερήσιο συντελεστή αμοιβής που περιλαμβάνεται στην κατανομή του προϋπολογισμού (...)\>\>.*

69. Επιπλέον, το σημείο 4.2 των οδηγιών προς τους προσφέροντες πραγματεύεται το ζήτημα των εργάσιμων ημερών και δίνει εντολή στους προσφέροντες να \<\<αναγράψουν*τον εκτιμώμενο αριθμό εργάσιμων ημερών για κάθε κατηγορία εμπειρογνωμόνων βοδιών κατά τη διάρκεια της περιόδου εκτέλεσης της σύμβασης στο τρίτο φύλλο εργασίας (\<\<εργάσιμες ημέρες\>\>)\>\>.* Η οδηγία αυτή συμπληρώνεται με ένα άλλο σχόλιο που εμφανίζεται στο ίδιο το λογιστικό φύλλο, το οποίο αναφέρει ότι ο προσφέρων πρέπει να αναγράψει \<\<τον*εκτιμώμενο αριθμό εργάσιμων ημερών για κάθε μήνα της περιόδου εκτέλεσης για κάθε κατηγορία εμπειρογνωμόνων\>\>.*

70. Κατά την άποψη της Επιτροπής, από τις ανωτέρω διατάξεις προκύπτει ότι λαμβάνονται αποκλειστικά υπόψη οι πλήρεις εργάσιμες ημέρες. Επιπλέον, η θέση αυτή ενισχύεται από το γεγονός ότι, σε περισσότερα από τρία έτη χρήσης του σχετικού λογιστικού φύλλου στην κατανομή του προϋπολογισμού για τους διαγωνισμούς, η Επιτροπή ενημερώθηκε για την ύπαρξη προβλημάτων για πρώτη φορά, όταν το έπραξε ο καταγγέλλων.

Το γεγονός ότι η Επιτροπή, μετά την παρούσα καταγγελία, αποφάσισε να κάνει ρητή αναφορά στην ανάγκη χρήσης πλήρων αριθμών κατά την έκφραση των εργάσιμων ημερών, δεν σήμαινε αναγνώριση ευθύνης από την Επιτροπή. Αποσκοπούσε αποκλειστικά στην αποφυγή της επανάληψης του προβλήματος που ανέκυψε στην υπό κρίση υπόθεση.

*Παρατηρήσεις του καταγγέλλοντος σχετικά με την απάντηση της Επιτροπής*

71. Σε μήνυμα της 16ης Οκτωβρίου 2008, ο καταγγέλλων ενέμεινε σε όλα τα σημεία που είχαν επισημανθεί στην αρχική καταγγελία και στις παρατηρήσεις σχετικά με τη γνώμη της Επιτροπής.

72. Ο καταγγέλλων τόνισε ότι η SO.GI.N. υπέβαλε ηλεκτρονική και έντυπη έκδοση της οικονομικής προσφοράς της. Η έντυπη έκδοση αποκτήθηκε με την εκτύπωση της ηλεκτρονικής έκδοσης της οικονομικής προσφοράς και, ως εκ τούτου, ήταν η ίδια. Η προφανής ασυνέπεια μεταξύ των δύο εκδόσεων της ίδιας προσφοράς οφειλόταν στο γεγονός ότι η στήλη \<\<Εκτιμώμενος αριθμός ημερών εργασίας\>\> του λογιστικού φύλλου Excel επέτρεπε να εμφανίζονται μόνο στρογγυλοποιημένα αριθμητικά στοιχεία. Ωστόσο, ο σχετικός αλγόριθμος, ο οποίος χρησιμοποιήθηκε για τον υπολογισμό των ποσών που εισήχθησαν στο λογιστικό φύλλο Excel, έλαβε υπόψη δεκαδικά ψηφία. Επιπλέον, και προκειμένου να αποφευχθούν τυχόν παρανοήσεις, πρέπει να σημειωθεί ότι το προστατευόμενο λογιστικό φύλλο Excel περιέχει σημείωση σύμφωνα με την οποία: "*αυτό το φύλλο εργασίας προστατεύεται. Στη στήλη αυτή πρέπει να καταχωρίζονται μόνο τα ακόλουθα δεδομένα: εισάγετε την τιμή για κάθε κατηγορία εμπειρογνωμόνων. (...)*". Κατά την επαλήθευση της προσφοράς που υπέβαλε η SO.GI.N., η Επιτροπή Αξιολόγησης πολλαπλασίασε με μη αυτόματο τρόπο τα αριθμητικά στοιχεία που περιέχονται στον σχετικό πίνακα, χωρίς να λάβει υπόψη ότι το λογιστικό φύλλο Excel εμφανίζει μόνο αριθμητικά στοιχεία που είχαν στρογγυλοποιηθεί αυτόματα από το πρόγραμμα που επέβαλε η Επιτροπή.

