Europos ombudsmenas

Περίληψη της απόφασης σχετικά με την αναφορά 1170/2009/KM κατά του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Τον Ιανουάριο του 2009, ένας γερμανός πολίτης ζήτησε από το Συμβούλιο να του παράσχει πρόσβαση σε γνωμοδότηση της Νομικής Υπηρεσίας του Συμβουλίου που αφορούσε τη νομική βάση ενός κανονισμού σχετικά με τα γενετικώς τροποποιημένα τρόφιμα και τις γενετικώς τροποποιημένες ζωοτροφές. Το αίτημα αυτό βασίστηκε στον κανονισμό 1049/2001 σχετικά με την πρόσβαση του κοινού σε έγγραφα. Το Συμβούλιο επέτρεψε την πρόσβαση μόνο στις εισαγωγικές παραγράφους της γνωμοδότησης, υποστηρίζοντας ότι το κύριο μέρος του εγγράφου ενέπιπτε στην εξαίρεση που αφορά την προστασία της παροχής νομικών συμβουλών.

Ο ενδιαφερόμενος απευθύνθηκε στον Διαμεσολαβητή, ισχυριζόμενος ότι το Συμβούλιο είχε παρερμηνεύσει την απόφαση Σουηδία και Turco κατά Συμβουλίου του Δικαστηρίου της ΕΕ και ότι έπρεπε να παράσχει πρόσβαση σε ολόκληρο το έγγραφο. Από διαδικαστική άποψη, επισήμανε ότι, αν και σχετική υποχρέωση δεν προέκυπτε ρητά από τον κανονισμό 1049/2001, θα ήταν προτιμότερο το Συμβούλιο να προσδιορίσει την πραγματική ημερομηνία κατά την οποία έληξε η προθεσμία απάντησης στο αίτημά του. Επίσης, σε περίπτωση απόρριψης της αίτησης για πρόσβαση, το Συμβούλιο δεν θα έπρεπε να περιμένει έως την τελική απορριπτική επιστολή προκειμένου να ενημερώσει τους αιτούντες για τα ένδικα μέσα που έχουν στη διάθεσή τους. Ο λόγος είναι ότι η ενημέρωση των αιτούντων σε προγενέστερο στάδιο θα διασφάλιζε τη δυνατότητα άσκησης των διαθέσιμων σε αυτούς ένδικων μέσων με τη λήξη της προθεσμίας απάντησης του οργάνου.

Ο Διαμεσολαβητής κίνησε διαδικασία έρευνας. Το Συμβούλιο υποστήριξε ότι η γνωμοδότηση είχε αυστηρά εμπιστευτικό χαρακτήρα και ότι η δυνατότητα δημοσίευσης εσωτερικών νομικών συμβουλών μπορούσε να υπονομεύσει τη χρησιμότητα των νομικών γνωμοδοτήσεων. Επιπλέον, προέβαλε το επιχείρημα ότι οι αιτούντες μπορούν να υπολογίσουν οι ίδιοι το πέρας της προθεσμίας, η δε ενημέρωση τους σχετικά με τα διαθέσιμα σε αυτούς ένδικα μέσα πριν από το τέλος της προθεσμίας θα προκαλούσε σύγχυση.

Ο Διαμεσολαβητής, αφού έλεγξε το έγγραφο, κατέληξε προσωρινά στο συμπέρασμα ότι, κατά την ορθή ερμηνεία της απόφασης Turco, Συμβούλιο δεν είχε αποδείξει ότι η άρνηση της πρόσβασης επιβαλλόταν από την ανάγκη προστασίας του συμφέροντός του να λαμβάνει χρήσιμες νομικές συμβουλές από την Νομική Υπηρεσία του. Ο Διαμεσολαβητής διατύπωσε συνεπώς πρόταση για φιλικό διακανονισμό, προτείνοντας στο Συμβούλιο να παράσχει πλήρη πρόσβαση στο εν λόγω έγγραφο. Από διαδικαστική άποψη, πρότεινε στο Συμβούλιο να ενημερώνει τους αιτούντες για την καταληκτική ημερομηνία λήψης απόφασης καθώς και για τα ένδικα μέσα που έχουν στη διάθεσή τους πριν από την ημερομηνία αυτή.

Στην απάντησή του, το Συμβούλιο διαφώνησε με την ανάλυση του Διαμεσολαβητή, παρόλα αυτά όμως αποφάσισε να επιτρέψει την πρόσβαση στο έγγραφο, δεδομένου του εντωμεταξύ διαδραμόντος χρόνου. Συμφώνησε επίσης να ενημερώνει τους αιτούντες για την ημερομηνία έως την οποία πρέπει να αποφαίνεται επί της αιτήσεώς τους. Ωστόσο, απέρριψε την πρόταση να ενημερώνει τους αιτούντες εκ των προτέρων για τα ένδικα μέσα που έχουν στη διάθεσή τους.

Ο ενδιαφερόμενος επιβεβαίωσε τη λήψη του εγγράφου και εξέφρασε την ικανοποίησή του για την έκβαση της υπόθεσης. Κατά συνέπεια, ο Διαμεσολαβητής έκρινε ότι η υπόθεση είχε σε μεγάλο βαθμό επιλυθεί από το Συμβούλιο και ότι δεν συνέτρεχαν λόγοι για περαιτέρω έρευνα σχετικά με το εναπομείναν εκκρεμές θέμα. Ως εκ τούτου, περάτωσε την υπόθεση.