Ιστορικό της καταγγελίας

1. Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) εφαρμόζει πολιτική διαφάνειας [1], η οποία περιγράφει ποιες πληροφορίες σχετικά με τις δραστηριότητές της θα πρέπει να δημοσιεύονται συστηματικά και προορατικά στον ιστότοπό της. Αυτό περιλαμβάνει γενικές πληροφορίες σχετικά με τα έργα που εξετάζονται για χρηματοδότηση, όπως περιλήψεις (συμπεριλαμβανομένης της ονομασίας του έργου, του φορέα υλοποίησης, περιγραφής του έργου και των περιβαλλοντικών και κοινωνικών πτυχών του)[2] και αξιολογήσεις της ΕΤΕπ σε σχέση με τα έργα. Οι πληροφορίες δημοσιεύονται σε διάφορα στάδια του κύκλου του έργου (υποβολή προτάσεων, αξιολόγηση, έγκριση, υπογραφή κ.λπ.).

2. Τα «Δελτία περιβαλλοντικών και κοινωνικών δεδομένων» (ESDS) περιέχουν την περιβαλλοντική και κοινωνική αξιολόγηση μεμονωμένων έργων από την ΕΤΕπ και τα προτεινόμενα μέτρα για τη διαχείριση τυχόν ζητημάτων που εντοπίζονται. Η πολιτική διαφάνειας της ΕΤΕπ δεν προσδιορίζει το χρονοδιάγραμμα για την προορατική δημοσίευση των ESDS. Ωστόσο, ορίζει ότι οι περιβαλλοντικές πληροφορίες θα πρέπει να παρέχονται όσο το δυνατόν νωρίτερα στον κύκλο του έργου.[3] Σύμφωνα με χωριστό έγγραφο καθοδήγησης της ΕΤΕπ, οι ESDS δημοσιεύονται μετά την έγκριση του έργου από το διοικητικό συμβούλιο της ΕΤΕπ [4].

3. Έγγραφα που δεν δημοσιεύονται προορατικά μπορούν να ληφθούν κατόπιν αιτήματος, σύμφωνα με το δικαίωμα πρόσβασης του κοινού στα έγγραφα. Οι διατάξεις για την άσκηση του δικαιώματος αυτού περιλαμβάνονται επίσης στην πολιτική διαφάνειας [5].

4. Τον Σεπτέμβριο του 2022, ο καταγγέλλων, ένα δίκτυο περιβαλλοντικών οργανώσεων, ζήτησε από την ΕΤΕπ να γνωστοποιήσει την ESDS σχετικά με έργο για τη χρηματοδότηση γραμμής ταχείας διέλευσης λεωφορείων στο Ναϊρόμπι.[6] Την εποχή εκείνη, το έργο βρισκόταν υπό αξιολόγηση από την ΕΤΕπ.

5. Η ΕΤΕπ αρνήθηκε την πρόσβαση στην ESDS. Ενημέρωσε τον καταγγέλλοντα ότι το αίτημά του διεκπεραιώθηκε σύμφωνα με την πολιτική διαφάνειας της ΕΤΕπ. Ωστόσο, η ΕΤΕπ δεν στήριξε την άρνησή της σε καμία από τις εξαιρέσεις από τη δημοσιοποίηση που προβλέπονται στην πολιτική διαφάνειας, αλλά στο γεγονός ότι το έγγραφο δεν είχε οριστικοποιηθεί κατά τον χρόνο υποβολής της αίτησης.

6. Τον Οκτώβριο του 2022 ο καταγγέλλων ζήτησε από την ΕΤΕπ να επανεξετάσει την απόφασή της να αρνηθεί την πρόσβαση στην ESDS (υποβάλλοντας «επιβεβαιωτική αίτηση»).

7. Στην επιβεβαιωτική απόφασή της του Νοεμβρίου 2022, η ΕΤΕπ δήλωσε ότι η ESDS για το έργο του Ναϊρόμπι εξακολουθούσε να αποτελεί σχέδιο και ότι η δημοσιοποίησή της, στο στάδιο αυτό, θα υπονόμευε σοβαρά τη διαδικασία λήψης αποφάσεων σχετικά με την έγκριση της εν λόγω χρηματοδότησης [7].

8. Τον Δεκέμβριο του 2022 ο καταγγέλλων απευθύνθηκε στη Διαμεσολαβήτρια, δυσαρεστημένος από την άρνηση της ΕΤΕπ να δημοσιοποιήσει το έγγραφο. Γενικότερα, ο καταγγέλλων αμφισβήτησε την πρακτική της ΕΤΕπ να δημοσιεύει προορατικά την ESDS για έργα που χρηματοδοτεί μόνο μετά την έγκριση των δανείων.

9. Τον Ιανουάριο του 2023 η ΕΤΕπ δημοσίευσε την εν λόγω ESDS στον ιστότοπό της, μετά την έγκριση του δανείου για το έργο [8].

Η έρευνα

10. Η Διαμεσολαβήτρια κίνησε έρευνα σχετικά με τις ακόλουθες δύο πτυχές της καταγγελίας:

α) την άρνηση της ΕΤΕπ να γνωστοποιήσει την ESDS για το έργο του Ναϊρόμπι ως απάντηση στο αίτημα του καταγγέλλοντος για πρόσβαση του κοινού, κατά τον χρόνο έκδοσης της επιβεβαιωτικής απόφασης·

β) τη γενική πρακτική της ΕΤΕπ να δημοσιεύει προορατικά τις ESDS για έργα που χρηματοδοτεί μόνο μετά την έγκριση των δανείων, σύμφωνα με την προορατική πολιτική διαφάνειας που εφαρμόζει.

11. Κατά τη διάρκεια της έρευνας, η ομάδα έρευνας της Διαμεσολαβήτριας επιθεώρησε το επίμαχο έγγραφο, όπως ίσχυε κατά τον χρόνο έκδοσης της επιβεβαιωτικής απόφασης της ΕΤΕπ. Η ομάδα έρευνας της Διαμεσολαβήτριας συναντήθηκε επίσης με τους εκπροσώπους της ΕΤΕπ.[9] Η έκθεση σχετικά με τη συνάντηση κοινοποιήθηκε στον καταγγέλλοντα, ο οποίος διατύπωσε παρατηρήσεις επ’ αυτής.