*Η αξιολόγηση του Διαμεσολαβητή μετά την πρόταση φιλικής λύσης*

73. Ο Διαμεσολαβητής θα εξετάσει από κοινού το πρώτο και το δεύτερο επιχείρημα που προέβαλε η Επιτροπή ως απάντηση στην πρότασή του για φιλική λύση. Τα επιχειρήματα αυτά είναι ότι i) ο τρόπος με τον οποίο η SO.GI.N. ποσοτικοποίησε τον αριθμό των εργάσιμων ημερών δεν ήταν πρακτικός και ii) η SO.GI.N χρησιμοποίησε δεκαδικά ψηφία ώστε να προσεγγίσει όσο το δυνατόν περισσότερο τον μέγιστο επιτρεπόμενο προϋπολογισμό (βλ. σκέψεις 58 και 59 ανωτέρω).

74. Ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει καταρχάς ότι δεν μπορεί να τεκμαίρεται ότι ο λόγος για τον οποίο η SO.GI.N. χρησιμοποίησε κλάσματα ημερών για ορισμένα καθήκοντα που περιγράφονται στην προσφορά της ήταν απλώς για να προσεγγίσει, στο μέτρο του δυνατού, τον μέγιστο επιτρεπόμενο προϋπολογισμό. Πράγματι, ο Διαμεσολαβητής θεωρεί εύλογο να υποτεθεί ότι ορισμένα καθήκοντα εμπειρογνωμόνων (π.χ. συμμετοχή σε συνεδριάσεις) δεν θα μπορούσαν να υποδιαιρεθούν αποτελεσματικά σε μονάδες ολόκληρων ημερών[\[4\].](#_ftn4){#_ftnref4} Σε κάθε περίπτωση, ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι, ως γενική αρχή, οι προσφέροντες δικαιούνται πλήρως να διαρθρώνουν τις προσφορές τους έτσι ώστε να προσεγγίζουν όσο το δυνατόν περισσότερο τον μέγιστο επιτρεπόμενο προϋπολογισμό. Επιπλέον, ο Διαμεσολαβητής σημειώνει ότι το επιχείρημα της Επιτροπής περιλαμβάνει ουσιαστικά εικασίες εκ μέρους της Επιτροπής όσον αφορά την πρακτικότητα ορισμένων πτυχών της προσφοράς SO.GI.N. (η Επιτροπή αναφέρει το παράδειγμα ενός επικεφαλής ομάδας που επρόκειτο να εργαστεί 16.62292 ημέρες (στρογγυλοποιείται σε 17 ημέρες στο λογιστικό φύλλο) και το παράδειγμα ενός μακροχρόνιου τοπικού ανώτερου εμπειρογνώμονα που επρόκειτο να εργαστεί 37.24792 ημέρες (στρογγυλοποιείται σε 37 ημέρες στο λογιστικό φύλλο). Ο Διαμεσολαβητής σημειώνει, ωστόσο, ότι η πιθανή περίπτωση κακοδιοίκησης που εντόπισε ο Διαμεσολαβητής στην πρότασή του για φιλική λύση αφορούσε την αδυναμία της επιτροπής αξιολόγησης να ασκήσει τη διακριτική της ευχέρεια να ζητήσει διευκρινίσεις από τη SO.GI.N. όσον αφορά την προσφορά της. Παραλείποντας να το πράξει, η επιτροπή διατύπωσε (εσφαλμένες) παραδοχές όσον αφορά την πραγματική φύση της προσφοράς της SO.GI.N. (λανθασμένα θεώρησε ότι είχε γίνει *αριθμητικό σφάλμα).* Το επιχείρημα που προέβαλε η Επιτροπή, δηλαδή ότι υπάρχουν αμφιβολίες όσον αφορά την πρακτικότητα ορισμένων πτυχών της προσφοράς SO.GI.N., δεν συνεπάγεται σε καμία περίπτωση ότι η επιτροπή δεν θα έπρεπε να είχε ζητήσει διευκρινίσεις από τη SO.GI.N. Πράγματι, ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι το επιχείρημα ότι υπάρχουν αμφιβολίες όσον αφορά την πρακτικότητα ορισμένων πτυχών της προσφοράς SO.GI.N. ενισχύει το επιχείρημα ότι η επιτροπή θα έπρεπε να είχε ζητήσει διευκρινίσεις από τη SO.GI.N. όσον αφορά την έννοια της προσφοράς της. Ως εκ τούτου, ο Διαμεσολαβητής θεωρεί ότι τα επιχειρήματα της Επιτροπής είτε είναι αλυσιτελή είτε δεν είναι επαρκώς τεκμηριωμένα.

75. Όσον αφορά το τρίτο επιχείρημα της Επιτροπής (βλ. σκέψη 60 ανωτέρω), κατά το οποίο οι προσφέροντες δεν μπορούν να υποβάλουν, στο πλαίσιο προσφοράς, τιμές τις οποίες δεν θα είναι σε θέση να χρεώσουν σε περίπτωση ανάθεσης της σύμβασης (ήτοι τιμολόγια σε κλάσματα ευρώ), ο Διαμεσολαβητής συμφωνεί ότι η τιμολόγηση μετά την ανάθεση της σύμβασης δεν μπορεί να διαχωριστεί από τις τιμές που αναφέρονται σε προσφορά. Εν ολίγοις, οι προσφέροντες δεν μπορούν να υποβάλουν προσφορές που θα τους απαιτούσαν, στη συνέχεια, να υποβάλουν τιμολόγια σε κλάσματα ευρώ. Ο Διαμεσολαβητής εξέτασε προσεκτικά ολόκληρο τον φάκελο. Δεν έχει βρει καμία περίπτωση οποιασδήποτε τιμής που αναφέρεται σε κλάσματα ευρώ. Εν κατακλείδι, ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι η χρήση κλασμάτων *ημερών* από τον καταγγέλλοντα κατά την υποβολή της προσφοράς του δεν είχε, σε καμία περίπτωση, ως αποτέλεσμα την τιμολόγηση σε κλάσματα ευρώ. Αντιθέτως, η χρήση κλασμάτων ημερών από τον καταγγέλλοντα είχε *πάντοτε* ως αποτέλεσμα τον υπολογισμό των τιμών σε ολόκληρο το ευρώ. Ως εκ τούτου, ο Διαμεσολαβητής δεν θεωρεί ότι το επιχείρημα της Επιτροπής είναι βάσιμο.

76. Όσον αφορά το τέταρτο επιχείρημα που προέβαλε η Επιτροπή (βλ. σκέψη 61 ανωτέρω), δηλαδή ότι ένα αίτημα παροχής διευκρινίσεων θα είχε οδηγήσει σε τροποποίηση της προσφοράς όσον αφορά τον αριθμό των εργάσιμων ημερών και/ή τον συντελεστή αμοιβής της SO.GI.N., παραβιάζοντας έτσι την αρχή του θεμιτού ανταγωνισμού μεταξύ των προσφερόντων, ο Διαμεσολαβητής συμφωνεί καταρχάς ότι αποτελεί κεντρικό χαρακτηριστικό μιας διαδικασίας υποβολής προσφορών το γεγονός ότι μια προσφορά δεν μπορεί να \<\<μεταβληθεί\>\> μετά την υποβολή της προσφοράς. Σκοπός του κανόνα αυτού είναι να διασφαλιστεί ο κατάλληλος ανταγωνισμός μεταξύ των προσφερόντων (δεν θα μπορούσε να υπάρξει κατάλληλος ανταγωνισμός εάν οι προσφέροντες μπορούσαν να μειώσουν τις προσφορές τους ώστε να λάβουν υπόψη τις γνώσεις που αποκτούν σχετικά με τις προσφορές άλλων προσφερόντων). Ο Διαμεσολαβητής υπογραμμίζει, ωστόσο, ότι η SO.GI.N. δεν θα μπορούσε να είχε χρησιμοποιήσει την ευκαιρία να *αποσαφηνίσει* την προσφορά της προκειμένου να *τροποποιήσει* την προσφορά της, δεδομένου ότι η SO.GI.N., κατά τον χρόνο υποβολής της προσφοράς της σε έντυπη μορφή, είχε επίσης υποβάλει την ηλεκτρονική έκδοση της προσφοράς. Η ηλεκτρονική έκδοση της προσφοράς περιείχε τις ακριβείς εργάσιμες ημέρες που υπέβαλε η SO.GI.N. (ορισμένες από τις οποίες ήταν σε κλάσματα ημερών). Ως εκ τούτου, δεν θα μπορούσε να υπάρξει *τροποποίηση της* προσφοράς της SO.GI.N. εάν είχε υποβληθεί αίτημα *παροχής διευκρινίσεων* από την επιτροπή αξιολόγησης. Ως εκ τούτου, ο Διαμεσολαβητής δεν θεωρεί ότι το επιχείρημα της Επιτροπής είναι βάσιμο.