Η άρνηση της ΕΤΕπ να κοινοποιήσει το δελτίο περιβαλλοντικών και κοινωνικών δεδομένων για το έργο του Ναϊρόμπι

Επιχειρήματα που υποβλήθηκαν στον Διαμεσολαβητή

12. Στην επιβεβαιωτική απόφασή της, η ΕΤΕπ εξήγησε ότι, κατά τον χρόνο υποβολής του αιτήματος του καταγγέλλοντος, δεν διέθετε τελική έκδοση της ESDS για το έργο.[10] Θεώρησε ότι η γνωστοποίηση του σχεδίου της ESDS, πριν από την επανεξέτασή του και την έγκρισή του από τα όργανα λήψης αποφάσεων της ΕΤΕπ, θα έθιγε σοβαρά τη διαδικασία λήψης αποφάσεων.

13. Η ΕΤΕπ δήλωσε ότι το σχέδιο ESDS περιείχε προσωρινή αξιολόγηση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών πτυχών του έργου, αλλά και των όρων, συμπεριλαμβανομένων των συμβατικών όρων, που ενδέχεται να απαιτούνται για τη διαχείριση των εν λόγω πτυχών. Η χρηματοδότηση του έργου, καθώς και τυχόν συμβατικοί όροι, δεν είχαν ακόμη εγκριθεί από το Διοικητικό Συμβούλιο. Κατά τον χρόνο υποβολής του αιτήματος πρόσβασης του κοινού, το ESDS ήταν σχέδιο και αφορούσε μόνο εσωτερικούς σκοπούς.

14. Σύμφωνα με την ΕΤΕπ, η γνωστοποίηση των συμβατικών όρων, πριν από την οριστικοποίησή τους και τη λήψη της τελικής απόφασης σχετικά με τη χρηματοδότηση του έργου, «θα προλειάνει το έδαφος για αδικαιολόγητη εξωτερική πίεση στα επιμέρους μέλη της διευθύνουσας επιτροπής και του διοικητικού συμβουλίου της ΕΤΕπ» και, ως εκ τούτου, θα υπονομεύσει το έργο τους και τη διαδικασία λήψης αποφάσεων της ΕΤΕπ. Η ΕΤΕπ δήλωσε επίσης ότι η δημοσιοποίηση του σχεδίου εγγράφου θα επιτρέψει τη σύγκριση μεταξύ του σχεδίου και της τελικής έκδοσης της ESDS, «εκθέτοντας πλήρως τις εσωτερικές συζητήσεις και διαβουλεύσεις της ΕΤΕπ σχετικά με το έργο».

15. Η ΕΤΕπ έκρινε ότι η μερική πρόσβαση δεν ήταν δυνατή, καθώς η γνωστοποίηση πληροφοριών που ενδέχεται να υπόκεινται σε τροποποιήσεις θα μπορούσε να είναι παραπλανητική και να μην εξυπηρετεί συγκεκριμένο δημόσιο συμφέρον. Διαπίστωσε ότι δεν υπήρχε υπερισχύον δημόσιο συμφέρον για τη γνωστοποίηση, δεδομένου επίσης ότι η οριστικοποιημένη ESDS θα δημοσιευόταν στον ιστότοπό της μετά την έγκριση του δανείου. Η ΕΤΕπ ενημέρωσε τον καταγγέλλοντα ότι είχε δημοσιεύσει την εκτίμηση περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιπτώσεων του έργου στον ιστότοπό της [11] και ότι εξακολουθούσε να είναι ανοικτή στη συνεργασία με τα ενδιαφερόμενα μέρη σχετικά με όλες τις πτυχές του έργου σε οποιοδήποτε στάδιο.

16. Στη συνάντηση με την ερευνητική ομάδα της Διαμεσολαβήτριας, η ΕΤΕπ ανέφερε ότι είχε λάβει δεόντως υπόψη το γεγονός ότι το σχέδιο ESDS περιείχε περιβαλλοντικές πληροφορίες και ότι οι εξαιρέσεις από την πρόσβαση του κοινού έπρεπε να ερμηνεύονται συσταλτικά σύμφωνα με τον κανονισμό Aarhus της ΕΕ [12]. Εξακολουθούσε να καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η άρνηση δημοσιοποίησης του σχεδίου ήταν δικαιολογημένη κατά τον χρόνο υποβολής του αιτήματος. Όσον αφορά την πρόσβαση σε οποιαδήποτε τμήματα του σχεδίου, τα οποία ήταν παρόμοια με τις δημόσια διαθέσιμες πληροφορίες, ειδικότερα από την εκτίμηση περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιπτώσεων, η ΕΤΕπ έκρινε ότι δεν θα ήταν σκόπιμο να δημοσιοποιηθούν τα εν λόγω τμήματα. Αυτό οφειλόταν στο γεγονός ότι οι αιτούντες εξακολουθούσαν να μην έχουν πρόσβαση στην αξιολόγηση της ίδιας της ΕΤΕπ, η οποία αποτελεί την ίδια την ουσία της ESDS.

17. Η ΕΤΕπ ανέφερε ότι τα έγγραφα στο δημόσιο μητρώο της,[13] και άλλες πληροφορίες σχετικά με τα έργα που δημοσιεύονται στον ιστότοπό της, αποσκοπούν στην ενημέρωση της κοινωνίας των πολιτών σχετικά με τα υπό αξιολόγηση έργα. Θα πρέπει επίσης να επιτρέπουν στα ενδιαφερόμενα μέρη να συνεργάζονται με την ΕΤΕπ πριν από την έγκριση των δανείων, διατυπώνοντας παρατηρήσεις, διατυπώνοντας γνώμες και υποβάλλοντας ερωτήσεις σχετικά με τις πληροφορίες που δημοσιεύονται.

18. Στην καταγγελία του προς τον Διαμεσολαβητή, ο καταγγέλλων ισχυρίστηκε ότι η απόφαση της ΕΤΕπ να αρνηθεί την πρόσβαση, κατά τον χρόνο έκδοσης της επιβεβαιωτικής απόφασης, δεν ήταν σύμφωνη με τους σχετικούς κανόνες διαφάνειας.[14] Αμφισβήτησε τη θέση της ΕΤΕπ ότι η ESDS είναι εσωτερικό έγγραφο που προορίζεται πρωτίστως να τροφοδοτήσει τη διαδικασία λήψης αποφάσεών της παραπέμποντας στο περιβαλλοντικό και κοινωνικό εγχειρίδιο της ΕΤΕπ [15], το οποίο αναφέρει ότι η ESDS είναι έγγραφο που απευθύνεται στο ευρύ κοινό και καταγράφει τα πορίσματα, τα συμπεράσματα και τις συστάσεις της ΕΤΕπ σχετικά με την περιβαλλοντική και κοινωνική αξιολόγηση των έργων.

19. Ο καταγγέλλων επισήμανε ότι η ESDS περιέχει περιβαλλοντικές πληροφορίες δημόσιου συμφέροντος και ισχυρίστηκε ότι η ΕΤΕπ δεν είχε παράσχει επιτακτικούς λόγους για να δικαιολογήσει ότι η γνωστοποίηση του σχεδίου, πριν από την έγκριση του δανείου, θα υπονόμευε τη διαδικασία λήψης αποφάσεων, η οποία ήταν πολύπλοκη και δύσκολο να ακολουθηθεί. Ο καταγγέλλων ισχυρίστηκε ότι η γνωστοποίηση των εν λόγω πληροφοριών, πριν από την έγκριση του δανείου, δεν μπορεί πάντα να θεωρηθεί ότι υπονομεύει τη διαδικασία λήψης αποφάσεων της ΕΤΕπ. Αντιθέτως, η δημοσιοποίηση θα μπορούσε να επιτρέψει στα ενδιαφερόμενα μέρη να τεκμηριώσουν περαιτέρω την αξιολόγηση της ΕΤΕπ και «να συμβάλουν στον εντοπισμό περιβαλλοντικών και κοινωνικών κινδύνων, στη βελτίωση της κατηγοριοποίησης των έργων και στη συλλογή χρήσιμων πληροφοριών σχετικά με το ιστορικό και τις ικανότητες του φορέα υλοποίησης και, τελικά, να συμβάλουν στον καθορισμό των κατάλληλων όρων δανεισμού».

20. Ο καταγγέλλων αμφισβήτησε επίσης τη θέση της ΕΤΕπ ότι η δημοσιοποίηση του ζητούμενου εγγράφου πριν από την έγκριση του δανείου θα μπορούσε να οδηγήσει σε εξωτερικές πιέσεις ή να επηρεάσει την ανεξαρτησία μεμονωμένων μελών των διοικητικών οργάνων της ΕΤΕπ. Τα όργανα αυτά λαμβάνουν αποφάσεις συλλογικά και το καταστατικό της ΕΤΕπ εγγυάται την ανεξαρτησία τους. Δεδομένου ότι οι αλλαγές στην οικονομική και κοινωνική αξιολόγηση των έργων ή στα προτεινόμενα συμβατικά μέτρα δεν μπορούν να αποδοθούν σε μεμονωμένα μέλη, ο ισχυρισμός της ΕΤΕπ ότι η δημοσιοποίηση ενός σχεδίου θα μπορούσε να εκθέσει εσωτερικές συζητήσεις και διαβουλεύσεις δεν ήταν δικαιολογημένος. Ο καταγγέλλων αμφισβήτησε επίσης την άποψη της ΕΤΕπ ότι η διαδικασία λήψης αποφάσεών της θα μπορούσε να θιγεί, διότι το κοινό θα ήταν σε θέση να συγκρίνει το σχέδιο με την τελική έκδοση της ESDS.

Η αξιολόγηση του Διαμεσολαβητή

21. Η ερευνητική ομάδα της Διαμεσολαβήτριας συνέκρινε το σχέδιο ESDS, όπως ίσχυε κατά τον χρόνο έκδοσης της επιβεβαιωτικής απόφασης της ΕΤΕπ (τον Νοέμβριο του 2022), με την έκδοση που δημοσιεύθηκε στη συνέχεια στον ιστότοπο της ΕΤΕπ (τον Ιανουάριο του 2023). Αυτές οι εκδοχές είναι πανομοιότυπες.

22. Το ζήτημα είναι αν η ΕΤΕπ βασίμως αρνήθηκε την πρόσβαση στο σχέδιο ESDS κατά τον χρόνο λήψεως της αποφάσεως και αν αιτιολόγησε πειστικά την άρνηση αυτή.

23. Αρνούμενη την πρόσβαση, η ΕΤΕπ επικαλέστηκε την εξαίρεση για την προστασία της διαδικασίας λήψης αποφάσεών της βάσει του άρθρου 5.7 της πολιτικής της για τη διαφάνεια. Ο Διαμεσολαβητής αντιλαμβάνεται από το πλαίσιο της υπόθεσης ότι η ΕΤΕπ αναφέρεται στην προστασία της διαδικασίας λήψης αποφάσεων όταν η απόφαση δεν έχει ληφθεί από το θεσμικό όργανο (σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο του εν λόγω άρθρου). Για να εμπίπτει στην εξαίρεση αυτή, η εν εξελίξει διαδικασία λήψης αποφάσεων‑ θα πρέπει να υπονομευθεί «σοβαρά». Η εξαίρεση μπορεί να παρακαμφθεί όταν υπάρχει υπερισχύον δημόσιο συμφέρον για τη γνωστοποίηση.

24. Η ΕΤΕπ υποστήριξε ότι η διαδικασία λήψης αποφάσεων θα υπονομευόταν σοβαρά εάν η προσωρινή αξιολόγηση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών πτυχών του έργου, συμπεριλαμβανομένων των μη εγκεκριμένων συμβατικών διατάξεων, δημοσιοποιούνταν πριν από τη λήψη της απόφασης χρηματοδότησης. Η ΕΤΕπ δήλωσε ότι η ESDS αποτελεί σχέδιο εσωτερικού εγγράφου μέχρι την έκδοση της απόφασης χρηματοδότησης. Μόλις ληφθεί η απόφαση αυτή, μετατρέπεται σε έγγραφο με σκοπό την ενημέρωση του κοινού.

25. Ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει ότι ο προκαταρκτικός χαρακτήρας των εγγράφων δεν μπορεί από μόνος του να δικαιολογήσει την εφαρμογή της εξαίρεσης. Πρέπει να αποδειχθεί σοβαρός κίνδυνος βλάβης της διαδικασίας λήψης αποφάσεων, ο οποίος είναι ευλόγως προβλέψιμος και όχι αμιγώς υποθετικός [16].

26. Η ΕΤΕπ δήλωσε ότι η δημοσιοποίηση θα μπορούσε να οδηγήσει σε εξωτερική πίεση στους φορείς λήψης αποφάσεων, χωρίς ωστόσο να εξηγεί την πηγή αυτής της εξωτερικής πίεσης. Δήλωσε επίσης ότι η δυνατότητα του κοινού να συγκρίνει το σχέδιο με την τελική έκδοση της ESDS θα ενείχε τον κίνδυνο να εκθέσει τις εσωτερικές συζητήσεις και διαβουλεύσεις της ΕΤΕπ, χωρίς ωστόσο να καταδείξει τον τρόπο με τον οποίο αυτό θα υπονόμευε σοβαρά την ικανότητά της να λάβει απόφαση. Με βάση τα ανωτέρω, ο Διαμεσολαβητής θεωρεί ότι η ΕΤΕπ δεν προσκόμισε στοιχεία που να αποδεικνύουν την ύπαρξη ή τη βεβαιότητα τέτοιων εξωτερικών πιέσεων, ούτε απέδειξε ότι υπήρχε ευλόγως προβλέψιμος κίνδυνος να επηρεαστεί σημαντικά η λήψη αποφάσεων λόγω αυτών των εξωτερικών πιέσεων [17].