77. Στο πέμπτο επιχείρημά της (βλ. σκέψη 62 ανωτέρω), η Επιτροπή αναφέρει ότι η SO.GI.N. είχε τη δυνατότητα, όταν υπέβαλε την προσφορά της, να επισημάνει τα \<\<αριθμητικά σφάλματα\>\> που εμφανίζονταν στην έντυπη έκδοση της \<\<κατανομής του προϋπολογισμού\>\>.

78. Ο Διαμεσολαβητής, καταρχάς, θεωρεί χρήσιμο να διευκρινίσει ότι η έντυπη έκδοση της προσφοράς SO.GI.N. δεν περιείχε \<\<αριθμητικά σφάλματα\>\> αυτά καθαυτά[\[5\].](#_ftn5){#_ftnref5} Αντίθετα, οι δυσκολίες που προέκυψαν με την έντυπη έκδοση της προσφοράς SO.GI.N. ήταν παρουσιαστικές (δηλαδή, οι αριθμοί των εργάσιμων ημερών παρουσιάστηκαν ως ακέραιοι αριθμοί στην έντυπη έκδοση, ενώ εισήχθησαν στο πρόγραμμα λογισμικού ως κλάσματα από την SO.GI.N.)[\[6\]](#_ftn6){#_ftnref6}.

79. Επιπλέον, ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι η υποχρέωση μιας επιτροπής αξιολόγησης να ζητήσει διευκρινίσεις σχετικά με μια προσφορά δεν μπορεί να υπόκειται σε κανόνα σύμφωνα με τον οποίο απαιτούνται διευκρινίσεις *μόνο* όταν ένα ενδιαφερόμενο μέρος θέτει υπόψη της επιτροπής αξιολόγησης την ανάγκη παροχής διευκρινίσεων. Αντιθέτως, ο Διαμεσολαβητής είναι της άποψης ότι μια επιτροπή αξιολόγησης θα πρέπει να ζητεί διευκρινίσεις σχετικά με μια προσφορά κάθε φορά που, για οποιονδήποτε λόγο, καθίσταται προφανές σε αυτήν ότι απαιτείται διευκρίνιση. Στο πλαίσιο αυτό, είναι βέβαιο ότι η SO.GI.N. θα μπορούσε να είχε επιστήσει ειδικά την προσοχή της Επιτροπής στο πρόβλημα παρουσίασης όταν υπέβαλε την προσφορά της. Αυτό ασφαλώς θα διευκόλυνε την επιτροπή αξιολόγησης στον εντοπισμό του προβλήματος παρουσίασης και, στη συνέχεια, στην αποσαφήνιση της προσφοράς της SO.GI.N. με την SO.GI.N. Ωστόσο, παρόλο που η SO.GI.N. δεν επέστησε την προσοχή της Επιτροπής στο πρόβλημα παρουσίασης, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν ήταν δυνατόν η επιτροπή αξιολόγησης να καταλήξει, από μόνη της, στο συμπέρασμα ότι ήταν αναγκαία μια διευκρίνιση. Όσον αφορά το κατά πόσον η επιτροπή αξιολόγησης διέθετε επαρκείς πληροφορίες για να διαπιστώσει ότι υπήρχε ανάγκη αποσαφήνισης, γεγονός που θα έπρεπε στη συνέχεια να την οδηγήσει να ζητήσει διευκρινίσεις από τη SO.GI.N., ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι η επιτροπή αξιολόγησης *εντόπισε* ανωμαλίες στην έντυπη έκδοση της SO.GI.N (μετά τον εντοπισμό αυτών των ανωμαλιών, προχώρησε στη συνέχεια στην τροποποίηση των αριθμητικών σφαλμάτων που θεωρούσε ότι υπήρχαν στους υπολογισμούς της προσφοράς). Αυτό αποδεικνύει ότι η επιτροπή αξιολόγησης γνώριζε πράγματι ανωμαλίες στην έντυπη έκδοση της προσφοράς της SO.GI.N., παρόλο που η SO.GI.N. δεν επέστησε ειδικά την προσοχή της Επιτροπής στο πρόβλημα παρουσίασης όταν υπέβαλε την προσφορά της. Ως εκ τούτου, η επιτροπή αξιολόγησης είχε επαρκείς λόγους να ζητήσει διευκρινίσεις από τη SO.GI.N. Ωστόσο, αντί να ζητήσει διευκρινίσεις από τη SO.GI.N., προχώρησε, χωρίς διαβούλευση με τη SO.GI.N., σε παραδοχή όσον αφορά τη φύση της ανωμαλίας (υποθέτει ότι η προσφορά της SO.GI.N. περιείχε αριθμητικά σφάλματα). Σε αυτή τη βάση, τροποποίησε μονομερώς την προσφορά της SO.GI.N. Ως εκ τούτου, ο Διαμεσολαβητής δεν θεωρεί ότι το επιχείρημα της Επιτροπής είναι βάσιμο.

80. Όσον αφορά το έκτο επιχείρημα (βλ. σκέψη 63 ανωτέρω), ήτοι ότι οι οδηγίες προς τους προσφέροντες αναφέρουν σαφώς ότι υπερισχύει η έντυπη έκδοση σε περίπτωση ασυμφωνίας μεταξύ της έντυπης και της ηλεκτρονικής έκδοσης, ο Διαμεσολαβητής υπογραμμίζει εκ νέου ότι δεν αμφισβητεί το γεγονός ότι, σε περίπτωση ασυμφωνίας μεταξύ της έντυπης και της ηλεκτρονικής έκδοσης, υπερισχύει η έντυπη έκδοση. Πράγματι, ο Διαμεσολαβητής δεν ζήτησε από την Επιτροπή να θεωρήσει ότι η ηλεκτρονική έκδοση της προσφοράς SO.GI.N. υπερισχύει της έντυπης έκδοσης της προσφοράς. Αντιθέτως, ο Διαμεσολαβητής είναι της άποψης ότι η επιτροπή αξιολόγησης αναγνώρισε ότι υπήρχε ανωμαλία στην έντυπη έκδοση της προσφοράς SO.GI.N., δηλαδή ότι ο αριθμός των εργάσιμων ημερών στην έντυπη έκδοση της προσφοράς SO.GI.N., πολλαπλασιαζόμενος επί τον συντελεστή αμοιβής, δεν αντιστοιχούσε στο συνολικό ποσό που αναφέρεται στην προσφορά SO.GI.N. Αντιμέτωπη με αυτή την ανωμαλία, η επιτροπή αξιολόγησης επέλεξε, μονομερώς, να προβεί σε παραδοχή όσον αφορά τη φύση της ανωμαλίας. Υπέθεσε ότι υπήρχε ένα αριθμητικό σφάλμα και προχώρησε στη \<\<διόρθωσή\>\> του. Ο Διαμεσολαβητής είναι της άποψης ότι η Επιτροπή Αξιολόγησης, αφού αναγνώρισε την ανωμαλία, θα έπρεπε, σύμφωνα με τις συνόδους 3.3.9.3. και 3.3.10.2 του πρακτικού οδηγού, να ζητήσει διευκρινίσεις από τη SO.GI.N. Ο μόνος ρόλος της ηλεκτρονικής έκδοσης της προσφοράς της SO.GI.N. σε τέτοιες περιπτώσεις θα ήταν να επιβεβαιώσει τις *διευκρινίσεις* της SO.GI.N. όσον αφορά τον αριθμό των εργάσιμων ημερών στην προσφορά της.