27. Τέλος, το γεγονός ότι η ESDS προοριζόταν να δημοσιευθεί λίγο μετά την έκδοση της επιβεβαιωτικής απόφασης δεν θα έπρεπε να επηρεάσει την απόφαση της ΕΤΕπ να αρνηθεί τη γνωστοποίησή της κατά τον χρόνο υποβολής του αιτήματος του καταγγέλλοντος. Σε πρόσφατη έρευνα [18], η Διαμεσολαβήτρια διαπίστωσε ότι η ΕΤΕπ θα πρέπει να κάνει σαφή διάκριση μεταξύ της «προδραστικής» δημοσίευσης πληροφοριών και της διεκπεραίωσης «αντιδραστικών» αιτημάτων πρόσβασης σε έγγραφα και πληροφορίες, όπως το αίτημα του καταγγέλλοντος στην παρούσα υπόθεση. Τα μεμονωμένα αιτήματα πρόσβασης θα πρέπει να αξιολογούνται μόνο βάσει των εξαιρέσεων που περιέχονται στο τμήμα 5 της πολιτικής διαφάνειας, χωρίς να λαμβάνονται υπόψη εκτιμήσεις σχετικά με το αν τα ζητούμενα έγγραφα θα δημοσιευθούν στη συνέχεια προορατικά. Ενώ η ΕΤΕπ υποστήριξε, απαντώντας στα πορίσματα της Διαμεσολαβήτριας, ότι κάνει ήδη μια τέτοια διάκριση, οι καταγγελίες που υποβλήθηκαν στη Διαμεσολαβήτρια υποδηλώνουν ότι αυτό δεν συμβαίνει πάντα.

28. Ως εκ τούτου, ο Διαμεσολαβητής διαπιστώνει ότι η ΕΤΕπ δεν αιτιολόγησε επαρκώς την απόφασή της, κατά τον χρόνο λήψης της απόφασης, να αρνηθεί την πρόσβαση στο εν λόγω σχέδιο ESDS βάσει της εξαίρεσης σχετικά με την προστασία της εν εξελίξει διαδικασίας λήψης αποφάσεων. Δεδομένης αυτής της διαπίστωσης, ο Διαμεσολαβητής δεν χρειάζεται να εξετάσει την ύπαρξη υπέρτερου δημόσιου συμφέροντος.

29. Ο Διαμεσολαβητής επισημαίνει επίσης ότι η ΕΤΕπ δεν εξέτασε δεόντως τη δυνατότητα χορήγησης μερικής πρόσβασης.[19] Δεν εναπόκειται στο θεσμικό όργανο να αποφασίσει τι έχει νόημα ή όχι για τον αιτούντα.[20] Η ESDS περιέχει περιβαλλοντικές πληροφορίες οι οποίες γενικά θα πρέπει να διατίθενται στο κοινό στον μεγαλύτερο δυνατό βαθμό και όσο το δυνατόν νωρίτερα.

30. Υπό το πρίσμα αυτό, ο Διαμεσολαβητής διαπιστώνει κακοδιοίκηση σε αυτή την πτυχή της υπόθεσης. Δεδομένου ότι η ESDS είναι πλέον δημόσια, ο Διαμεσολαβητής δεν χρειάζεται να εκδώσει αντίστοιχη σύσταση.

Η γενική πρακτική της ΕΤΕπ να δημοσιεύει προορατικά τα δελτία περιβαλλοντικών και κοινωνικών δεδομένων για έργα που χρηματοδοτεί μόνο μετά την έγκριση των δανείων

Επιχειρήματα που υποβλήθηκαν στον Διαμεσολαβητή

31. Στη συνάντηση με την ερευνητική ομάδα της Διαμεσολαβήτριας, η ΕΤΕπ δήλωσε ότι αξιολόγησε διεξοδικά τη χρονική στιγμή κατά την οποία οι περιβαλλοντικές πληροφορίες, συμπεριλαμβανομένων των ESDS, θα μπορούσαν να δημοσιεύονται προορατικά. Όσον αφορά τις ESDS, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι αυτές θα μπορούσαν να δημοσιευτούν μόνο μετά την έγκριση του αντίστοιχου δανείου. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι ένα ESDS μπορεί να θεωρηθεί οριστικό μόνο μετά την έγκριση του δανείου από το Διοικητικό Συμβούλιο. Πριν από αυτό, το συμβούλιο μπορεί να ζητήσει από τις υπηρεσίες της ΕΤΕπ να τροποποιήσουν το περιεχόμενο των ESDS ή ακόμη και να αποφασίσουν να μην χρηματοδοτήσουν το έργο.

32. Σύμφωνα με την ΕΤΕπ, οι ESDS εξυπηρετούν διαφορετικούς σκοπούς σε διαφορετικά στάδια της διαδικασίας έγκρισης. Πριν από την έγκριση της ΕΤΕπ για τη χρηματοδότηση ενός συγκεκριμένου έργου, οι ESDS είναι σχέδια εσωτερικών εγγράφων που αποσκοπούν στην τεκμηρίωση της διαδικασίας λήψης αποφάσεων. Ωστόσο, μετά την έγκριση του δανείου, αποσκοπούν στην ενημέρωση του κοινού σχετικά με την περιβαλλοντική και κοινωνική αξιολόγηση του έργου που πραγματοποιείται από την ΕΤΕπ, συμπεριλαμβανομένων των συμβατικών απαιτήσεων που έχουν εγκριθεί από το διοικητικό συμβούλιο για τη χρηματοδότηση του αντίστοιχου έργου.

33. Η ΕΤΕπ δήλωσε ότι γνωρίζει τις πρακτικές άλλων χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων όσον αφορά την προορατική δημοσίευση παρόμοιων πληροφοριών και εξέτασε αυτή τη συγκριτική πτυχή σε κάθε επανεξέταση της πολιτικής της για τη διαφάνεια. Η ΕΤΕπ δήλωσε ότι αποτελεί μέρος μιας ομάδας εργασίας αποτελούμενης από διεθνή χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, η οποία επικεντρώνεται σε θέματα διαφάνειας και συμμετοχής. Ωστόσο, σύμφωνα με την ΕΤΕπ, οι αναλύσεις που πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο αυτής της ομάδας σχετικά με την προορατική δημοσίευση περιβαλλοντικών πληροφοριών δεν ήταν ποτέ καθοριστικές, καθώς υπάρχουν διάφοροι παράγοντες που επηρεάζουν τις πρακτικές των διαφόρων θεσμικών οργάνων.

34. Η ΕΤΕπ υποστήριξε ότι συμμορφώνεται με τον κανονισμό Aarhus της ΕΕ, καθώς καθιστά τις περιβαλλοντικές πληροφορίες διαθέσιμες στο κοινό και ότι αυτό αντικατοπτρίζεται στην πολιτική της για τη διαφάνεια. Όσον αφορά τη συμμετοχή του κοινού σε σχέδια και προγράμματα σχετικά με το περιβάλλον, η ΕΤΕπ αναφέρθηκε στον ορισμό των «σχεδίων και προγραμμάτων» στο πλαίσιο του κανονισμού Aarhus της ΕΕ. Σημείωσε ότι «τα σχέδια χρηματοδότησης και τα προγράμματα που αφορούν το περιβάλλον και καθορίζουν τον τρόπο χρηματοδότησης συγκεκριμένων έργων ή δραστηριοτήτων» εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής [21]. Αναφέρθηκε επίσης σε πόρισμα της επιτροπής συμμόρφωσης της σύμβασης του Aarhus, σύμφωνα με το οποίο, γενικά, η απόφαση ενός χρηματοπιστωτικού ιδρύματος να χορηγήσει δάνειο ή άλλη χρηματοδοτική στήριξη δεν αποτελεί νομικά απόφαση που επιτρέπει τη χρηματοδότηση των δραστηριοτήτων [22].

35. Στην καταγγελία του προς τον Διαμεσολαβητή, ο καταγγέλλων αναγνώρισε ότι η δημοσιοποίηση ενός εγγράφου που είναι σε μεγάλο βαθμό ελλιπές ή σε στάδιο κατά το οποίο είναι αβέβαιο κατά πόσον το έργο θα λάβει χρηματοδότηση θα μπορούσε να υπονομεύσει τη διαδικασία λήψης αποφάσεων της ΕΤΕπ και να μην είναι χρήσιμο για το κοινό. Ωστόσο, η ΕΤΕπ θα πρέπει να καθορίσει την κατάλληλη στιγμή για τη δημοσιοποίηση της περιβαλλοντικής και κοινωνικής αξιολόγησής της, προκειμένου να συμμορφωθεί με τις απαιτήσεις διαφάνειας, να προωθήσει τη χρηστή διακυβέρνηση και να διασφαλίσει την ουσιαστική συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών. Στο πλαίσιο αυτό, ο καταγγέλλων επισήμανε ότι μια άλλη τράπεζα αναπτυξιακών επενδύσεων, η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (ΕΤΑΑ), δημοσιεύει περιβαλλοντικά και κοινωνικά έγγραφα, συμπεριλαμβανομένων εγγράφων με περιεχόμενο ισοδύναμο με τις ESDS της ΕΤΕπ, πολύ πριν από την έγκριση του διοικητικού συμβουλίου. Σύμφωνα με τον καταγγέλλοντα, η ΕΤΑΑ δημοσιεύει σχετικά έγγραφα τουλάχιστον 60 ημερολογιακές ημέρες πριν από την εξέταση του έργου από το διοικητικό συμβούλιο της ΕΤΑΑ για έργα του ιδιωτικού τομέα και τουλάχιστον 120 ημερολογιακές ημέρες πριν από την εξέταση του έργου για έργα του δημόσιου τομέα.

36. Ο καταγγέλλων είχε ήδη εκφράσει στην ΕΤΕπ τις ανησυχίες του σχετικά με το χρονοδιάγραμμα της προορατικής δημοσίευσης των ESDS, ιδίως στο πλαίσιο των διαβουλεύσεων σχετικά με την τελευταία επανεξέταση της πολιτικής της για τη διαφάνεια. Ο καταγγέλλων ισχυρίστηκε ότι η πρόσβαση σε πληροφορίες είναι χρονικά ευαίσθητη και ότι ορισμένες πληροφορίες είναι σημαντικές μόνο για ορισμένο χρονικό διάστημα, ιδίως εάν σχετίζονται με συγκεκριμένη διαδικασία λήψης αποφάσεων, όπως η απόφαση της ΕΤΕπ να χρηματοδοτήσει ένα έργο. Σύμφωνα με τον καταγγέλλοντα, η πολιτική διαφάνειας που εγκρίθηκε από την ΕΤΕπ το 2021 δεν επέφερε αλλαγές σε σχέση με την προορατική δημοσίευση των ESDS και, ως εκ τούτου, δεν διασφάλισε την έγκαιρη προορατική δημοσιοποίηση όλων των σχετικών κοινωνικών και περιβαλλοντικών πληροφοριών, σύμφωνα με την αρχή του ανοικτού χαρακτήρα.

37. Στις παρατηρήσεις του σχετικά με την έκθεση της συνεδρίασης, ο καταγγέλλων διευκρίνισε ότι το αίτημά του για γνωστοποίηση των ESDS δεν αφορά τα χρηματοδοτικά σχέδια και προγράμματα της ΕΤΕπ που καθορίζουν τον τρόπο χρηματοδότησης του έργου, αλλά μάλλον έγγραφα που περιέχουν περιβαλλοντικές και κοινωνικές πληροφορίες.

38. Ο καταγγέλλων παρέπεμψε σε πρόσφατη νομολογία [23] σύμφωνα με την οποία η απόφαση χρηματοδότησης του διοικητικού συμβουλίου της ΕΤΕπ αποτελεί μέτρο που εγκρίθηκε «βάσει της περιβαλλοντικής νομοθεσίας». Σύμφωνα με τον καταγγέλλοντα, κατά την έγκριση δανείου, το Συμβούλιο Εξυγίανσης λαμβάνει απόφαση για τη χρηματοδότηση συγκεκριμένης δραστηριότητας βάσει του περιβαλλοντικού δικαίου. Τα δικαστήρια αναγνώρισαν ότι μια τέτοια απόφαση αποτελεί την οριστική θέση της ΕΤΕπ σχετικά με την επιλεξιμότητα του έργου όσον αφορά τις περιβαλλοντικές και κοινωνικές πτυχές. Μετά την έγκριση του διοικητικού συμβουλίου, η απόφαση χρηματοδότησης παράγει δεσμευτικά έννομα αποτελέσματα για τρίτους και τυχόν μεταγενέστερες αποφάσεις των διοικητικών οργάνων της ΕΤΕπ δεν θα αφορούν πλέον τις εν λόγω πτυχές του έργου.[24] Ως εκ τούτου, το κοινό έχει το δικαίωμα να ζητήσει από την ΕΤΕπ να επανεξετάσει τις εν λόγω αποφάσεις βάσει του κανονισμού Aarhus της ΕΕ.[25] Κατά την άποψη του καταγγέλλοντος, αυτό συνεπάγεται ότι θα πρέπει να υπάρχει μεγαλύτερη διαφάνεια όσον αφορά τις εν λόγω αποφάσεις και τα δικαιολογητικά τους έγγραφα, τα οποία περιέχουν περιβαλλοντικές πληροφορίες, όπως οι ESDS, πριν από την έγκριση των δανείων.