81. Όσον αφορά το έβδομο επιχείρημα, δηλαδή ότι η Επιτροπή δεν συμμερίζεται την ερμηνεία του Διαμεσολαβητή σχετικά με τα άρθρα 21 και 24 παράγραφος 2 των γενικών όρων, ο Διαμεσολαβητής σημειώνει ότι η Επιτροπή δεν προέβαλε κανένα βάσιμο σκεπτικό για να στηρίξει τη θέση της. Ο Διαμεσολαβητής υπενθυμίζει ότι δεν διαπίστωσε γενική απαγόρευση της χρήσης δεκαδικών ψηφίων όσον αφορά την καταγραφή των δεδουλευμένων ημερών. Πράγματι, ενώ το άρθρο 24 παράγραφος 2 ορίζει ότι \<\<\[σ\]την*περίπτωση των εμπειρογνωμόνων μακράς διαρκείας, αυτά τα δελτία χρόνου εργασίας πρέπει να καταγράφουν τον αριθμό των δεδουλευμένων ημερών\>\>,* αυτό δεν σημαίνει κατ' ανάγκη *πλήρεις* εργάσιμες ημέρες. Μπορεί επίσης να σημαίνει, για παράδειγμα, μισές ημέρες. Επιπλέον, το άρθρο 21 αναφέρεται στον αριθμό των δεδουλευμένων *ωρών* και το άρθρο 24 παράγραφος 2 των γενικών όρων αναφέρεται ρητά στον αριθμό των δεδουλευμένων *ωρών* στην περίπτωση των εμπειρογνωμόνων με μειωμένο ωράριο. Αυτό συνεπάγεται *κατ' ανάγκη* τη δυνατότητα των προσφερόντων να υποβάλλουν προσφορές σε κλάσματα ημερών. Το γεγονός ότι ορισμένοι προσφέροντες ενδέχεται να μην έχουν κάνει χρήση αυτής της δυνατότητας δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση ότι η δυνατότητα αυτή δεν υπάρχει.

82. Ο Διαμεσολαβητής υπογραμμίζει εκ νέου ότι είναι σημαντικό, προκειμένου να διασφαλιστεί α) ο σεβασμός των αρχών του θεμιτού ανταγωνισμού και β) η ορθή λειτουργία μιας διαδικασίας υποβολής προσφορών, να μην επιτρέπεται στους προσφέροντες να \<\<τροποποιήσουν\>\> τις προσφορές τους μετά τη λήξη της σχετικής προθεσμίας. Ωστόσο, τονίζει εκ νέου ότι, εάν της είχε ζητηθεί από την επιτροπή αξιολόγησης, η SO.GI.N. θα μπορούσε να *αποδείξει,* παραπέμποντας στο ηλεκτρονικό λογιστικό φύλλο, το οποίο υποβλήθηκε ταυτόχρονα με την υποβολή της προσφοράς σε χαρτί, ακριβώς αυτό που είχε προσφέρει.

83. Ο Διαμεσολαβητής εμμένει στην άποψή του ότι οποιοδήποτε αίτημα παροχής διευκρινίσεων προς τη SO.GI.N. θα οδηγούσε απλώς τη SO.GI.N. να ενημερώσει την επιτροπή αξιολόγησης για την ακριβή προσφορά που είχε ήδη υποβάλει. Η SO.GI.N. δεν θα μπορούσε να \<\<τροποποιήσει\>\> κανένα μέρος της προσφοράς που είχε ήδη υποβληθεί. Η SO.GI.N. και η επιτροπή αξιολόγησης θα μπορούσαν εύκολα να αποδείξουν ότι η \<\<διευκρίνιση\>\> της προσφοράς της SO.GI.N. δεν συνιστούσε \<\<τροποποίηση\>\> της προσφοράς της SO.GI.N. Θα μπορούσαν να το είχαν πράξει διασταυρώνοντας τη διευκρίνιση με το ηλεκτρονικό λογιστικό φύλλο που υπέβαλε η SO.GI.N. την ίδια στιγμή που η SO.GI.N. υπέβαλε την έντυπη έκδοση της προσφοράς.

84. Ο Διαμεσολαβητής θεωρεί ότι η Επιτροπή δεν προέβαλε κανένα πειστικό επιχείρημα ότι η \<\<διευκρίνιση\>\> που θα μπορούσε να ζητήσει η επιτροπή αξιολόγησης από την SO.GI.N. θα είχε ως αποτέλεσμα την \<\<αλλοίωση\>\> της προσφοράς της SO.GI.N. Επομένως, δεν υπάρχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι μια τέτοια \<\<διευκρίνιση\>\> θα ήταν αντίθετη προς τις αρχές του θεμιτού ανταγωνισμού.