39. Ο καταγγέλλων ισχυρίστηκε ότι, εάν οι ESDS δημοσιευτούν μετά την έγκριση του δανείου, η κοινωνία των πολιτών δεν είναι σε θέση να παράσχει ανατροφοδότηση σχετικά με την περιβαλλοντική και κοινωνική αξιολόγηση της ίδιας της ΕΤΕπ πριν από τη λήψη της τελικής της θέσης σχετικά με τις εν λόγω πτυχές.

40. Ο καταγγέλλων αναφέρθηκε στον αυξανόμενο ρόλο της ΕΤΕπ στη χρηματοδότηση της δράσης για το κλίμα, της οικονομικής μεγέθυνσης και της ανάπτυξης πέραν της ΕΕ. Για παράδειγμα, το έργο του Ναϊρόμπι συμπεριλήφθηκε στην πρωτοβουλία Global Gateway της ΕΕ [26]. Οι επενδύσεις αυτές θα πρέπει να τηρούν υψηλά πρότυπα δημοκρατικών αξιών, χρηστής διακυβέρνησης και διαφάνειας. Τα έργα αστικών μεταφορών είναι πολύπλοκα και επηρεάζουν πολλούς ενδιαφερόμενους φορείς. Ωστόσο, η ΕΤΕπ δεν διαπίστωσε ότι υπήρχε δημόσιο συμφέρον να μοιραστεί την αξιολόγησή της σχετικά με τη συμμόρφωση του έργου με τα περιβαλλοντικά και κοινωνικά πρότυπα της ΕΤΕπ και της ΕΕ πριν από τη λήψη τελικής απόφασης σχετικά με τη χρηματοδότηση του έργου.

41. Ο καταγγέλλων παρότρυνε την ΕΤΕπ να επανεξετάσει το χρονοδιάγραμμα της προορατικής δημοσίευσης των εν λόγω περιβαλλοντικών και κοινωνικών αξιολογήσεων, «ώστε να δοθεί η δυνατότητα στην κοινωνία των πολιτών, ιδίως στα άτομα που επηρεάζονται από το έργο, να επανεξετάσει αυτή την ενημέρωση και να συνεργαστεί ουσιαστικά με την ΕΤΕπ, προτού καθοριστούν βασικοί κοινωνικοί και περιβαλλοντικοί όροι στην απόφαση του διοικητικού συμβουλίου».

Η αξιολόγηση του Διαμεσολαβητή

42. Η ΕΤΕπ συμμετέχει όλο και περισσότερο σε μεγάλα διεθνή έργα, τα οποία χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας Global Gateway της ΕΕ.[27] Ως εκ τούτου, το κοινό είναι πιθανό να συμμετέχει όλο και περισσότερο και να ενδιαφέρεται για τις αποφάσεις του σχετικά με τη χρηματοδότηση έργων και το σκεπτικό στο οποίο βασίζονται οι εν λόγω αποφάσεις. Αυτό αναμένεται ιδίως όταν τα χρηματοδοτούμενα από την ΕΤΕπ έργα έχουν σημαντικό αντίκτυπο στο περιβάλλον.

43. Ο κανονισμός Aarhus της ΕΕ καθορίζει υποχρεώσεις για τη διοίκηση της ΕΕ σε σχέση με τη λήψη αποφάσεων για το περιβάλλον. Σύμφωνα με τον κανονισμό Aarhus της ΕΕ, το κοινό έχει δικαίωμα i) πρόσβασης σε περιβαλλοντικές πληροφορίες, ii) συμμετοχής στη λήψη περιβαλλοντικών αποφάσεων και iii) πρόσβασης στη δικαιοσύνη για περιβαλλοντικά θέματα (στο εξής: τρεις πυλώνες)[28].

44. Μολονότι τα ατομικά δικαιώματα που παρέχονται στο κοινό είναι διακριτού χαρακτήρα, είναι αλληλένδετα. Προκειμένου το κοινό να είναι σε θέση να συμμετέχει ουσιαστικά στη λήψη αποφάσεων για το περιβάλλον, πρέπει πρώτα να έχει έγκαιρη πρόσβαση σε περιβαλλοντικές πληροφορίες.

45. Η ΕΤΕπ δήλωσε ότι δημοσιοποιεί περιβαλλοντικές και κοινωνικές πληροφορίες σχετικά με τα έργα μέσω του δημόσιου μητρώου της και ότι δεσμεύεται να αναπτύξει αυτό το μητρώο για τη σταδιακή διάδοση περισσότερων πληροφοριών [29]. Όσον αφορά τη συμμετοχή των ενδιαφερόμενων μερών σε σχέση με τα έργα, σύμφωνα με την ΕΤΕπ, αυτό αποτελεί πρωτίστως ευθύνη των πελατών που αναζητούν χρηματοδότηση. Τα περιβαλλοντικά και κοινωνικά πρότυπα της ΕΤΕπ καθορίζουν τις απαιτήσεις για τους εν λόγω πελάτες [30]. Ωστόσο, στο πλαίσιο της πολιτικής της για τη διαφάνεια, η ΕΤΕπ αναγνωρίζει τη σημασία και ενθαρρύνει τη συμμετοχή των σχετικών ενδιαφερόμενων μερών σε έργα και κατά τη διάρκεια των δικών της διαδικασιών λήψης αποφάσεων [31].

46. Ο Διαμεσολαβητής αναγνωρίζει ότι η ΕΤΕπ δημοσιεύει πληροφορίες σχετικά με τα έργα που χρηματοδοτεί ή προτίθεται να χρηματοδοτήσει, καθώς και σχετικά με τις διάφορες δανειοδοτικές πολιτικές της. Ωστόσο, η καταγγελία αυτή υποδηλώνει ότι η ΕΤΕπ δεν δημοσιοποιεί εγκαίρως βασικές περιβαλλοντικές πληροφορίες, και συγκεκριμένα τη δική της αξιολόγηση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών πτυχών των έργων που βρίσκονται στο στάδιο της προετοιμασίας, ώστε να καταστεί δυνατή η ουσιαστική συμμετοχή του κοινού. Η Διαμεσολαβήτρια έλαβε εισηγήσεις στο πλαίσιο δημόσιας διαβούλευσης σχετικά με τη διαφάνεια στη λήψη αποφάσεων για το περιβάλλον, οι οποίες υπέδειξαν το ίδιο ζήτημα [32].

47. Το 2022 η ΕΤΕπ ενέκρινε τη χρηματοδότηση έργων ύψους άνω των 75 δισ. EUR [33]. Η απόφαση της ΕΤΕπ να χρηματοδοτήσει ή όχι ένα έργο είναι σημαντική, δεδομένου ότι, χωρίς τη χρηματοδότησή της, ορισμένα από τα έργα αυτά ενδέχεται να μην υλοποιηθούν καθόλου. Μόλις χρηματοδοτηθούν και υλοποιηθούν, τα έργα επηρεάζουν αναμφίβολα το περιβάλλον και τη ζωή των ανθρώπων. Για όσους προσπαθούν να συμμετάσχουν στη διαδικασία λήψης αποφάσεων της ΕΤΕπ, είναι επομένως σημαντικό να γίνει κατανοητή η αξιολόγηση της ΕΤΕπ όσον αφορά τις περιβαλλοντικές και κοινωνικές πτυχές των εν λόγω έργων. Η αξιολόγηση αυτή περιλαμβάνεται στις ESDS.

48. Επί του παρόντος, η ΕΤΕπ δημοσιεύει προορατικά την αντίστοιχη ESDS μετά την έγκριση του δανείου για ένα έργο από το διοικητικό της συμβούλιο (μετά το τρίτο βήμα στο παρακάτω ενημερωτικό γράφημα). Το ερώτημα είναι κατά πόσον το χρονοδιάγραμμα αυτό επιτρέπει στο κοινό να συμμετέχει ουσιαστικά στην αξιολόγηση από την ΕΤΕπ των περιβαλλοντικών και κοινωνικών πτυχών των έργων που εξετάζει για χρηματοδότηση.

49. Από τις διαπιστώσεις των δικαστηρίων της ΕΕ σε δύο πρόσφατες αποφάσεις [34] προκύπτει ότι αυτό δεν ισχύει. Μολονότι οι αποφάσεις αφορούν την πρόσβαση στη δικαιοσύνη, δηλαδή τον τρίτο πυλώνα στο πλαίσιο του κανονισμού Aarhus της ΕΕ, έχουν σημασία και για τους άλλους δύο πυλώνες. Σύμφωνα με τις αποφάσεις, η απόφαση του διοικητικού συμβουλίου της ΕΤΕπ να εγκρίνει τη χρηματοδότηση ενός έργου είναι η τελική απόφαση που εκδίδει η ΕΤΕπ όσον αφορά τον καθορισμό τυχόν περιβαλλοντικών και κοινωνικών όρων που θα ισχύουν για ένα έργο [35]. Κατά συνέπεια, προκειμένου η ΕΤΕπ να επιτρέψει στο κοινό να συμμετάσχει ουσιαστικά πριν να είναι πολύ αργά, οι πληροφορίες στις οποίες βασίζεται η αξιολόγηση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών πτυχών του προτεινόμενου έργου πρέπει να δημοσιοποιούνται προορατικά πριν από την έγκριση του δανείου από το διοικητικό συμβούλιο.

50. Στη συνέχεια, τίθεται το ερώτημα κατά πόσον η προορατική δημοσίευση των ESDS πριν από την έγκριση του δανείου από το διοικητικό συμβούλιο θα υπονόμευε την εν εξελίξει διαδικασία λήψης αποφάσεων της ΕΤΕπ. Όταν υποβάλλονται στο διοικητικό συμβούλιο, οι ESDS αναμένεται να περιλαμβάνουν διεξοδική αξιολόγηση από τις υπηρεσίες της ΕΤΕπ, διασφαλίζοντας ότι τα έργα που εξετάζονται συμμορφώνονται με τις περιβαλλοντικές και κοινωνικές αρχές, τα πρότυπα και τις απαιτήσεις της ΕΤΕπ. Το κοινό θα μπορούσε να τροφοδοτήσει περαιτέρω την εν λόγω αξιολόγηση. Όταν εγείρονται θεμιτές ανησυχίες, είναι σημαντικό να φτάνουν στο Συμβούλιο Εξυγίανσης προτού αυτό αποφασίσει σχετικά με τη χρηματοδότηση, βελτιώνοντας έτσι τη διαδικασία λήψης αποφάσεων και όχι υπονομεύοντάς την.  

51. Με βάση τα ανωτέρω, η Διαμεσολαβήτρια προτείνει η ΕΤΕπ να επιδιώκει την προορατική δημοσιοποίηση των ESDS πριν από την έγκριση των δανείων από το συμβούλιο, προκειμένου να μπορεί το κοινό να συμμετέχει ουσιαστικά στην αξιολόγηση των περιβαλλοντικών και κοινωνικών πτυχών και επιπτώσεων των έργων. Αυτό θα μπορούσε να γίνει ιδίως για τα έργα στα οποία οι εν λόγω επιπτώσεις αναμένεται να είναι σημαντικές. Ο στόχος πρέπει να είναι να διασφαλιστεί ότι το κοινό ενημερώνεται εγκαίρως για όλες τις σχετικές εκτιμήσεις πριν από την έκδοση της τελικής απόφασης της ΕΤΕπ.

Συμπεράσματα

Βάσει της έρευνας, η Διαμεσολαβήτρια περατώνει την υπόθεση με τα ακόλουθα συμπεράσματα:

Ο Διαμεσολαβητής διαπιστώνει ότι η ΕΤΕπ δεν αιτιολόγησε επαρκώς την απόφασή της, κατά τον χρόνο που ελήφθη, να αρνηθεί την πρόσβαση του κοινού στο σχέδιο δελτίου περιβαλλοντικών και κοινωνικών δεδομένων για το έργο του Ναϊρόμπι. Αυτό ήταν κακοδιοίκηση.

Όσον αφορά τη δεύτερη πτυχή της παρούσας καταγγελίας, η οποία αφορά την προορατική δημοσίευση δελτίων περιβαλλοντικών και κοινωνικών δεδομένων, ο Διαμεσολαβητής διατυπώνει κατωτέρω μια πρόταση βελτίωσης.

Ο καταγγέλλων και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων θα ενημερωθούν για την απόφαση αυτή.

Πρόταση βελτίωσης

Η ΕΤΕπ θα πρέπει να αποσκοπεί στην προορατική δημοσιοποίηση των δελτίων περιβαλλοντικών και κοινωνικών δεδομένων πριν από την έγκριση των δανείων από το διοικητικό της συμβούλιο, ώστε να μπορεί το κοινό να συμμετέχει ουσιαστικά στην αξιολόγηση από την ΕΤΕπ των περιβαλλοντικών και κοινωνικών πτυχών των έργων που εξετάζει για χρηματοδότηση.