85. Ο Διαμεσολαβητής είναι της άποψης ότι η Επιτροπή Αξιολόγησης, δεδομένης της διακριτικής ευχέρειας που διέθετε κατά την αξιολόγηση της σχετικής πρότασης, δεν ήταν αυστηρά υποχρεωμένη να ζητήσει διευκρινίσεις από την SO.GI.N όσον αφορά τις ανωμαλίες που θεωρούσε ότι υπήρχαν στην έντυπη έκδοση της προσφοράς. Ωστόσο, ο Διαμεσολαβητής υποστήριζε σταθερά ότι μια \<\<διακριτική εξουσία\>\> δεν είναι το ίδιο με μια αυθαίρετη εξουσία. Μια δημόσια αρχή πρέπει πάντα να έχει βάσιμους λόγους για την επιλογή ενός τρόπου δράσης και όχι ενός άλλου. Ένα σύνηθες μέρος της άσκησης διακριτικής ευχέρειας είναι να εξηγούνται οι λόγοι για τους οποίους έχει επιλεγεί συγκεκριμένος τρόπος δράσης[\[7\].](#_ftn7){#_ftnref7}

86. Όπως αναφέρει στην πρότασή του για φιλική λύση, ο Διαμεσολαβητής εμμένει στην άποψή του ότι ήταν κατάχρηση διακριτικής ευχέρειας και περίπτωση κακοδιοίκησης το γεγονός ότι η Επιτροπή Αξιολόγησης δεν ζήτησε διευκρινίσεις σχετικά με ένα ζήτημα το οποίο ήταν προφανώς ασαφές και το οποίο αποδείχθηκε καθοριστικό για την αποδοχή ή την απόρριψη μιας προσφοράς.

87. Άρθρο 3 παράγραφοι 5 και 6 του Καθεστώτος του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή:[\[8\]](#_ftn8){#_ftnref8}

"5.*Στο μέτρο του δυνατού, ο Διαμεσολαβητής αναζητεί λύση με το οικείο θεσμικό όργανο ή οργανισμό για την εξάλειψη της περίπτωσης κακοδιοίκησης και την ικανοποίηση της καταγγελίας.*

*6. Εάν ο Διαμεσολαβητής διαπιστώσει κρούσμα κακοδιοίκησης, ενημερώνει σχετικά το οικείο θεσμικό όργανο ή οργανισμό, υποβάλλοντας ενδεχομένως σχέδια συστάσεων. Το θεσμικό όργανο ή ο οργανισμός που έχει ενημερωθεί σχετικά αποστέλλει στον Διαμεσολαβητή εμπεριστατωμένη γνώμη εντός τριών μηνών.\>\>*

88. Εν προκειμένω, η Διαμεσολαβήτρια υπέβαλε πρόταση φιλικού διακανονισμού, την οποία η Επιτροπή απέρριψε. Υπό το πρίσμα της θέσης της Επιτροπής, την οποία θεωρεί οριστική θέση του θεσμικού οργάνου, ο Διαμεσολαβητής δεν θεωρεί σκόπιμο να υποβάλει σχέδιο σύστασης. Ως εκ τούτου, ο Διαμεσολαβητής θα περατώσει την υπόθεση με επικριτική παρατήρηση.

### Β. Ο ισχυρισμός του καταγγέλλοντος

89. Η σύμβαση, η ανάθεση της οποίας αποτέλεσε αντικείμενο της διαφοράς μεταξύ του καταγγέλλοντος και της Επιτροπής, είχε ήδη ανατεθεί σε άλλη προσφορά, την BCEOM French Engineering Consultants, πριν ακόμη ενημερωθεί η SO.GI.N. ότι η προσφορά της είχε απορριφθεί. Υπό το πρίσμα αυτό, και λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι η ανάθεση της σύμβασης στην ανωτέρω εταιρεία δεν αποτελούσε μέρος της παρούσας έρευνας, ο Διαμεσολαβητής έκρινε ότι ο ισχυρισμός του καταγγέλλοντος είχε αντικατασταθεί από γεγονότα και είχε καταστεί αδύνατο να εφαρμοστεί.

### Γ. Συμπεράσματα

Με βάση τις έρευνές του σχετικά με την εν λόγω καταγγελία, ο Διαμεσολαβητής διατυπώνει την ακόλουθη επικριτική παρατήρηση:

{#CR20/2009}

Ο Διαμεσολαβητής θεωρεί ότι η Επιτροπή Αξιολόγησης υπέπεσε σε πρόδηλη πλάνη όταν δεν άσκησε τη διακριτική της ευχέρεια να ζητήσει διευκρινίσεις όσον αφορά την προσφορά SO.GI.N. Η αποτυχία αυτή είχε ως αποτέλεσμα τον αποκλεισμό της SO.GI.N. από τον διαγωνισμό, στερώντας της έτσι μια \<\<σοβαρή ευκαιρία\>\> να κερδίσει τον διαγωνισμό. Πρόκειται για περίπτωση κακοδιοίκησης.