 

Emily O'Reilly
Ευρωπαία Διαμεσολαβήτρια

Στρασβούργο, 20/11/2023

 

[1] Η πολιτική διαφάνειας της ΕΤΕπ είναι διαθέσιμη στη διεύθυνση: https://www.eib.org/attachments/strategies/eib_group_transparency_policy_2021_en.pdf.

[2] Τμήμα 4 της πολιτικής διαφάνειας της ΕΤΕπ.

[3] Άρθρο 4.8 της πολιτικής διαφάνειας της ΕΤΕπ.

[4] Τμήμα 4 του οδηγού της ΕΤΕπ για την πρόσβαση σε περιβαλλοντικές και κοινωνικές πληροφορίες/έγγραφα που διατίθενται στη διεύθυνση: https://www.eib.org/attachments/access_to_information_en.pdf , βλ. επίσης ενότητα «Συχνές ερωτήσεις» στον ιστότοπο της ΕΤΕπ: https://www.eib.org/en/registers/faq/index.htm.

[5] Τμήμα 5 της πολιτικής διαφάνειας της ΕΤΕπ.

[6] Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το έργο είναι διαθέσιμες στη διεύθυνση: https://www.eib.org/en/projects/all/20150460.

[7] Άρθρο 5.7 της πολιτικής διαφάνειας της ΕΤΕπ:

[8] Διατίθεται στη διεύθυνση: https://www.eib.org/en/registers/all/63121396.

[9] Η έκθεση της συνεδρίασης είναι διαθέσιμη στη διεύθυνση: https://www.ombudsman.europa.eu/doc/inspection-report/177919.

[10] Η ΕΤΕπ παρέπεμψε στο άρθρο 5 παράγραφος 1 στοιχείο α) της πολιτικής της για τη διαφάνεια.

[11] Διατίθεται στη διεύθυνση: https://www.eib.org/en/registers/all/160031292.

[12] Κανονισμός 1367/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την εφαρμογή στα όργανα και τους οργανισμούς της Κοινότητας των διατάξεων της σύμβασης του Århus σχετικά με την πρόσβαση στις πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη για περιβαλλοντικά θέματα: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:32006R1367.

[13] Η ΕΤΕπ δημοσιεύει εκθέσεις εκτίμησης περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιπτώσεων και άλλες συναφείς μελέτες που σχετίζονται με περιβαλλοντικές, κλιματικές και κοινωνικές πτυχές πριν από την έγκριση των έργων από το συμβούλιο στο δημόσιο μητρώο της: https://www.eib.org/en/registers/index.htm.

[14] Ο καταγγέλλων αναφέρθηκε στην πολιτική διαφάνειας της ΕΤΕπ, στον κανονισμό 1049/2001 για την πρόσβαση του κοινού στα έγγραφα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής, στον κανονισμό 1367/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την εφαρμογή στα όργανα και τους οργανισμούς της Κοινότητας των διατάξεων της σύμβασης του Aarhus σχετικά με την πρόσβαση στις πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη για περιβαλλοντικά θέματα και στο άρθρο 15 της Συνθήκης για τη λειτουργία της ΕΕ.

[15] Το περιβαλλοντικό και κοινωνικό εγχειρίδιο της ΕΤΕπ διατίθεται στη διεύθυνση: https://consult.eib.org/consultation/essf-2021-en/user_uploads/eib-environmental-and-social-handbook.pdf.

[16] Βλέπε σχετικά την απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 7ης Ιουνίου 2011, υπόθεση T-471/08, Toland κατά Κοινοβουλίου, σκέψεις 29, 71-81: https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=85119&pageIndex=0&doclang=EN&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=348206.

[17] Βλ. απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 9ης Σεπτεμβρίου 2014, υπόθεση T-516/11, MasterCard και λοιποί κατά Επιτροπής, σκέψεις 70-72: https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=157442&pageIndex=0&doclang=EN&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=3346339

[18] Βλ. υπόθεση 3/2023/OAM, διαθέσιμη στη διεύθυνση: https://www.ombudsman.europa.eu/en/case/en/63066.

[19] Άρθρο 5.10 της πολιτικής διαφάνειας της ΕΤΕπ.

[20] Βλ. απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 5ης Δεκεμβρίου 2018, Falcon κατά Επιτροπής, T-875/16, σκέψεις 98 κ.ε.: https://curia.europa.eu/juris/document/document_print.jsf?mode=req&pageIndex=0&docid=208484&part=1&doclang=FR&text=&dir=&occ=first&cid=490743.

[21] Σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 1 στοιχείο ε) τρίτο εδάφιο του κανονισμού Aarhus της ΕΕ.

[22] Η ΕΤΕπ αναφέρθηκε στα πορίσματα της επιτροπής συμμόρφωσης της σύμβασης του Aarhus, τα οποία είναι διαθέσιμα στη διεύθυνση: https://unece.org/env/pp/cc/accc.c.2007.21_european-community.

[23] Απόφαση του Δικαστηρίου της 6ης Ιουλίου 2023, υπόθεση C-212/21 P, ΕΤΕπ κατά ClientEarth: https://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?num=C-212/21&language=en και απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 27ης Ιανουαρίου 2021, T-9/19 - ClientEarth κατά ΕΤΕπ: https://curia.europa.eu/juris/liste.jsf?language=en&num=t-9/19.

[24] T-9/19 - ClientEarth κατά ΕΤΕπ, σκέψη 170.

[25] Άρθρο 10 του κανονισμού Aarhus της ΕΕ.

[26] https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/IP_23_1928.

[27] Βλ. ενδεικτικά: https://www.eib.org/en/press/news/bangladesh-eur-395-million-eib-and-eu-backing-for-renewable-energy-projects και https://www.eib.org/en/press/news/eib-global-supports-vietnams-just-energy-transition

[28] Περισσότερες πληροφορίες διατίθενται στη διεύθυνση: https://environment.ec.europa.eu/law-and-governance/aarhus_en.

[29] Άρθρο 4.12 της πολιτικής διαφάνειας της ΕΤΕπ.

[30] https://www.eib.org/en/publications/eib-environmental-and-social-standards.

[31] Άρθρα 7.6-7.10 της πολιτικής διαφάνειας της ΕΤΕπ.

[32] SI/5/2022/KR, διατίθεται στη διεύθυνση: https://www.ombudsman.europa.eu/en/document/en/168767.

[33] https://www.eib.org/en/about/key-figures/data.htm.

[34] Βλ. υποσημείωση 23.

[35] Βλ. υποσημείωση 24.