Ο καταγγέλλων και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ενημερωθούν για την απόφαση αυτή.

Π. Νικηφόρος ΔΙΑΜΑΝΔΟΥΡΟΣ

Στρασβούργο, 28 Μαΐου 2009

*** ** * ** ***

[\[1\]](#_ftnref1){#_ftn1} Ο Διαμεσολαβητής σημειώνει ότι, κατά τη γνώμη του, η Επιτροπή δήλωσε ότι στο σημείο 12.2 των οδηγιών προς τους προσφέροντες αναφέρεται ότι \<\<\[κ\]άθε*αριθμητικό σφάλμα διορθώνεται με την επιφύλαξη της προσφοράς\>\>.* Ωστόσο, η αναφορά αυτή ήταν εσφαλμένη, δεδομένου ότι το αρχικό κείμενο έχει ως εξής: \<\<\[Ο\]ποιοδήποτε*αριθμητικό σφάλμα διορθώνεται με την επιφύλαξη του προσφέροντος\>\>.* (η υπογράμμιση δική μου)

[\[2\]](#_ftnref2){#_ftn2} Ωστόσο, η επιστολή που απέστειλε η Επιτροπή στον καταγγέλλοντα στις 22 Απριλίου 2005 αναφέρει ότι η τεχνική βαθμολογία που αποδόθηκε στην πρόταση που υπέβαλε η SO.GI.N. (100 βαθμοί) ήταν υψηλότερη από την τεχνική βαθμολογία που αποδόθηκε στην εταιρεία στην οποία ανατέθηκε η σύμβαση (95,48 βαθμοί). Ωστόσο, ο Διαμεσολαβητής γνωρίζει ότι η επίτευξη της υψηλότερης τεχνικής βαθμολογίας δεν αποτελεί εγγύηση ότι θα κερδίσει την προσφορά.

[\[3\]](#_ftnref3){#_ftn3} Η SO.GI.N. θα μπορούσε εύκολα να αποδείξει τυχόν ισχυρισμούς που διατυπώθηκαν σε απάντηση αιτήματος παροχής διευκρινίσεων, παραπέμποντας στο ηλεκτρονικό λογιστικό φύλλο που υπέβαλε ταυτόχρονα και στην έντυπη έκδοση της προσφοράς.

[\[4\]](#_ftnref4){#_ftn4} Πράγματι, ο Διαμεσολαβητής διερωτάται ως προς την πρακτική αποτελεσματικότητα της επιβολής κανόνα ο οποίος θα απαιτούσε να χρησιμοποιούνται μόνο πλήρεις ημέρες στις προσφορές, δεδομένου ότι αυτό θα ανάγκαζε τους προσφέροντες να χρησιμοποιούν ολόκληρη την ημέρα για καθήκοντα τα οποία, λόγω της ιδιαίτερης φύσης τους, δεν μπορούν ή δεν πρέπει απαραιτήτως να εκτελούνται σε μονάδες πλήρων ημερών.

[\[5\]](#_ftnref5){#_ftn5} Βλ. σκέψη 53 ανωτέρω.

[\[6\]](#_ftnref6){#_ftn6} Η Επιτροπή, βασιζόμενη στην έντυπη έκδοση της προσφοράς, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι υπήρχαν \<\<αριθμητικά σφάλματα\>\> στην \<\<κατανομή του προϋπολογισμού\>\> και προέβη σε εκ νέου υπολογισμό της προσφοράς της SO.GI.N.

[\[7\]](#_ftnref7){#_ftn7} Βλ. απόφαση του Ευρωπαίου Διαμεσολαβητή σχετικά με την καταγγελία 995/98/OV κατά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της 30ής Ιανουαρίου 2001, παράγραφος 1.7 (διαθέσιμη στον δικτυακό τόπο του Διαμεσολαβητή).

[\[8\]](#_ftnref8){#_ftn8} Εγκρίθηκε από το Κοινοβούλιο στις 9 Μαρτίου και τροποποιήθηκε με τις αποφάσεις του της 14ης Μαρτίου 2002 (ΕΕ L 92 της 9.4.2002, σ. 13) και της 18ης Ιουνίου 2008 (ΕΕ L 189 της 17.7.2008, σ. 25).